İlaç tedavisi pahalı olan Kovid-19’un en etkili çözümü aşı olmak

İtalyan uzman Şarku’l Avsat’a verdiği demeçte, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) varyantlarının Birleşik Krallık üzerinden Avrupa’ya ulaştığını söyledi.

İlaç tedavisi pahalı olan Kovid-19’un en etkili çözümü aşı olmak
TT

İlaç tedavisi pahalı olan Kovid-19’un en etkili çözümü aşı olmak

İlaç tedavisi pahalı olan Kovid-19’un en etkili çözümü aşı olmak

İtalya Sağlık Bakanlığı Danışmanı ve Dünya Sağlık Örgütü (WHO) Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Walter Ricciardi, İsviçre Uluslararası Lisansüstü Çalışmalar Merkezinin davetlisi olarak katıldığı sempozyumun oturum aralarında Cenevre’de Şarku’l Avsat’a verdiği özel röportajda; “Yeni tip koronavirüse (Kovid-19) karşı geliştirilen ve ikisi yakın zamanda İngiltere ve ABD'de onaylanan ilaçlar fazlasıyla pahalı. Bu nedenle Kovid-19’a karşı aşı, halihazırda tek ve en başarılı çözüm ve en etkili yöntemdir” ifadelerini kullandı.
İtalyan uzman, "Etkili ilaçların olması olumlu, ancak şu ana kadar geliştirilenler tedavi amaçlı, enfeksiyonu veya risklerini azaltmak için değil. Ayrıca, maliyeti çok yüksek olan bu ilaçların, aşı gibi kullanımlarının yaygınlaştırılması imkânsız” açıklamasında bulundu.
Çocukların aşılanması konusuyla ilgili olarak ise Ricciardi sözlerini şöyle sürdürdü: "Ebeveynler, aşıların güvenli ve etkili olduğu, koronavirüs enfeksiyonu riskinin hala çok yüksek olduğu ve yaşamın ilk yıllarında birçok aşı verildiğini hatırlatarak yönlendirilmeli ve ikna edilmelidir. Antibiyotikler menenjit tedavisinde elbette etkilidir ancak bu hastalığa karşı aşının erken yaşta tüm çocuklara yapıldığı da malum."
Öte yandan, Kovid-19 varyantlarının Avrupa’ya ulaşmasına Birleşik Krallık’ın sebep olduğunu söyleyen Ricciardi’ye göre, Birleşik Krallık Kovid-19’un mutasyona uğramış türü olan Alfa varyantının ortaya çıkmasına sebep olurken aynı zamanda Delta varyantı ve onun alt türü olan Delta Plus varyantının Avrupa’ya girişinin arkasında da o yer alıyor.
Çok pahalı olmasına rağmen ortaya çıkmaya başlayan koronavirüse karşı etkili ilaçların var olduğunu sözlerine ekleyen Ricciardi, "Bu sebeple aşılar bugüne kadar virüsle mücadelede en iyi silah olmaya devam ediyor "dedi.
Avrupa'daki mevcut epidemiyolojik durumun önümüzdeki aylarda endişe verici gelişmeler yaşanacağının sinyallerini verdiği konusunda uyarıda bulunan Ricciardi, Avrupa kıtasının keskin bir şekilde bölünmüş olduğuna, İspanya ve İtalya gibi güney ülkelerindeki durumun diğer ülkelere kıyasla çok daha iyi olduğuna işaret etti.  İspanya ve İtalya gibi güney ülkelerindeki durumun diğer ülkelere, özellikle de ilk salgın dalgasını andıran trajik bir duruma tanık olan Doğu Avrupa'daki duruma kıyasla çok daha iyi olduğuna dikkat çeken Ricciardi, İskandinav ülkeleri karmaşık bir aşamadan geçtiğini, önümüzdeki birkaç hafta içinde daha da kötüye gitmesinden endişe edildiğini belirtti.
İtalya ve İspanya’da vaka artışının yaşanacağına dikkati çeken Ricciardi sözlerini şöyle sürdürdü: “İtalya, İspanya ve Portekiz'in aşılama kapsamı itibariyle şimdiye kadar kaydettiği önemli ilerlemeye rağmen, bu ülkeler önümüzdeki haftalarda yeni vaka sayısındaki istikrarlı artışı durduramayacaklar. Çünkü henüz başlangıç döneminde olanlara ek doz dağıtma kampanyasına ek olarak aşısız insan yüzdesi hala yüksek.”  
Virüsü kontrol altında tutabilecekleri ve salgının şiddetli dördüncü dalgasını önleyebilecekleri için aşı kapsamında gelişmiş ülkelere atıfta bulunan Ricciardi, tüm Avrupa sağlık yetkililerini, tıbbi organlar, akademi ve bilimin katılımıyla vatandaşları temel aşıların ve ek dozların önemi hakkında eğitmek için kapsamlı ve etkili kampanyalar düzenlemeye çağırdı.
Ricciardi, ilk aşıyı aldıktan altı ay sonra ek dozun tüm vatandaşlara dağıtılması gerektiğini, belirterek bu konuda ilk döngünün virüse karşı fiziksel bağışıklık sağladığını, ek dozun ise virüse karşı hücre bağışıklık korumasını güçlendirdiğini gösteren İsrail deneyimini hatırlattı.
Birleşik Krallık’ta salgın tablosundaki mevcut artışın nedenlerine yönelik soruya şu yanıtı verdi: “İngilizler, hükümetin tamamen kapatıldığını duyurmakta çok geç kalması ve daha sonra çok sayıda kurbana neden olan ilk felaketten sonra diğer ülkelerin dayattığı katı önleyici tedbirleri almayı reddetmesi nedeniyle her şeyde baştan hata yaptı. Aşı kampanyasına karşı mücadeleyi sınırladılar ve  Temmuz ayının ortasında tüm kısıtlamaları kaldırmak için acele ettiler. Bu, Delta varyantının tamamen bulaşmasına ve yayılmasına yol açtı.”
Ricciardi, İngiliz hükümeti tarafından benimsenen stratejinin çocuklar da dahil olmak üzere uzun Kovid-19 vakalarının sayısında da artışa neden olduğunu söyledi.
Ricciardi, aşı kapsamının genişletilmemesi ve destekleyici dozun dağıtımının hızlandırılmaması durumunda, Avrupa'nın gelecek yılın başında, önceki dalgalara benzer enfeksiyon sayısında önemli bir artışla karakterize edilen dördüncü bir salgın dalgasına tanık olacağını ama aşılar sayesinde bunun daha az ölümcül olacağını öngörüyor.



Coldplay skandalındaki kadın, dudak uçuklatan ücretle tavsiye veriyor

Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
TT

Coldplay skandalındaki kadın, dudak uçuklatan ücretle tavsiye veriyor

Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)

Owen Scott ABD Muhabiri 

Coldplay konseri sırasında öpücük kamerasına yakalanarak kötü bir ün kazanan insan kaynakları yöneticisi, "hikayesini geri kazanma" konuşmasının biletleri için 875 dolar talep ediyor.

53 yaşındaki Kristin Cabot, evli patronu Andy Byron'la sarmaş dolaş görüntülerinin stadyum ekranlarında canlı yayımlanması üzerine aniden eğildikten sonra Nisan 2025'te internet mimine dönüşmüştü.

Artık viral olan videoda Coldplay'in solisti Chris Martin stadyum hoparlörlerinden "Ya gizli ilişki yaşıyorlar ya da çok utangaçlar" demişti.

Olayın ardından Cabot ve Byron dünya çapında manşetlere taşınmış, birçok kişi ilişkileri hakkında spekülasyonlar yürütmüştü.

Artık Cabot, "hikayesini" nasıl geri kazandığını anlatan konuşmalar yapıyor ancak onun söylediklerini dinlemek isteyen katılımcıların 875 dolar gibi dudak uçuklatan bir ücret ödemesi gerekiyor.

Etkinliğin açıklamasında, "Medyanın olumsuz merceği altındaki kadınların uzun süredir maruz kaldığı toplumsal ayıplamanın şiddetini Cabot ilk elden deneyimledi; aynı durumdaki erkekler genellikle bundan paçayı sıyırıyor gibi görünüyor" ifadeleri yer alıyor.

Cabot, Byron'la birlikte Jumbotron'da yakalandığında eşinden ayrılmıştı ancak patronu evliydi.

İki çocuk annesi Cabot skandalın ardından verdiği bir dizi röportajda, bu mim yüzünden "iş bulamadığını" söylemişti.

New York Times'a verdiği röportajda skandaldan "birkaç High Noons"u (alkollü içki markası -çn.) sorumlu tutan Cabot, daha sonra Britanya gazetesi The Times'a kendisini "kızıl harfle" (Scarlet Letter; zina yaptığı için boynuna kızıl bir "A" harfi asılarak toplumdan uzaklaştırılan bir kadını konu alan Nathaniel Hawthorne romanı -çn.) damgalanmış gibi hissettiğini açıklamıştı.

PRWeek'in 2026 Kriz İletişimi Konferansı’nda yapacağı konuşmasının ana konusu, bu mecazi "kızıl harfi" nasıl üstünden attığını açıklamak olacak gibi görünüyor.

Cabot'ın internette yükselen eleştirilere karşı koymak için hizmetlerinden yararlandığı halkla ilişkiler uzmanı Dini von Mueffling, kendisine sahnede eşlik edecek.
 

Görsel kaldırıldı.Öpücük kamerası videosunun ardından işe aldığı halkla ilişkiler uzmanı Dini von Mueffling, Cabot'a sahnede eşlik edecek (PRWeek)


Etkinliğin açıklaması şöyle devam ediyor:

Bu oturumda Astronomer'ın eski insan kaynakları direktörü Cabot ve onun halkla ilişkiler temsilcisi, sektörün efsane ismi Dini von Mueffling, Cabot'ın kendi hikayesini kontrol altına alıp yeniden yazmasını sağlayan (hem kısa hem de uzun vadeli) stratejileri paylaşacak.

16 Nisan'da Washington D.C.'de düzenlenecek konferansta başka şirketler ve hayır kurumları da etkinlikte konuşma yapma hazırlıklarını sürdürüyor.

Bu oluşumlardan biri, LGBTQ+ bireylerin intiharını önlemeye odaklanan, kâr amacı gütmeyen Trevor Project.

ABD'nin başkentinin göz alıcı halkla ilişkiler etkinliğine katılan bir diğer şirket Blackbird.AI ise yapay zekanın krizleri büyütme tehlikesi üzerine bir konuşma yapacak.

Independent Türkçe, independent.co.uk/arts-entertainment


Okyanus tabanının altında tatlı su kaynağı olduğu doğrulandı

Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
TT

Okyanus tabanının altında tatlı su kaynağı olduğu doğrulandı

Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Uluslararası bir keşif gezisi, okyanus tabanının altındaki gizli tatlı su rezervlerini ilk kez kapsamlı bir şekilde belgeleyerek, çok az anlaşılan bir sisteme dair yeni bilgiler sundu.

Su, gezegenimizin yüzeyinin yaklaşık yüzde 70'ini oluştursa da aynı zamanda yeraltı su kaynaklarında da depolanıyor.

Birçok kıyı topluluğu, tatlı su ihtiyaçları için bu su kaynaklarına bağımlı.

Yeraltındaki su kaynaklarının, deniz tabanının altında tatlı, hafif tuzlu su bölgelerine doğru açık denize gittiği biliniyordu ancak bunlar şimdiye kadar neredeyse hiç keşfedilmemişti.

Uluslararası Okyanus Keşif Programı 501 Seferi, deniz tabanının yaklaşık 200 metre altındaki bir bölgede tatlılaşmış suyu belgeledi ve örnekledi. New England kıyılarının açıklarında okyanus tabanının altından alınan çökelti örnekleri, ilk kez açık deniz tatlı su sistemlerinin varlığını doğruladı.

Araştırmacılar, bulguların dünyanın dört bir yanındaki benzer gizli su kaynaklarına daha fazla ışık tutabileceğini söyledi.

Devam eden çalışmalarda, bilim insanları, su kaynaklarını yerinde tutan ve su geçirmez tabakalar diye bilinen kumlu katmanlar da dahil olmak üzere, tortularda depolanan suyu örneklemeyi umuyorlar.

grthy
Uluslararası Okyanus Keşif Programı 501 Seferi, New England kıyılarının açıklarında okyanus tabanının altından tortu örnekleri aldı (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Colorado Maden Okulu'ndan jeolog Brandon Dugan, "Tatlılaşmış suyun hem denizel hem karasal tortularda, birden fazla tortu türünde bulunduğunu görmek bizi heyecanlandırdı" dedi.

Bu kadar farklı malzemelerdeki tatlı su, suyun hangi koşullarda buraya yerleştiğini anlamamıza yardımcı olacak.

Araştırmacılar, birçok kıyı bölgesinin tatlı su kaynakları için yeraltı suyuna bağımlı olması nedeniyle, bulguların toplum için büyük önem taşıdığını söylüyor.

ABD'nin kuzeydoğu kıyıları, açık deniz tatlı su rezervlerine sahip olduğu düşünülen en çok incelenen alanlardan biri. Tahminler, New Jersey ve Maine arasındaki Atlantik kıta kenarı boyunca yaklaşık 1300 kilometreküp depolanmış tatlı su olabileceğini gösteriyor.

ds67ı
Bilim insanları, tortu örneklerini renk ve yapı bakımından tanımlamak için Toprak Renk Şeması'nı kullanıyor (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Bunu daha iyi anlamak için, araştırmacılar New York'un her yıl 1,5 kilometreküp tatlı su, yani yaklaşık 1,5 trilyon litre kullandığını söylüyor.

Leicester Üniversitesi'nden sedimentolog Sarah Davies, "501 Seferi, başından beri yenilikçi oldu; okyanus sondaj topluluğu genelinde yeni araçlar, yeni yöntemler ve yeni işbirlikleri getirdi" dedi.

13 ülkeden yaklaşık 40 araştırmacının devam eden çalışmaları, besin maddelerinin dünyanın kıta sahanlığı tortularında nasıl döngüye girdiğini ve bu süreçlerin okyanus ekosistemlerini nasıl şekillendirdiğini ortaya çıkarabilir.

Dr. Davies, "Karadaki çalışmalar bu ivmeyi sürdürüyor ve örnekler şimdiden heyecan verici bir hikaye ortaya koyuyor" dedi.

Independent Türkçe


NASA, Jüpiter'in gerçek boyutunu ortaya çıkardı: "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek"

Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
TT

NASA, Jüpiter'in gerçek boyutunu ortaya çıkardı: "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek"

Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)

NASA'nın Juno uzay aracı, Güneş Sistemi'nin en büyük gezegeni Jüpiter'in sanılandan biraz daha küçük ve basık olduğunu tespit etti.

Bir gaz devi olan Jüpiter büyük ölçüde hidrojen ve helyumdan oluşuyor. 

Daha önce NASA'nın Pioneer ve Voyager görevlerinden elde edilen veriler, devasa gezegenin ekvatordaki çapının 142 bin 984 kilometre, bir kutbundan ötekine olan uzunluğunun da 133 bin 708 kilometre olduğunu gösteriyordu.

Ancak İsrail'deki Weizmann Bilim Enstitüsü'nden araştırmacılar bu ölçümlerin tam isabetli olmadığını belirledi.

NASA'nın aracı Juno, 2016'dan beri Jüpiter'in yörüngesinde. Görev süresi 2021'de uzatılınca rotası değiştirilen Juno, Dünya'dan bakıldığında Jüpiter'in arkasından geçişler yapmaya başladı.

Bu sayede gezegenin büyüklüğünü daha net bir şekilde hesaplamak mümkün oldu. Aracın, Jüpiter'in arkasından Dünya'ya gönderdiği radyo sinyallerinin Jüpiter'in arkasından geçerken bükülmesi ya da zayıflaması, gezegenin boyutunu ölçmeye yarıyor.

Juno'nun ham verilerini işlemek için gereken teknikleri geliştiren Maria Smirnova "Radyo sinyallerinin, Jüpiter'in atmosferinden geçerken nasıl büküldüğünü izledik. Böylece bu bilgileri Jüpiter'in sıcaklık ve yoğunluğuna ilişkin ayrıntılı haritalara dönüştürdük ve dev gezegenin şekli ve boyutuna ilişkin şimdiye kadarki en net resmi elde ettik" diye açıklıyor.

Bulguları hakemli dergi Nature Astronomy'de 2 Şubat Pazartesi yayımlanan çalışmaya göre Jüpiter'in ekvatordaki çapı sanılandan 8 kilometre, kutupları arasındaki uzunluk da 24 kilometre daha küçük.

Çalışmanın yazarlarından Yohai Kaspi "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek" diyor. 

Jüpiter'in boyutu elbette değişmedi; değişen, onu ölçme yöntemimiz.

Devasa bir gezegen için birkaç kilometrelik bir farkın önem taşımayacağı düşünülebilir ancak bilim insanları durumun böyle olmadığını söylüyor.

Araştırmayı yöneten Eli Galanti, "Bu birkaç kilometre çok önemli" diyor. 

Yarıçaptaki küçük değişimle, Jüpiter'in iç yapısını gösteren modellerimiz hem kütleçekim verileriyle hem de atmosferik ölçümlerle çok daha iyi uyum sağladı.

Jüpiter, gaz devi gezegenleri anlamada bir standart sunduğu için bu veriler Güneş Sistemi'nin ötesindeki gaz devleri hakkında daha iyi bir fikir sahibi olmaya katkı sağlıyor.

Independent Türkçe, Reuters, Space.com, NatureAstronomy