ABD, DEAŞ’lıların tutulduğu hapishanedeki kargaşa sonrasında bölgeye takviyede bulundu

Kürt Ulusal Konseyi, BM Suriye Özel Temsilcisi Pedersen ile bir araya geldi.

Haseke’deki es-Sinaa Hapishanesi’ndeki tutuklular. (Şarku’l Avsat)
Haseke’deki es-Sinaa Hapishanesi’ndeki tutuklular. (Şarku’l Avsat)
TT

ABD, DEAŞ’lıların tutulduğu hapishanedeki kargaşa sonrasında bölgeye takviyede bulundu

Haseke’deki es-Sinaa Hapishanesi’ndeki tutuklular. (Şarku’l Avsat)
Haseke’deki es-Sinaa Hapishanesi’ndeki tutuklular. (Şarku’l Avsat)

ABD ordusu, Suriye’nin kuzeydoğusundaki Haseke şehrinde, Geveran mahallesindeki es-Sinaa Hapishanesi çevresindeki güçlerine takviye yaptı. DEAŞ rehinelerinin aşırı kalabalık hapishanede isyan ve kaos başlattığına yönelik haberlerin ardından bölgeye Bradley savaş araçları gönderildi.
Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre geçen cumartesi 5 adet Amerikan Bradley savaş aracı, Haseke vilayetinin güney tarafında yer alan Geveran mahallesine vardı.
Bilgi sahibi bir güvenlik kaynağı, Haseke’deki es-Sinaa Hapishanesi’nin günlerdir ayaklanma ve kargaşaya tanık olduğunu belirtti. Hapishanede 5 binden fazla radikalizm yanlısının bulunduğunu aktardı.
Kaynaklara göre aşırı kalabalık odalarda tutulan mahkumlar insanlık dışı koşullardan mustaripler. Yargıya sevk edilmeyi ve dosyalarının hızla işleme alınmasını bekleyen mahkumlar iki buçuk yıllık tutukluluk süresinin ardından akıbetlerinin belirlenmesini talep ediyorlar.
Haseke’deki Geveran mahallesinden görgü tanıkları, Uluslararası Koalisyon’a ait olduğuna inanılan uçakların 26 Eylül’de es-Sinaa Hapishanesi üzerinde alçak irtifada uçuş gerçekleştirdiğini aktardılar. Bölgede yürütülen geniş çaplı bir güvenlik operasyonundan iki gün sonra hapishane çevresinin ve duvarlarının aydınlatılması için ışık saçan bombalar fırlatıldığı bildirildi.
Haseke’deki es-Sinaa Hapishanesi, Washington liderliğindeki Uluslararası Koalisyon tarafından desteklenen Suriye Demokratik Güçleri (SDG) tarafından korunuyor. DEAŞ mahkumları için ayılan tesis Suriye’nin kuzeydoğusundaki 7 hapishaneden biri. Özerk Yönetim ve SDG yetkilileri, çoğu Batı ve Arap ülkesinin ve hükümetinin DEAŞ’a mensup vatandaşlarını ülkelerine geri almayı ve topraklarında yargılamayı kabul etmediğini belirtiyor.
İstatistikler DEAŞ’ın çoğu Tunus’tan ve Fas’tan olmak üzere Arap ülkelerinden bin 200 silahlının yanı sıra Türkiye, Rusya, Kuzey Afrika ve Asya coğrafyalarından da bin savaşçısı olduğunu gösteriyor. Ayrıca 54’ü Batı uyruklu 800 militan da dahil yaklaşık 12 bin militanın bulunduğuna işaret ediyor. Sanıklardan yaklaşık 4 binin Iraklı, kalan 4 bininin de  Suriye uyruklu olduğu tahmin ediliyor.

New York’taki görüşmeler
Kürt Ulusal Konseyi Başkanlığı söz konusu gelişmelerle eş zamanlı yaptığı açıklamada muhalif Suriye Müzakere Komitesi temsilcilerinin New York’ta düzenlenen Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun yıllık toplantısının oturum aralarında Birleşmiş Milletler (BM) Suriye Özel Temsilcisi Geir Pedersen ile resmi bir toplantı gerçekleştirdiğini aktardı.
Kürt Ulusal Konseyi (ENKS) Başkanı Suud Molla, siyasi ittifaktan temsilcilerin katıldığı toplantıda Pedersen’in Suriye meselesiyle ilgili olarak Şam’a ve bazı bölgesel ve uluslararası başkentlere yaptığı son turları ele aldı.
Molla, BM Temsilcisi’nin Suriye krizi için siyasi bir çözüm bulunmasına yönelik uluslararası tavırda yaşanan gerilemeden duyduğu üzüntüyü dile getirdiğini belirtti. Molla, muhalefet Müzakere Komitesi’nin iki üyesi, Dr. Abdulhekim Beşşar ve İbrahim Berro’nun da yer aldığı heyet ile yaptığı görüşmeye ilişkin “Suriyelilerin elinden yalnızca müzakere etmek ve yardımlara ulaşmak için tüm dostlarla iletişim kurmak geliyor” dedi. Molla, anayasa komitesi üyelerinin altıncı turu için iktidardaki rejimden onay beklendiğini ve gelecek ekim ayı ortalarında düzenlenebileceğini söyledi.
Suud Molla, Kürt temsilcinin Pedersen’e ‘Suriye’deki siyasi çözüme ilişkin uluslararası kararlara bağlılığını, 2254 sayılı kararın uygulanmasını, BM ve uluslararası toplumun bu kararlara uymasının gerekliliğini ve olumlu adımlar atılarak siyasi bir atılım gerçekleştirmesi için rejime baskı yapmanın önemini ilettiğini aktardı. Molla, Suriye’deki Kürt sorunuyla ilgili olarak, konsey temsilcilerinin tiranlıktan ve terörden kurtulmak için siyasi bir çözüme bağlılıklarını ifade ettiklerini bildirdi. Molla’ya göre temsilciler şu açıklamada bulundular:
“Kürt halkı onlarca yıldır baskıya maruz kalıyor. Yeni Suriye’nin, tüm Suriye bileşenlerin ve kendi haklarımızı anayasal olarak güvence altına alan çoğulcu bir demokrasi olmasını istiyoruz.”



İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.


Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.


Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.