'Savaşa hayır' tişörtü giymediği için eleştirilmişti... Erzurumsporlu Aykut Demir: Ortadoğu coğrafyasında her gün binlerce insan ölüyor, giyseydim içim rahat etmezdi

BB Erzurumspor'un Ankaragücü'nü konuk ettiği maçta 'savaşa hayır' yazılı tişörtüyle çıkmayan Aykut Demir, eleştirilerin odağındaydı.

Aykut Demir'in 'savaşa hayır' yazılı tişörtü giymemesi eleştirilere neden oldu  (Fotoğraf: AA)
Aykut Demir'in 'savaşa hayır' yazılı tişörtü giymemesi eleştirilere neden oldu (Fotoğraf: AA)
TT

'Savaşa hayır' tişörtü giymediği için eleştirilmişti... Erzurumsporlu Aykut Demir: Ortadoğu coğrafyasında her gün binlerce insan ölüyor, giyseydim içim rahat etmezdi

Aykut Demir'in 'savaşa hayır' yazılı tişörtü giymemesi eleştirilere neden oldu  (Fotoğraf: AA)
Aykut Demir'in 'savaşa hayır' yazılı tişörtü giymemesi eleştirilere neden oldu (Fotoğraf: AA)

Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) 1. Lig ekiplerinden Büyükşehir Belediye Erzurumspor'un Ankaragücü'nü konuk ettiği karşılaşmaya 'savaşa hayır' tişörtleri damga vurdu.
Erzurumspor Kulübü, Rusya'nın Ukrayna ile giriştiği savaşa karşı duruş sergilemek için üzerinde Türkçe olarak 'savaşa hayır', İngilizce 'No war' yazılı tişörtler yaptırdı.
Maç öncesi seremonide takım kaptanı Aykut Demir'in 'savaşa hayır' yazılı tişörtü giymemesi ekranlara yansımış, bu durum başta sosyal medya kullanıcıları olmak üzere birçok yerde eleştirilmesine neden olmuştu.

"O ülkelere yapılmadığı için tişörtü giymek içime sinmedi"
'Savaşa hayır' tişörtü giymediği için eleştirilen Aykut Demir, Futbol Anadolu isimli sosyal medya hesabına verdiği demeçte Ortadoğu'da savaşta ölen insanlar olduğuna değinerek şunları kaydetti:
Ortadoğu coğrafyasında her gün binlerce insan ölüyor. Oralardaki zulmü görmezden gelenler, ses çıkarmayanlar konu Avrupa olunca bunu yapıyorlar. O ülkelere yapılmadığı için tişörtü giymek içime sinmedi. Giyseydim içim rahat etmezdi. Dünyanın herhangi bir yerinde savaşın olmasına ben de üzülüyorum. Masum insanların acılarını paylaşıyorum.

"Tişörtü askıdaydı giyip giymemek kendi kararı"
Independent Türkçe muhabiri Mehmet Altunkılıç'ın ulaştığı bilgilere göre Erzurumspor Kulübü'nde 'savaşa hayır" yazılı tişörtle sahaya çıkma fikri son anda gelişti.
Söz konusu tişörtlerle sahaya çıkabilmek için TFF ile o sırada görüşmeleri sürdüren kulüp yetkilileri bir yandan da tişörtleri yetiştirmek için uğraş verdi.
Ani gelişen durum nedeniyle oyuncuların tamamına tişört yetiştirilemediğini aktaran yetkililer, bazı futbolculara bahsi geçen tişörtlerden yetiştirilemediği için tişörtsüz şekilde ısınmaya devam ettiklerini kaydetti.

"Erzurumspor olarak savaşın her türlüsüne karşıyız"
Erzurumspor olarak savaşın her türlüsüne karşı durduklarını ve bu tür olaylara dahil edilmek istemediklerini aktaran yetkililer, Aykut Demir’in 'savaşa hayır' yazılı tişörtünün soyunma odasında oyuncunun askısına asıldığını ancak giyip giymemesinin kendi kararı olduğunu vurguladı. 
Sezon başında Boluspor'dan Erzurumspor'a transfer olan savunma oyuncusu Demir, takımıyla 20 maça çıkarken 1 gollük katkı verdi.
Demir'in Erzurumspor'la sözleşmesi sezon sonunda tamamlanıyor.



Gemilere yönelik saldırıların artması, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini daraltıyor

ABD güçleri, 2 binden fazla ticari geminin Hürmüz Boğazı’ndan geçişine yardımcı olduklarını açıkladı (CENTCOM)
ABD güçleri, 2 binden fazla ticari geminin Hürmüz Boğazı’ndan geçişine yardımcı olduklarını açıkladı (CENTCOM)
TT

Gemilere yönelik saldırıların artması, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini daraltıyor

ABD güçleri, 2 binden fazla ticari geminin Hürmüz Boğazı’ndan geçişine yardımcı olduklarını açıkladı (CENTCOM)
ABD güçleri, 2 binden fazla ticari geminin Hürmüz Boğazı’ndan geçişine yardımcı olduklarını açıkladı (CENTCOM)

Hürmüz Boğazı çevresindeki deniz trafiğine yönelik saldırılar devam ederken, iki petrol tankerinin dün boğazdan çıkarak Umman Körfezi yönünde ilerlediği sırada kaynağı bilinmeyen mühimmatlarla hedef alındığı bildirildi. Gelişme, deniz güvenliğine yönelik risklerin arttığını ve küresel enerji arzının en önemli güzergâhlarından birindeki gemi trafiğinin azaldığını ortaya koydu.

Saldırılarda yaralanan olduğuna ilişkin herhangi bir bilgi paylaşılmazken, İran bir deniz mayınına çarpan tankerde yangın çıktığını duyurdu. Bölgede deniz ulaşımına yönelik kısıtlamalar ve askerî gerilim ise devam ediyor.

Hürmüz Boğazı yakınlarında yeni saldırılar

İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları Kurumu (UKMTO), dün Hürmüz Boğazı'ndan Körfez çıkışına doğru ilerleyen iki petrol tankerinin birbirinden ayrı saldırılarda kaynağı bilinmeyen mühimmatlarla hedef alındığını açıkladı.

Kurumun iki ayrı açıklamasına göre ilk tanker Umman'ın Hasab kentinin yaklaşık 11 deniz mili kuzeyinde kıç kısmından isabet alırken, ikinci tankerin makine dairesi kentin yaklaşık 17 deniz mili doğusunda vuruldu.

Her iki olayda da yaralanma bildirilmedi. Olası çevresel etkilerin ise henüz netlik kazanmadığı belirtildi. Tankerlerin başka hasar alıp almadığı ve saldırılarda kullanılan mühimmatın niteliği henüz açıklığa kavuşmadı.

Bağlantılı bir başka gelişmede İran Deniz Kuvvetleri, Hürmüz Boğazı'nın doğusunda yasaklı bölge olarak tanımladığı bir alanda deniz mayınına çarpan petrol tankerinde yangın çıktığını açıkladı.

İran medyasının deniz birliklerine dayandırdığı haberlere göre yangın, dün öğle saatlerinden önce, yasaklı bölgeye giren bir tankerde meydana geldi. Açıklamada, geminin kimlik ve seyir sistemlerini kapattığı, böylece yayımlanan uyarılara karşı geldiği öne sürüldü.

Bu gelişmeler, İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları Kurumu'nun açıklamasına göre cuma günü Hasab yakınlarında bir başka petrol tankerine düzenlenen ve gemide yangına yol açan saldırının ardından yaşandı. Böylece iki gün içinde boğaz çevresinde saldırıya uğrayan tanker sayısı en az üçe yükseldi.

Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiği geriliyor

30 Ekim 2026 tarihinde bölgede görev yapan ABD deniz unsurlarından biri. (CENTCOM)
30 Ekim 2026 tarihinde bölgede görev yapan ABD deniz unsurlarından biri. (CENTCOM)

Yeni saldırılar, Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemi trafiğindeki düşüşle eş zamanlı olarak gerçekleşti. Bu durum, denizlerdeki gerilimin küresel enerji ticareti üzerindeki etkilerinin genişlediğine işaret ediyor.

Şarku’l Avsat’ın Financial Times gazetesinden aktardığına göre, İran'ın gemilere yönelik neredeyse her gün düzenlediği saldırılar nedeniyle boğazdan geçen petrol trafiği gerilemeye başladı.

İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları Kurumu, 18 Kasım'da sona eren haftada boğaza giriş ve çıkış yapan toplam 263 geminin kaydedildiğini bildirdi. Bu rakam, önceki haftaya göre yaklaşık yüzde 15, ondan önceki haftaya göre ise yüzde 20 düşüşe işaret ediyor.

ABD ve İsrail'in şubat ayı sonunda İran'a yönelik saldırılarından önce boğazdan günde yaklaşık 135 gemi geçiyordu. Küresel ham petrol arzının yaklaşık yüzde 20'si ile önemli miktarda sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ve diğer ürünler bu güzergâhtan taşınıyor.

Kpler şirketinin ilk verileri de kasım ayının ikinci haftasında Hürmüz Boğazı'ndan geçen petrol miktarının, ayın ilk haftasındaki seviyenin yaklaşık yarısına gerilediğini gösterdi. Bu veriler, deniz taşımacılığındaki düşüşün boyutunu ortaya koyuyor.

Şubat ayı sonunda ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla Ortadoğu'da savaşın başlamasından bu yana Tahran yönetimi, Hürmüz Boğazı'ndaki deniz trafiğine yönelik sıkı kısıtlamalar uyguluyor ve kendi izni olmadan geçmeye çalıştığını öne sürdüğü gemileri düzenli olarak hedef alıyor.

Buna karşılık ABD, İran limanlarına deniz ablukası uygularken, çatışmaların ve deniz ticaretine yönelik risklerin devam ettiği süreçte boğazdan geçen petrol tankerlerine artan sayıda askerî refakat sağlıyor.

İran'dan çift fırlatmalı füze platformu

 İranlılar, 9 Kasım 2026'da Tahran'ın dış mahallelerinde düzenlenen kalıcı füze sergisini gezerken (AP)
İranlılar, 9 Kasım 2026'da Tahran'ın dış mahallelerinde düzenlenen kalıcı füze sergisini gezerken (AP)

Denizlerdeki gerilimin arttığı bir dönemde İran devlet televizyonu, yer altında bulunan bir füze tesisine ait görüntüler yayımladı. Görüntülerde Devrim Muhafızları'nın, sıvı yakıtla çalışan iki füzeyi aynı anda fırlatabildiği belirtilen yeni bir çift fırlatmalı platformu tanıttığı görüldü.

Söz konusu platformun, İran'ın daha önce aynı anda iki katı yakıtlı füze fırlatmak için kullandığı çift fırlatmalı sistemlere kıyasla fırlatma kapasitesinde bir gelişmeye işaret ettiği değerlendiriliyor.

Haberde, sıvı yakıtın daha yüksek verimlilik sağladığı ve operatörlere füzelerin hızını ve izlediği rotayı kontrol etme konusunda daha fazla imkân sunduğu belirtildi.

Tesisin bulunduğu yer açıklanmadı. Ancak görüntülerin yayımlanmasının, ABD'nin İran'ın füze programının imha edildiğine ilişkin açıklamalarına karşılık, ülkenin füze kapasitesini sergileme amacı taşıdığı değerlendiriliyor. Bu gelişme, bölgede askerî gerilimin yeniden artabileceğine ilişkin endişelerin yükseldiği bir dönemde yaşandı.

Devrim Muhafızları'nın füze birimi komutanı Seyyid Mecid Musevi, platformun tanıtımı sırasında yaptığı açıklamada, “İran'ın kapasitesi önemli ölçüde genişledi” dedi.

Musevi, “Savaş sistemimize sürpriz unsurlar ve yüksek etkinliğe sahip muharebe araçları entegre ettik” ifadelerini kullandı.


Üçlü zirve ve ikili görüşmeler

Büyük zirvelerde yaşananlar hakkında kamuoyuna açıklananlar ile gerçekte yaşananlar arasında büyük fark var. (AFP)
Büyük zirvelerde yaşananlar hakkında kamuoyuna açıklananlar ile gerçekte yaşananlar arasında büyük fark var. (AFP)
TT

Üçlü zirve ve ikili görüşmeler

Büyük zirvelerde yaşananlar hakkında kamuoyuna açıklananlar ile gerçekte yaşananlar arasında büyük fark var. (AFP)
Büyük zirvelerde yaşananlar hakkında kamuoyuna açıklananlar ile gerçekte yaşananlar arasında büyük fark var. (AFP)

Refik Huri

ABD Başkanı Donald Trump, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasındaki zirvenin simgeselliği, yapılan konuşmaların ve içeride yaşananların önüne geçiyor. Son derece sıra dışı bir durum; zira dünya liderleri arasındaki temaslar genellikle ikili olur. ABD-Sovyetler Birliği ve ardından Rusya zirveleri, ABD-Çin zirveleri, Çin-Sovyetler Birliği ve ardından Rusya zirveleri... Üçlü zirveler ise İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra sona ermişti. O dönemde Sovyetler Birliği lideri Josef Stalin, ABD Başkanı Franklin Roosevelt ve İngiltere Başbakanı Winston Churchill arasında Yalta Zirvesi, ardından Stalin, Churchill ve Roosevelt’in vefatı üzerine başkan yardımcılığından yerine geçen Başkan Harry Truman arasında Potsdam Zirvesi yapılmıştı; o masada Özgür Fransa lideri General Charles de Gaulle için bir sandalye yoktu ve Çin de büyükler arasında yer almıyordu.

Çin’deki Shenzhen zirvesinde kesin olan iki husus var: Bunlardan ilki, Sovyetler Birliği’nin çöküşünün ardından yaşanan onlarca yıllık ABD-Rusya ikiliği ve ABD tek kutupluluğunun ardından, Putin’in Moskova’nın dünya zirvesindeki konumunu geri kazandığının kabul edilmesi ve onun emelleri ile Şi’nin kutuplar arası çok kutupluluk arzularının somutlaşması. İkincisi ise Çin liderinin, ABD-Sovyetler Birliği dönemine damga vuran nükleer silahlanmayı sınırlandırma anlaşmalarına girmeyi reddetmekte ısrar etmesi. Bunun sebebi hem Washington’ın hem de Moskova’nın yaklaşık iki bin nükleer başlığa sahip olmasına karşılık, Pekin’in yalnızca 600 nükleer başlığının bulunması ve dengeyi sağlamak için ikisine yetişmek istemesi.

İran meselesine ilişkin tartışmalarda ise çıkarlar farklılaşıyor. Zira iki ülke Tahran ile ‘stratejik ortaklık’ içinde, biriyse savaş halinde. Ortak payda ise İran’ın nükleer silah elde etmesine karşı çıkmak. Çin ve Rusya’nın, ABD ve Küresel Kuzey’in aksine kendilerinin de ondan olduğu varsayımıyla Küresel Güney ülkeleriyle oynadığı oyuna gelince; dünya zirvesinde çok kutupluluğun pekişmesi, Küresel Güney’e ABD’nin görmezden gelme kibrini ve Çin ile Rusya’nın aldatıcı alçakgönüllülüğünü açığa çıkarıyor.

General de Gaulle, “Fransa süper güç değil, bu yüzden süper güç politikası izlemeli” derdi. Rusya’nın hem Washington hem de Pekin’in ekonomik ve askeri güç düzeyine ulaşma şansı bulunmayan Putin’in denediği de tam olarak bu. Mao Zedong’un ardından Deng Şiaoping ve müttefiklerinin Şi’ye uzanan süreçte yaptığı ise ‘Gücünü gizle ve zamanını bekle’ politikasıyla geçen yılların ardından, ABD’ye denk bir aktör olarak büyükler kulübüne girmek için Çin’in ekonomik, askeri ve teknolojik gücünü büyütmek oldu. O zaman geldi; Çin ekonomisi ABD ekonomisinin ardından dünyada ikinci sırada ve ona yetişmesi yakın. Rusya’nın milli geliri ise tek başına New York şehrinin gelirinden bile çok daha düşük.

Büyüklerin zirvelerinde yaşananlara dair alenen söylenenlerle gerçekte olanlar birbirinden çok farklı. ABD Başkanı Richard Nixon ile Başkan Mao arasındaki ilk görüşmede Çin liderinin derdi, Sovyetlere karşı bir Çin-ABD ittifakı kurmaktı. Hem de ne zaman? Moskova’daki arşivlere göre Stalin’in Mao’ya bir mektup gönderip, ‘üçüncü bir dünya savaşına yol açsa dahi ABD ile savaşmak üzere Kore’ye beş askeri tümen göndermesini’ istemesinden yirmi yıl sonra… Çünkü Stalin’e göre devler arasındaki savaş kaçınılmazsa, ABD ve Japonya arasındaki ittifakın daha da güçleneceği yıllar sonra değil, şimdi yaşanması daha iyidir.

Nixon ile Sovyet lideri Leonid Brejnev arasındaki bir zirvede ise Nixon, ‘Dünya ve Richard Nixon’ kitabının yazarı olan tarihçi dostu C. L. Sulzberger’e Brejnev’in kendisine “Camp David’de ve Kaliforniya’daki yazlık evimde dünyayı paylaşmak üzere Sovyet-ABD ortak egemenliği fikrini ve Ortadoğu krizini çözecek bir anlaşma önerdiğini” söylemişti. Brejnev ayrıca şu sözleri sarf etmekten de çekinmemişti: “Çinliler kan dökmeyi sever; gelecekte süper güç haline gelecekleri için biz Avrupalılar birleşip onları kontrol altına almalıyız.”

Churchill ise anılarında 1944 yılında Stalin ile yaptığı bir görüşmenin ayrıntılarını şöyle anlatır: “Ona, ‘Gelin Balkanlar’daki meselelerimizi halledelim. Romanya’da nüfuzun yüzde 90’ını siz, yüzde 10’unu biz alsak; Yunanistan’da yüzde 90’ını biz, yüzde 10’unu siz alsanız; Yugoslavya’da da yüzde 50 bize, yüzde 50 size düşse nasıl olur?’ dedim. Ardından bunları bir kâğıda yazıp ona uzattım. Bir an sessiz kaldı, sonra mavi kalemini alıp kâğıdın üzerine büyük bir işaret koydu ve bana geri verdi. Böylece her şeyi dakikalar içinde halletmiş olduk.” İşin ilginç yanı, Churchill’in kâğıdı yakmayı teklif etmesi üzerine Stalin’in “Bırak kalsın” demesiydi.

Ne var ki günümüzde meseleleri bir zirve buluşmasıyla çözüme kavuşturmak oldukça zor. Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia'dan aktardığı analize göre İkinci Dünya Savaşı sonrasında coğrafya akışkandı; Churchill Avrupa’yı Stalin ile paylaşabiliyor ve Stalin ABD’nin payını sorduğunda ona “Ona da doğayı bırakırız” diyebiliyordu. Soğuk Savaş sonrasının dünyası ise Soğuk Savaş dönemindekinden çok daha karmaşık. Büyükler arasındaki ilişkilerin özeti üçlü anlaşmalar değil; çatışma, rekabet ve iş birliğidir. Bütün anlaşmalar ikili kalmaya mahkûm: Rusya ile Çin, ABD ile Çin ve ABD ile Rusya arasında. Üstelik dünya artık bir seyirci değil; zira her kıtada önemli bölgesel güçler ortaya çıktı.


Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiği azalıyor... Pezeşkiyan: Ekonomik savaş füzelerden daha zor

Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiği azalıyor... Pezeşkiyan: Ekonomik savaş füzelerden daha zor
TT

Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiği azalıyor... Pezeşkiyan: Ekonomik savaş füzelerden daha zor

Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiği azalıyor... Pezeşkiyan: Ekonomik savaş füzelerden daha zor

Hürmüz Boğazı'nda deniz trafiğinin azalması ve petrol tankerlerinin hedef alınmasıyla gerilim artıyor. İran ise savaşın giderek ağırlaşan ekonomik sonuçlarına ilişkin uyarılarda bulunuyor.

İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları Kurumu'na (UKMTO) göre, Umman'ın Hasab kenti açıklarında, boğazdan çıkış yapan iki petrol tankerine “kaynağı belirsiz cisimler” isabet etti.

Öte yandan, İngiltere Deniz Ticaret Operasyonları Kurumu'nun verilerini aktaran Financial Times gazetesinin haberine göre, 18 Kasım'da sona eren haftada Hürmüz Boğazı'na giren ve çıkan gemi sayısı 263 olarak kaydedildi. Bu rakam, bir önceki haftaya göre yüzde 15, önceki iki haftalık döneme kıyasla ise yüzde 20 düşüş anlamına geliyor.

Boğazdan geçen petrol tankerlerinin sayısı da bir önceki hafta geçen 52 gemiden 37'ye geriledi. Şarku’l Avsat'ın Kpler platformunun ön verilerinden aktardığına göre, kasım ayının ikinci haftasında boğazdan geçen petrol miktarı, ilk haftadaki seviyenin yaklaşık yarısına düştü.

Gelişmelere ilişkin açıklama yapan İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ülkesinin ekonomik cephede “sessiz bir savaş” yürüttüğünü belirterek, bunun füze savaşından çok daha zor olduğunu belirtti.

Savaş nedeniyle enerji sektöründe meydana gelen hasarın, kış mevsimi yaklaşırken enerji açığını daha da büyüttüğü uyarısında bulunan Pezeşkiyan, mevcut kriz karşısında üreticilere gereksiz enerji tüketimini azaltma çağrısı yaptı.

Diplomasi arayışı sürüyor

Siyasi cephede ise İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Tahran'ın ABD ile savaşı sona erdirmek için hâlâ diplomasiye bel bağladığını vurguladı.

Arakçi, İran'ın arabulucularla güven artırıcı önlemleri görüştüğünü ve müzakerelerde Washington'un ciddi ve samimi olduğuna dair güvence istediğini ifade etti.