Türkiye'nin İsveç ve Finlandiya'nın NATO üyeliğini onaylaması, dış basında geniş ses getirdi.
İspanya'nın başkenti Madrid'de salı günü düzenlenen görüşmenin ardından, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Finlandiya Cumhurbaşkanı Sauli Niinistö, İsveç Başbakanı Magdalena Andersson ve NATO Genel Sekreteri Stoltenberg'in katılımıyla gerçekleşen törende imzalanan muhtırayla Ankara, İsveç ve Finlandiya'nın NATO üyeliğine itirazını geri çekti.
Ankara, Rusya'nın Ukrayna istilası üzerine NATO'ya katılma başvurusu yapan Stockholm ve Helsinki yönetimlerinin katılım süreçlerini PKK, PYD/YPG ve FETÖ üyelerine destek sağladıkları gerekçesiyle mayısta bloke etmişti.
Daha sonra Türkiye, yoğun diplomasi trafiği sonucunda salı günü imzalanan mutabakat muhtırasının "terörle mücadele" kapsamında taleplerine yanıt verdiğini açıklayarak, iki İskandinav ülkesinin NATO'ya katılmasını kabul etti.
Türkiye'nin İsveç ve Finlandiya'nın NATO üyeliğine yeşil ışık yakması dış basındaki analizlerde de masaya yatırıldı.
Guardian: Biden'dan Erdoğan'a F-16 ödülü
Birleşik Krallık'ın (BK) önde gelen gazetelerinden Guardian, Erdoğan'ın İsveç-Finlandiya hamlesinin getirilerini hızlıca gördüğünü belirtti.
Patrick Wintour'un analizinde, NATO'daki krizin çözülmesinin ardından ABD'nin Türkiye'ye olası F-16 savaş jeti satışına destek verdiğine dikkat çekilerek, "Biden'ın Erdoğan'ı ödüllendirdiği" değerlendirmesinde bulunuldu.
Pentagon Uluslararası Güvenlik İşlerinden Sorumlu Savunma Bakan Yardımcısı Celeste Wallander, çarşamba günkü açıklamasında "ABD, Türkiye'nin savaş filosunun modernizasyonunu destekliyor çünkü bu, NATO güvenliğine ve dolayısıyla ABD'nin güvenliğine bir katkıdır" demişti.
Guardian'ın analizinde, Finlandiya ve İsveç'in üyelik sürecini önce bloke edip daha sonra onaylayarak Erdoğan'ın Türkiye'nin "NATO'daki merkezi konumunu kuvvetlendirmeye çalıştığı" da belirtildi.
Politico: Erdoğan sahnenin merkezinde kalmaya çalışıyor
ABD'li siyasi yayın kuruluşu Politico'dan Gabriel Gavin'in kaleme aldığı yazıda, Erdoğan'ın bir yandan 2023'teki seçime hazırlandığına bir yandan da yükselen enflasyonla mücadele ettiğine dikkat çekilerek, uluslararası siyasetteki adımlarla nüfuzunu artırmaya çalıştığı savunuldu.
Analizde, İsveç ve Finlandiya'nın NATO üyeliği sürecindeki tutumuyla "Erdoğan'ın sahnenin merkezinde kalmaya çalıştığı" değerlendirmesi de yapıldı.
Telegraph: Putin de Orta Asya'da gücünü artırıyor
BK'nin tanınmış gazetelerinden Telegraph'da Joe Barnes ve Dominic Nicholls'ın kaleme aldığı yazıda, Finlandiya ve İsveç'in de NATO'ya katılmasıyla birliğin Rusya'yla sınır uzunluğunun iki katı geçtiğine işaret edildi.
Erdoğan'ın ve Batılı devletlerin anlaşmadan memnun olduğu ifade edilirken, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in savaştan beri ilk kez ülkesini terk ederek salı günü Tacikistan'a gittiği hatırlatıldı.
Putin'in Orta Asya bölgesini Batı'nın ekonomik yaptırımlarına ve siyasi tecridine karşı denge oluşturması açısından önemli olarak gördüğü belirtildi.
Washington Post: Erdoğan tribünlere oynadı
ABD'nin önde gelen gazetelerinden Washington Post'ta Erin Cunningham ve Sammy Westfall'un imzasıyla yayımlanan analizde, "Erdoğan'ın Batı'dan sanıldığı kadar imtiyaz koparamadığı ve aslında bu süreçte kendi ülkesinde bir siyasi zafer kazanmayı amaçladığı" savunuldu.
Analizde, "Gittikçe kötüleşen bir ekonomik krizle ve düşen onay oranlarıyla karşı karşıya kalan Erdoğan, Ankara'nın hem iç siyasetteki rakiplerine hem de Kürt rakiplerine karşı söylediği şeyleri iki Avrupa ülkesine tekrarlatmak için onların gözünü korkuttu. Bu amaçla haftalarca tribünlere oynadı" değerlendirmesine yer verildi.
AP: Türkiye karşı çıkmayı sürdürse felakete yol açardı
ABD merkezli haber ajansı AP'ye konuşan Avrupa Dış İlişkiler Konseyi'nden Aslı Aydıntaşbaş, "Türkiye tüm istediklerini alamadı, kesinlikle İsveç için de aynı şey söz konusu fakat diplomasi böyle bir şey" dedi.
Aydıntaşbaş, "Erdoğan, Finlandiya ve İsveç'in üyeliğine karşı tutumunu sürdürseydi bu felakete yol açabilirdi" dedi. Analist, bu durumda Türkiye'nin NATO'ya bağlılığının da sorgulanabileceğini savundu.
WSJ: Seçime giderken imajını güçlendirebilir
ABD'nin ünlü gazetelerinden Wall Street Journal'a konuşan eski NATO Daimi Temsilci Yardımcısı Alper Coşkun ise Erdoğan'ın hamlesinin "seçime giderken kendi imajını güçlendirebilecek bir adım olabileceğini" söyledi.
Kathimerini: Atina'nın çıkarlarını etkilemiyor
Yunanistan'ın önde gelen gazetelerinden Kathimerini'de Vassilis Nedos'un kaleme aldığı analizde, Türkiye'nin İsveç ve Finlandiya'nın üyeliğine yeşil ışık yakması kararının Atina'nın çıkarlarını etkilemediği ifade edildi.
Yazıda, Türkiye'nin NATO hamlesinin son dönemde Ankara ve Atina arasında yaşanan "adalar gerginliği" bağlamında da bir değişiklik yaratmayacağı savunuldu.
WSWS: İskandinavya savaş bölgesine dönebilir
Dünya çapında örgütlenme iddiasındaki Troçkist bir grup olan Dördüncü Enternasyonal Uluslararası Komitesi'nin internet sitesi Dünya Sosyalist Web Sitesi'nde (WSWS) Ulaş Ateşçi imzasıyla yayımlanan İngilizce analizde, Finlandiya ve İsveç'in NATO'ya katılmasıyla "İskandinavya bölgesinin Rusya'yla çatışmalara sahne olabilecek potansiyel bir savaş alanına dönüşebileceği" öne sürüldü.
Yazıda "NATO'nun onlarca yıldır doğuya genişleme politikasıyla Rusya'yı hedef aldığı ve Kremlin'i kasten Ukrayna'yı istila etmek için kışkırttığı" da savunuldu.
Analizde, Finlandiya ve İsveç'in üyeliğine yeşil ışık yakılmasının "Türkiye burjuvazisinin emperyalizm ve NATO'ya derin bağlılığını doğrularken, Kürt milliyetçiliğinin ABD ve Avrupalı güçlere yöneliminin iflasını da görünür hale getirdiği" iddia edildi.
Independent Türkçe, Guardian, Telegraph, Politico, Washington Post, AP, Wall Street Journal, Kathimerini, WSWS
ABD Başkanı Donald Trump (EPA)
Pentagon... ABD Savunma Bakanlığı (Reuters)
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin (AP)
