Tahran, 4 ilde meydana gelen patlama seslerini ‘gök gürültüsü’ olarak açıkladı

Bu ay Tahran'da düzenlenen DMO sergisinde füzelerin yakınından geçen bir din adamı (AP)

İran'ın batısındaki 4 ilde Pazar günü sabah saatlerinde patlama seslerinin duyulduğuna dair benzer haberlerin gelmesinin ardından, İran İçişleri Bakanlığı’ndan bir yetkili, yaptığı açıklamada, seslerin ‘gök gürültüsü eşliğinde yıldırım düşmesinden kaynaklandığını’ söyledi.
Yerel haber ajansları tarafından yapılan haberlerde ve sosyal medyadaki paylaşımlarda söz konusu bölgelerde ‘güçlü patlama sesleri duyulduğu’ bildirildi. Hemedan, Kürdistan, İlam ve Kirmanşah eyaletlerindeki birçok ilde dün sabah erken saatlerde patlama sesleri duyuldu. Ancak patlama seslerinin kaynağı bilinmiyordu.
İçişleri Bakanlığı yetkili Mecid Mir Ahmed, İran'ın resmi haber ajansı IRNA’ya yaptığı açıklamada, ilgili güvenlik birimleri ve askeri kurumlarla kurulan temaslar sonucunda seslerin yıldırım düşmesinden kaynaklandığının tespit edildiği ve özel bir olay yaşanmadığını söyledi. 
İran Devrim Muhafızları Ordusu’na (DMO) yakın Tesnim Haber Ajansı, İran Silahlı Kuvvetleri’nden bir kaynağın, ülkenin batısındaki illerde duyulan patlama seslerinin, askeri faaliyetlerle ve savunma sisteminin test edilmesiyle ilgisi olmadığını söylediğini aktardı. Kaynak ayrıca ‘sabotaj eylemleri veya düşman saldırısı’ şeklindeki iddiaları ‘spekülasyon’ diyerek yalanladı.
İranlı yetkili, resmi haber sitelerinin, İçişleri Bakanlığı tarafından patlama seslerinin kaynağının araştırıldığına dair bir açıklamayı yayınlamalarının ardından bu açıklamayı yaptı.
İranlı İşçiler Haber Ajansı (ILNA), İran Sivil Havacılık Kurumu’ndan bir yetkilinin, İran’ın batısındaki özellikle Hemedan, Ahvaz ve Abadan havalimanlarına yapılan uçuşların askıya alındığını doğruladığını aktardı. İranlı yetkili, uçuşların askıya alınmasının nedenini ‘hava koşullarına’ bağladı.
DMO’ya yakın yarı resmi haber ajansı Fars’ın bu açıklamadan sadece birkaç saat önce aktardığı bilgilere göre Esadabad Valisi, ‘korkunç patlama sesleri’ duyulduğunu, ancak kaynağının henüz belli olmadığını bildirmişti. Reuters’ın haberine göre Vali, ilk başta sesin gök gürültüsünden kaynaklandığının düşünüldüğünü, ancak daha sonra bu olasılığa ihtimal verilmediğini söyledi.
Hamedan Valisi Güvenlik İşleri Sorumlu Yardımcısı Mehdi Babu’l-Havaici, yetkililerin patlamaların ürkütücü seslerinin kaynağını araştırdığı açıklamasında bulundu. Vali Yardımcısı, seslerin ‘bazı tatbikat faaliyetlerinden kaynaklanmış’ olabileceğini de sözlerine ekledi.
Son birkaç ay içinde yaşanan benzer bir takım olaylardan sonra yetkililer, İran ile ABD ve İsrail arasında gerilimin arttığı bir dönemde, hava savunma sistemi için daha önce duyurusu yapılmayan askeri tatbikatlar yapıldığı açıklamasında bulunmuşlardı. Bu ayın başlarında, başkent Tahran'ın batısındaki bir nükleer tesisin yakınlarında güçlü patlama sesleri duyuldu. Yetkililer, sese, duyurusu yapılamayan bir askeri tatbikat sırasında DMO tarafından fırlatılan bir füzenin neden olduğunu söylediler.
Daha önce 4 Aralık'ta ise İran’ın ana uranyum zenginleştirme tesisinin bulunduğu Natanz şehrinde gökyüzünde şiddetli bir patlama sesi duyuldu. Yetkililer, sesin, hava savunma sistemlerindeki bir çalışmadan kaynaklandığını söylediler. Yine geçtiğimiz Aralık ayında, Buşehr Nükleer Tesisi’nin yakınlarında bir patlama sesi duyuldu. Yetkililer, bu sesin de DMO’nun gerçekleştirdiği bir askeri tatbikattan kaynaklandığını açıkladılar.
Reuters'ın haberine göre İran merkezli Rokna haber sitesinde dün Telegram kanalından yayınladığı haberde, bazı yerlerde, sesin çok yüksek olmasından ötürü evlerin kapı ve pencerelerinin sarsıldığını ve bu durumun insanların evlerini terk etmesine neden olduğunu aktardı. Twitter üzerinden paylaşılan bir video kaydında ise uçaksavar silahından çıkıyor gibi görünen patlamalar olduğu görüldü.
Bir yandan Tahran, ABD’nin 2015 yılında İran ile dünya güçleri arasında imzalanan nükleer anlaşmadan 2018 yılında tek taraflı çekilmesinden sonra anlaşmayı kurtarmak için başlatılan Washington ile dolaylı müzakerelerde bulunurken diğer yandan İran’ın baş düşmanı İsrail arasındaki gerilim arttı.
İsrail uzun süredir, dünya güçlerinin bu çabalarının, Tahran'ın nükleer silah elde edebilecek seviyelere ulaşmasını engelleyememesi halinde İran'ın nükleer programına karşı askeri müdahalede bulunmakla tehdit ediyor.