Uzmanlar uyarıyor: Aşırı sıcaklar kansere ve kalp krizine neden olabilir

Sıcak hava vücudun her bölümüne zarar verebilir (AFP)
Sıcak hava vücudun her bölümüne zarar verebilir (AFP)
TT

Uzmanlar uyarıyor: Aşırı sıcaklar kansere ve kalp krizine neden olabilir

Sıcak hava vücudun her bölümüne zarar verebilir (AFP)
Sıcak hava vücudun her bölümüne zarar verebilir (AFP)

Sıcak hava dalgalarının dünyanın çeşitli yerlerinde hayatı olumsuz etkilemesiyle birlikte, bir grup sağlık uzmanı, sıcak hava dalgalarının insan vücudu üzerindeki etkisine karşı uyarıda bulundu. Uzmanları sıcak havanın vücudun farklı noktalarına zarar verebileceğini, aşırı sıcaklığın kansere ve kalp krizlerine neden olabileceğini söyledi.
The Guardian’a göre, sıcak havanın vücut üzerindeki en belirgin olumsuz etkileri şöyle sıralanabilir:

1-Cilt:
Yüksek sıcaklıklar sırasında, insanlar güneşin ultraviyole (UV) ışınlarına daha fazla maruz kalır ve bu cildin güneş yanığına maruz kalması ihtimalini artırır ve kişinin cilt kanseri geliştirmesine neden olabilir. Zira UV ışınları cilt hücrelerinin DNA’sına zarar verebilir ve hücreler kontrolden çıkarak kansere yol açmaya başlayabilir.

2-Beyin:
Çalışmalar, aşırı sıcaklığın düşünme yeteneğini ve zihinsel performansı etkilediğini gösterdi.
Sıcak hava, bilişsel işlev düşüklüğü, stresin artması ve muhakeme yeteneğinin azalması ile ilişkilendirildi.
Aşırı yüksek sıcaklıklarda, kan-beyin bariyeri bozulmaya başlar. Kan-beyin bariyeri, beyinde proteinler ve iyonların birikmesine ve iltihaplanmaya engel olur.
Kan-beyin bariyerindeki bozulmalar, zihinsel sağlığı olumsuz yönde etkileyen beyin iltihaplanmalarına neden olur.

New York’ta yakın zamanda yapılan bir araştırma, sıcak günlerde uyuşturucu, duygu durum değişiklikleri, anksiyete, şizofreni ve unutkanlık nedeniyle daha fazla şikayet alındığı sonucuna ulaştı.
Başka bir çalışma, daha yüksek hava sıcaklıklarını daha yüksek intihar oranlarıyla ilişkilendirdi.

3- Aşırı terleme:
Terleme vücudun doğal ve temel bir işlemidir. Toksinleri vücuttan atmaya ve sıcaklığı büyük ölçüde kontrol etmeye yardımcı olur.
Ancak aşırı terlemenin ciddi olumsuz etkileri olabilir. Zira kişi kaybettiği sıvı yerine sıvı almazsa dehidrasyon yaşayabilir, ciltte kaşıntı ve kızarıklıklara olabilir. Dehidrasyon bazı durumlarda beyin hücrelerini etkileyip onlara zarar verebilir.

4- Akciğerler:
Sıcak hava, hava kalitesini etkileyerek nefes almayı zor bir hale getirebilir. Yüksek sıcaklıklara genellikle durgun hava eşlik eder, bu da havayı kirleten bileşenlerin durgunlaşmasına ve akciğerlere daha kolay ulaşmasına izin verir. Bu durum kişinin astım ve alerji sorunları yaşamasına neden olur.

5- Yorgunluk:
Çoğu zaman, vücudun sıcaklık mekanizmaları, yüksek sıcaklık ve kavurucu güneş ile baş edemez. Bu da vücut sıcaklığında normal oranların üzerinde bir yükselmeye neden olur.
Vücut ısısı 38 dereceye kadar yükselirse, beyin kaslara sinyaller göndererek gevşemeleri yönünde talimat verir bu nedenle kişi kendini yorgun ve bitkin hisseder.
Buna sıcaklık bitkinliği denir. Belirtileri baş dönmesi, görme bozuklukları, aşırı susama, mide bulantısı ve hızlı kalp atışlarını da kapsar.
Vücut ısısı düşmezse, sıcaklık bitkinliği, sıcak çarpmasına dönüşebilir.
Sıcak bitkinliği ve sıcak çarpması arasındaki fark nedir?  Onlarla nasıl yüzleşiriz?  |  Orta Doğu
Sıcak çarpmasının ise kuru cilt, yüksek vücut ısısı ve zihinsel işlev bozukluğu gibi belirtileri vardır.
Tedavi uygulanmaması halinde, sıcak çarpması nöbetlere, bilinç kaybına ve ölüme neden olabilir.

6- Kalp:
Vücut ısısı arttıkça kan damarları genişler, bu durum kan basıncının düşmesine neden olarak kişinin baş dönmesi ve hasta hissetmesine yol açar. Bazı durumlarda da, damarlara zarar vererek kanın pıhtılaşmasına neden olabilir.
Bütün bunlar kalp krizine yol açabilir.
Vücut çok sıcak olduğunu algıladığında, beynin kalp hızı, solunum ve kan basıncı gibi hayati süreçleri kontrol eden kısmı olan medulla oblongata, kalbe her atış için pompalanan kan miktarını artırması uyarısı verir. Ancak kan basıncı düşünce kalp kanı vücuda pompalamak için daha fazla çalışmak zorunda kalır, böylece kalp atış hızı artar.
Bunun sonucunda, kalp yorulur ve kan akışı aniden düşebilir. Bu da kişinin kalp krizi geçirmesine neden olur.



Coldplay skandalındaki kadın, dudak uçuklatan ücretle tavsiye veriyor

Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
TT

Coldplay skandalındaki kadın, dudak uçuklatan ücretle tavsiye veriyor

Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)
Kristin Cabot ve patronu Andy Byron, Coldplay konserinde sarmaş dolaş halde yakalanmıştı (@calebu2/TMX)

Owen Scott ABD Muhabiri 

Coldplay konseri sırasında öpücük kamerasına yakalanarak kötü bir ün kazanan insan kaynakları yöneticisi, "hikayesini geri kazanma" konuşmasının biletleri için 875 dolar talep ediyor.

53 yaşındaki Kristin Cabot, evli patronu Andy Byron'la sarmaş dolaş görüntülerinin stadyum ekranlarında canlı yayımlanması üzerine aniden eğildikten sonra Nisan 2025'te internet mimine dönüşmüştü.

Artık viral olan videoda Coldplay'in solisti Chris Martin stadyum hoparlörlerinden "Ya gizli ilişki yaşıyorlar ya da çok utangaçlar" demişti.

Olayın ardından Cabot ve Byron dünya çapında manşetlere taşınmış, birçok kişi ilişkileri hakkında spekülasyonlar yürütmüştü.

Artık Cabot, "hikayesini" nasıl geri kazandığını anlatan konuşmalar yapıyor ancak onun söylediklerini dinlemek isteyen katılımcıların 875 dolar gibi dudak uçuklatan bir ücret ödemesi gerekiyor.

Etkinliğin açıklamasında, "Medyanın olumsuz merceği altındaki kadınların uzun süredir maruz kaldığı toplumsal ayıplamanın şiddetini Cabot ilk elden deneyimledi; aynı durumdaki erkekler genellikle bundan paçayı sıyırıyor gibi görünüyor" ifadeleri yer alıyor.

Cabot, Byron'la birlikte Jumbotron'da yakalandığında eşinden ayrılmıştı ancak patronu evliydi.

İki çocuk annesi Cabot skandalın ardından verdiği bir dizi röportajda, bu mim yüzünden "iş bulamadığını" söylemişti.

New York Times'a verdiği röportajda skandaldan "birkaç High Noons"u (alkollü içki markası -çn.) sorumlu tutan Cabot, daha sonra Britanya gazetesi The Times'a kendisini "kızıl harfle" (Scarlet Letter; zina yaptığı için boynuna kızıl bir "A" harfi asılarak toplumdan uzaklaştırılan bir kadını konu alan Nathaniel Hawthorne romanı -çn.) damgalanmış gibi hissettiğini açıklamıştı.

PRWeek'in 2026 Kriz İletişimi Konferansı’nda yapacağı konuşmasının ana konusu, bu mecazi "kızıl harfi" nasıl üstünden attığını açıklamak olacak gibi görünüyor.

Cabot'ın internette yükselen eleştirilere karşı koymak için hizmetlerinden yararlandığı halkla ilişkiler uzmanı Dini von Mueffling, kendisine sahnede eşlik edecek.
 

Görsel kaldırıldı.Öpücük kamerası videosunun ardından işe aldığı halkla ilişkiler uzmanı Dini von Mueffling, Cabot'a sahnede eşlik edecek (PRWeek)


Etkinliğin açıklaması şöyle devam ediyor:

Bu oturumda Astronomer'ın eski insan kaynakları direktörü Cabot ve onun halkla ilişkiler temsilcisi, sektörün efsane ismi Dini von Mueffling, Cabot'ın kendi hikayesini kontrol altına alıp yeniden yazmasını sağlayan (hem kısa hem de uzun vadeli) stratejileri paylaşacak.

16 Nisan'da Washington D.C.'de düzenlenecek konferansta başka şirketler ve hayır kurumları da etkinlikte konuşma yapma hazırlıklarını sürdürüyor.

Bu oluşumlardan biri, LGBTQ+ bireylerin intiharını önlemeye odaklanan, kâr amacı gütmeyen Trevor Project.

ABD'nin başkentinin göz alıcı halkla ilişkiler etkinliğine katılan bir diğer şirket Blackbird.AI ise yapay zekanın krizleri büyütme tehlikesi üzerine bir konuşma yapacak.

Independent Türkçe, independent.co.uk/arts-entertainment


Okyanus tabanının altında tatlı su kaynağı olduğu doğrulandı

Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
TT

Okyanus tabanının altında tatlı su kaynağı olduğu doğrulandı

Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)
Çökelti örneklerinin alındığı yerler (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Uluslararası bir keşif gezisi, okyanus tabanının altındaki gizli tatlı su rezervlerini ilk kez kapsamlı bir şekilde belgeleyerek, çok az anlaşılan bir sisteme dair yeni bilgiler sundu.

Su, gezegenimizin yüzeyinin yaklaşık yüzde 70'ini oluştursa da aynı zamanda yeraltı su kaynaklarında da depolanıyor.

Birçok kıyı topluluğu, tatlı su ihtiyaçları için bu su kaynaklarına bağımlı.

Yeraltındaki su kaynaklarının, deniz tabanının altında tatlı, hafif tuzlu su bölgelerine doğru açık denize gittiği biliniyordu ancak bunlar şimdiye kadar neredeyse hiç keşfedilmemişti.

Uluslararası Okyanus Keşif Programı 501 Seferi, deniz tabanının yaklaşık 200 metre altındaki bir bölgede tatlılaşmış suyu belgeledi ve örnekledi. New England kıyılarının açıklarında okyanus tabanının altından alınan çökelti örnekleri, ilk kez açık deniz tatlı su sistemlerinin varlığını doğruladı.

Araştırmacılar, bulguların dünyanın dört bir yanındaki benzer gizli su kaynaklarına daha fazla ışık tutabileceğini söyledi.

Devam eden çalışmalarda, bilim insanları, su kaynaklarını yerinde tutan ve su geçirmez tabakalar diye bilinen kumlu katmanlar da dahil olmak üzere, tortularda depolanan suyu örneklemeyi umuyorlar.

grthy
Uluslararası Okyanus Keşif Programı 501 Seferi, New England kıyılarının açıklarında okyanus tabanının altından tortu örnekleri aldı (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Colorado Maden Okulu'ndan jeolog Brandon Dugan, "Tatlılaşmış suyun hem denizel hem karasal tortularda, birden fazla tortu türünde bulunduğunu görmek bizi heyecanlandırdı" dedi.

Bu kadar farklı malzemelerdeki tatlı su, suyun hangi koşullarda buraya yerleştiğini anlamamıza yardımcı olacak.

Araştırmacılar, birçok kıyı bölgesinin tatlı su kaynakları için yeraltı suyuna bağımlı olması nedeniyle, bulguların toplum için büyük önem taşıdığını söylüyor.

ABD'nin kuzeydoğu kıyıları, açık deniz tatlı su rezervlerine sahip olduğu düşünülen en çok incelenen alanlardan biri. Tahminler, New Jersey ve Maine arasındaki Atlantik kıta kenarı boyunca yaklaşık 1300 kilometreküp depolanmış tatlı su olabileceğini gösteriyor.

ds67ı
Bilim insanları, tortu örneklerini renk ve yapı bakımından tanımlamak için Toprak Renk Şeması'nı kullanıyor (Avrupa Okyanus Sondaj Araştırmaları Konsorsiyumu)

Bunu daha iyi anlamak için, araştırmacılar New York'un her yıl 1,5 kilometreküp tatlı su, yani yaklaşık 1,5 trilyon litre kullandığını söylüyor.

Leicester Üniversitesi'nden sedimentolog Sarah Davies, "501 Seferi, başından beri yenilikçi oldu; okyanus sondaj topluluğu genelinde yeni araçlar, yeni yöntemler ve yeni işbirlikleri getirdi" dedi.

13 ülkeden yaklaşık 40 araştırmacının devam eden çalışmaları, besin maddelerinin dünyanın kıta sahanlığı tortularında nasıl döngüye girdiğini ve bu süreçlerin okyanus ekosistemlerini nasıl şekillendirdiğini ortaya çıkarabilir.

Dr. Davies, "Karadaki çalışmalar bu ivmeyi sürdürüyor ve örnekler şimdiden heyecan verici bir hikaye ortaya koyuyor" dedi.

Independent Türkçe


NASA, Jüpiter'in gerçek boyutunu ortaya çıkardı: "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek"

Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
TT

NASA, Jüpiter'in gerçek boyutunu ortaya çıkardı: "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek"

Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)
Jüpiter, Güneş Sistemi'ndeki diğer tüm gezegenleri içine alabilecek kadar büyük (ESA)

NASA'nın Juno uzay aracı, Güneş Sistemi'nin en büyük gezegeni Jüpiter'in sanılandan biraz daha küçük ve basık olduğunu tespit etti.

Bir gaz devi olan Jüpiter büyük ölçüde hidrojen ve helyumdan oluşuyor. 

Daha önce NASA'nın Pioneer ve Voyager görevlerinden elde edilen veriler, devasa gezegenin ekvatordaki çapının 142 bin 984 kilometre, bir kutbundan ötekine olan uzunluğunun da 133 bin 708 kilometre olduğunu gösteriyordu.

Ancak İsrail'deki Weizmann Bilim Enstitüsü'nden araştırmacılar bu ölçümlerin tam isabetli olmadığını belirledi.

NASA'nın aracı Juno, 2016'dan beri Jüpiter'in yörüngesinde. Görev süresi 2021'de uzatılınca rotası değiştirilen Juno, Dünya'dan bakıldığında Jüpiter'in arkasından geçişler yapmaya başladı.

Bu sayede gezegenin büyüklüğünü daha net bir şekilde hesaplamak mümkün oldu. Aracın, Jüpiter'in arkasından Dünya'ya gönderdiği radyo sinyallerinin Jüpiter'in arkasından geçerken bükülmesi ya da zayıflaması, gezegenin boyutunu ölçmeye yarıyor.

Juno'nun ham verilerini işlemek için gereken teknikleri geliştiren Maria Smirnova "Radyo sinyallerinin, Jüpiter'in atmosferinden geçerken nasıl büküldüğünü izledik. Böylece bu bilgileri Jüpiter'in sıcaklık ve yoğunluğuna ilişkin ayrıntılı haritalara dönüştürdük ve dev gezegenin şekli ve boyutuna ilişkin şimdiye kadarki en net resmi elde ettik" diye açıklıyor.

Bulguları hakemli dergi Nature Astronomy'de 2 Şubat Pazartesi yayımlanan çalışmaya göre Jüpiter'in ekvatordaki çapı sanılandan 8 kilometre, kutupları arasındaki uzunluk da 24 kilometre daha küçük.

Çalışmanın yazarlarından Yohai Kaspi "Ders kitaplarının güncellenmesi gerekecek" diyor. 

Jüpiter'in boyutu elbette değişmedi; değişen, onu ölçme yöntemimiz.

Devasa bir gezegen için birkaç kilometrelik bir farkın önem taşımayacağı düşünülebilir ancak bilim insanları durumun böyle olmadığını söylüyor.

Araştırmayı yöneten Eli Galanti, "Bu birkaç kilometre çok önemli" diyor. 

Yarıçaptaki küçük değişimle, Jüpiter'in iç yapısını gösteren modellerimiz hem kütleçekim verileriyle hem de atmosferik ölçümlerle çok daha iyi uyum sağladı.

Jüpiter, gaz devi gezegenleri anlamada bir standart sunduğu için bu veriler Güneş Sistemi'nin ötesindeki gaz devleri hakkında daha iyi bir fikir sahibi olmaya katkı sağlıyor.

Independent Türkçe, Reuters, Space.com, NatureAstronomy