WHO: Çocuklar virüsün yayıldığı ana grubu teşkil etmeye başladı

Avrupa, gelecek haftalarda vaka sayılarının yeniden yükseleceğini öngörüyor

Pfizer-BioNTech şirketinin, yeni tip koronavirüse (Kovid-19) karşı geliştirdiği aşının 5 ila 12 yaş arası çocuklar üzerinde yürüttülen deneylerde “son derece cesaret verici sonuçlar” verdiğini duyurmasından saatler sonra, Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Avrupa Bölge Ofisi, çocukların virüsün yayıldığı ana grubu teşkil etmeye başladığını, ancak enfeksiyon risklerinin düşük olduğu açıklamasında bulundu.
WHO Avrupa Bölge Ofisi Sözcüsü dün (Salı) yaptığı açıklamada, güncel verilerin Avrupa’nın aşı olmayan tek kategorisi olan 12 yaş altı çocuklar arasında, diğer tüm kategorilerde yeni vaka sayısı düşerken, istikrarlı bir artış gösterdiğini belirtti. Son iki haftada Avrupa’daki çocuklar arasında toplam yeni vaka oranının 100 bin vatandaş başına 123 vaka olduğunu, diğer gruplarda ise bu oranın 83 vakayı geçmediğini de sözlerine ekledi.
Avrupa Bölge Ofisi’nden bir uzman virüsün Avrupa ülkelerindeki mevcut yayılımını, birkaç gün önce İspanya’nın La Palma adasında patlayan yanardağa yani “bir dağın eteklerinden akan, önünde hiçbir engelin olmadığı lavlara” benzetti.
Uzmanlar, okullara dönüşün çok kısa bir süre önce başlamış olması sebebiyle nihai sonuçların önümüzdeki ayın ortalarında veya ay sonundan önce görülmeyeceği için, çocuklar arasındaki enfeksiyonların genel enfeksiyon oranı üzerinde ne kadar etkili olduğunu değerlendirme için henüz çok erken olduğu uyarısında bulundular. WHO aşı danışmanı Frederic Martinon, söz konusu yaşlar grubundaki çocukları, virüsün şu diğer yaş gruplarından daha fazla yayıldığı kategori haline getirecek birçok faktör olduğunu söylüyor ve şu ifadeleri sözlerine ekliyor:
“Bunu açıklamak kolay değil ancak söz konusu yaş grubu henüz aşı kampanyalarına dahil olmayan tek grup olmalar. Bu, özellikle yaz aylarında tüm yaş kategorileri arasında vaka sayısında yükselme görülürken virüsün yayılmasına neden oluyor. Başta aşı olmamış kişiler arasında olmak üzere vaka sayılarındaki yükselme, koruyucu önlemler ve izolasyon kısıtlamalarının hafifletilmesiyle aynı zamana denk geldi.”
İlaç düzenleyici kurumlarından hiçbiri henüz 12 yaş altı çocuklara yönelik herhangi bir aşı kullanımını onaylamadı. Pazartesi günü 5-12 yaş arası çocuklar için, geliştirmiş olduğu aşının oldukça etkili olduğunu açıklayan Pfizer şirketi, bu iddiasını destekleyen ve aşının söz konusu yaş kategorisinde kullanımının onaylanmasından önce değerlendirilmesi için düzenleyici kurumlara sunulması gereken çalışma sonuçlarını yayınlamadı.
WHO uzmanları virüsün çocuklar arasında yayılmasının genel epidemiyolojik sahneye yönelik etkisinin şu anda kadar bir bilinmez olarak kaldığını, söz konusu yaş grubuna aşı uygulama konusuna karara varılmadan önce bu etkiye yönelik net sonuçlar elde etmek için yeterli verilerin ve kapsamlı çalışmaların yayınlanmasının beklenmesi gerektiğini belirtiyorlar.
Defalarca kez çocukların aşılanmamasını, salgının bu aşamasında üçüncü dozun kullanılmamasını ve zengin ülkelerdeki fazla dozların fakir ülkelere tahsis edilmesini tavsiye eden WHO diğer yandan krizin başlangıcından bu yana çoğu ülkede askıya alınan öğretim faaliyetlerinin sürdürülmesinin önemini vurguladığını hatırlatmak gerekiyor.
Avrupa Bulaşıcı Hastalık Önleme ve Kontrol Merkezi (ECDC) uzmanları, gelecek haftalarda ve aylarda okullarda ve üniversitelerde eğitim faaliyetlerinin yeniden başlamasının yanı sıra sosyal ve ekonomik faaliyetlerin eski halinde dönmesi ile birlikte vaka sayılarının gelecek haftalarda ve aylarda tekrar artacağını öngörüyorlar. Uzmanlar ayrıca bu artışın, Avrupa’da influenza virüsünün neden olduğu solunum yolu enfeksiyonlarında artışın görüldüğü kış mevsiminin de başlamasıyla daha da kötüleşebilecek olan 6. bir salgın dalgasının başlangıcını teşkil edebileceğini belirtiyorlar. Bununla birlikte uzmanlar, Avrupa Birliği ülkelerinde aşılama oranının yetişkin nüfusun yüzde 90’ına yaklaşmış olacağı için bu 6. salgın dalgasının hastaneler ve sağlık sistemleri üzerinde büyük bir baskı oluşturmasını beklemiyorlar. Uzmanlar, aşılama oranı hala yüzde 30’unun altındayken başlayan 5. dalga sırasında, Avrupa sağlık sistemlerin normaldeki faaliyetlerini ve hizmetlerini sürdürmekte zorluk çekmediğini zira enfeksiyonun riskinin önceki dalgalara göre 7 kat azalmış olduğunu belirttiler.
Sağlık çevreleri, şu andan itibaren önümüzdeki ayın sonuna veya Kasım ayının başına kadar, ABD ve Avrupa ilaç düzenleme kurumlarının Pfizer tarafından geliştirilen Kovid-19 karşıtı aşının çocuklara uygulanmasını onaylamalarını öngörüyor. Aşının kullanılmasının onaylanması, çocuklara hemen uygulanacağı anlamına gelmiyor. Zira uygulama kararı, ulusal tıbbi makamlara bağlı kalıyor. Söz konusu makamların çoğu, mevcut tüm verilerin çocukların Kovid-19 ile ciddi semptomların görüldüğü enfeksiyonlar geçirme ihtimalinin neredeyse olmadığını gösterdiği için içlerinden çoğu hala bu uygulamanın faydaları konusunda ikna olmamış durumdalar. Avrupa’da kaydedilen istatistiklerine göre, 10 yaşın altındaki çocuklar arasında şimdiye kadar hastanede tedavi görmeleri gerektiren enfeksiyonları olanların oranı yüzde 0,01’i geçmedi. Hastaneye yatırılan çocukların yüzde 0,5’i yoğun bakımda tedavi gördü. Yoğun bakımda tedavi görenlerden yarısı hayatını kaybetti.
Avrupa Birliği ülkeleri, üçüncü doz aşının uygulanması ile ilgili olarak harekete geçmek için Avrupa İlaç Ajansı’nın (EMA) nihai kararını beklerken, Japonya Sağlık Bakanı Kono Taro, antikor seviyelerinin zamanla azaldığını gösteren güncel bilimsel raporların ışığında, ülkesinin tüm nüfusa ikinci dozun uygulanmasından en az 8 ay sonra ek doz uygulayacağını duyurdu.
Diğer yandan, ABD’de bulunan Johns Hopkins Üniversitesi, ABD’de Kovid-19 kaynaklı can kaybının 675 bini aşarak, 1918 yılında İspanyol gribinden kaynaklanan can kaybı sayısını aştığını belirtti.
ABD’de haftalardır istikrarlı bir şekilde artan günlük can kaybı sayısı dün (Salı) iki bine yaklaştı. Söz konusu can kayıplarının çoğu aşısız kişiler arasında kaydediliyor.
Merkezi Brüksel’de bulunan Avrupa Birliği (AB) Komisyonu dün yaptığı açıklamada, ABD yönetiminin aşı dozları tamamlanan Avrupalıların, ABD’ ye seyahat etmesine izin vermeye yönelik kararını memnuniyetle karşıladı. Komisyon sözcüsü “Salgın nedeniyle aylarca ayrı kalmaları ardından, ailelerin ve arkadaşların uzun zamandır beklediği bu kararı memnuniyetle karşılıyoruz” ifadelerini kullandı.