Lübnan, Arapların Suriye’ye açılımını yakından takip ediyor

Normal ilişkilere dönmek için acele edenler ile Esed rejimi karşıtları arasında bölünme.

Geçen Şubat ayında Dışişleri Bakanı Abdullah Bouhabib başkanlığındaki Lübnan heyeti, Esed ile görüştü (AFP)

Lübnan’daki siyasi güçler ve partiler, Suriye’nin ‘Arap evine’ dönüş yolunu dikkatle takip ediyor. Lübnanlı bakanlardan oluşan heyetler, mevcut hükümetin kuruluşundan bu yana farklı konuları görüşmek üzere Şam’a ziyaretler gerçekleştirdi. Ancak buna rağmen ‘Suriye ile ilişkilerin bir an önce normale döndürülmesi ve yeniden yapılanma sürecinde Lübnan’a ileri bir koltuk ayrılması yönünde çağrıda bulunanlar’ ile ‘bölgesel gelişmeler daha da belirginleşene kadar Suriye rejimiyle boykotu sürdürmekte ısrar edenler’ arasındaki büyük kafa karışıklığı ve bölünmüşlük ortasında, iki ülke ilişkilerinde soğukluk devam ediyor.
Hizbullah ve müttefikleri, Şam ile ilişkilerin yeniden kurulmasının ana savunucuları. Lübnan Kuvvetleri Partisi lideri Samir Caca ise Suriye Devlet Başkanı Beşşar Esed ile ilişkilerin düzelmesine şiddetle karşı çıkan güç ve gruplara liderlik ediyor.
Ulusal Ilımlılık Bloğu’nun bir üyesi olan Milletvekili Ahmed el-Hayr, Lübnan Kuvvetleri’nin aksine “Suudi Arabistan Krallığı, Arap meşruiyeti ve Arap Birliği çatısı altında bu açılıma önderlik ettiği sürece Lübnan, Suriye krizine kapsamlı bir siyasi çözüm sağlama ve bunun yansımalarını ele alma çatısı altında olumlu bir perspektiften Arapların Suriye’ye açılıma ayak uydurmakla ilgileniyor. Suudi Arabistan’ın, Suudi Arabistan- İran anlaşması çerçevesinde bölgede barışı tesis etmek ve desteklediğimiz Suudi Arabistan- Suriye yakınlaşma yolu ışığında Arap saflarında uyumu yeniden sağlamak için çalışma konusundaki bilgeliğine olan güvenimiz tam. Kendisine Lübnan, Suriye, Suudi Arabistan ve tüm Araplar için hayırlar diliyoruz” açıklamasında bulundu.
Hayr, “Lübnan ve Suriye arasındaki ilişkilerin normale döndürülmesi, özellikle bu aşamada, gerek Lübnan için büyük bir yük haline gelen yerinden edilmişlerin geri dönüş dosyası, gerekse özellikle 10 yıl önce büyükelçiliklerin açılışının tamamlanmasının ardından yeniden yapılanma süreci açısından Lübnan’ın Suriye'ye komşu konumu düzeyinde herkesin bir talebidir. Dolayısıyla bu yol, Suriye’nin Arap dünyasına dönüşü ve Arap Birliği’ndeki rolü ile paralel olarak harekete geçirilmelidir. Hiç şüphe yok ki her şey mutlu olmasını umduğumuz sonlara bağlı” dedi.
Öte yandan İran’ın Lübnan’daki İşgalini Kaldırma Ulusal Konseyi Başkanı Eski Milletvekili Faris Said, gelişmeleri oldukça gerçekçi bir şekilde okumaya çalışırken, “Suriye rejimi, Suriye’de öldürülmeden önce Lübnan’da öldürüldü” dedi. Milletvekili Said, “Arap düzeyinde rehabilitasyonu, Lübnan ve Suriye iradesinin ötesindeki koşullara ve özellikle de bu rejime karşı değişmeyen tutumumuza rağmen etkileyemeyeceğimiz veya şu ya da bu yönde zorlayamayacağımız ulusların oyununa tabidir” dedi.
Said, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada “Lübnan’ın uygun tavrı, taraflar, toplantılar, Lübnan hükümeti ve Lübnan halkı tarafından Arap Birliği’ne yöneltilen ve Suriye rejiminin Birlik’e dönüşünü yerinden edilmiş Suriyelilerin Suriye’ye dönüşüyle ​​ilişkilendirme çağrısı yapan bir mesaj olmalıdır” dedi. Milletvekili, “Esed’in, Arap kucağına geri dönmesi mümkün değil. Yerinden edilmiş 12 milyon Suriyeli, Suriye’ye komşu ülkeler arasında dağılmış halde” şeklinde konuştu.
Suriye’nin yeniden inşa süreci ve Lübnan’ın burada kendisine yer ayırma olasılığına ilişkin olarak ise Milletvekili Faris Said, “Bu konu da milletler oyununun bir konusudur. Arap ülkeleri bile uluslararası toplumun iradesi ve 2254 sayılı karar dışında Suriye’nin yeniden inşası sürecine dahil olamıyor. Uluslararası meşruiyet kararları uyarınca Suriye’de yatırım, Suriye rejimi bir aşamadan diğerine geçiş sürecine girmeyi kabul etmedikçe kimsenin restorasyon ve rehabilitasyon pazarına girmesine izin vermeyen bir ceza yasasına tabidir” açıklamasında bulundu.
Öte yandan BM’de eski bir diplomat olan Brigitte Hayr, ‘Lübnan’ın bölgesel gelişmelere, özellikle Arapların Suriye’ye açılımına uyum sağlaması, bu nedenle sürünün dışında adım atmaya devam etmemesi’ gerektiğini söyledi. Şarku’l Avsat’a konuşan Hayr, Suriye’nin yaklaşan yeniden yapılanma sürecinde er ya da geç Lübnan için gelişmiş bir konum ayırmanın önemli olduğunu vurguladı. Diplomat, “Lübnan, yerinden edilmenin yükünü taşıyor ve nüfusuna göre dünyada en çok yerinden edilmiş insanı kabul eden ülke. Bu durum, modern tarihin üçüncü büyük ekonomik çöküşü olan ekonomisinin çöküşünün hızlanmasına yol açtı. Bu nedenle yeniden yapılanma döneminde tazmin edilmelidir. Bu da ancak bugünden itibaren bir baskı sürecini başlatırsak gerçekleşebilir” dedi. Brigitte Hayr ayrıca, “Lübnan etkisiz hale getirilecek ve anlaşmalar onun dışında ve pahasına sonuçlandırılacak” uyarısında bulundu.