Mısır-Katar ilişkileri uzlaşmanın ötesinde derinleşiyor

Sisi, Katar Dışişleri Bakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile görüştü (Mısır Cumhurbaşkanlığı)

Mısır ve Katar dışişleri bakanlarının liderlik ettiği ortak bir yüksek komite ve 5 milyar dolar olarak tahmin edilen yatırım ve ortaklıklar sayesinde iki ülkenin ilişkileri, birkaç yıl süren siyasi ihtilafın ardından Mısır-Katar uzlaşması çerçevesinde yeni ve daha ileri bir aşamaya girdi.
Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi dün, Katar Dışişleri Bakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani liderliğinde, Maliye Bakanı Ali bin Ahmed el-Kuvari ve Katar Güvenlik Servisi Başkanı Abdullah el-Halifi’yi içeren ve pazartesi günü Kahire ziyaretine başlamış olan bir heyeti ağırladı. Toplantıya Katar’ın Kahire Büyükelçisi Salim Mübarek el-Şafi’in de katıldı. Gözlemciler, Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamalarda, bu ziyareti iki ülkenin ilişkilerin normal haline geri dönmesine yönelik çabalarının “en belirgin ve somut örneği” olarak değerlendirdi.
Mısır, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Bahreyn, 2021 Ocak ayında, Katar’ı ‘terörist grupları desteklemekle’ itham ederek 2017’de başlattıkları boykotlarına son verdi.
Mısır Cumhurbaşkanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre, Mısır Cumhurbaşkanı Sisi, bu adımı Mısır-Katar ilişkilerinde ‘iki ülke ve halkın amaçlarına ve çıkarlarına hizmet edecek ve Arap bölgesinde güvenlik ve istikrarı koruma çabalarını artıracak olması sebebiyle ‘somut ilerleme’ olarak nitelendirerek övgüde bulundu. Söz konusu açıklamaya göre, Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani, Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamad Al Sani’nin bölgedeki güvenliği ve istikrarı artıracak şekilde iki ülke arasındaki yakın kardeşlik ilişkileri güçlendirmeye kararlı olduğunu belirtirken, aynı zamanda Katar Emiri’nin Cumhurbaşkanı Sisi’nin Arap ortak çalışmasını ilerletme ve zorlukların arttığı bu hassas aşamada bölgesel düzeyde barış ve güvenliği koruma çabalarını takdir ettiğini bildirdi.
Mısır Senatosu’nda Dışişleri Komisyonu Müsteşarı Dr. Sema Süleyman, iki ülke arasındaki ilişkilerin seviyesinin hızla yükselmesini, Kahire’nin siyasal İslam gruplarla mücadelesinde başarısına ve Mısır’da iç değişim getirme çağrılarının başarısızlığına bağladı ve bunların iki ülke arasındaki ilişkilerin yeniden tesis edilmesinin önündeki en önemli engeli kaldırarak mevcut ilerlemenin önünü açtığını belirtti. Süleyman Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada “Önceki yabancılaşma dönemi ve güncel küresel gelişmeler, bir yanda ekonomik nedenler, diğer yanda bölgesel ittifaklar haritasına ilişkin siyasi nedenlerle, iki ülke arasında uzlaşı sağlama ihtiyacı kanıtlandı” ifadelerini kullandı.
Sema Süleyman, Mısır’ın dış politikasında, Arap güvenliğinin yüzleştiği zorluklar ve tehlikelere karşı mücadele etmek amacıyla, tüm Arap ülkeleriyle koordinasyon ve ortak eyleme dayalı bir tutum benimsendiğini belirtti. Mısır Cumhurbaşkanı’nın dün Katarlı Bakanla yaptığı ve ikili ilişkileri güçlendirmenin yolları ile bölgesel gelişmelerin ele alındığı görüşmede, Sisi Körfez’deki güvenlik durumunun Mısır’ın ulusal güvenliğiyle bağlantılı olduğunu söyledi. Mısır Cumhurbaşkanı, Katar’ın tüm Arap ülkelerinin yüzleştiği zorluklara karşı mücadelesinde oynadığı önemli role övgüde bulundu. Katar Dışişleri Bakanı ise görüşmede, Mısır’ın Arap dünyasının güvenliği ve istikrarının temel direklerinden biri olarak bölgedeki önemli rolüne övgüde bulunurken, Arap ülkeleri arasındaki dayanışmayı güçlendirme ve Arap ortak eylemini ileri taşıma konusundaki kararlılığını övdü.
Mısır Bakanlar Kurulu tarafından yapılan açıklamaya göre, Mısır’da toplam 5 milyar dolarlık bir dizi yatırım ve ortaklık kurulması için Katar ile anlaşmaya varıldı. Açıklamada, söz konusu yatırımlar ve ortaklıklar hakkında ayrıntılı bilgi verilmedi. Mısır Dışişleri Bakanı Samih Şukri iki ülkenin çeşitli alanlarda iş birliğini geliştirmek amacıyla ortak bir komite kuracağını duyurdu.
Arap Düşüncesi Geliştirme Formu Başkanı Ebu Bekir ed-Dib yüksek komitenin kurulmasına ilişkin anlaşmanın, iki ülkenin çabalarının en belirgin örneği olarak, iş birliği ilişkilerinin ileri taşınmasına yardımcı olacağını belirtti. İş birliği ilişkilerini artırmaya yönelik ortak istek kapsamında, bir sonraki aşamada Mısır ve Katar arasındaki ikili iş birliğini destekleyecek daha geniş kapsamlı adımlara tanık olunmasını ayrıca iki ülkenin, uzlaşmanın açıklanmasından ardından siyasi ve ekonomik düzeylerde daha fazla yakınlaşma sağlamak için çabalarını artırmasını beklediğini söyledi.
Mısır-Katar ikili anlaşması, bölgesel meselelere ilişkin vizyonlarına da yansıdı. Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani Mısır-Katar ilişkilerinin sürekli gelişim içinde olduğunu belirterek “Bazı gerilimlerin gölgelediği bir önceki aşamayı, ülkelerimizin ve halklarımızın çıkarı için, açık yürekli ve geleceğe dönük bir bakış açısıyla atlattık” ifadelerini kullandı.
Muhammed bin Abdurrahman Al Sani, geniş kapsamlı iş birliği ufuklarına dikkat çekerek, gerek iki ülke arasındaki ekonomik ortaklığı genişletmek, gerekse iki ülke ve halkları arasındaki iletişimi güçlendirmek açısından adımların atılacağını ve siyasi düzeydeki iletişimin sağlanacağına dikkat çekti. Bunların, çeşitli konularda görüş alışverişinin yapılması ile Arap eylemi üzerinde olumlu yansımaları olacağını belirtti.
Mısır ve Katar, geçen yıl ilişkilerin düzeldiğinin bir işareti olarak, karşılıklı olarak büyükelçiler atadı. Uzlaşmanın sağlanmasından bu yana Sisi, Katar Emiri ile, sonuncusu Şubat ayındaki Pekin’deki Kış Olimpiyatları’nın açılışında olmak üzere birkaç kez bir araya geldi.