İsrail Cumhurbaşkanı Herzog, Neve Şalom Sinagogu'ndaki dua törenine katıldı: Türkiye-İsrail ilişkileri Ortadoğu'daki barış için önemli

İsrail Cumhurbaşkanı Herzog, Orta Doğu'da barışın sağlanması için Türkiye-İsrail ilişkilerinin önemli olduğunu belirtti

Fotoğraf: AA
Fotoğraf: AA
TT

İsrail Cumhurbaşkanı Herzog, Neve Şalom Sinagogu'ndaki dua törenine katıldı: Türkiye-İsrail ilişkileri Ortadoğu'daki barış için önemli

Fotoğraf: AA
Fotoğraf: AA

İki günlük resmi ziyaret kapsamında Türkiye’de bulunan İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog İstanbul'da Yahudi cemaatinin üyeleriyle bir araya geldi.
Herzog, daha sonra Beyoğlu’nda bulunan Neve Şalom Sinagogu'nda cemaatle ibadet törenine iştirak etti.
Burada bir konuşma yapan Herzog, böyle özel bir günde Türkiye'de olmaktan büyük bir mutluluk duyduğunu ifade etti.
Ukrayna'da yaşanan trajediden büyük bir üzüntü duyduğunu dile getiren Herzog, Ukrayna Yahudi cemaatinin içinde bulunduğu dertlerden bir an önce kurtulmaları için dua ettiğini söyledi.
Babası İsrail 6. Cumhurbaşkanı Haim Herzog ile annesinin, Yahudilerin İspanya'dan kovuluşu ve Osmanlı topraklarına gelişinin 500. yılı dolayısıyla Türkiye'ye bir ziyarette bulunduğunu kaydeden Herzog, şunları kaydetti:
"Babam, ailemizden Türkiye'ye gelen ilk kişi değildi. 1944'te Naziler'in Avrupa Yahudilerini yok etme planları yürürlükte iken, büyükbabam Yitzhak Isaac Herzog Allevi ile amcam Yaakov, Avrupa Yahudilerini kurtarmak için özel bir görevle buraya gelmişlerdi. Hem babam hem de büyük babam buradaki ziyaretlerinden söz ederken, Türkiye’nin kapılarını ve kalplerini açma şekillerinden ve Yahudilerin burada huzurlu bir yer bulabileceklerinden söz etmişlerdi."
Herzog, hem İspanya'dan sürgün edilen Yahudileri hem de Türkiye'de yaşayan Yahudileri, Türk toplumuna entegre ederek Yahudi halkının tarihinin yazılmasında büyük rol oynadıklarını anlattı.

Sultan Abdülaziz'in Musevilerin dinlerini rahatlıkla icra etmeleri için çıkardığı ferman, Cumhurbaşkanı Herzog'a takdim edildi (Fotoğraf: AA)

"Türkiye Yahudilerinin güvenliği ve özgürlüğü için yetkililerin taahhütlerini memnuniyetle karşılamaktayım"
Türkiye'de yaşayan şairlerin, bilginlerin ve ticaret adamlarının, Yahudi tarihi ve geçmişinin önemli bir parçasını oluşturduklarını ifade eden Herzog şöyle devam etti:
"Siz, Türkiye’deki Yahudi cemaatinin üyeleri bunun için bir örnek ve bir model oluşturmaktasınız. Sizler, gelenek topluluk ve tüm zorluklarla yüzleşmek adına karşılıklı garantinin simgesisiniz. Yahudi cemaatinin burada yani sinagogda ciddi terör saldırılarını deneyimlediniz. Ne yazık ki dünyada Yahudi okullarına, süpermarketlerine ve işletmelerine nefret saldırıları yapıldı. Türkiye Yahudilerinin güvenliği ve özgürlüğü için yetkililerin taahhütlerini memnuniyetle karşılamaktayım."
Herzog, dün Ankara'da Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile güzel, açık ve dürüst bir görüşme gerçekleştirdiklerini ve Türkiye- İsrail ilişkilerinin geliştirilmesi için önemli adımlar attıklarını aktardı.
Orta Doğu'da barışın sağlanması için Türkiye-İsrail ilişkilerinin önemli olduğuna dikkati çeken Herzog, şöyle devam etti:
"Cumhurbaşkanı Erdoğan'a da söyledim, Orta Doğu‘daki farklı din mensuplarının barış içinde yaşayabileceğini ve yaşamımız gerektiğini anlattım. Benimle aynı fikirde olduğunu ondan duyduğuma sevindim. Bölgesel istikrarın özellikle önemli olduğu konusunda Cumhurbaşkanı da aynı düşünüyor. Tüm halklar ve dinler arasında bizi birleştiren şeyin güçlendirilmesi gerektiğini söylüyor. Ukrayna’da korkunç trajedi yaşanırken barış için böyle ortak düşünmemiz son derece önemli."
Herzog, nefret suçları, ırkçılık ve antisemitizm konusunda mücadele edeceklerini, dünya barışı için hoşgörü ve dostluk üzerine mesajlarını vermeye devam edeceklerini dile getirdi.
Hahambaşı İsak Haleva ise Cumhurbaşkanı Herzog'un Türkiye'ye düzenlediği ziyaretten büyük bir memnuniyet duyduklarını belirtti.
Tarihi ziyaretin Yahudi toplumunun gönlünde derin izler bırakacağını vurgulayan Haleva, "Barış seven ve barış için mücadele veren insan sever bir Cumhurbaşkanı olduğunuzun bilincindeyiz. Yahudi halkının birliğine ve komşularıyla gönüllerinin birleştirilmesi çabalarınızda gücünüzün ve kuvvetinizin artmasını diliyor ayrıca bu devirde herkesin birbirini anlamasına son derece ihtiyacımız olduğuna inanıyoruz. Zatıalinizin bu kutlu amaç doğrultusunda rehberlik edecek gücünün bulunduğuna inanıyoruz"ifadelerini kullandı.
Haleva, yoğun programı arasında zaman ayırıp kendilerini ziyaret ettiği için Cumhurbaşkanı Herzog'a teşekkür etti.
Sinagogda yaklaşık 1 buçuk saat süren ibadet töreninin ardından Cumhurbaşkanı Herzog'a hediyeler verildi.



İsrail kabinesi, Batı Şeria topraklarının ilhakını genişletme kararlarını onayladı

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
TT

İsrail kabinesi, Batı Şeria topraklarının ilhakını genişletme kararlarını onayladı

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)

Ynet haber sitesi bugün, İsrail kabinesinin Batı Şeria’daki arazi tescili ve mülkiyet prosedürlerinde temel değişiklikleri onayladığını bildirdi. Yeni düzenlemeler, Filistinlilere ait bazı evlerin yıkılmasına izin veriyor.

Yedioth Ahronoth’un internet sitesi Ynet, yeni kararların İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria’nın A Bölgesi’nde Filistinlilere ait binaları yıkmasına izin vereceğini ve Batı Şeria genelinde yerleşim faaliyetlerinin önemli ölçüde genişlemesine yol açacağını doğruladı.

zsdcfgt
Batı Şeria’daki İsrail askerleri (Reuters)

Şarku’l Avsat’ın Ynet’ten aktardığına göre İsrail kabinesinin aldığı kararlar, Oslo Barış Anlaşmaları kapsamında ilk asker çekilme dalgasında İsrail ordusunun çekilmediği tek şehir olan El Halil’de İsrail-Filistin çatışmasını çözmeye yönelik geçici bir adım olması amaçlanan 1997 El Halil Protokolü’nün ilkelerine aykırı.


Rusya'da 15 yaşındaki saldırgan dehşet saçtı: Nazi sembolü çizdi

Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
TT

Rusya'da 15 yaşındaki saldırgan dehşet saçtı: Nazi sembolü çizdi

Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)

Rusya'nın Başkurdistan Cumhuriyeti'nde cumartesi günü bir üniversite yurdunda bir gencin bıçaklı saldırı dizisi sonucu en az 6 kişi yaralandı. Yaralananlar arasında öğrenciler de var.

Haberlere göre bıçak taşıdığı belirtilen 15 yaşındaki çocuk, cumartesi günü Ufa'daki Devlet Tıp Üniversitesi'nin yurduna girip öğrencilere saldırmaya başladı. Gencin milliyetçi sloganlar attığı ve Nazi sembolü çizdiği bildirildi.

Rusya İçişleri Bakanlığı Sözcüsü Tümgeneral Irina Volk, RTVI haber sitesine yaptığı açıklamada, "Saldırgan gözaltına alınmaya direndi ve bu sırada iki polis memuru bıçaklandı. Ayrıca şüpheli kendine de zarar verdi" dedi. Şüpheli, ağır yaralı halde yerel bir çocuk hastanesine kaldırıldı.

Moskova'nın yaklaşık 1200 km doğusundaki Ufa'daki yetkililer, olayla ilgili üst düzey soruşturma başlattı. Saldırıda yaralanan en az 4 kişi hastaneye kaldırıldı ve birinin durumunun kritik olduğu düşünülüyor. Yaralananlar arasında Hintli öğrenciler de bulunuyor.

Moskova'daki Hindistan Büyükelçiliği, "Ufa'da talihsiz bir saldırı yaşandı. Aralarında 4 Hintli öğrencinin de bulunduğu birçok kişi yaralandı" açıklamasını yaptı.

Büyükelçilik, yetkililerle temas halinde olduğunu ve "Kazan'daki konsolosluktan yetkililerin yaralı öğrencilere yardım etmek üzere Ufa'ya hareket ettiğini" belirtti.

Görgü tanıkları, kaotik anları "her yer kan içindeydi" diyerek anlattı. Ren TV, yaralıların ambulanslarla hastaneye taşındığını gösteren görüntüleri yayımladı.

Yerel Baza kanalına göre, şüpheli yasaklı bir neo-Nazi örgütüne mensuptu. Economic Times'a göre Rusya'daki üniversitelerde 30 binden fazla Hintli öğrencinin eğitim gördüğü tahmin ediliyor.

Independent Türkçe


New START anlaşmasının sona ermesinin ardından büyük nükleer güçler arasındaki gerilim tırmanıyor

Pekin'de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesini anmak için düzenlenen askeri geçit töreninden bir kare, 3 Eylül 2025 (Reuters)
Pekin'de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesini anmak için düzenlenen askeri geçit töreninden bir kare, 3 Eylül 2025 (Reuters)
TT

New START anlaşmasının sona ermesinin ardından büyük nükleer güçler arasındaki gerilim tırmanıyor

Pekin'de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesini anmak için düzenlenen askeri geçit töreninden bir kare, 3 Eylül 2025 (Reuters)
Pekin'de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesini anmak için düzenlenen askeri geçit töreninden bir kare, 3 Eylül 2025 (Reuters)

Rusya ve ABD arasında her iki ülkedeki nükleer silahları sınırlandırmak için imzalanan New START anlaşmasının bu hafta sona ermesinden bu yana, dünyanın önde gelen nükleer güçleri arasındaki gerilim tırmanıyor. Washington, gelecekteki herhangi bir anlaşmaya Pekin'i de dahil etmek isterken, Moskova ise Paris ve Londra'nın nükleer silahlanma konusunda yapılacak çok taraflı müzakerelere katılmasını talep ediyor. İki nükleer güç New START anlaşmasının kısıtlamalarından kurtulduğundan, uzmanlar her iki tarafın da taviz vermeden kazanç elde etmeye çalışacağı yeni bir silahlanma yarışından endişe duyuyor.

Çin'in belirsiz tutumu

Çin, nükleer silahların yayılmasını sınırlamak için yeni bir antlaşma müzakerelerine katılma fikrini reddetti. Batılı bir diplomat, Pekin'in iki büyük nükleer güce yetişmenin ne kadar zor olacağı konusunda ‘kasıtlı olarak belirsiz’ kalmayı tercih ettiğini söyledi. Çin'in toplamda yaklaşık 600 nükleer savaş başlığı var. Bu sayı, ABD ve Rusya'nın şu anda sahip olduğu toplam bin 700 savaş başlığından çok daha az ve iki büyük nükleer gücün cephaneliklerindeki toplam nükleer savaş başlığı sayısından da çok daha az. Ancak çoğu gözlemci, Çin'in nükleer savaş başlığı üretimini artırdığı konusunda hemfikir. ABD'nin tahminlerine göre bu sayı 2030 yılına kadar bine, 2035 yılına kadar ise bin 500'e ulaşabilir.

Eski ABD Stratejik Komutanlığı (STRATCOM) Komutanı emekli Amiral Charles A. Richard, ABD Senatosu Silahlı Kuvvetler Komitesi'nde verdiği ifadesinde, Çin'in yeteneklerinin ‘istihbarat topluluğunun raporlarından’ daha yüksek tahmin edilmesini istedi. Emekli Amiral, bu rakamın gerçeklere daha yakın olması için ‘iki veya üç katına çıkarılması gerektiğini’ de sözlerine ekledi.

Öte yandan Singapur Ulusal Üniversitesi'nden Siyaset Bilimci Ja Ian Chong, Çin'in bu konudaki şeffaflık eksikliğinin birçok soruna yol açtığını savundu.

Fransız Haber Ajansı AFP’ye konuşan Ja Ian Chong, “Bu şeffaflık eksikliği ve gizlilik, yanlış hesaplama riskini artırıyor” dedi.

Siyaset Bilimci, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Bazı analistler, Pekin'in gerçek kapasitesini gizlemeye çalıştığına inanıyor. Bu, nükleer silahlarını koruyabilir ve potansiyel düşmanlarının karşı önlemler geliştirmesini engellemede belirli bir avantaj sağlayabilir.”

Çin'in nükleer kapasitesini ulusal güvenlik için gerekli minimum düzeyde tuttuğunu ısrarla savunduğunu belirten Chong, “Ancak bu iddiayı bağımsız olarak doğrulamanın bir yolu yok” ifadelerini kullandı.

Sıcak hat... Ancak Çin'in durumu farklı

Rusya ile ABD arasında 1962 yılında neredeyse bir savaşın patlak vermesine yol açan Küba Füze Krizi'nden bir yıl sonra, iki ülkenin liderleri, olası benzer bir acil durumda hızlı bir şekilde iletişim kurabilmeleri için bir sıcak hat (kırmızı telefon) kurdular, ancak Çin'in durumu farklı.

ABD Senatosu komitesine “Rusya ve ABD'nin Soğuk Savaş sırasında öğrendiği şey, bu kadar büyük yıkıcı güce sahip sistemleri sorumlu bir şekilde yönetmekti” diyen emekli Amiral Richard, “Çin'in ise aynı dersleri alıp almadığını bilmiyoruz” diye ekledi.

Diğer taraftan Londra merkezli Chatham House'da araştırmacı olan Georgia Cole, “Çin'in nükleer silahları sınırlamayı amaçlayan görüşmelere katılmakta isteksiz olmasının nedenlerinden biri, diğer iki büyük gücün çok gerisinde kalmasıdır” yorumunda bulundu.

Trump'ın Pekin'in müzakere masasında olmasını istediğini söyleyen Georgia Cole, ancak ‘Çin, Washington ve Moskova ile eşit düzeye gelmedikçe resmi nükleer silah azaltma görüşmelerine katılmayacağını ısrarla vurguladığı için bunun şu anda olası olmadığını’ belirtti.

Rusya'nın manevrası

Rusya ise, ABD'nin Çin'in katılımında ısrarcı tutumuna karşılık olarak, BM Güvenlik Konseyi (BMGK) üyesi olan Avrupa’daki iki nükleer güç olan İngiltere ve Fransa'dan da aynı şeyi talep etti. Rusya'nın Cenevre'deki BM Ofisi Daimi Temsilcisi Gennady Gatilov geçtiğimiz cuma günü yaptığı açıklamada, ülkesinin katılım isteğinin ‘ABD'nin NATO'daki askeri müttefikleri’ olan İngiltere ve Fransa'nın katılımına bağlı olduğunu söyledi.

Bu arada Fransa Uluslararası İlişkiler Enstitüsü'nün güvenlik uzmanı Elouaz Fayeh'e göre iki Avrupa ülkesinin toplam nükleer savaş başlığı sayısı 500'den az, ancak Rusya, hepsini Batılı güçler olarak görerek, bunların ABD ile aynı ‘kefeye’ konulmasını istiyor.

Fayeh, bunun iki ülkeyi ‘iki süper gücün pazarlık kozu’ haline getireceğini ve Fransa'nın bunu sık sık reddettiğini belirtti. Nükleer tehditler

Washington'da, New START anlaşmasının eski ABD baş müzakerecisi Rose Gottemoeller, ABD Senato Komitesi’ne verdiği ifadede Pekin'in gelecekteki nükleer müzakerelere katılmasının gerekliliğini vurguladı. Gottemoeller, Pekin'in nükleer tehditler konusunda ABD ile diyalog başlatmanın yollarını bulmaya büyük ilgi gösterdiğini” düşündüğünü söyledi.

Dolayısıyla Pekin silah kontrolü ile ilgili görüşmelere katılmayı reddetse bile, bu tehlikeler ele alınmalı. Silah cephanelerinin ABD’ninkinden çok daha küçük olduğunu belirten Gottemoeller, buna karşın füzelerin ateşlenmeden önceden bildirilmesinin ve acil hat düzenlemeleri gibi hususların, nükleer silahları müzakere masasına getirme ve modernizasyon programlarında yapılanlara dair bu düzeyde bir belirsizliğin sürdürülmemesi konusunda bir diyalog başlatmak için önemli araçlar olduğunu açıkladı.

Gottemoeller, bunun ‘niyetlerini öğrenmek için onlarla konuşmak’ şeklindeki başlıca ve en önemli hedef olması gerektiğinin de altını çizdi.