Filistin İsrail'i ‘Utanç Listesine’ sokmaya çalışıyor

Filistin’in İsrail'i ‘Utanç Listesine’ eklemek için Birleşmiş Milletler’de çabaları sürüyor. Videolar, deliller ve canlı tanıklıklar iki tarafın ‘ispat’ ve ‘inkâr’ savaşında sunulacak

İsrail'in Filistinli çocuklara yönelik olağan uygulamalarından biri (Reuters)

Filistin ve İsrail’in çatışması Birleşmiş Milletler (BM) nezdinde de devam ediyor. Taraflar, İsrail ordusunun Filistinli çocuklara yönelik gözaltı, fiziksel ve psikolojik işkence ve katletme gibi ağır ihlallerle ilgili konularda BM Genel Sekreteri’nin Çocuklar ve Silahlı Çatışma Özel Temsilcisi Virginia Gamba’yı ikna etmeye çalışıyorlar. Filistin ve İsrail kendi konumlarının doğruluğuna ikna etme girişimi olan başka bir cephede yeni bir savaş yürütüyorlar.
Filistinliler İsrail ordusunu kınamak için önceden belgelenmiş raporlar, resimler, videolar ve tanıklıklarla seferber olurken, İsrailliler de Filistin suçlamalarını çürütmek için karşı raporlarla hazırlanıyor.
İsrail ordusunun Batı Şeria ve Gazze Şeridi'nde Filistinli çocukları hedef almasına ilişkin delilleri incelemek üzere Pazar gününden cuma gününe kadar bölgeyi ziyarette bulunacak Gamba'ya iki taraf karşılıklı delillerini sunacak. Gamba, dünyanın dört bir yanındaki çatışma bölgelerinde on sekiz yaşının altındaki çocukların istismarına ilişkin yıllık rapor hazırlıyor.
BM Özel Temsilcisi Gamba’nın, İsrail Genelkurmay Başkanı Aviv Kochavi, üst düzey ordu komutanları, Dışişleri Bakanlığı yetkilileri ve polisle görüşmesi bekleniyor.
İsrail’de yayın yapan ‘Kanal 13’ televizyonu, ordu güçlerinin Filistin bölgelerinde yürüttüğü faaliyetleri haklı çıkarmak için hazırlıkların yapıldığını ve kanıtların toplanarak kısa belgeseller hazırlandığını bildirdi.
Bununla birlikte, İsrail'deki yetkililer arasında, ‘İsrail Devleti'nin Batı Şeria'daki askeri faaliyetler ve çok sayıda Filistinlinin öldürülmesi gerekçesiyle çocuklara zarar veren ülkeler kara listesine dahil edileceğine dair ciddi endişeler’ var. Söz konusu raporda bu faaliyetler kanıtlanırsa İsrail’e yönelik çok sert eleştirilere yol açabilir.
Şarku’l Avsat’ın Haaretz gazetesinden aktardığı habere göre İsrail gazetesi Gamba'nın ziyaretinin ayrıntılarına aşina kaynaklardan alıntı yaparak şunları aktardı: “BM Özel Temsilcisi’nin, ordunun savaş operasyonlarına dahil olmayan çocukları hedef aldığı olayları soruşturması bekleniyor.”
İsrail Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, “Yetkililerinin bu konuda Birleşmiş Milletler Genel Sekreterliği ile diyalog yürüttüğü” ifadesi yer aldı.
İsrail tarafında artan endişe, Gamba'nın “Filistinli çocuklara yönelik uygulamalarını değiştirmezse Tel Aviv'i çocukları hedef alan ülkeler kara listesine eklemeyi düşüneceği” şeklindeki daha önceki uyarısından kaynaklanıyor.
İsrailli bir yetkili, “İsrail, Gamba'nın ziyaretini ciddiye alıyor, konuya büyük önem veriyor ve uluslararası hukuka göre hareket ettiğini ve kara listeye alınmaması gerektiğini pekiştiren her şeyi kendisine sunacak.” açıklamasında bulundu.
Gamba, Filistinlilerin İsrail ordusunun Batı Şeria'da çocukları soğukkanlılıkla öldürmesi ve Gazze Şeridi'ni bombalarken diğerlerini de molozların altına gömmesiyle ilgili olarak Birleşmiş Milletler'e sunduğu çok sayıda şikâyet üzerine bölgeye geldi.
Filistinli yetkililer, BM'den İsrail'i çocukları hedef alan ülkeler kara listesine eklemesini istedi. Filistin Dışişleri Bakanı Riyad el-Maliki'nin siyasi danışmanı Ahmed ed-Dik, Gamba'nın İşgal güçleri tarafından Filistinli çocuklara karşı işlenen suç düzeyine varan ağır ihlaller ile ilgili Batı Şeria ve Gazze Şeridi'nde Filistinli yetkililer ve Filistinli çocukların aileleriyle görüşeceğini söyledi."
Filistinliler, Gazze Şeridi'nde art arda işlenen suçlar, Batı Şeria'daki yargısız infazlar, çocukların keyfi olarak tutuklanmaları, hapishanelerde veya gözaltında işkence görmelerine ilişkin dosyalar ve raporlar hazırladılar.
Gamba, Filistin Başbakanı Muhammed İştiyye'nin yanı sıra Eğitim, Sağlık, İçişleri ve Dışişleri Bakanları ile de görüşecek. Ed-Dik, Filistin resmi ajansı ‘WAFA’ tarafından yayınlanan açıklamasında, Gamba'nın “Filistinlilerin elindeki ses ve video ile belgelenen suçları da dosyaya alacağını” söyledi.
Filistin Dışişleri Bakanlığı, Gamba'nın Filistin Devleti ziyareti için gerekli hazırlıkların tamamlandığını doğrularken, “İsrail işgalinin çeşitli yönleriyle ihlallerinden, özellikle de Güvenlik Konseyi'nin 1612 (2005) sayılı Kararında belirtilen, çocukların öldürülmesi ve sakat bırakılması, okulların ve hastanelerin hedef alınması, çocukların askere alınması, çocukların kaçırılması ve insani ve tıbbi yardıma erişimin engellenmesi ve cinsel saldırılar gibi ihlaller hakkında bilgilendirileceğini” açıkladı.
Filistin Dışişleri Bakanlığı, İsrail'i uluslararası insan hakları hukuku, uluslararası insancıl hukuk, uluslararası ceza hukuku da dahil olmak üzere uluslararası hukuk kurallarını ve ilgili Birleşmiş Milletler kararlarını (silahlı çatışmalarda çocuklara yönelik ağır ihlallere ilişkin 1612 sayılı Güvenlik Konseyi Kararı) alenen ihlal ederek yıl başından bu yana bir kısmı işgal ordusu tarafından vurulan, bir kısmı yerleşimcilerin saldırıları veya tıbbi ihmal sonucu olmak üzere 52'den fazla çocuğu infaz etmekle suçladı.
Dışişleri Bakanlığı, BM Özel Temsilcisine “yetkisi uyarınca Filistin çocuklarını koruması ve İsrail'i Filistinli çocuklara karşı işlediği ağır suçları durdurması” çağrısında bulunmaya devam edeceğini belirtti. Filistinliler, “İsrail'in, Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri tarafından her yıl yayınlanan silahlı çatışmalarda çocukların haklarını ihlal eden taraflar ve ülkeler listesine (utanç listesi) dahil edilmesini” umuyorlar. BM Genel Sekreteri Antonio Guterres geçtiğimiz günlerde, Filistinli çocuklara yönelik işgal devletinin ihlallerine ilişkin bu hipotezi güçlendiren açık formüller kullandığı iki rapor yayınladı.
Ed-Dik, “İşgal güçlerinin 'Utanç Listesi'ne alınması, İsrail söylemini ve ihlallerini ifşa etmede önemli bir başarı oluşturacak ve Filistinli çocuklara karşı işlenen suçların ve ihlallerin failleri hakkında Filistin'in uluslararası mahkemeler nezdindeki yaklaşımını güçlendirerek, hesap verebilirlik ve yargılamaya yol açacaktır” dedi.