Irak Başbakanı Kazımi: Siyasetçiler hükümeti kurmakta acele etmeli

Kazımi, Necef’teki dini mercinin projesini üstlendiği Musul kentindeki hastanenin açılışını gerçekleştirdi.

Irak Başbakanı Mustafa el-Kazımi dün Musul’da yeni hastanenin açılışını yaptı (Başbakanlık)
Irak Başbakanı Mustafa el-Kazımi dün Musul’da yeni hastanenin açılışını yaptı (Başbakanlık)
TT

Irak Başbakanı Kazımi: Siyasetçiler hükümeti kurmakta acele etmeli

Irak Başbakanı Mustafa el-Kazımi dün Musul’da yeni hastanenin açılışını yaptı (Başbakanlık)
Irak Başbakanı Mustafa el-Kazımi dün Musul’da yeni hastanenin açılışını yaptı (Başbakanlık)

Irak’ta görev süresi sona eren Başbakan Mustafa el-Kazımi, dün ziyaret ettiği Ninova vilayetinden bir dizi siyasi mesajlar verdi. Kazımi siyasi parti ve gruplara, ülkedeki ‘siyasi tıkanıklığı aşmak’ ve aylardır geciktirilen hükümeti kurma sürecinde ilerleme kat edilmesi için ciddi bir çalışma ortaya koyma çağrısında bulundu. Irak Başbakanı, hükümetin kuruluş sürecinin önünde hükümet kurma konusunda anlaşma sağlanmasını engelleyen siyasi anlaşmazlıklardan ve çatışmalardan oluşan halen uzun bir yol olduğunu ifade etti.
Kazımi dün (cumartesi) Ninova vilayetinin kent merkezi Musul’un batı yakasında 220 yataklı Betül Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nin açılışını gerçekleştirdi. Hastane binasının inşa projesini Irak Sağlık Bakanlığı ve Ninova İl Sağlık Müdürlüğü ile işbirliği içinde hayata geçiren Necef’teki dini merciye teşekkür eden Kazımi, bu projenin “Iraklıların ülkelerini inşa etme konusundaki işbirliğini gösterdiğini” söyledi. Haziran 2014’te DEAŞ örgütünün kontrolüne giren ve 2017’de Irak hükümet güçlerinin örgütü hezimete uğratarak kontrolünü geri aldığı Musul kentinin batı yakası örgüte karşı yürütülen savaş sırasında ağır hasarlar aldı.
Kent halkı yeniden imar projelerinin hayata geçirilmesi noktasında yaşanan gecikmeden dolayı şikayetçi. Bu durumu itiraf eden Kazımi, “Son yıllarda geciken birçok sağlık projesi var. Ancak hükümet şartlara rağmen Irak vilayetlerinin genelinde sağlıkla ilgili gecikmiş projelerden birçoğunu yeniden hayata geçirmeyi başardı. Devlet inşa etmemiz için vatandaşların saygınlığını korumaya ihtiyacımız var ve sağlık hizmetleri vatandaşların saygınlığının bir parçasıdır” dedi.
Ninova’dan Iraklı siyasi parti ve gruplara mesaj veren Kazımi, “DEAŞ’a karşı savaşın yıkıma uğrattığı bu kent, hayata yeniden dönüyor ve vilayetteki projeler ve imalathanelerle gerçekliğini yeniden canlandırabilir” diye konuştu.
Başbakanlık koltuğuna ikinci kez oturma şansı devam eden Kazımi, mevcut siyasi sıkıntılar ve donukluk nedeniyle hükümetinin karşılaştığı sorunlarla ilgili önemli mesajlarını vermek için Ninova vilayetini seçti. Irak Başbakanı, ülkede yapılan son seçimin üzerinden 6 ay geçmesi sebebiyle siyasi partilere yeni hükümeti kurma sorumluluğunu hatırlattı.
Kazımi siyasi partilere seslenişinde sert bir üslup benimseyerek şunları kaydetti:
“Bu kadar tolerans ve tembellik yeter. Bugün tüm Irak’a itibarını geri kazandırmak için birlikte çalışmalı ve bizi bu siyasi tıkanıklığa götüren tüm duraklarda durmalıyız. Yeniden gözden geçirmeli, Anayasa’yı yeniden yazmak için bir komite kurmalı ve Irak’ın inşasındaki birçok çarpık noktayı düzeltmeliyiz. Siyasi güçler rehavet tehlikesine karşı dikkatli olmalı. İnsanlara hizmet etmeye çalışmamız için onların saygınlığını düşünmeliyiz. Görev ve yetkilerini yerine getirecek bir hükümetin kurulması için çok çalışmak gerekir. Bir sonraki
aşama kazanımlar aşaması olacak. Bu hükümet, Irak ekonomisini çöküşten kurtarmayı başardı. Iraklılar olarak takım ruhu içinde birlikte çalışmalıyız. Irak’tan başka seçeneğimiz yok. Ona hizmet etmeliyiz. Biz bugün Hüseyniye Türbesi, Sağlık Bakanlığı ve Ninova Vilayeti arasındaki bir işbirliği modeliyle, Iraklıların ülkelerini inşa konusunda birçok krizi aşabileceklerini kanıtlayan bir modelle karşı karşıyayız.”
Gıda malzemeleri ve emtia fiyatlarında vatandaşları rahatsız eden yüksek artışlara da değinen Kazımi, “Rusya-Ukrayna savaşı ve bazı durumlarda ikiye katlanan gıda malzemelerinin fiyatlarındaki artış sebebiyle dünyanın zor ve karmaşık koşullardan geçtiğini Iraklılara hatırlatırım. Fakat hükümet bütçe olmamasına rağmen fiyat kontrolü için vatandaşı destekleyici kararlar aldı. Vatandaşın fiyat artışlarının sonuçlarından etkilenmemesi için gümrük ve bazı vergileri durdurduk” dedi. Hükümetin aldığı tedbirler mevcut fiyat artışlarının direncini sınırlı ölçüde önleyebildi.
Kazımi dün öğleden sonra Musul’daki kültürel mekanları ziyaret ederek, Eski Musul’daki imar çalışmalarını yerinde inceledi. Kazımi kültürel, sanatsal ve gençlik etkinliklerini desteklemeye dönük çabaların karşı karşıya kaldığı engelleri kaldırma talimatı verdi. Irak Başbakanı Musul’un bazı mahallelerinde ve bölgelerinde yaptığı gezintiler sırasında kent sakinleriyle bir araya gelerek onların talep ve şikayetlerini dinledi. Kazımi ayrıca Musul’un ormanlık bölümünü ziyaret ederek bölge sakinleriyle öğle yemeği yedi.



Gazze'nin iç kesimlerindeki baskınlar "demirci atölyelerini" hedef aldı

Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta, İsrail hava saldırısıyla yıkılan beş katlı bir binanın enkazının üzerinde yürüyen bir Filistinli adam, (AFP)
Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta, İsrail hava saldırısıyla yıkılan beş katlı bir binanın enkazının üzerinde yürüyen bir Filistinli adam, (AFP)
TT

Gazze'nin iç kesimlerindeki baskınlar "demirci atölyelerini" hedef aldı

Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta, İsrail hava saldırısıyla yıkılan beş katlı bir binanın enkazının üzerinde yürüyen bir Filistinli adam, (AFP)
Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta, İsrail hava saldırısıyla yıkılan beş katlı bir binanın enkazının üzerinde yürüyen bir Filistinli adam, (AFP)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi'nin derinliklerindeki metal atölyelerine (tornalama tezgahlarına) yönelik baskınlarını yoğunlaştırdı; bu gelişmeyi, Hamas ve diğer Filistinli grupların Gazze Şeridi'nde silahlanmasını durdurma çabalarıyla ilişkilendiriyor. Bir haftadan kısa bir süre içinde, İsrail uçakları üç metal atölyesini hedef aldı. Atölyelerden ikisi Gazze Şehrinde, biri ise Gazze Şeridi'nin güneyindeki Han Yunus'ta bulunuyordu.

İsrail ordusu, saldırılarının silah üretim tesislerini ve Hamas altyapısını hedef aldığını belirtti.

İsrail ordusunun sadece demirci atölyesini bombalamakla kalmayıp, bulunduğu binanın tamamını yıktığı ve sakinlerine tahliye emri verdiği, bu durumun Lübnan'da verilen tahliye emirlerini hatırlattığı kaydedildi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre İsrail'in bu yeni hamleleri, Gazze Şeridi'nde yeni bir operasyonel planı işaret ediyor ve gelecekteki saldırıların sadece suikastları değil, Filistinli grupları silahsızlandırma bahanesiyle yapılacak operasyonları da içerebileceğini gösteriyor.

Altı gün önce onlarca Filistinlinin ölümüne yol açan İsrail'in tırmanışında, roket üretimi gibi askeri sanayilerde çalışan aktivistler hedef alınmıştı.


Vefik Safa yetkilerinin azaltılmasının ardından Hizbullah'tan istifa etti

Vefik Safa (AP)
Vefik Safa (AP)
TT

Vefik Safa yetkilerinin azaltılmasının ardından Hizbullah'tan istifa etti

Vefik Safa (AP)
Vefik Safa (AP)

Hizbullah'ın "Koordinasyon ve İrtibat Birimi" başkanı Vefik Safa istifasını sundu. Bu, partinin iki genel sekreterinin ve üst düzey askeri liderlerinin öldürüldüğü İsrail'in sert saldırılarının ardından yapısını yeniden kurmaya çalışan parti liderliği için bir ilk oldu.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre konuyla ilgili bilgili kaynaklar, Hizbullah liderliğinin bugün üst düzey güvenlik yetkilisi Vefik Safa'nın istifasını kabul ettiğini bildirdi.

Lübnan güvenlik kurumlarıyla irtibattan sorumlu olan Safa, Ekim 2014'te İsrail'in düzenlediği bir suikast girişiminden sağ kurtulmuştu.

Vefik Safa, Hizbullah'ın siyasi danışmanı Hüseyin Halil ile birlikte (Reuters)Vefik Safa, Hizbullah'ın siyasi danışmanı Hüseyin Halil ile birlikte (Reuters)

İstifa, partinin Safa'nın yetkilerini azaltmasının ardından geldi. Bu durum, geçen yılın sonlarında başlayan ve bazı isimlerin görevden alınması ve yerlerine yeni isimlerin atanmasıyla sonuçlanan yapısal değişiklikle eş zamanlı olarak gerçekleşti.

Safa'nın halefinin kimliği konusunda çelişkili haberler ortaya çıktı, ancak kaynaklar partinin bazı gruplar için daha az kışkırtıcı ve devlet ve yabancı güçlerle ilişkilerinde farklı bir üslup benimseyecek bir isim aradığı konusunda hemfikirdi. Potansiyel halefler olarak adı geçen en öne çıkan isimler arasında Hüseyin Barada, Hüseyin Abdullah ve Muhammed Muhanna yer alıyordu.

Geçtiğimiz eylül ayında Beyrut sahil şeridindeki Raouche bölgesinde Hizbullah destekçileri, Nasrallah ve Safiyuddin'in suikastlarını anmak için bir araya geldi (AP)Geçtiğimiz eylül ayında Beyrut sahil şeridindeki Raouche bölgesinde Hizbullah destekçileri, Nasrallah ve Safiyuddin'in suikastlarını anmak için bir araya geldi (AP)

Safa'nın son görünümü, Hizbullah Genel Sekreteri Hasan Nasrallah'ın suikastının yıldönümü olan 25 Eylül'de Raouche Kayası'nda, Başbakan Nevvaf Selam'a hakaretler yağdıran parti destekçilerinden bazılarıyla birlikte gerçekleşti.


Gazze anlaşması: Arabulucuların Hamas’ın silah sorununu çözmek için sınırlı seçenekleri

Gazze şehrindeki Hamas üyeleri (AFP)
Gazze şehrindeki Hamas üyeleri (AFP)
TT

Gazze anlaşması: Arabulucuların Hamas’ın silah sorununu çözmek için sınırlı seçenekleri

Gazze şehrindeki Hamas üyeleri (AFP)
Gazze şehrindeki Hamas üyeleri (AFP)

Gazze anlaşmasının ikinci aşamasının 10 gün önce başlamasının ardından İsrail’in taleplerinin başında ‘Hamas’ın silahsızlandırılması’ yer alıyor. Ancak bu talebin nasıl hayata geçirileceğine dair belirsizlik sürerken, Hamas’ın Filistin devleti kurulmadan silahlarını teslim etmeye sıcak bakmaması süreci çıkmaza sokuyor.

Şarku’l Avsat’a konuşan uzmanlar, bu düğümün arabulucuları son derece sınırlı seçeneklerle karşı karşıya bıraktığını belirtiyor. Buna göre, ya silahların tamamen tasfiyesi ya da dondurulması yönünde bir formül bulunması ve Hamas’ın buna ikna edilmesi ya da harekete baskı uygulanması gerekiyor. Uzmanlar, bu başlığın İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu başta olmak üzere İsrail iç siyasetinde seçim amaçlı bir baskı aracı olarak giderek daha fazla kullanılacağına dikkat çekiyor.

İsrailli muhalif lider Benny Gantz dün X platformu üzerinden yaptığı paylaşımda, ‘Hamas’ın silahsızlandırılması’ çağrısında bulundu.

İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz ise çarşamba günü yaptığı açıklamada, “Hamas silah bırakmayı kabul etmezse İsrail bu yapıyı tasfiye edecek” dedi. Netanyahu da salı günü ABD’nin Ortadoğu Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile yaptığı görüşmenin ardından, ‘Gazze Şeridi’nin yeniden imarına yönelik herhangi bir adımdan önce Hamas’ın silahsızlandırılmasının vazgeçilmez bir şart olduğu’ konusunda ısrarcı olduğunu vurguladı.

Strateji uzmanı Tuğgeneral Semir Ragıb, arabulucuların seçeneklerinin sınırlı olduğunu ve önlerinde ya uzlaşı sağlamak ya da baskı uygulamak dışında bir yol kalmadığını ifade etti. Ragıb, silahsızlandırma talebinin İsrail, Washington, Avrupa Birliği (AB) ve bağışçı ülkeler tarafından defalarca dile getirildiğini ve artık savaşın durdurulması ile yeniden imarın önüne konulan temel engellerden biri haline geldiğini söyledi.

Ragıb’a göre Netanyahu ve benzer siyasi aktörler silahsızlandırma dosyasını seçimlerde kullanacak ve anlaşmayı her an sabote edebilecekler. Özellikle ikinci aşama çok sayıda mayın barındırıyor ve Netanyahu, özellikle çekilmeyle ilgili başlıklara yaklaşmak istemiyor.

 Gazze şehrinin Şeyh Rıdvan mahallesinde yıkılmış binaların enkazı arasında ilerleyen Filistinliler (AFP)Gazze şehrinin Şeyh Rıdvan mahallesinde yıkılmış binaların enkazı arasında ilerleyen Filistinliler (AFP)

Askeri strateji uzmanı Tümgeneral Semir Ferec, mevcut seçeneklerin giderek daraldığını belirterek, silahların tamamen tasfiye edilmesinden ziyade dondurulması yönündeki bir seçeneğin daha olası olduğunu ifade etti. Ferec, Hamas’ın elindeki silahların füze ya da insansız hava aracı (İHA) niteliğinde olmadığını ve bu nedenle teslim edilebileceğini söyledi. ABD ve İsrail’in silah maddesinin uygulanmasında ısrarcı olduğunu kaydeden Ferec, bunun İsrail’in geri çekilmesiyle eş zamanlı gerçekleşmesi ve yeni bir savaşın önüne geçecek garantilerin sunulması gerektiğini vurguladı.

Öte yandan Reuters’a konuşan Hamas kaynakları, çarşamba günü yaptıkları açıklamada, hareketin silahsızlanma konusunu diğer Filistinli gruplarla görüşmeyi kabul ettiğini, ancak Washington ya da bölgesel arabulucuların kendilerine silahsızlandırmaya dair ayrıntılı ve somut bir teklif sunmadığını belirtti.

İsrail’in Kanal 13 televizyonu, geçtiğimiz ocak ayının sonunda, ABD’nin Hamas’a silahlarını çok uluslu bir güce teslim etmesi için birkaç haftalık süre tanıyan bir belge hazırladığını bildirmişti. Habere göre, bu sürede uyum sağlanmaması halinde İsrail’e ‘dilediği gibi hareket etme’ konusunda yeşil ışık yakılacak.

Ferec, Hamas’ın manevra alanının son derece sınırlı olduğuna dikkat çekerek, özellikle Mısır, Katar ve Türkiye başta olmak üzere arabulucularla hızlı bir uzlaşıya varması gerektiğini, zira İsrail’in şu aşamada en büyük engeli bu dosya üzerinden yarattığını ifade etti.

Ragıb ise Hamas’ın önünde, Trump planı ve silahsızlanma maddesini uygulamaktan başka bir seçenek bulunmadığını savundu. Ragıb, bu sürecin uzatılmaması ya da dolaylı yollardan aşılmaya çalışılmaması gerektiğini, ‘çünkü kaybedilen her günün ateşkes anlaşması için bir tehdit anlamına geldiğini’ dile getirdi.

Ragıb, Gazze’de polis güçlerinin önümüzdeki günler ya da haftalar içinde konuşlandırılacağını, istikrar gücünün de devreye girebileceğini belirterek, bu aşamadan sonra manevra alanının daha da daralacağına dikkat çekti.