Tunus’taki STK’lardan Cumhurbaşkanı Said’e “yetki aşımı ve yasaların ihlali” suçlaması

Cumhurbaşkanı Kays Said (AFP)

Alman Haber Ajansı DPA’da dün yer alan habere göre, Tunus'ta gözlemci sivil toplum kuruluşları (STK), Cumhurbaşkanı Kays Said’in ülkenin kuzeyindeki Bizerte kentinin seçilmiş Belediye Başkanı Kemal bin Amara’yı görevden alma kararına tepki gösterdi ve kararı “tehlikeli bir emsal” diye niteledi.
25 Temmuz 2021’de “istisnai tedbirleri” ilan eden, 2019’da seçilmiş Meclis’i fesheden ve 2014 Anayasası’nın hükümlerini askıya alan Cumhurbaşkanı Said ilk kez bir belediye başkanıyla ilgili karar aldı. 1 Aralık’ta Resmi Gazete’de yayınlanan Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi uyarınca Bizerte Büyükşehir Belediye Başkanı Kemal bin Amara görevden alındı.
Kararnamede Amara’nın görevden alınmasına gerekçe olarak ‘yasaların ihlali noktasında ağır ihlallerde bulunma ve kamu yararına ağır hasar verme’ suçlaması gösteriliyor.
Söz konusu karar, Başkan Amara’nın, Kurtuluş Bayramı münasebetiyle Cumhurbaşkanlığı araç konvoyunun geçişi için şehirdeki yolların düzenlenmesi konusunda Bizerte Valisi ve Cumhurbaşkanlığı makamının talimatlarına uymamasının ardından geldi.
Tunus’taki 4 gözlemci STK; “Gözlemliyorum (Ene Yakizun)’, “Pusula”, “Murakibun (Denetleyiciler)” ve “Şahid Gözlemevi (Mersad Şahid)” ve ayrıca Tunus Ulusal Belediyeciler Birliği yaptıkları ortak açıklamada, “(Amara’nın görevden alınması) Kararının yasal dayanağı yok. Bu karar, siyasi anlaşmazlıklara yasal yolların alet edilmesine alan açan tehlikeli bir emsaldir” ifadelerini kullandı.
Açıklamada, bu kararın, “vatandaşların hayatını doğrudan etkileyen büyük hatalar işlemek ile Cumhurbaşkanı’nı karşılamak adına şehri güzelleştirmekle ilgili talebe yanıt verilmemesini aynı kefeye koyan, Yerel Yönetimler Yasası’nın bayağı bir yorumu” olduğu belirtildi. Ortak açıklamada, “STK’lar, Cumhurbaşkanı’nın yetkileri arasında belediye başkanlarını görevden alma yetkisinin olduğunu kabul etmiyor. Bu karar, özgür ve doğrudan seçimlerden doğan yerel yönetimleri hedef almanın bir uzantısıdır” ifadeleri kullanıldı.
Cumhurbaşkanı Said’in en büyük siyasi hasmı Nahda Hareketi Partisi’nin aday gösterdiği Bizerte Büyükşehir Belediye Başkanı Amara, Cumhurbaşkanı Said’in kararının yürütmesinin durdurulması için başvuruda bulundu. STK’lar İdari Mahkemesi’nden karar çıkana dek Amara’nın görevine geri dönmesini talep etti.
Tunus Bağımsız Yüksek Seçim Kurulu Başkanı Faruk Buasker, isim vermeden bazı siyasi isimleri “seçmenin 17 Aralık’taki seçimlerde sandığa gitmemelerini sağlamak amacıyla parlamento seçimlerini değersizleştirmek ve seçmen iradesini etkilemek için büyük çabalar göstermekle” suçladı. Buasker’in bu açıklaması, bazı Arap ülkelerindeki seçimler ile Tunus’taki 2014 seçimlerine ait bazı sahte görüntülerin sosyal platformları üzerinde dolaşıma girmesinin ardından geldi. Buasker söz konusu videoların “Tunusluları seçimde oy kullanma görevlerini yerine getirmekten alıkoymayı ve tercihlerini etkilemeyi amaçladığını” kaydetti.
Buasker dün (Salı) Bağımsız Yüksek Seçim Kurulu’nun Bizerte’deki bürosunu ziyaret etti. 25 Kasım’dan bu yana seçimlerle ilgili “sistematik bir karalama kampanyası yürütüldüğüne” dikkat çeken Buasker, bu kampanyaların 15 Aralık’a kadar devam edeceğini söyledi. Buasker söz konusu kampanyaları “yasa dışı ve etik ilkelere aykırı kampanyalar” şeklinde niteledi.
Cumhurbaşkanı Said’in en önemli destekçileri arasında kabul edilen Halk Hareketi Partisi Başkanı Zuheyr el-Mağzavi, Tunus halkına “yolsuzluk ve adam kayırma sisteminin (Nahda Hareketi’nin önceki iktidarına atıfla) önünü kesmek için” gelecek meclis seçimlerine “yoğun bir şekilde katılma” çağrısında bulundu.
Şarku’l Avsat’a konuşan Mağzavi, Halk Hareketi Partisi’nin ülkedeki 151 seçim bölgesinden 120’sinde aday gösterdiğini belirtti. Mağzavi, 25 Temmuz 2021 sürecinin “devletin kurumlarını ve devletin ulusal karar alma bağımsızlığını korumayı ve sosyo-ekonomik durumu düzeltmeyi amaçladığını” belirtti.
Halk Hareketi Partisi’nden yapılan açıklamada, yolsuzlukla mücadele etmek, yasaların herkese eşit bir şekilde uygulanmasına katkı sağlayacak devlet kurumlarını inşa etmek, devletin borçlanmasını sınırlandırmak adına önemli kaynaklar oluşturmak ve toplumun kesimleri arasında adalet ilkesini güçlendirmek gibi amaçların yanı sıra seçimlerin izlenmesinin güvence altına alınması ve muhtemel tüm ihlallerin denetlenebilmesi için Anayasa Mahkemesi’nin kuruluş sürecini hızlandırma çağrısı yapıldı.