Gantz’dan Tahran'a tehdit

İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz, ‘İsraillilere yönelik herhangi bir saldırıya tehlikeli bir biçimde yanıt verileceği’ tehdidinde bulundu.

İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz Knesset'tin 6 Haziran'daki oturumunda konuşma yaptı. (AP)
İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz Knesset'tin 6 Haziran'daki oturumunda konuşma yaptı. (AP)
TT

Gantz’dan Tahran'a tehdit

İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz Knesset'tin 6 Haziran'daki oturumunda konuşma yaptı. (AP)
İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz Knesset'tin 6 Haziran'daki oturumunda konuşma yaptı. (AP)

İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz, Tahran’ı İsrailli turistlere yönelik adam kaçırma ve suikast gibi operasyonlar gerçekleştirildiği taktirde ‘ciddi ve tehlikeli’ bir yanıt vermekle tehdit etti. Diğer yandan Tel Aviv'deki siyasi partiler ise Dışişleri Bakanı Yair Lapid'in Türkiye ile İsrail arasındaki ilişkileri pekiştirmek için yakın tarihte Ankara'yı ziyaret etmeyi planladığını aktardı.
İsrail Parlamentosu (Knesset) Güvenlik ve Dış İlişkiler Komisyonu ile dün görüşmede bulunan Gantz “İsraillilere verilecek herhangi bir zarar, sert tepkilere yol açacaktır” dedi. İsrail güvenlik teşkilatlarının başta Türkiye olmak üzere yurt dışındaki İsraillilere İran Devrim Muhafızları tarafından zarar verilmesi girişimlerine güçlü bir şekilde yanıt vermek için çeşitli araçlar ve mekanizmalar hazırladığını vurgulayan Gantz, “Güvenlik birimlerine, İranlı taraflar İsrail vatandaşlarını hedef aldığı takdirde askeri müdahaleye hazırlanmaları talimatını verdim” ifadelerini kullandı.  
İsrail ordusunun İsrail vatandaşlarına yönelik saldırılara karşılık verebilmek için daha önce kullanılmamış bir dizi araç ve çeşitli senaryoların simüle edildiği bir operasyon hazırladığını söyleyen Gantz, bu araçların gerektiğinde kullanılacağını kaydetti.

Gantz sözlerini şöyle sürdürdü:
“İsraillilere zarar vermeye yönelik herhangi bir girişime uygun zaman ve mekanda, uygun araç ve gereçlerle nasıl yanıt vereceğimizi biliriz. İran'ın herhangi bir yerde yapacağı bir saldırganlığa güçlü bir şekilde karşılık verilecektir.”
ABD Başkanı Joe Biden'ın Ortadoğu'ya yapacağı ziyaretin, İran'ın insansız hava araçları ve füze saldırılarına karşı koymak için Pentagon ve bölge ülkeleriyle iş birliğinin pekiştirilmesine katkıda bulunacağı umudunu dile getiren Gantz konuşmasında şu ifadeleri kullandı:
“İsrail, dünyayı İran ile mücadeleye yönlendirme konusunda kayda değer bir başarı elde etti. Devrim Muhafızları’nın ABD terör listesinde tutulması, Avrupa'nın bölgedeki İran’ın hegemonya projelerine karşı koyma kararı ve Türkiye'nin İsraillilere yönelik kaçırma ve suikast planlarına karşı koyma çabaları bu kapsamda geliyor. İran'ın uluslararası toplumla iş birliğinde bulunmaması, nükleer bir anlaşmaya varılmasında ortak olmadığını teyit ediyor. Bu nedenle tüm dünya İran'a siyasi, ekonomik ve askeri baskı uygulamalı, hatta İran'ı nükleer projesinden vazgeçmeye zorlamalı.”
Dışişleri Bakanı Yair Lapid bir süre önce, Türkiye'nin çabalarına, Ankara'daki güvenlik servislerinin İran'ın İsrailli turistlere yönelik suikast düzenleme planına karşı İsrail güvenlik servisleriyle iş birliği yapma kararına övgüde bulundu. Bakan Lapid, bir ay önce engellenen söz konusu operasyon ve ayrıntılarına yönelik araştırmanın Devrim Muhafızları liderlerinin İsrailli turistleri kaçırıp öldürmeyi planladıklarını kesin olarak ortaya koyduğunu aktardı. Aynı zamanda İsrailli turistleri tuzağa düşürmek için Türkiye’de dolaşan İranlılardan, beraberlerindeki birkaç Türkten ve yabancı paralı askerlerden oluşan birkaç hücre olduğuna dikkat çekti.
İsrail Ulusal Siber Otoritesi dün yaptığı açıklamada, pazar günü Kudüs ve Eylat'ta sirenlerin çalmasının nedeninin İran’ın alarm sistemine yönelik bir siber saldırısı olabileceği şüphelerini uyandırdığını belirtti. İsrail ordusu İç Cephe Komutanlığı tarafından dün yapılan açıklamada de yetkililere siren sistemine karşı hızlı savunma önlemleri alma talimatı verildiği kaydedildi.
Söz konusu iki şehirde pazar akşamı ssaat yedi sularında sirenlerin çaldığı kaydedilmişti. Kısa bir süre ardından da İsrail ordusu sirenlerin arıza nedeniyle çaldığını, zira olası bir güvenlik olayından korkulmadığını açıkladı. Siber saldırı olasılığına değinen İç Cephe Komutanlığı ise faillerin kimliğini belirtmedi.
Ynet internet sitesii söz konusu siber saldırıyı İranlı hackerların gerçekleştirdiğinin tahmin edildiğini açıkladı. İsrail İnternet Birliği Genel Müdürü Yoram Hacohen şu açıklamada bulundu:
“Öyle görünüyor ki bu saldırı İsrail'de son derece önemli olarak nitelendirilen siren sistemi için bir tehdid değil. Buna rağmen sivil siren sisteminin ne kadar kırılgan olduğu ve İsrail'de vatandaşların hayatını alt üst etme kabiliyeti bir kez daha ortaya çıktı.” 



İsrail kabinesi, Batı Şeria topraklarının ilhakını genişletme kararlarını onayladı

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
TT

İsrail kabinesi, Batı Şeria topraklarının ilhakını genişletme kararlarını onayladı

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)

Ynet haber sitesi bugün, İsrail kabinesinin Batı Şeria’daki arazi tescili ve mülkiyet prosedürlerinde temel değişiklikleri onayladığını bildirdi. Yeni düzenlemeler, Filistinlilere ait bazı evlerin yıkılmasına izin veriyor.

Yedioth Ahronoth’un internet sitesi Ynet, yeni kararların İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria’nın A Bölgesi’nde Filistinlilere ait binaları yıkmasına izin vereceğini ve Batı Şeria genelinde yerleşim faaliyetlerinin önemli ölçüde genişlemesine yol açacağını doğruladı.

zsdcfgt
Batı Şeria’daki İsrail askerleri (Reuters)

Şarku’l Avsat’ın Ynet’ten aktardığına göre İsrail kabinesinin aldığı kararlar, Oslo Barış Anlaşmaları kapsamında ilk asker çekilme dalgasında İsrail ordusunun çekilmediği tek şehir olan El Halil’de İsrail-Filistin çatışmasını çözmeye yönelik geçici bir adım olması amaçlanan 1997 El Halil Protokolü’nün ilkelerine aykırı.


Rusya'da 15 yaşındaki saldırgan dehşet saçtı: Nazi sembolü çizdi

Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
TT

Rusya'da 15 yaşındaki saldırgan dehşet saçtı: Nazi sembolü çizdi

Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)

Rusya'nın Başkurdistan Cumhuriyeti'nde cumartesi günü bir üniversite yurdunda bir gencin bıçaklı saldırı dizisi sonucu en az 6 kişi yaralandı. Yaralananlar arasında öğrenciler de var.

Haberlere göre bıçak taşıdığı belirtilen 15 yaşındaki çocuk, cumartesi günü Ufa'daki Devlet Tıp Üniversitesi'nin yurduna girip öğrencilere saldırmaya başladı. Gencin milliyetçi sloganlar attığı ve Nazi sembolü çizdiği bildirildi.

Rusya İçişleri Bakanlığı Sözcüsü Tümgeneral Irina Volk, RTVI haber sitesine yaptığı açıklamada, "Saldırgan gözaltına alınmaya direndi ve bu sırada iki polis memuru bıçaklandı. Ayrıca şüpheli kendine de zarar verdi" dedi. Şüpheli, ağır yaralı halde yerel bir çocuk hastanesine kaldırıldı.

Moskova'nın yaklaşık 1200 km doğusundaki Ufa'daki yetkililer, olayla ilgili üst düzey soruşturma başlattı. Saldırıda yaralanan en az 4 kişi hastaneye kaldırıldı ve birinin durumunun kritik olduğu düşünülüyor. Yaralananlar arasında Hintli öğrenciler de bulunuyor.

Moskova'daki Hindistan Büyükelçiliği, "Ufa'da talihsiz bir saldırı yaşandı. Aralarında 4 Hintli öğrencinin de bulunduğu birçok kişi yaralandı" açıklamasını yaptı.

Büyükelçilik, yetkililerle temas halinde olduğunu ve "Kazan'daki konsolosluktan yetkililerin yaralı öğrencilere yardım etmek üzere Ufa'ya hareket ettiğini" belirtti.

Görgü tanıkları, kaotik anları "her yer kan içindeydi" diyerek anlattı. Ren TV, yaralıların ambulanslarla hastaneye taşındığını gösteren görüntüleri yayımladı.

Yerel Baza kanalına göre, şüpheli yasaklı bir neo-Nazi örgütüne mensuptu. Economic Times'a göre Rusya'daki üniversitelerde 30 binden fazla Hintli öğrencinin eğitim gördüğü tahmin ediliyor.

Independent Türkçe


New START anlaşmasının sona ermesinin ardından büyük nükleer güçler arasındaki gerilim tırmanıyor

Pekin'de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesini anmak için düzenlenen askeri geçit töreninden bir kare, 3 Eylül 2025 (Reuters)
Pekin'de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesini anmak için düzenlenen askeri geçit töreninden bir kare, 3 Eylül 2025 (Reuters)
TT

New START anlaşmasının sona ermesinin ardından büyük nükleer güçler arasındaki gerilim tırmanıyor

Pekin'de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesini anmak için düzenlenen askeri geçit töreninden bir kare, 3 Eylül 2025 (Reuters)
Pekin'de İkinci Dünya Savaşı'nın sona ermesini anmak için düzenlenen askeri geçit töreninden bir kare, 3 Eylül 2025 (Reuters)

Rusya ve ABD arasında her iki ülkedeki nükleer silahları sınırlandırmak için imzalanan New START anlaşmasının bu hafta sona ermesinden bu yana, dünyanın önde gelen nükleer güçleri arasındaki gerilim tırmanıyor. Washington, gelecekteki herhangi bir anlaşmaya Pekin'i de dahil etmek isterken, Moskova ise Paris ve Londra'nın nükleer silahlanma konusunda yapılacak çok taraflı müzakerelere katılmasını talep ediyor. İki nükleer güç New START anlaşmasının kısıtlamalarından kurtulduğundan, uzmanlar her iki tarafın da taviz vermeden kazanç elde etmeye çalışacağı yeni bir silahlanma yarışından endişe duyuyor.

Çin'in belirsiz tutumu

Çin, nükleer silahların yayılmasını sınırlamak için yeni bir antlaşma müzakerelerine katılma fikrini reddetti. Batılı bir diplomat, Pekin'in iki büyük nükleer güce yetişmenin ne kadar zor olacağı konusunda ‘kasıtlı olarak belirsiz’ kalmayı tercih ettiğini söyledi. Çin'in toplamda yaklaşık 600 nükleer savaş başlığı var. Bu sayı, ABD ve Rusya'nın şu anda sahip olduğu toplam bin 700 savaş başlığından çok daha az ve iki büyük nükleer gücün cephaneliklerindeki toplam nükleer savaş başlığı sayısından da çok daha az. Ancak çoğu gözlemci, Çin'in nükleer savaş başlığı üretimini artırdığı konusunda hemfikir. ABD'nin tahminlerine göre bu sayı 2030 yılına kadar bine, 2035 yılına kadar ise bin 500'e ulaşabilir.

Eski ABD Stratejik Komutanlığı (STRATCOM) Komutanı emekli Amiral Charles A. Richard, ABD Senatosu Silahlı Kuvvetler Komitesi'nde verdiği ifadesinde, Çin'in yeteneklerinin ‘istihbarat topluluğunun raporlarından’ daha yüksek tahmin edilmesini istedi. Emekli Amiral, bu rakamın gerçeklere daha yakın olması için ‘iki veya üç katına çıkarılması gerektiğini’ de sözlerine ekledi.

Öte yandan Singapur Ulusal Üniversitesi'nden Siyaset Bilimci Ja Ian Chong, Çin'in bu konudaki şeffaflık eksikliğinin birçok soruna yol açtığını savundu.

Fransız Haber Ajansı AFP’ye konuşan Ja Ian Chong, “Bu şeffaflık eksikliği ve gizlilik, yanlış hesaplama riskini artırıyor” dedi.

Siyaset Bilimci, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Bazı analistler, Pekin'in gerçek kapasitesini gizlemeye çalıştığına inanıyor. Bu, nükleer silahlarını koruyabilir ve potansiyel düşmanlarının karşı önlemler geliştirmesini engellemede belirli bir avantaj sağlayabilir.”

Çin'in nükleer kapasitesini ulusal güvenlik için gerekli minimum düzeyde tuttuğunu ısrarla savunduğunu belirten Chong, “Ancak bu iddiayı bağımsız olarak doğrulamanın bir yolu yok” ifadelerini kullandı.

Sıcak hat... Ancak Çin'in durumu farklı

Rusya ile ABD arasında 1962 yılında neredeyse bir savaşın patlak vermesine yol açan Küba Füze Krizi'nden bir yıl sonra, iki ülkenin liderleri, olası benzer bir acil durumda hızlı bir şekilde iletişim kurabilmeleri için bir sıcak hat (kırmızı telefon) kurdular, ancak Çin'in durumu farklı.

ABD Senatosu komitesine “Rusya ve ABD'nin Soğuk Savaş sırasında öğrendiği şey, bu kadar büyük yıkıcı güce sahip sistemleri sorumlu bir şekilde yönetmekti” diyen emekli Amiral Richard, “Çin'in ise aynı dersleri alıp almadığını bilmiyoruz” diye ekledi.

Diğer taraftan Londra merkezli Chatham House'da araştırmacı olan Georgia Cole, “Çin'in nükleer silahları sınırlamayı amaçlayan görüşmelere katılmakta isteksiz olmasının nedenlerinden biri, diğer iki büyük gücün çok gerisinde kalmasıdır” yorumunda bulundu.

Trump'ın Pekin'in müzakere masasında olmasını istediğini söyleyen Georgia Cole, ancak ‘Çin, Washington ve Moskova ile eşit düzeye gelmedikçe resmi nükleer silah azaltma görüşmelerine katılmayacağını ısrarla vurguladığı için bunun şu anda olası olmadığını’ belirtti.

Rusya'nın manevrası

Rusya ise, ABD'nin Çin'in katılımında ısrarcı tutumuna karşılık olarak, BM Güvenlik Konseyi (BMGK) üyesi olan Avrupa’daki iki nükleer güç olan İngiltere ve Fransa'dan da aynı şeyi talep etti. Rusya'nın Cenevre'deki BM Ofisi Daimi Temsilcisi Gennady Gatilov geçtiğimiz cuma günü yaptığı açıklamada, ülkesinin katılım isteğinin ‘ABD'nin NATO'daki askeri müttefikleri’ olan İngiltere ve Fransa'nın katılımına bağlı olduğunu söyledi.

Bu arada Fransa Uluslararası İlişkiler Enstitüsü'nün güvenlik uzmanı Elouaz Fayeh'e göre iki Avrupa ülkesinin toplam nükleer savaş başlığı sayısı 500'den az, ancak Rusya, hepsini Batılı güçler olarak görerek, bunların ABD ile aynı ‘kefeye’ konulmasını istiyor.

Fayeh, bunun iki ülkeyi ‘iki süper gücün pazarlık kozu’ haline getireceğini ve Fransa'nın bunu sık sık reddettiğini belirtti. Nükleer tehditler

Washington'da, New START anlaşmasının eski ABD baş müzakerecisi Rose Gottemoeller, ABD Senato Komitesi’ne verdiği ifadede Pekin'in gelecekteki nükleer müzakerelere katılmasının gerekliliğini vurguladı. Gottemoeller, Pekin'in nükleer tehditler konusunda ABD ile diyalog başlatmanın yollarını bulmaya büyük ilgi gösterdiğini” düşündüğünü söyledi.

Dolayısıyla Pekin silah kontrolü ile ilgili görüşmelere katılmayı reddetse bile, bu tehlikeler ele alınmalı. Silah cephanelerinin ABD’ninkinden çok daha küçük olduğunu belirten Gottemoeller, buna karşın füzelerin ateşlenmeden önceden bildirilmesinin ve acil hat düzenlemeleri gibi hususların, nükleer silahları müzakere masasına getirme ve modernizasyon programlarında yapılanlara dair bu düzeyde bir belirsizliğin sürdürülmemesi konusunda bir diyalog başlatmak için önemli araçlar olduğunu açıkladı.

Gottemoeller, bunun ‘niyetlerini öğrenmek için onlarla konuşmak’ şeklindeki başlıca ve en önemli hedef olması gerektiğinin de altını çizdi.