İdamla yargılanan İranlı protestocu cezaevinde yaşamını yitirdi

Hapishanede yaşamını yitiren Cevad Ruhi. (Sosyal medya)
Hapishanede yaşamını yitiren Cevad Ruhi. (Sosyal medya)
TT

İdamla yargılanan İranlı protestocu cezaevinde yaşamını yitirdi

Hapishanede yaşamını yitiren Cevad Ruhi. (Sosyal medya)
Hapishanede yaşamını yitiren Cevad Ruhi. (Sosyal medya)

İran yargısı dün yaptığı açıklamada, Mahsa Amini’nin ölümüyle ilgili geçen yıl patlak veren protestolarla ilgili dava kapsamında yargılanarak idam cezasına çarptırılan bir mahkumun cezaevinde yaşamını yitirdiğini duyurdu.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgilere göre Cevad Ruhi’nin ölümü, tutuklanmasından 334 gün sonra, 16 Eylül 2022’de Amini’nin ölümünün birinci yıl dönümü yaklaşırken meydana geldi.

İran resmi haber ajansı IRNA ve İran Yargı Erki’ne bağlı Mizan Haber Ajansı, otuzlu yaşlarında olan Ruhi’nin erken saatlerde epileptik nöbet geçirdikten sonra kaldırıldığı Novşehr’deki bir hastanede öldüğünü bildirdi. Gece 03:45’te hastaneye kaldırılan Ruhi, doktorların tüm müdahalesine rağmen hayata tutunamadı. Ruhi’nin cesedinin, ölüm nedeninin belirlenmesi amacıyla toksikolojik incelemeler ve otopsi için adli tıp kurumuna transfer edildiği belirtildi.

Cevad Ruhi’nin avukatı Mecid Kaveh, Ruhi’nin ailesinin ölümüyle ilgili resmi bir bildirim aldığını söyledi. Yargı Ruhi hakkında, başsavcının huzurunda adli soruşturma açılması, mahkumlara sorular sorulması, güvenlik kameralarının incelenmesi, kişisel araçlarının ve aldığı ilaçların belgelemesi için talimat verdi.

Ruhi, ülkede yolsuzluk, irtidat, Kur’an-ı Kerim’e hakaret ve kamu mallarını yağmalama ile suçlandıktan sonra ocak ayında yargı tarafından idama mahkum edildi. Protestolar sırasında Ruhi’nin göstericiler arasında dans ettiğini gösteren videolar yayınlandı. Mizan Haber Ajansı, Ruhi’nin protesto liderleriyle görüşerek vatandaşları ayaklanmaya teşvik ettiğini savundu. Ancak yargıtay Ruhi hakkındaki kararı geçtiğimiz mayıs ayında bozdu ve yeniden yargılamasına hükmetti.

Uluslararası Af Örgütü daha önce Ruhi’nin cezaevinde tutulduğu sırada işkenceye maruz kaldığını bildirmişti.

Hükümet karşıtı sloganların atıldığı protestolar sırasında onlarca güvenlik gücü de dahil yüzlerce kişi yaşamını yitirdi. İranlı yetkililer tarafından İran İslam Cumhuriyeti’nin düşmanları olarak nitelenen binlerce protestocu tutuklandı. Söz konusu dönemden bu yana yoğunluğu yıl sonundan önce nispeten azalan, çeşitli bölgelerde büyük çaplı protestolar patlak verdi. Yetkililer, protestolarla ilgili davalarda yedi hükümlü hakkında idam cezası kararı aldı.



Trump, silah ihracatı kurallarını gevşetecek

Trump'ın silah satışı düzenlemelerini değiştirmesi, büyük savunma şirketlerinin gelirlerini artıracak (Reuters)
Trump'ın silah satışı düzenlemelerini değiştirmesi, büyük savunma şirketlerinin gelirlerini artıracak (Reuters)
TT

Trump, silah ihracatı kurallarını gevşetecek

Trump'ın silah satışı düzenlemelerini değiştirmesi, büyük savunma şirketlerinin gelirlerini artıracak (Reuters)
Trump'ın silah satışı düzenlemelerini değiştirmesi, büyük savunma şirketlerinin gelirlerini artıracak (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump’ın, silah ihracatını düzenleyen kuralları hafifletecek bir kararname hazırladığı bildiriliyor. 

Kimliklerinin açıklanmaması şartıyla Reuters’a konuşan ABD’li yetkililer, Trump’ın kararnameyi birkaç gün içinde imzalamayı planladığını söylüyor. 

Haberde, böyle bir hamlenin Lockheed Martin, RTX Corp ve Boeing gibi Amerikan savunma sanayisi devlerinin gelirlerini artırabileceğine dikkat çekiliyor. 

Kararnamenin içeriğinin, ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Michael Waltz’un geçen yıl Temsilciler Meclisi üyesiyken sunduğu tasarıya benzer olabileceği aktarılıyor. 

Waltz’un gündeme getirdiği tasarı, ABD Silah İhracatı Kontrol Yasası'nda değişikliğe gidilerek diğer ülkelere silah ihracatında gözetilen asgari eşik miktarının artırılmasını öngörüyordu. Mevcut düzenlemede 14 milyon dolar üzerindeki silah ihracatı anlaşmalarının onaylanmadan önce Kongre tarafından incelenmesi şart koşuluyor. 

Silah transferleri için belirlenen bu miktarın 14 milyon dolardan 23 milyon dolara; askeri teçhizat, silah modernizasyonu, eğitim ve diğer hizmetlerin satışı için konan 50 milyon dolarlık sınırın da 83 milyon dolara yükseltilmesi öngörülüyordu. 

Bu eşikler NATO üyelerinin yanı sıra ABD'nin yakın ortakları Avustralya, İsrail, Japonya, Güney Kore ve Yeni Zelanda için daha yüksek. Bu ülkelere silah satışı gerçekleştirileceğinde transferden 15 gün önce Kongre'ye bildirimde bulunulması gerekiyor. Diğer ülkeler içinse bu süre 30 gün. 

Trump, ilk döneminde Kongre’nin silah satışlarına onay verme işlemlerini kasten geciktirdiğini öne sürmüştü. Cumhuriyetçi lider, İran’la artan gerginlik nedeniyle 2019’da ulusal acil durum ilan etmiş, böylelikle Kongre’nin onay mekanizmasını devre dışı bırakarak Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri ve Sudan’a 8 milyar dolar değerinde askeri teçhizatın satışını tamamlamıştı.

Independent Türkçe, Reuters, ABC News