ABD ve İsrail arasında elçilik binası krizi: ABD Büyükelçisi Nides, diplomatik görüşmelerini Kudüs'te değil Tel Aviv'de yürütüyor

ABD’nin Tel Aviv Büyükelçisi Thomas Nides (EPA)

Mevcut ABD yönetimi, ABD eski Başkanı Donald Trump yönetiminin, Doğu Kudüs'ün İsrail'e ilhak edilmesi kararını iptal etmezken, Kudüs'teki Amerikan büyükelçiliği için bir ofis inşası çalışmalarına da devam ediyor. Bunu yanında siyasi kaynaklar, ABD’nin yeni Tel Aviv Büyükelçisi Thomas Nides’in diplomatik görüşmelerini Kudüs'te değil Tel Aviv'de yürüttüğünü belirtti.
Kaynaklar, Büyükelçi Nides'in iki ay önce İsrail'e gelişinden bu yana, Kudüs'ün batısındaki Waldorf Astoria Oteli'ndeki bir dairede yaşadığını söyledi. Ancak misafirlerini orada kabul etmediğine dikkati çektiler. Nides'in yardımcıları Batı Kudüs'te ofis arayışına girerken, Belçika hükümetiyle Batı Kudüs'teki İsrail cumhurbaşkanlarının ofisinin yakınında bulunan konsolosluk merkezini satın almak için müzakereler yürüttüler. Ancak ‘ofis uygun olmadığı’ için müzakereleri durdurmaya karar verdiler. Kaynaklara göre Büyükelçi, bu süre içinde misafirlerini ağırlamak için Tel Aviv’deki küçük bir binayı kullandı.
Söz konusu kaynaklar, Nides’in eski Büyükelçi David Friedman'ın Batı Kudüs'teki yeni büyükelçilik binasında kullandığı ofise geldiğini ve personelle görüştüğünü, ancak burayı diplomatik toplantılar için kullanmadığını doğruladı. İsrail'deki aşırı sağcı çevreler, Başkan Joe Biden yönetiminin Kudüs'ü ilhak etme ve büyükelçiliği Tel Aviv'den taşıma kararını tersine çevirme girişiminde bulunmasından endişe ediyor.
İsrail'deki ABD Büyükelçiliği'nin hala faaliyet gösterdiği, deniz kıyısında büyük ve güvenli bir karargaha sahip olduğu ve halen büyükelçiliğin temel faaliyetlerini orada yürüttüğü biliniyor. Amerikan büyükelçileri, Tel Aviv'in kuzeyindeki Herzliya kentindeki Beyt Amer diplomatik mahallesinde bulunan bir konutta ikamet ediyordu. Ancak eski büyükelçi Friedman, bu konutu dünyaca ünlü kumarhane ağının sahibi ve eski İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya yakınlığıyla tanınan Amerikalı Yahudi milyarder Sheldon Adelson'a sattı.
Trump yönetiminin Büyükelçiliği Tel Aviv'den taşıma kararından bu yana, Batı Kudüs'teki ABD Konsolosluğu büyükelçilik karargahına dönüştürüldü. Büyükelçilik için büyükelçinin evi ve misafirhanenin de yer aldığı büyük bir binanın inşaatına başlandı. Bu yerleşke, şehrin güneyinde Arnona bölgesinde, işgal altındaki Doğu Kudüs ile sınır çizgisinin batı kesiminde yer alıyor. İnşaat çalışmalarının on yıla kadar tamamlanması beklenmezken, bu nedenle geçici çözümlere ihtiyaç duyulduğu ifade edildi. Washington, bir yandan İsrail tarafını kızdırmamak, diğer yandan Demokratlara işgal altındaki topraklar politikasından geri adım attığını göstermemek için ince bir çizgide ilerliyor. Biden yönetimi aynı zamanda, büyükelçiliğin maksimum güvenliğin sağlandığı bir merkezde faaliyet göstermesini istiyor.
Büyükelçi Nides, geçen hafta Filistin topraklarında inşa edilen İsrail yerleşim birimlerini ‘hiçbir koşulda’ ziyaret etmeyeceğini açıklaması aşırı sağ ve yerleşimcileri kızdırmıştı. İki devletli çözümün her iki halk için de en iyisi olduğunu ve bu adımın İsrail'in bir Yahudi devleti olarak kalması çıkarına olduğunu söyleyen Nides, İsraillilere kafalarını kuma gömmemeleri çağrısında bulundu. Nides, geçtiğimiz Cuma günü Yedioth Ahronoth gazetesine verdiği röportajda selefi David Friedman'ın aksine, yetkisini kişisel bir ideolojiyi ilerletmek için kullanmaya çalışmayacağını söyledi. Nides, “Tek önemsediğim İsrail'in güçlü, demokratik ve Yahudi bir devlet olması. İki devletli çözümü destekliyorum. Başkan Joe Biden'in elbette desteklediği çözüm, aynı zamanda Filistin halkının refahının da onaylanmasıdır. İsrail'in iki devletli çözümle daha güçlü olacağına inanıyoruz” şeklinde konuştu.