Bilhac’ın Trablus'a dönüşü ittifaklar haritasında bir değişikliğe yol açar mı?

Libya Savaş Grubu’nun eski lideri ve Vatan Partisi Başkanı Abdulhakim Bilhac, başkent kulüplerinden el-İttihad futbol takımından bir heyeti kabul etti (Bilhac’ın basın ofisi)
Libya Savaş Grubu’nun eski lideri ve Vatan Partisi Başkanı Abdulhakim Bilhac, başkent kulüplerinden el-İttihad futbol takımından bir heyeti kabul etti (Bilhac’ın basın ofisi)
TT

Bilhac’ın Trablus'a dönüşü ittifaklar haritasında bir değişikliğe yol açar mı?

Libya Savaş Grubu’nun eski lideri ve Vatan Partisi Başkanı Abdulhakim Bilhac, başkent kulüplerinden el-İttihad futbol takımından bir heyeti kabul etti (Bilhac’ın basın ofisi)
Libya Savaş Grubu’nun eski lideri ve Vatan Partisi Başkanı Abdulhakim Bilhac, başkent kulüplerinden el-İttihad futbol takımından bir heyeti kabul etti (Bilhac’ın basın ofisi)

Libya Savaş Grubu’nun eski lideri ve Vatan Partisi Başkanı Abdulhakim Bilhac’ın ülkenin bölünme ve güvenlik kaosu içinde olduğu bir dönemde başkent Trablus’a sürpriz dönüşü, zamanlaması ve sahadaki dengeler haritasında ne gibi bir değişikliğe yol açabileceği konusunda birçok soruyu gündeme getirdi.
2011 yılında Trablus Askeri Konseyi'nin başkanı olan, ardından bu görevden ayrılan Bilhac’ın izlediği yolu takip edenler, onun gerek yurtiçinde gerekse yurtdışında benimsediği radikal yaklaşımının bazı aşamalardan geçtiğini, Muammer Kaddafi rejiminin devrilmesinden sonra, yeni durumun bir gereği olarak hızla ‘bu devrimci ortamla’ ilgilendiğini düşünüyorlar. Radikal çizgideki Bilhac, siyasi bir parti kurdu ve tıpkı Libya’nın komşusu olan ve içinde bulundukları koşullara ayak uydurarak demokrasi ve çoğulculuğu kabul eden diğer Arap ülkeleri gibi, demokrasi ve çoğulculuk temelinde vatandaşların haklarını garanti eden ılımlı bir hükümet sisteminin kurulması çağrısında bulundu.
Şarku'l Avsat’a konuşan Libyalı siyasi analist Ahmed Cuma Ebu Arkub, Bilhac’ın dönüşünü, ‘Libya'da yeni bir siyasi söylem ile istisnasız herkesi kapsayacak şekilde siyasi katılım çemberinin genişletildiği yeni bir süreç olarak’ değerlendirdi.
Daha önce Cumhuriyet Savcısı tarafından hakkında tutuklama kararı çıkarılan Bilhac'a yakın kaynaklara göre Bilhac’ın adı artık arananlar listesinde yer almıyor. Avukatının üç ay önce ülkeye giriş izni aldığını belirten kaynaklar, petrol sahalarına ve limanlara yapılan silahlı bir saldırıda başkalarıyla birlikte adı geçen Bilhac’ın yakında Cumhuriyet Başsavcılığı karşısına çıkabileceğini de sözlerine eklediler.
Libya'daki İslamcı hareket, Kaddafi rejiminin devrilmesinden sonra ülkeyi saran güvenlik kaosundan yararlanarak yeniden ortaya çıksa da şu an farklı siyasi düşünceler ve mensubiyetler nedeniyle dağınık durumda.
Trablus Üniversitesi İnşaat Mühendisliği Fakültesi mezunu olan 57 yaşındaki Bilhac, Kaddafi rejimine karşı savaşmak için Libya Savaş Grubu’nun kurma ve grup üyelerini eğitme çalışmalarına katılmadan önce 1988 yılı başlarında Afganistan'a gitti. Bilhac, 2001 yılında Taliban rejiminin düşmesinin ardından Afganistan'dan kaçtı. Ancak ABD tarafından yakalanan Bilhac Kaddafi rejimine teslim edildi. 2010 yılına kadar Libya’da hapis yattı.
İslamcı hareketin Libya’da şu an dağınık halde olması nedeniyle bazı çevreler Bilhac’ın, bazı siyasal İslamcıları destekleyeceği ve onları siyasi ittifaklar haritasına koyacağına inanıyorlar. Siyasi analist Ebu Arkub, Bilhac'ın beş yıllık bir aradan sonra ülkesine ‘mevcut siyaset sahnesinde kendisine bir yer edinme arayışı için geldiğini’ düşünüyor. Ebu Arkub, sadece Libya'da değil, Kuzey Afrika'daki en önemli liderlerden biri olarak kabul edilen Bilhac’ın radikallerin siyasi yüzü olabileceğini öne sürdü.
Şimdi Libyalıların büyük bir bölümü, Katar'dan gelen Bilhac’ın Abdulhamid ed-Dibeybe ve Fethi Başağa hükümetleri arasındaki iktidar mücadelesi çerçevesinde nasıl bir rol oynayacağını, Dibeybe’nin mi yoksa Başağa’nın mı yanında yer alacağını ya da bundan sonraki seçimlerde kendisini bir alternatif olarak mı sunacağını merak ediyorlar.
Bilhac, Trablus'a geldikten sonra, Libya’daki tüm anlaşmazlıkların ancak barışçıl yollarla ele alınabileceğine inandığını, ‘son yıllarda ihmal edilen Libyalılara hizmet etme ve ülkenin egemenliğini koruma’ konusunda devletin rolünün yeniden tesisi için siyasi kurumları ve güvenlik birimlerini desteklediğini duyurdu. Ayrıca ‘Libyalılar arasında kavga olmasına’ izin vermeyeceğinin altını çizen Bilhac, “Vatanımız, zorlu bir sınavdan ve kritik bir süreçten geçiyor. Gözetleyenimiz çok” ifadelerini kullandı.
Libya İslami hareketinin liderinin tıpkı Libya Temsilciler Meclisi (TM) tarafından Haziran 2017’de bu konuda yayınlanan listede olduğu gibi terörle mücadele çağrısında bulunan dört ülkenin ‘terörist listesinde’ yer aldığını belirten Ebu Arkub, Bilhac’ın ‘hakkında yeterli soruşturma ve takip olmamasından ötürü hem yurtiçinden hem de dışarıdan bazı garantiler aldığına’ inanıyor.
Öte yandan Bilhac'ın destekçileri, başkent Trablus’un Zenata bölgesindeki evine akın etti.  Bilhac’ı ziyaret edenler arasında başkent kulüplerinden el-İttihad futbol takımını temsil eden bir heyet de yer aldı. Heyet, kendisine takımın bir forması ile takımın renklerini taşıyan güllerden oluşan bir çiçek buketi hediye etti.
Libyalılar, Bilhac’ın Trablus'taki Mitiga Uluslararası Havalimanı’nın VIP salonunda karşılandığı sırada Başağa'nın havalimanına giremediğini, bunun Bilhac’ın Abdulhamid Dibeybe’nin başbakanı olduğu Ulusal Birlik Hükümeti’ni (UBH) desteklediği ve onayladığı anlamına geldiğini, bu yüzden Bilhac’ın sıcak bir şekilde karşılandığını ve silahlı milisler tarafından güvenliğinin sağlandığını öne sürdüler.



"Barış Kurulu”, İsrail’in bir hastaneyi hedef alan saldırısının ardından Trump’ın Gazze planının derhâl uygulanması çağrısında bulundu

12 Kasım 2026’da Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde, İsrail’in sağlık tesisini hedef alan hava saldırısının ardından bir Filistinli, Nasır Hastanesi’nde meydana gelen hasarı inceliyor (AP)
12 Kasım 2026’da Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde, İsrail’in sağlık tesisini hedef alan hava saldırısının ardından bir Filistinli, Nasır Hastanesi’nde meydana gelen hasarı inceliyor (AP)
TT

"Barış Kurulu”, İsrail’in bir hastaneyi hedef alan saldırısının ardından Trump’ın Gazze planının derhâl uygulanması çağrısında bulundu

12 Kasım 2026’da Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde, İsrail’in sağlık tesisini hedef alan hava saldırısının ardından bir Filistinli, Nasır Hastanesi’nde meydana gelen hasarı inceliyor (AP)
12 Kasım 2026’da Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus kentinde, İsrail’in sağlık tesisini hedef alan hava saldırısının ardından bir Filistinli, Nasır Hastanesi’nde meydana gelen hasarı inceliyor (AP)

Gazze’deki ateşkes planının uygulanmasını denetlemekle görevli Barış Kurulu, dün ABD Başkanı Donald Trump’ın girişiminin derhâl hayata geçirilmesi çağrısında bulundu. Şarku’l Avsat'ın AFP’den aktardığına göre çağrı, İsrail’in Han Yunus’ta bir hastaneye düzenlediği ve 6 kişinin hayatını kaybettiği hava saldırısının sonrasında yapıldı.

Kurul tarafından yapılan açıklamada, “İsrail’in Han Yunus’taki Nasır Hastanesi’ne düzenlediği hava saldırısının ardından yaşanan trajik can kaybı, Başkan Trump’ın kapsamlı barış planının neden derhâl ve daha fazla gecikmeye mahal verilmeksizin uygulanması gerektiğini açıkça ortaya koymaktadır” ifadelerine yer verildi.


İsrailliler, ordunun iki yerleşimci ileri karakolunu dağıtmasının ardından Filistin’in Attara köyüne saldırdı

İsrailli bir asker, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından ateşe verilen araçların yakınından geçerken (Reuters)
İsrailli bir asker, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından ateşe verilen araçların yakınından geçerken (Reuters)
TT

İsrailliler, ordunun iki yerleşimci ileri karakolunu dağıtmasının ardından Filistin’in Attara köyüne saldırdı

İsrailli bir asker, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından ateşe verilen araçların yakınından geçerken (Reuters)
İsrailli bir asker, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından ateşe verilen araçların yakınından geçerken (Reuters)

İsrail ordusunun ruhsatsız iki yerleşimci karakolunu dağıtmasının ardından, İsrailli yerleşimcilerin işgal altındaki Batı Şeria’nın orta kesiminde, Ramallah yakınlarında bulunan Attara beldesine düzenlediği saldırıda dün 5 Filistinli yaralandı. Açıklama, bir insan hakları örgütü tarafından yapıldı.

Yerleşimci şiddeti nedeniyle uluslararası eleştirilere maruz kalan İsrail ordusu, Batı Şeria’da yerleşimciler tarafından izinsiz kurulan iki yerleşimci karakoluna müdahale ederek bunları dağıttığını bildirdi.

İsrailli insan hakları örgütü Yeş Din yaptığı açıklamada, “İsrail ordu birliklerinin bölgeden ayrılmasının ardından, ellerinde sopa, göz yaşartıcı gaz ve taşlar bulunan onlarca yerleşimci Attara beldesine baskın düzenledi” ifadelerini kullandı.

Örgüt, saldırıda 5 kişinin yaralandığını ve hastaneye kaldırıldığını, yaralılardan birinin beyin kanaması nedeniyle durumunun ağır olduğunu belirtti.

Filistin Kızılayı da ekiplerinin, yerleşimciler tarafından darbedilen 67 yaşındaki bir erkeği hastaneye naklettiğini açıkladı.

İsrail ordusu, yerleşimcilerin iki ayrı noktada kurduğu çadırları, araçları ve “geçici yapıları” kaldırdığını bildirdi. Bu noktalardan birinin Attara yakınlarında bulunduğu belirtildi. Ordu açıklamasında, “Attara yakınlarında yürütülen kanun uygulama faaliyeti sırasında İsrailli kışkırtıcılar yapıların içine sığındı ve dağıtıldılar” denildi.

Şarku’l Avsat'ın AFP’den aktardığına göre yerel gazeteci ve belde sakini Abdülhadi Attari yaptığı açıklamada, İsrail ordusunun bölgeye ulaşmasının ardından yerleşimcilerin Filistinlilerin evlerine girerek tahrip ettiğini söyledi.

Ordunun yerleşimci karakolunu dağıtma operasyonundan önce beldenin girişlerini kapattığını belirten Attari, bunun “yerleşimcilerin saldırıyı gerçekleştirmesine ve köy içinde serbestçe hareket etmesine yardımcı olduğunu” ifade etti.

Attari, “Çocuklar büyük korku yaşadı. Yerleşimciler evlerin kapılarını söktü. Bazı evlerin kapıları tamamen yerinden çıkarıldı, bütün pencereleri kırıldı” ifadelerini kullandı.

Doğu Kudüs hariç yaklaşık 3 milyon Filistinli, İsrail’in 1967’den bu yana işgal altında tuttuğu Batı Şeria’da yaşıyor. Bölgede ayrıca uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul edilen yerleşimlerde veya İsrail makamlarının onayı olmadan kurulan ruhsatsız yerleşimci karakollarında 500 binden fazla İsrailli bulunuyor. Bu karakollar genellikle çadırlar ya da taşınabilir konutlardan oluşuyor.

İsrailli yerleşimcilerin Batı Şeria’daki Filistinlilere yönelik saldırıları son aylarda artış gösterdi. Saldırganlar, yıllardır büyük ölçüde İsrail makamlarının hukuki takibinden uzak kalıyor.

Eylül ayında İngiltere ve Fransa’nın da aralarında bulunduğu bazı ülkeler, şiddet olayları nedeniyle yerleşim ürünlerine ticari yaptırımlar uygulama kararı aldıklarını duyurdu.

Fransa, geçen hafta Batı Şeria’nın kuzeyindeki yerleşimlerin bölgesel konsey başkanı Yossi Dagan’ın ülkeye girişini yasakladı. Dagan’ın ofisi bu bilgiyi doğruladı.

İsrail Dışişleri Bakanlığı ise iki gün içinde dört yerleşimci karakolunun kaldırıldığını açıklayarak, “Hukuk herkes için geçerlidir” ifadesini kullandı.

Taybe’de de saldırı

Dün yaşanan ayrı bir olayda, yerleşimciler Ramallah’ın doğusunda, nüfusunun çoğunluğu Hristiyanlardan oluşan Taybe beldesinde bir aracı ateşe verdi ve bir evin duvarlarına İbranice sloganlar yazdı. Bilgi, Kutsal Topraklar’daki Hristiyan Varlığını İzleme Gözlemevi tarafından paylaşıldı.

Beldedeki saldırıları belgeleyen gözlemevi, yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Bu saldırı yalnızca özel mülke yönelik bir vandalizm eylemi değil; insan onuruna, evlerin dokunulmazlığına, ailelerin güvenliğine ve kendi topraklarında barış ve emniyet içinde yaşama yönündeki temel haklarına yönelik bir saldırıdır.”

İsrail’in 1967’den bu yana işgal altında tuttuğu Batı Şeria’da şiddet olayları, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te İsrail’in güneyine düzenlediği eşi benzeri görülmemiş saldırının ardından Gazze Şeridi’nde başlayan savaşla birlikte tırmanışa geçti.

AFP’nin Filistin Yönetimi verilerine dayandırdığı bilançoya göre, Gazze savaşının başlamasından bu yana aralarında silahlı kişilerin de bulunduğu en az bin116 Filistinli, İsrail askerlerinin veya yerleşimcilerin açtığı ateş sonucu hayatını kaybetti.

Buna karşılık İsrail’in resmî verileri, Filistinlilerin düzenlediği saldırılarda veya İsrail güçleriyle yaşanan çatışmalarda asker ve sivillerden oluşan en az 51 İsraillinin öldüğünü gösteriyor.


Talabani, Barzani ile gerilimi artırıyor

Irak Kürdistanı’nın Erbil kentinde Bafel Talabani ile Mesrur Barzani’nin daha önce gerçekleştirdiği görüşmeden (Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) internet sitesi)
Irak Kürdistanı’nın Erbil kentinde Bafel Talabani ile Mesrur Barzani’nin daha önce gerçekleştirdiği görüşmeden (Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) internet sitesi)
TT

Talabani, Barzani ile gerilimi artırıyor

Irak Kürdistanı’nın Erbil kentinde Bafel Talabani ile Mesrur Barzani’nin daha önce gerçekleştirdiği görüşmeden (Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) internet sitesi)
Irak Kürdistanı’nın Erbil kentinde Bafel Talabani ile Mesrur Barzani’nin daha önce gerçekleştirdiği görüşmeden (Kürdistan Yurtseverler Birliği’nin (KYB) internet sitesi)

Kürdistan Yurtseverler Birliği (KYB) lideri Bafel Talabani, Kürdistan Demokrat Partisi’ne (KDP) yönelik eleştirilerinin dozunu artırdı. Bu açıklamalar, KDP lideri Mesud Barzani’nin Irak Kürdistan Bölgesi’ndeki anlaşmazlıkların çözümü için Kürt siyasi güçlerine diyalog çağrısı yapmasından iki gün sonra geldi.

Talabani, dün Süleymaniye Stratejik Forumu’na katılımı sırasında, KDP’nin Kürdistan Bölgesi Parlamentosu’nda yaptıklarını “Kürdistan tarihindeki siyasi çöküş” olarak nitelendirdi. Parlamentonun kapılarının kapatılmasının KYB’yi mevcut parlamentonun varlığını tanımamaya ittiğini söyledi.

Bölgenin fiilen iki ayrı hükümet tarafından yönetildiğini savunan Talabani, KDP içerisindeki bir azınlığı ise her türlü uzlaşma girişimini reddetmekle suçladı. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Talabani, bu grubun yalnızca fotoğraf çekilmesi amacıyla yapılacak bir toplantının düzenlenmesini bile engellediğini belirtti.

Talabani ayrıca, ABD’nin özel temsilcisi Tom Barrack’ın Kürtler arasındaki anlaşmazlıklara müdahalesini eleştirdi. Bu müdahalelerin kendi görüşleriyle örtüşmediğini belirten Talabani, ABD Başkanı Donald Trump yönetimine Kürdistan Bölgesi’ndeki durumun niteliğini anlama çağrısında bulundu. Aksi hâlde Washington’un geri durarak Kürdistan ve Irak’taki siyasi güçlerin kendi aralarındaki anlaşmazlıkları kendilerinin çözmesine izin vermesi gerektiğini ifade etti.