عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
ARAP DÜNYASI

Hizbullah ve Emel Lübnan hükümetini kilitledi

Hizbullah-Emel Şii ittifakı Savcı Bitar’ın görevden alınması talebinden geri adım atarken Bakanlar Kurulu toplantıları düzenlenemiyor

Avn, 21 Ekim’de Mikati ile bir araya geldi (Dalati ve Nahra)
Avn, 21 Ekim’de Mikati ile bir araya geldi (Dalati ve Nahra)
    Beyrut / Caroline Akoum
TT
TT

Hizbullah ve Emel Lübnan hükümetini kilitledi

Avn, 21 Ekim’de Mikati ile bir araya geldi (Dalati ve Nahra)
Avn, 21 Ekim’de Mikati ile bir araya geldi (Dalati ve Nahra)

Lübnan hükümetinin bakanlar kurulu toplantısı iki haftadır yapılamıyor. Hizbullah ve Emel Hareketi’nin oluşturduğu Şii ittifakının hükümetteki bakanları, Beyrut Limanı patlaması davasının adli müfettişi savcı Tarık el-Bitar’ın görevden alınması yönündeki talepte bulunmuş, “Şii ikili” olarak adlandırılan ittifak yanlıları Beyrut Adliye Sarayı önünde protesto gösterisi düzenlenmişti. Protesto yürüyüşü sırasında Tayyuna’da çatışmalar yaşanmış ve 7 kişi hayatını kaybetmişti. Tayyuna olayları sonrası Şii İkili hükümeti kilitleme stratejisi izliyor.
Başta Cumhurbaşkanlığı, Başbakanlık ve Temsilciler Meclisi Başkanlığı olmak üzere farklı taraflardan gelen siyasi açıklamalar, Bakanlar kurulu toplantılarının halen sonuçlanma aşamasında olduğunu ve çözüm hattında yapılan çalışmaların sonucunun beklendiğini ortaya koyuyor. Dikkat çekici olan şey ise, Hizbullah’ın 21 Ekim’de yaptığı açıklamada ‘bakanların, kendilerine verilen yetkiler dahilinde, bakanlıklarında üretkenliği hareket geçirme çağrısı yapması’ oldu.
Bu çerçevede Hizbullah milletvekili ve Kültür Bakanı Muhammed Murtaza, 21 Ekim’de Bakanlığı tarafından havalimanına yerleştirilen kültürel eserleri incelerken yaptığı açıklamada, “Tavrımız sağlam. Başbakan bizi kabine toplantısına davet ederse katılırız. Ama yargı makamı ve Adalet Bakanı, adli soruşturmanın faaliyetlerini sonlandırmadan önce kabine toplantısına çağrılmayacağımızdan eminiz. Savcının faaliyetleri soruşturmanın bütünlüğünü tehdit ediyor. Gerçeklerin çarpıtılmasına, mağdurların ailelerinin haklarının zayi edilmesine ve dolayısıyla adalete hızlı erişimin engellenmesine yol açıyor” ifadelerini kullandı.
Cumhurbaşkanlığına yakın (Maruni Hristiyan) Özgür Yurtsever Hareket (ÖYH) içerisindeki kaynaklar da aynı tavrı sergilerken, Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamada “Hem Başbakan Mikati hem de Cumhurbaşkanı Avn, Bakanlar Kurulu’ndaki anlaşmazlığı önlemeye çalışıyorlar” şeklinde konuştu. Kaynaklar, “Şii İkili, bunun mümkün olmadığını anladıktan sonra Bitar’ın görevden alınması talebini geri çekti. Artık meselenin ele alınması talep ediliyor ve bu da kuvvetler ayrılığı ilkesine dayalı olarak yürütme makamı aracılığıyla mümkün değil. Aksine yargının, yani Yargıç Bitar ile henüz bir araya gelmemiş olan Yüksek Yargı Konseyi’nin görevidir” değerlendirmesinde bulundu.
Öte yandan Başbakanlık kaynakları, kabinenin ‘işlevsiz’ olduğu iddialarını reddederken, Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamada “Temaslar devam ediyor, ancak yeni bir şey yok ve hükümet oturumları halen askıda” dedi. Kaynaklar ayrıca, “Mikati, yargı ile ilgili her konunun siyasi otorite tarafından ele alınmadığı yönündeki tavrını sürdürüyor. Uygun ortamın sağlanması beklentisiyle anlaşmazlığın büyümemesi için oturum çağrısında bulunmadı” ifadelerini kullandı.
Aynı şekilde kaynaklar, bakanlık komitelerinin çalışmalarının durmadığını söylerken, dolayısıyla hükümetin faaliyetlerine ara verilmediğini ve son olarak 21 Ekim’de Mikati’nin başkanlık ettiği ve 3 Şii bakanın katıldığı bir toplantı düzenlediğini vurguladı.
Öte yandan Hizbullah, 21 Ekim’deki toplantısında askıya alınan bakanlar kuruluna toplantılarına doğrudan değinmezken, Tayyuna’da yaşananları ‘hain bir saldırı ve katliam’ olarak nitelendirdi.

Daha fazlasını oku

 
 
ARAP DÜNYASI

Gazze'nin iç kesimlerindeki baskınlar "demirci atölyelerini" hedef aldı

Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta, İsrail hava saldırısıyla yıkılan beş katlı bir binanın enkazının üzerinde yürüyen bir Filistinli adam, (AFP)
Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta, İsrail hava saldırısıyla yıkılan beş katlı bir binanın enkazının üzerinde yürüyen bir Filistinli adam, (AFP)
TT
TT

Gazze'nin iç kesimlerindeki baskınlar "demirci atölyelerini" hedef aldı

Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta, İsrail hava saldırısıyla yıkılan beş katlı bir binanın enkazının üzerinde yürüyen bir Filistinli adam, (AFP)
Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta, İsrail hava saldırısıyla yıkılan beş katlı bir binanın enkazının üzerinde yürüyen bir Filistinli adam, (AFP)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi'nin derinliklerindeki metal atölyelerine (tornalama tezgahlarına) yönelik baskınlarını yoğunlaştırdı; bu gelişmeyi, Hamas ve diğer Filistinli grupların Gazze Şeridi'nde silahlanmasını durdurma çabalarıyla ilişkilendiriyor. Bir haftadan kısa bir süre içinde, İsrail uçakları üç metal atölyesini hedef aldı. Atölyelerden ikisi Gazze Şehrinde, biri ise Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta bulunuyordu.

İsrail ordusu, saldırılarının silah üretim tesislerini ve Hamas altyapısını hedef aldığını belirtti.

İsrail ordusunun sadece demirci atölyesini bombalamakla kalmayıp, bulunduğu binanın tamamını yıktığı ve sakinlerine tahliye emri verdiği, bu durumun Lübnan'da verilen tahliye emirlerini hatırlattığı kaydedildi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre İsrail'in bu yeni hamleleri, Gazze Şeridi'nde yeni bir operasyonel planı işaret ediyor ve gelecekteki saldırıların sadece suikastları değil, Filistinli grupları silahsızlandırma bahanesiyle yapılacak operasyonları da içerebileceğini gösteriyor.

Altı gün önce onlarca Filistinlinin ölümüne yol açan İsrail'in tırmanışında, roket üretimi gibi askeri sanayilerde çalışan aktivistler hedef alınmıştı.

ARAP DÜNYASI

Vefik Safa yetkilerinin azaltılmasının ardından Hizbullah'tan istifa etti

Vefik Safa (AP)
Vefik Safa (AP)
TT
TT

Vefik Safa yetkilerinin azaltılmasının ardından Hizbullah'tan istifa etti

Vefik Safa (AP)
Vefik Safa (AP)

Hizbullah'ın "Koordinasyon ve İrtibat Birimi" başkanı Vefik Safa istifasını sundu. Bu, partinin iki genel sekreterinin ve üst düzey askeri liderlerinin öldürüldüğü İsrail'in sert saldırılarının ardından yapısını yeniden kurmaya çalışan parti liderliği için bir ilk oldu.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre konuyla ilgili bilgili kaynaklar, Hizbullah liderliğinin bugün üst düzey güvenlik yetkilisi Vefik Safa'nın istifasını kabul ettiğini bildirdi.

Lübnan güvenlik kurumlarıyla irtibattan sorumlu olan Safa, Ekim 2014'te İsrail'in düzenlediği bir suikast girişiminden sağ kurtulmuştu.

Vefik Safa, Hizbullah'ın siyasi danışmanı Hüseyin Halil ile birlikte (Reuters)Vefik Safa, Hizbullah'ın siyasi danışmanı Hüseyin Halil ile birlikte (Reuters)

İstifa, partinin Safa'nın yetkilerini azaltmasının ardından geldi. Bu durum, geçen yılın sonlarında başlayan ve bazı isimlerin görevden alınması ve yerlerine yeni isimlerin atanmasıyla sonuçlanan yapısal değişiklikle eş zamanlı olarak gerçekleşti.

Safa'nın halefinin kimliği konusunda çelişkili haberler ortaya çıktı, ancak kaynaklar partinin bazı gruplar için daha az kışkırtıcı ve devlet ve yabancı güçlerle ilişkilerinde farklı bir üslup benimseyecek bir isim aradığı konusunda hemfikirdi. Potansiyel halefler olarak adı geçen en öne çıkan isimler arasında Hüseyin Barada, Hüseyin Abdullah ve Muhammed Muhanna yer alıyordu.

Geçtiğimiz eylül ayında Beyrut sahil şeridindeki Raouche bölgesinde Hizbullah destekçileri, Nasrallah ve Safiyuddin'in suikastlarını anmak için bir araya geldi (AP)Geçtiğimiz eylül ayında Beyrut sahil şeridindeki Raouche bölgesinde Hizbullah destekçileri, Nasrallah ve Safiyuddin'in suikastlarını anmak için bir araya geldi (AP)

Safa'nın son görünümü, Hizbullah Genel Sekreteri Hasan Nasrallah'ın suikastının yıldönümü olan 25 Eylül'de Raouche Kayası'nda, Başbakan Nevvaf Selam'a hakaretler yağdıran parti destekçilerinden bazılarıyla birlikte gerçekleşti.

ARAP DÜNYASI

Gazze anlaşması: Arabulucuların Hamas’ın silah sorununu çözmek için sınırlı seçenekleri

Gazze şehrindeki Hamas üyeleri (AFP)
Gazze şehrindeki Hamas üyeleri (AFP)
  • Kahire: Muhammed Mahmud
TT
  • Kahire: Muhammed Mahmud
TT

Gazze anlaşması: Arabulucuların Hamas’ın silah sorununu çözmek için sınırlı seçenekleri

Gazze şehrindeki Hamas üyeleri (AFP)
Gazze şehrindeki Hamas üyeleri (AFP)

Gazze anlaşmasının ikinci aşamasının 10 gün önce başlamasının ardından İsrail’in taleplerinin başında ‘Hamas’ın silahsızlandırılması’ yer alıyor. Ancak bu talebin nasıl hayata geçirileceğine dair belirsizlik sürerken, Hamas’ın Filistin devleti kurulmadan silahlarını teslim etmeye sıcak bakmaması süreci çıkmaza sokuyor.

Şarku’l Avsat’a konuşan uzmanlar, bu düğümün arabulucuları son derece sınırlı seçeneklerle karşı karşıya bıraktığını belirtiyor. Buna göre, ya silahların tamamen tasfiyesi ya da dondurulması yönünde bir formül bulunması ve Hamas’ın buna ikna edilmesi ya da harekete baskı uygulanması gerekiyor. Uzmanlar, bu başlığın İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu başta olmak üzere İsrail iç siyasetinde seçim amaçlı bir baskı aracı olarak giderek daha fazla kullanılacağına dikkat çekiyor.

İsrailli muhalif lider Benny Gantz dün X platformu üzerinden yaptığı paylaşımda, ‘Hamas’ın silahsızlandırılması’ çağrısında bulundu.

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz ise çarşamba günü yaptığı açıklamada, “Hamas silah bırakmayı kabul etmezse İsrail bu yapıyı tasfiye edecek” dedi. Netanyahu da salı günü ABD’nin Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile yaptığı görüşmenin ardından, ‘Gazze Şeridi’nin yeniden imarına yönelik herhangi bir adımdan önce Hamas’ın silahsızlandırılmasının vazgeçilmez bir şart olduğu’ konusunda ısrarcı olduğunu vurguladı.

Strateji uzmanı Tuğgeneral Semir Ragıb, arabulucuların seçeneklerinin sınırlı olduğunu ve önlerinde ya uzlaşı sağlamak ya da baskı uygulamak dışında bir yol kalmadığını ifade etti. Ragıb, silahsızlandırma talebinin İsrail, Washington, Avrupa Birliği (AB) ve bağışçı ülkeler tarafından defalarca dile getirildiğini ve artık savaşın durdurulması ile yeniden imarın önüne konulan temel engellerden biri haline geldiğini söyledi.

Ragıb’a göre Netanyahu ve benzer siyasi aktörler silahsızlandırma dosyasını seçimlerde kullanacak ve anlaşmayı her an sabote edebilecekler. Özellikle ikinci aşama çok sayıda mayın barındırıyor ve Netanyahu, özellikle çekilmeyle ilgili başlıklara yaklaşmak istemiyor.

Gazze şehrinin Şeyh Rıdvan mahallesinde yıkılmış binaların enkazı arasında ilerleyen Filistinliler (AFP)Gazze şehrinin Şeyh Rıdvan mahallesinde yıkılmış binaların enkazı arasında ilerleyen Filistinliler (AFP)

Askeri strateji uzmanı Tümgeneral Semir Ferec, mevcut seçeneklerin giderek daraldığını belirterek, silahların tamamen tasfiye edilmesinden ziyade dondurulması yönündeki bir seçeneğin daha olası olduğunu ifade etti. Ferec, Hamas’ın elindeki silahların füze ya da insansız hava aracı (İHA) niteliğinde olmadığını ve bu nedenle teslim edilebileceğini söyledi. ABD ve İsrail’in silah maddesinin uygulanmasında ısrarcı olduğunu kaydeden Ferec, bunun İsrail’in geri çekilmesiyle eş zamanlı gerçekleşmesi ve yeni bir savaşın önüne geçecek garantilerin sunulması gerektiğini vurguladı.

Öte yandan Reuters’a konuşan Hamas kaynakları, çarşamba günü yaptıkları açıklamada, hareketin silahsızlanma konusunu diğer Filistinli gruplarla görüşmeyi kabul ettiğini, ancak Washington ya da bölgesel arabulucuların kendilerine silahsızlandırmaya dair ayrıntılı ve somut bir teklif sunmadığını belirtti.

İsrail’in Kanal 13 televizyonu, geçtiğimiz ocak ayının sonunda, ABD’nin Hamas’a silahlarını çok uluslu bir güce teslim etmesi için birkaç haftalık süre tanıyan bir belge hazırladığını bildirmişti. Habere göre, bu sürede uyum sağlanmaması halinde İsrail’e ‘dilediği gibi hareket etme’ konusunda yeşil ışık yakılacak.

Ferec, Hamas’ın manevra alanının son derece sınırlı olduğuna dikkat çekerek, özellikle Mısır, Katar ve Türkiye başta olmak üzere arabulucularla hızlı bir uzlaşıya varması gerektiğini, zira İsrail’in şu aşamada en büyük engeli bu dosya üzerinden yarattığını ifade etti.

Ragıb ise Hamas’ın önünde, Trump planı ve silahsızlanma maddesini uygulamaktan başka bir seçenek bulunmadığını savundu. Ragıb, bu sürecin uzatılmaması ya da dolaylı yollardan aşılmaya çalışılmaması gerektiğini, ‘çünkü kaybedilen her günün ateşkes anlaşması için bir tehdit anlamına geldiğini’ dile getirdi.

Ragıb, Gazze’de polis güçlerinin önümüzdeki günler ya da haftalar içinde konuşlandırılacağını, istikrar gücünün de devreye girebileceğini belirterek, bu aşamadan sonra manevra alanının daha da daralacağına dikkat çekti.