Suudi Arabistan Hükümeti engellilerin haklarını korumayı, geliştirmeyi ve tüm hizmetlere diğer insanlarla aynı düzeyde erişmelerini sağlamayı amaçlayan Engelli Hakları Yasasını onayladı.
Suudi hükümetinin tüm vatandaşlarına, yurttaşlarına ve sakinlerine insan onuruna yakışan bir yaşam sağlamaya çalıştığı bir dönemde, farklı grupların ve engelli bireylerin ihtiyaçlarını dikkate alarak, engellilerle ilgili hakları güvence altına alma yönünde adımlar attı ve gerekli önleme, bakım ve rehabilitasyon araçlarını sağlayarak onlara sunulan hizmetleri geliştirdi.
İnsan Kaynakları ve Sosyal Kalkınma Bakanı Mühendis Ahmed er-Racihi, bu sistemi onaylamanın engelli kişilerin bağımsızlığını artırdığını, güçlendirdiğini ve eğittiğini ayrıca onlara en iyi uygulamalara ve en yüksek kalite standartlarına uygun hizmetler verilmesini sağladığını söyledi.
Engelli Kişilerin Bakımı Kurumu CEO’su Dr. Hişam el-Haydari ise önceki Engelli Bakım Sistemi’nin yerini alan yeni sistemi hazırlamak için yönetimin, çeşitli hükümet sektörleriyle birlikte çalıştığını, entegrasyonu ve yetkilendirmeyi teşvik eden ve bu grubun haklarına ilişkin farkındalık düzeyini yükselten açık ve sağlam bir temele sahip olmasının hedeflendiğini belirtti. Ayrıca, hayatın çeşitli gerekliliklerini, çeşitli sektörlerde haklarını elde etmelerini sağlayacak bir temeli içerdiğini söyledi.
Kral Selman bin Abdülaziz ve Veliaht Prens Muhammed bin Selman bin Abdülaziz’in engellilere büyük destek verdiğini, onları öncelik haline getirdiğini ve her alanda desteklediğini vurgulayan Haydari, “Bu sistemin oluşturulması, yönetimin onları güçlendirmek, kapsamlı ve uyumlu bir topluma ulaşmak için çalıştığı entegre hizmetler, programlar ve stratejiler sisteminin başlangıcıdır” ifadelerini kullandı.
Haydari sistemin engellilere sunulan erişilebilirlik gibi hizmetlerin kalitesinin yükseltilmesi, engellilerin eğitim, sağlık ve çalışmanın yanı sıra eğlence, kültür ve sporla ilgili haklarının yükseltilmesi için çalıştığını belirtti. Sistem oluşturulurken, hukuki ve sosyal açıdan tüm insan haklarını güvence altına alan sistemleri, engelliliğe dayalı ayrımcılığı, bu konudaki ihlallerin ve cezaların dikkate alındığını da vurguladı.
Engelli Kişilerin Bakımı Kurumu, engellilerin hakların korunması, çeşitli sektörlerden onlara sunulan hizmetlerin geliştirilmesi, işgücü piyasasındaki yerlerinin güçlendirilmesi ve topluma entegre edilmelerinin yanı sıra engellilik konusunda farkındalık yaratılması, onların bağımsızlığını sağlayacak şekilde kapsamlı ve uyumlu bir toplum oluşturulmasını da amaçlıyor.
Kurumun danışmanı ve Suudi Görme Engelliler Federasyonu Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Noura El-Cebali Şarku’l Avsat’a, Bakanlar Kurulu tarafından onaylanan engelli hakları sisteminin, onların haklarını korumayı ve geliştirmeyi ayrıca diğer insanlar gibi tüm hizmetlere erişimlerini amaçladığını, bunun da Krallığın 2030 Vizyonu’nun hedeflerine ulaşılmasına katkıda bulunduğunu söyledi.
Cebali, Suudi Arabistan’ın 2030 Vizyonu’nun engellilere sağlanan hizmetleri ve uygun mevzuat ve politikaları güçlendirip geliştirerek bağımsızlığa ve kapsayıcılığa ulaşmayı amaçladığını vurguladı. Bu sistemle belirli alanlarda değil, her alanda tüm haklarına kavuşacaklarını belirtti.
Suudi Arabistan’daki düzenlemelerde engellilerin, engelliliğe dayalı ayrımcılığa uğramadan en üst düzeyde sağlık hizmetlerinde yararlanma hakkına sahip olduğu ve bunun, Hasta Hakları ve Sorumlulukları Belgesi’nde de yer aldığı görülüyor.
Bakanlar Kurulu tarafından onaylanan Engelli Hakları Kanunu’nda bazı temel ilkeler vurgulanıyor. Bunlar arasında, engellilik temelinde ayrımcılık yapılmaması, fırsat eşitliği ve engelli kişilerin gereksinimlerine yönelik hükümet ve hükümet dışı mevzuat, strateji ve tasarımların dahil edilmesi, reşit olma yaşına ulaşmış engelli bir kişinin, -engeli onu engellemediği sürece- ilgili yasal hükümlerin gerektirdiği şekilde yasal işlemlerde bulunma kapasitesine sahip olması yer alıyor.
Yeni sistem, tüm kurumlarda engelli kişilere hizmet vermekle ilgilenen personelin, onlarla ilgilenme ve iletişim kurma yöntemleri, hakları konusunda farkındalık yaratma ve erişilebilirlik gereklilikleri ve kolaylaştırıcı düzenlemeler sağlamanın yanı sıra onları bunu düzenleyen hükümlerle güçlendirmek ve sözlü veya yazılı iletişim, işaret dili veya diğerleri de dahil olmak üzere onlarla iletişim kurmanın alternatif ve uygun yollarını benimseme konusunda eğitilmesini vurguluyor.
Engellilerle ilgili terim ve kavramlar ile ilgili olarak, engelli kişinin tanımı, çeşitli zorluklarla uğraşırken kendisini diğerleriyle eşit temelde, topluma tam ve etkili bir şekilde katılmaktan alıkoyabilecek fiziksel, zihinsel, zihinsel, duyusal veya psikolojik işlevlerde uzun süreli bir bozukluğu veya eksikliği olan kişileri ifade ediyor.
Engellilikle ilgili terim ve kavramlardan biri de, engelli bireylerin sunulan hizmetlere diğer bireylerle eşit şartlarda ulaşabilmesini sağlayan bir dizi önlem olan ‘erişilebilirlik’tir. Bu, hem kentsel hem de kırsal alanlarda kamuya sunulan teknik araçları, bilgi ve iletişim sistemleri, tesisleri ve hizmetleri dahil olmak üzere fiziksel çevrelerine, ulaşıma, bilgi ve iletişime erişimlerini de içeriyor.
İstatistik Genel Kurumu’nun 2017 yılı Engelliler Araştırması sonuçları olarak yayınladığı son istatistiklere göre, Krallıkta engelli kişilerin oranı yüzde 7,1 iken, bunların 52,2’si erkek, 47,8’i kadınlardan oluşuyor. Yaklaşık 32 milyon 94 bin kişi olduğu tahmin edilen nüfusta yaklaşık bir milyon 445 bin 723 kişinin engelli olduğu tahmin ediliyor. Bunlardan 833 bin 136’sı hareket, 811 bin 610 görme, 289 bin 355 duyma engelli, 53 bin 282 otizm spektrum bozukluğu, 30 bin 155 DEHB ve 19 bin 428 Down sendromlu olarak kaydediliyor.
