Arap Birliği Genel Sekreteri Ahmed Ebu Gayt: Araplar herkesle köprü kurabilir

Arap Birliği Genel Sekreteri Ahmed Ebu Gayt İsrailli aşırılık yanlılarının Ramazan ayındaki eylemlerine karşı uyarıda bulundu. Mısır Dışişleri Bakanı Samih Şukri, Etiyopya'yı baraj meselesinde iş birliği yapmaya çağırdı.

Arap Birliği dün toplandı (EPA)

Arap Birliği Genel Sekreteri Ahmed Ebu Gayt, dün Arap Birliği'nin 159'uncu Dışişleri Bakanları Olağan Toplantısı’nın açılışında yaptığı konuşmada “Ramazan ayı boyunca Mescid-i Aksa'daki durumu alevlendiren aşırılık yanlısı İsrail unsurları” konusunda uyarıda bulundu. “Çünkü bu, her yerdeki Müslümanlar için kışkırtıcı bir eylem olarak değerlendirilecektir” diyen Gayt, “Filistin davası son dönemde, özellikle aşırı sağcı bir İsrail hükümetinin iktidara gelmesiyle ciddi bir meydan okumayla karşı karşıya. İsrail'deki yeni hükümetin programı barışa değil yerleşimlere, çözüme değil genişlemeye ve ilhaka dayalıdır. Bunun kanıtı, son zamanlarda tüm dünyanın tanık olduğu Huvvara'daki yerleşimciler tarafından evlerin ve mülklerin yakılmasıdır” ifadelerini kullandı.
“Büyük güçler arasındaki kutuplaşma ve rekabet döneminde, ülkeler arasındaki blokların daha yüksek bir değer ve ağırlık kazandığını” vurgulayan Genel Sekreter, “Arap bloğu, yetenekleri ve dünyadaki ağırlığı ile herkesle köprüler kurarak, hareket ve karar özgürlüğünü koruyarak, hareket ve stratejik bağımsızlık alanları yaratma yeteneğine sahiptir” dedi.
Mısır Dışişleri Bakanı Samih Şukri ise, ülkesinin “Etiyopya'nın Nahda (Rönesans) Barajı ile ilgili tek taraflı, iş birliğine dayalı olmayan uygulamalarından vazgeçmesini sağlamak için Arapların rolüne güvendiğini” ifade etti. Şukri, Arap Birliği’nin dün (Çarşamba) dışişleri bakanları düzeyinde gerçekleştirdiği 159. oturumunda yaptığı konuşmada, “Dünyanın en kurak ülkesi olarak benzersiz bir su kıtlığı çeken ve Nil Nehri'ne neredeyse tamamen bağımlı olan Mısır için bu uygulamaları sürdürmenin tehlikesi konusunda” uyarılarda bulundu.
Arap ülkelerine “müzakere masasında öne sürülen uzlaşmacı çözümlerden herhangi birini benimsemek için gerekli siyasi iradeyi göstermesi adına Etiyopya'yı zorlama” çağrısında bulunan Şukri, “Bu çözümlerin, aşağı havza ülkeleri, Mısır ve Sudan halklarının kaderlerine halel getirmeksizin Etiyopya'nın ekonomik çıkarlarına tam olarak ulaştığı kanıtlanmıştır” dedi.
Mısır Dışişleri Bakanı, bu konunun “çok önemli bir öncelik olduğunu ve Mısır'ın ulusal güvenliği üzerinde kader etkileri olduğunu” belirtti. “Aşağı havzadaki iki ülkeyle bağlayıcı bir yasal anlaşmaya varılmadan barajın doldurulması ve inşa edilmesi sürecinin devam etmesi ışığında, Etiyopya Barajı'nın inşasının en belirgin güncel tezahürü olduğu ortak nehir havzaları üzerinde tek taraflı uygulamaların tehlikesi” konusunda uyarıda bulunan Şukri, bunu Eylül 2021'de Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) tarafından yayınlanan “uluslararası hukuk kurallarının ihlali ve başkanlık bildirisine bağlılık eksikliği” olarak değerlendirdi.
Etiyopya ile hem Mısır hem de Sudan arasındaki Nahda (Rönesans) Barajı müzakereleri, 10 Ocak 2021'deki son müzakere turundan bu yana durgunlaştı. Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi daha önce yaptığı açıklamada, “Etiyopya'nın Büyük Etiyopya Rönesans Barajı'nın doldurulmasına ilişkin müzakereler sırasında gösterdiği uzlaşmazlık, Afrika Birliği (AfB) himayesinde devam eden müzakerelerin aylardır aksamasına yol açtı” ifadelerini kullanmıştı.
Arap Dışişleri Bakanları Konseyi'nin gündeminde Filistin arenasındaki siyasi gelişmeler ve Arap su güvenliği konularının yanı sıra Lübnan, Suriye, Libya, Yemen ve Irak'taki gelişmeler, İran ile Türkiye'nin Arap ülkelerinin iç işlerine müdahalesi yer aldı. Ayrıca toplantıda Sudan, Somali ve Komorlar'da barış ve kalkınma desteklenirken Cibuti – Eritre sınır anlaşmazlığına barışçıl bir çözümün önemi vurgulandı.
Toplantıda Arap – Afrika ilişkileri ile Arap ülkelerinin Avrupa, Rusya, Orta Asya ülkeleri, Çin, Hindistan, Japonya ve Latin Amerika ülkeleri ile ilişkilerine değinildi. Ayrıca küresel iklim değişikliği sorunları ile Arap etkileşimleri, sosyal işler, insan hakları, ‘terörizme’ karşı mücadele meseleleri ele alındı.
Türkiye'nin Arap ülkelerinin iç işlerine müdahalesini takip etmekle ilgilenen Arap Bakanlar Komitesi, Arap Birliği'nin 159’uncu oturumu kapsamında Çarşamba günü bir toplantı gerçekleştirdi. Komitede Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Bahreyn, Suudi Arabistan ve Irak'ın yanı sıra Arap Birliği Genel Sekreteri yer alıyor.