Filistin Yönetimi, Batı Şeria'nın kuzeyinde kontrolü yeniden sağladı

Filistin Yönetimi, Batı Şeria'nın kuzeyinde kontrolü yeniden ele geçirirken Cenin'e yönelik saldırıdan dolayı öfkeli

4 Eylül'de Batı Şeria'nın Cenin kentinde İsrail saldırısının ardından çıkmaz sokak (AFP)
4 Eylül'de Batı Şeria'nın Cenin kentinde İsrail saldırısının ardından çıkmaz sokak (AFP)
TT

Filistin Yönetimi, Batı Şeria'nın kuzeyinde kontrolü yeniden sağladı

4 Eylül'de Batı Şeria'nın Cenin kentinde İsrail saldırısının ardından çıkmaz sokak (AFP)
4 Eylül'de Batı Şeria'nın Cenin kentinde İsrail saldırısının ardından çıkmaz sokak (AFP)

Filistin Yönetimi, İsrail ordu güçlerinin bu hafta Cenin kampına düzenlediği, geniş çaplı çatışma, yaralanma ve tutuklamaların da yer aldığı iki baskının ardından İsrail'e öfkeli bir mesaj iletti.

İsrail Yayın Kurumu KAN, Filistin Yönetimi'nin son iki operasyonu şiddetle eleştirdiğini ve bunların ‘Batı Şeria'daki gerilimi artırdığı’ uyarısında bulunduğunu duyurdu.

Öfkeli mesaj, Filistin Yönetimi'nin kuzey Batı Şeria'nın kontrolünü yeniden ele geçirmek için çalışmaya başladığı sırada verildi. Bu, İsrail'in Filistin güvenlik servislerinin faaliyet göstermesine yer açmak için orada operasyon başlatmaktan kaçınmasını da içeren daha geniş bir anlaşmanın parçasıydı.

Yaklaşık iki aydır bu tür operasyonlardan kaçınan ordu güçleri, Filistin güvenlik güçlerine Cenin ve Nablus'ta faaliyet yürütme olanağı sağladı.

İsrailli yetkililer, Filistin tarafının Cenin'de egemenlik kurmasına ve kendi güvenlik kontrolünü dayatmasına olanak sağlama politikasının değişmediğini, ancak İsrail güvenlik güçlerinin Filistin Yönetimi'nin ulaşamayacağı yerlere ulaşacağını söyleyerek Filistin'in tutumuna ilişkin yorumda bulundu.

Filistin Yönetimi haftalar önce, diğer şeylerin yanı sıra, yıllarca süren gizli çalışmanın ardından kontrolü yeniden ele geçirmeyi ve prestij ve kanunları dayatmayı amaçlayan bir kampanya başlatmıştı.

Filistin Yönetimi, son yıllarda silahlı gruplar ve ailelerdeki silahlı kişiler tarafından kontrolünün genişlemesinden dolayı büyük ölçüde zayıfladı. Bu durum, bazı bölgelerde yönetimin neredeyse yok olmasına neden oldu.

Filistin Yönetimi'nin hareketi, İsrail'in ona yönelik, Batı Şeria'nın kuzeyinde kontrolü kaybettiği, zayıfladığı ve bölgeyi Hamas ve İslami Cihad hareketlerine bıraktığı yönündeki iddialarından yıllar sonra geldi. Filistin Yönetimi, bu iddialara karşılık olarak, İsrail'in kendisini zayıflatmaya ve bölgede kargaşa yaratmaya çalıştığını iddia etti.

İsrailli güvenlik yetkilileri, mevcut durumdan yararlanılması ve Batı Şeria'nın sakinleştirilmesi karşılığında Filistinlilere ‘iyi niyetli girişimler sunma ve tavizler verme’ çağrısında bulundu. Ancak İsrail hükümeti sahada böyle bir talebe yanıt verecek gibi görünmüyor.

İsrail ordusu dün Batı Şeria'da geniş alanlara baskın düzenledi ve arandığını söylediği Filistinlileri tutukladı. İsrail'in resmi açıklamasına göre, Batı Şeria'da 20 Filistinlinin tutuklanması ve silah, mühimmat, araba ve paraya el konulmasıyla sonuçlanan büyük bir operasyon gerçekleştirdi.

Yerleşim bölgesindeki sokakların genişletilmesi

Bu, İsrail hükümetinin, Batı Şeria'daki yerleşimci sayısını bir milyonun üzerine çıkarma planının bir parçası olarak Batı Şeria'daki yerleşim bölgesindeki sokakları genişletmeye karar verdiği bir zamana denk geldi.

Fotoğraf Altı: Batı Şeria'daki Salfit'teki Filistin topraklarında yerleşimciler tarafından kurulan çadırların arşiv fotoğrafı (WAFA)
Batı Şeria'daki Salfit'teki Filistin topraklarında yerleşimciler tarafından kurulan çadırların arşiv fotoğrafı (WAFA)

Şarku’l Avsat’ın Tel Aviv merkezli Yediot Ahronot gazetesinden aktardığı habere göre İsrail Ulaştırma Bakanı Miri Regev ve Samaria (Kuzey Batı Şeria) Yerleşim Konseyi Başkanı Yossi Dagan, Ariel ve Tubas yerleşimleri arasında bulunan 505 numaralı yolun iki kat genişletilmesi konusunda bir anlaşmaya vardı. Çalışmaların, 2024 yazında başlaması ve maliyetinin 500 milyon şekel olması bekleniyor. Ayrıca, Tel Aviv'den sınır bölgesi Fışavim kavşağına kadar uzanan 5 numaralı yolun da iki katına çıkarılması planlanıyor. Bu projenin maliyetinin ise 1,5 milyar şekel olması öngörülüyor.

Batı Şeria'daki yüz binlerce yerleşimciyi çekecek teşvik edici bir altyapı oluşturmayı amaçlayan plan üzerinde çalışmaların önümüzdeki yıl başlaması bekleniyor.

Plana göre, 5 numaralı yolun iki katı genişletilmesi, onu Akdeniz ile Ürdün Nehri arasında en önemli enine yol haline getirecek. Bu, onlarca yasadışı yerleşim yerinin meşrulaştırılmasıyla eş zamanlı olarak gerçekleşecek.

Dagan, Batı Şeria'daki yerleşimci sayısını 2050 yılına kadar bir milyon yerleşimciye çıkarmak amacıyla bu planı daha önce İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya sunmuştu.

Plan, yeni şehirler inşa etmenin yanı sıra, var olan yerleşim yerlerini şehirlere dönüştürmeyi, sokakları genişletmeyi, bölgesel yerleşim konseyi merkezinde bir tıp merkezi inşa etmeyi, bir havaalanı, sanayi bölgeleri, kültür merkezleri ve İsrail'e doğru bir demiryolu inşa etmeyi de içeriyor.

Fotoğraf Altı:  İsrail yerleşim yeri Pisgat Zeev'i Kudüs'ün doğu kesiminden ayıran duvar (AFP)
İsrail yerleşim yeri Pisgat Zeev'i Kudüs'ün doğu kesiminden ayıran duvar (AFP)

Yerleşimciler, Batı Şeria'daki yerleşimleri güçlendirmek ve genişletmek için en iyi zamanın mevcut sağ hükümet döneminde olduğuna ve bunun için yeri doldurulamaz bir fırsat olduğuna inanıyor.

İsrail Ulaştırma Bakanı Regev, bu planların ‘ulusal, siyasi ve güvenlik düzeyinde stratejik olarak çok önemli bir mesele’ olduğunu söyleyerek "Bu, buradaki tüm sakinler, bölge ve İsrail Devleti için büyük bir müjde" dedi.

Ardından Dagan, “Bir milyona (yerleşimciye) giden yol, milli toprakların inşası ve korunmasından geçiyor, en önemlisi de altyapı ve sokaklar” şeklinde konuştu.

Batı Şeria'da, 132 yerleşim ve 146 yasadışı yerleşim yerinde, 3 milyondan fazla Filistinlinin arasında yaklaşık yarım milyon yerleşimci yaşıyor. Bu veriler, Doğu Kudüs'teki 14 İsrail yerleşiminde yaşayan yaklaşık 230 bin yerleşimciyi içermiyor.



Kasım, Hizbullah üzerindeki kontrolünü sıkılaştırıyor

Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
TT

Kasım, Hizbullah üzerindeki kontrolünü sıkılaştırıyor

Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)
Lübnan Başbakanı Nevaf Selam, ülkenin güneyine gerçekleştirdiği tarihi ziyareti sırasında Ayta eş-Şaab beldesinde konuşma yaparken (Şarku’l Avsat)

Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım, örgütün idari kurumları üzerindeki kontrolünü sıkılaştırmaya çalışıyor. Bu yüzden söz konusu kurumlara, eski Genel Sekreter Hasan Nasrallah'ın liderliği döneminde marjinalleştirilen yakın arkadaşları ve din adamı olmayan politikacıları getirdi.

Şarku’l Avsat’a konuşan kaynaklara göre yapılan en önemli değişiklikler arasında, eski bakan ve milletvekili Muhammed Fneyş’in Hizbullah’ın ‘hükümeti’ olarak kabul edilen yürütme organının başına geçmesi, milletvekili ve parlamento grubu başkanı Muhammed Raad'ın ise genel sekreter yardımcılığına atanmasının bekleniyor.

Kaynaklar, Kasım'ın, daha önce partinin yürütme organının sorumluluğunda olan ayrıntılara girmeden liderliği elinde tutan genel sekreterlik ile örgütün tüm kurumlarını birbirine bağlayarak Hizbullah’ı kontrol etmeye çalıştığına işaret etti.

Öte yandan, Başbakan Nevaf Selam, çok sayıda kişinin İsrail'in tekrarlanan saldırılarının ardından halen yeniden inşa edilmesini beklediği güney bölgesine tarihi bir ziyaret başlattı. Başbakan Selam'ın, Hizbullah tarafından kendisine karşı başlatılan ihanet kampanyasına rağmen tüm köylerde sıcak bir şekilde karşılanması dikkati çekti.


Mısır, bölgesel istikrar için İran ve ABD arasında Umman'da yapılan müzakerelerin önemini vurguladı

Mısır Dışişleri Bakanı Abdulati, Slovenya'nın başkenti Lübliyana'da düzenlenen ‘Bled Stratejik Forumu’ndaki bir panele katıldı (Mısır Dışişleri Bakanlığı)
Mısır Dışişleri Bakanı Abdulati, Slovenya'nın başkenti Lübliyana'da düzenlenen ‘Bled Stratejik Forumu’ndaki bir panele katıldı (Mısır Dışişleri Bakanlığı)
TT

Mısır, bölgesel istikrar için İran ve ABD arasında Umman'da yapılan müzakerelerin önemini vurguladı

Mısır Dışişleri Bakanı Abdulati, Slovenya'nın başkenti Lübliyana'da düzenlenen ‘Bled Stratejik Forumu’ndaki bir panele katıldı (Mısır Dışişleri Bakanlığı)
Mısır Dışişleri Bakanı Abdulati, Slovenya'nın başkenti Lübliyana'da düzenlenen ‘Bled Stratejik Forumu’ndaki bir panele katıldı (Mısır Dışişleri Bakanlığı)

Mısır, Umman Sultanlığı’nın ABD ile İran arasındaki müzakerelere ev sahipliği yaparken oynadığı önemli ve yapıcı rolü takdir ettiğini ifade ederken ‘gerilimi azaltmak ve bölgesel ve uluslararası güvenlik ve istikrarı güçlendiren anlaşmaların sağlanmasını desteklemek için yorulmak bilmez çabalarını sürdüreceğini’ vurguladı.

Mısır, dün Dışişleri Bakanı Bedir Abdulati ile Umman Dışişleri Bakanı Bedir el-Busaidi ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Genel Direktörü Rafael Grossi arasında yapılan iki telefon görüşmesi sırasında güvence veren açıklamasını yaptı.

ABD ile İran arasında Umman'ın başkenti Maskat'ta yapılan, nükleer konulu dolaylı görüşmeler sona erdi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, görüşmelerin ‘çok olumlu’ geçtiğini söyledi. İranlı bakan, iki tarafın ‘müzakerelere devam etme konusunda anlaştığını’ da sözlerine ekledi.

Öte yandan Umman Dışişleri Bakanı Busaidi dün, Mısırlı mevkidaşına Umman'da ABD ile İran arasında yürütülen müzakerelerin ilerleyişi hakkında bilgi verdi. Mısır'ın son haftalarda ilgili taraflar arasında yürüttüğü yorulmak bilmeyen çabaları ve yoğun iletişim faaliyetlerini öven bakan, bu çabaların tarafların görüşlerini yakınlaştırmaya ve müzakerelerin önünü açmaya yardımcı olduğunu belirtti. Bakan, ‘Mısır'ın bölgedeki krizleri yatıştırmaya yönelik diplomatik adımlarına’ övgüde bulundu.

Abdulati, Busaidi ile yaptığı görüşmede, Mısır'ın gerilimin azaltılması ve İran'ın nükleer meselesinde tüm tarafların endişelerini dikkate alan uzlaşmacı bir çözüme ulaşılmasına yönelik tüm çabaları desteklemeye devam edeceğini söyledi. Mısırlı bakan, bölgesel güvenlik ve istikrarı sağlamak ve bölgenin yeni bir istikrarsızlık dalgasına sürüklenmesini önlemek için bu müzakerelerde elde edilen kazanımların üzerine inşa edilmesinin önemini vurguladı.

rthy
Geçtiğimiz eylül ayında Kahire'de Grossi ile yapılan toplantı sırasında Mısır ve İran dışişleri bakanları (Mısır Dışişleri Bakanlığı)

Mısır tarafından geçtiğimiz cuma günü yapılan açıklamada, “Umman Sultanlığı'ndaki kardeşlerimizin arabuluculuğunda ABD ile İran arasında müzakerelerin yeniden başlamasına tam destek veriyoruz” denildi. Açıklamada, ‘bu soruna askeri bir çözüm bulunmadığı ve ilgili tüm tarafların çıkarlarını göz önünde bulundurarak diyalog ve müzakere yoluyla çözülmesi gerektiği’ vurgulandı.

Ayrıca Suudi Arabistan, Katar, Türkiye, Umman ve Pakistan'ın bu konuda gösterdiği yapıcı çabaları överek, ‘bu samimi çabaların, bölgede istikrar ve barış fırsatlarının artırılmasına katkıda bulunacak olumlu bir atılımla sonuçlanacağını’ umduğunu ifade etti.

Mısır Dışişleri Bakanı Abdulati, cumartesi günü Grossi ile yaptığı telefon görüşmesinde, bölgedeki gerilimi azaltmak için Mısır'ın sürdürdüğü çabalara da değindi. Mısırlı bakan, ‘bölgedeki gerilimi ve tırmanışı azaltmak ve diplomatik çözümleri teşvik etmek için bölgesel ve uluslararası çabaların sürdürülmesinin önemini’ vurguladı.

Mısır, geçtiğimiz yıl İran ile UAEA arasında arabuluculuk yaptı. Bu arabuluculuk sonucunda 9 Eylül'de Kahire'de İran Dışişleri Bakanı Arakçi ile UAEA Genel Direktörü Grossi arasında imzalanan ve ‘İran'ın nükleer tesislerine yönelik denetimlerin yeniden başlatılması da dahil olmak üzere iki taraf arasında iş birliğinin yeniden başlatılmasını’ öngören bir anlaşma ile sonuçlandı. Ancak Tahran, geçtiğimiz kasım ayında anlaşmanın askıya alındığını duyurdu.

Abdulati, cuma akşamı Slovenya'nın başkenti Lübliyana'da düzenlenen ‘Bled Stratejik Forumu’ndaki bir panelde, ‘bölgedeki gerilimin azaltılması, çatışmanın yayılmasının önlenmesi ve tartışmalı konuların çözümü için diplomatik çözümler ve diyaloga öncelik verilmesi, böylece bölgedeki güvenlik ve istikrarın korunmasına ve daha geniş çaplı çatışmalara sürüklenmesinin önlenmesine katkıda bulunulmasının önemini’ vurguladı.


DEAŞ mahkumları Irak'ın güvenliğini tehdit ediyor

7 Şubat 2026'da Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke'nin banliyölerinde, DEAŞ tutuklularını taşıyan bir ABD konvoyu (AFP)
7 Şubat 2026'da Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke'nin banliyölerinde, DEAŞ tutuklularını taşıyan bir ABD konvoyu (AFP)
TT

DEAŞ mahkumları Irak'ın güvenliğini tehdit ediyor

7 Şubat 2026'da Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke'nin banliyölerinde, DEAŞ tutuklularını taşıyan bir ABD konvoyu (AFP)
7 Şubat 2026'da Suriye'nin kuzeydoğusundaki Haseke'nin banliyölerinde, DEAŞ tutuklularını taşıyan bir ABD konvoyu (AFP)

Güvenlik kaynakları, DEAŞ mahkumlarının Suriye'den Irak'a nakledilirken Iraklı gardiyanları tehdit ettiklerini ve hapishanelerden kaçtıktan sonra onları öldüreceklerine dair yemin ettiklerini açıkladı.

Bu durum, Irak'ın hükümetin ulusal güvenliği korumak için önleyici hamle olarak nitelendirdiği yeni bir grup tutukluyu kabul etmesiyle eş zamanlı olarak ortaya çıktı.

Güvenlik kaynakları Şarku’l Avsat'a, "tutukluların çoğunun Bağdat ve Hilla'daki hapishanelerde ve gözaltı merkezlerinde tutulduğunu" belirtti; bu iki bölge de ağır güvenlik önlemleriyle korunan gözaltı tesislerine sahip.

"Terörle Mücadele Servisi'nin nakil ve dağıtımı denetlediğini" belirten kaynak, "mahkumların ellerinin ve ayaklarının kelepçelendiğini ve yüzlerinin örtüldüğünü", "bazılarının kaçmayı başarmaları halinde gardiyanları ölümle tehdit ettiğini" açıkladı.

Kaynaklar, "mahkumlarla konuşmayı veya onlarla etkileşim kurmayı kesin olarak yasaklayan emirler olduğunu" ve "gardiyanların çoğunun mahkumların hangi milletlerden geldiğinden habersiz olduğunu" ifade etti.