Eski ABD Başkanı Donald Trump, 2024'te düzenlenecek başkanlık seçimleri için adaylığını ilan etti.
Trump, dünkü konuşmasında Joe Biden yönetimindeki ülkeyle ilgili distopik bir manzara çizerek, "Ulusumuz çöküyor. Ulusumuz milyonlarca Amerikalıyı hayal kırıklığına uğratıyor. Biden'ın 4 yıl daha kazanmasını engelleyeceğim" dedi.
ABD siyasetinin en tartışmalı isimlerinden Trump'ın yeniden adaylığıla ilgili merak edilenleri 4 soruda derledik.
1 - Yardımcısı kim olacak?
Trump, 6 Ocak 2021'deki ABD Kongre baskınındaki rolü nedeniyle başlatılan soruşturmada verdiği ifadede, eski ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence'i kendisine ihanet etmekle suçlamıştı.
Eski ABD Başkanı'nı destekleyen radikal sağcılar, baskında bir darağacı maketi kurarak, Trump'ın hileli olduğunu öne sürdüğü seçim sonuçlarına itiraz etmeyen Pence'in asılması için tezahürat yapmıştı. Trump'ın da protestoculara hak verdiği savunulmuştu.
Dolayısıyla başkan olması durumunda Trump'ın yeniden Pence'le çalışması ihtimal dışı görünüyor.
Trump henüz yardımcı olarak kimi seçmeyi planladığını açıklamasa bile olası adaylar arasında yer alan isimlerden biri, New York'un 21. Bölgesi'nden Cumhuriyetçi Temsilciler Meclisi üyesi Elise Stefanik. Stefanik, Trump'ın yeniden adaylığına desteğini açıkça belirtti.
Diğer adaylar arasında, Güney Carolina'nın eski valisi ve daha sonra Trump yönetiminde ABD'nin Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi olarak görev yapan Nikki Haley yer alıyor. Geçen hafta Güney Dakota'nın valisi olarak seçilen Cumhuriyetçi Kristi Noem de adı anılan isimlerden.
Trump kabinesinden eski Dışişleri Bakanı Mike Pompeo ve ara seçimlerde Arizona valiliği için yarışı kaybeden eski haber sunucusu Kari Lake de seçilebilecek kişiler arasında gösteriliyor.
2 - Ailesinden destek bulabildi mi?
ABD'nin tanınmış tabloid gazetelerinden New York Post'un bu hafta yayımladığı haberde Trump'ın, adaylığını açıklayacağı konuşma sırasında sahnede kendisiyle birlikte olmaları için kızı Ivanka ve damadı Jared Kushner'a "yalvardığı" öne sürüldü. Kushner ve Ivanka'nınsa bunu reddettiği savunuldu.
Ivanka, babasının adaylığını açıklamasının ardından kampanyada yer almak istemediğini söyledi. Kushner'ın da şimdilik Trump'ın talebine sıcak bakmadığı düşünülüyor.
Eski ABD Başkanı'nın eşi Melania ise Trump adaylığını açıklarken yanındaydı. Beyaz Saray'da geçirdiği zamandan pek memnun olmadığını eski söyleşilerinde dile getiren Melania'nın 2024 seçim kampanyasında nasıl bir rol oynayacağı belli değil.
ABD'nin önde gelen gazetecilik kuruluşlarından Politico'ya konuşan ve Trump ailesine yakın olduğunu söyleyen bir kaynak, Melania için "Trump aday olursa, kesinlikle onun yanında olur" demişti.
3 - Ne tür yasal süreçlerle uğraşıyor?
Trump hakkında açılan birçok dava ve soruşturma var. Bunların seçim kampanyasını ne yönde etkileyeceğiyse henüz bilinmiyor.
Eski ABD Başkanı'nın 2020 seçimlerinin ardından Georgia Eyalet Sekreteri Brad Raffensperger'e "seçim sonuçlarının kendi lehine çevrilmesi için" baskı yaptığı öne sürülmüştü. Fulton Bölge Savcısı Fani Willis'in yürüttüğü soruşturma halen sürüyor.
Trump'ın aile gayrimenkul işletmesi "Trump Organizasyonu" da dolandırıcılık, hırsızlık ve vergi kaçakçılığı suçlamalarıyla karşı karşıya. Bu iddialarla ilgili dava New York'ta devam ediyor.
Türkiye dahil 6 ülkenin Trump'ın başkent Washington'daki otelindeki toplantılara 700 bin dolar harcadığı da ortaya çıktı.
ABD Temsilciler Meclisi Gözetim Komitesi Başkanı Carolyn Maloney'in CNN'e verdiği belgelere göre, Trump'ın Beyaz Saray'da oturduğu ilk iki yıl boyunca (2017-2019) Türkiye, Birleşik Arap Emirlikleri, Çin, Katar, Malezya ve Suudi Arabistan'dan yetkililer otele büyük miktarda ödemeler yaptı.
Demokratlar, Trump'ın 2016'da devraldığı otelde yapılan bunun gibi harcamaların, ABD Başkanı'nın Kongre'den onay almaksızın yabancı devletlerden ödeme alamayacağına ilişkin anayasa maddesini ihlal ettiğini savunuyor.
Trump'ın başkanlığından sonra gizli belgeleri Florida'daki Mar-a-Lago malikanesine taşıdığına dair suçlamalar da söz konusu.
FBI, 8 Ağustos'ta malikaneye düzenlediği baskında 100'e yakın gizli belge ele geçirildiğini açıklamıştı.
"Arama emri"nin detaylarında FBI ajanlarının, Casusluk Yasası kapsamında üç farklı federal yasanın olası ihlallerini araştırdıklarına yer verilmiş, baskında "çok gizli" damgalı 11 set belge alındığı da tutanaklara geçirilmişti.
Trump'ın, gazeteci Jean Carroll'a tecavüzle suçlandığı dava da sürüyor.
Carroll, Trump'un kendisine 1990'ların ortalarında New York'daki lüks bir mağazanın soyunma odasında saldırdığını ileri sürmüş, eski ABD lideriyse suçlamaları reddederek Carroll'ın yalan söylediğini savunmuştu.
Trump'ın mahkeme trafiğinde yargılandıklarının dışında bir de şikayetçi olduğu var. Trump, Twitter'a açtığı davada ABD Kongresi baskınında şiddet olaylarını körüklediği gerekçesiyle kapatılan hesabının yeniden açılmasını istemişti. Kaliforniya Bölge Yargıcı James Donato ise Twitter'ın kararının yasal olduğunu söyleyerek Trump'ın talebini reddetmişti.
Trump, pazartesi yaptığı başvuruda Twitter'ın tekrar hesabını açmasını talep etti.
4 - Kendi partisinden rakipleri kim?
Florida'nın Cumhuriyetçi Valisi Ron DeSantis, Trump'ın 2024 başkanlık seçimlerinde kendi partisinden en güçlü rakibi olarak görülüyor.
Ara seçimlerde yüzde 59 oyla yeniden Florida Valisi seçilen DeSantis, 2024'teki başkanlık yarışında aday olup olmayacağını henüz açıklamadı.
Öte yandan Trump başkanlık yarışında yeniden adaylığını duyurmadan bile DeSantis'i eleştirdi. Bu ay ABD'nin muhafazakar televizyon kanallarından Fox'a konuşan Trump, "DeSantis aday olursa hata yapar. Bu parti tabanının hoşuna gitmez" ifadelerini kullandı.
DeSantis ise salı günkü açıklamasında Trump'ın eleştirilerine ara seçimlerdeki başarısıyla yanıt vererek, "Herkese skora bakmasını öneririm" dedi.
Independent Türkçe, CNN International, New York Times, Washington Post, AA, Fox News, Politico, New York Post, CNBC, BBC, Reuters, Daily Beast
