Ayn el-Hilve Kampı’na yönelik ateşkes çabalarında başarı sağlanamıyor

El-Azzam, Beyrut’ta… 5 gündür devam eden çatışmaların durdurulması için güvenlik toplantıları düzenleniyor.

Sayda'daki Filistinli gruplar arasında bir süre önce yaşanan çatışmalar nedeniyle ‘Ayn el-Hilve’ Filistin mülteci kampı dumanla kaplandı. (Reuters)
Sayda'daki Filistinli gruplar arasında bir süre önce yaşanan çatışmalar nedeniyle ‘Ayn el-Hilve’ Filistin mülteci kampı dumanla kaplandı. (Reuters)
TT

Ayn el-Hilve Kampı’na yönelik ateşkes çabalarında başarı sağlanamıyor

Sayda'daki Filistinli gruplar arasında bir süre önce yaşanan çatışmalar nedeniyle ‘Ayn el-Hilve’ Filistin mülteci kampı dumanla kaplandı. (Reuters)
Sayda'daki Filistinli gruplar arasında bir süre önce yaşanan çatışmalar nedeniyle ‘Ayn el-Hilve’ Filistin mülteci kampı dumanla kaplandı. (Reuters)

Siyaset arenasından tapılan tüm çağrılara rağmen Lübnan'ın güneyindeki Sayda şehrindeki Filistinli mültecilerin Ayn el-Hilve Kampı’nda ateşkesin sağlanmadı ve arananların teslim edilmesi sağlanamadı. Daha önceki tüm anlaşmalar da başarısız oldu. Kampta beş gün süren çatışmalarda 10 kişi öldü. Kamptaki Filistinli Güvenlik Şefi Ebu Eşref el-Armuşi suikastı kapsamında arananlardan biri de ölenler arasındaydı.

Lübnan hükümeti dün öğleden sonra çatışmaları durdurmak için ek önlemler aldı. Ordu Komutanı General Joseph Avn, Lübnan'daki Filistin Büyükelçisi Eşrf Debur'u kabul etti ve Ayn el-Hilve kampındaki gelişmeleri takip etti. Güvenlik Genel Müdürü Vekili Tümgeneral İlyas Biseri tarafından acil çağrıyla yapılan toplantıya, aralarında el-Fetih Hareketi’nin Genel Sekreteri ve Lübnan'daki Filistin Kurtuluş Örgütü'nün (FKÖ) fraksiyonlarının Genel Sekreteri Fethi Ebu Aradat'ın da bulunduğu birçok Filistinli lider katıldı. Yetkililer daha sonra Filistin Büyükelçiliği’ne geçerek, bu dosyayı takip etmek için Beyrut'a gelen ‘Fetih Hareketi’ Merkez Komitesi üyesi ve Lübnan sahnesinin sorumlusu Azzam el-Ahmed ile bir toplantı gerçekleştirdiler.

Filistin Demokratik Kurtuluş Cephesi (FDK) sorumlusu Ali Faysal, Tümgeneral İlyas Biseri ile yaptığı toplantının ardından şu açıklamada bulundu:

“Ateşkes konusunda anlaşmaya varıldı ve güvenlik güçleri ile Filistin İşbirliği Heyeti arasında mutabık kalınan hususların uygulanmasına başlandı. Bu çerçevede, aranan isimlerin teslimi başlayacaktır."

Ancak son günlerde tekrarlanan bu anlaşmalar uygulanmadı. Şarku'l Avsat’a konuşan Fetih Hareketi’ne yakın kaynaklar, ateşkes anlaşmalarının başarısızlığının, aşırılık yanlısı güçlerin, özellikle de Ebu Eşref el-Armuşi suikastıyla ilgili arananların teslim edilmesi konusunda anlaşmalara uymamasından kaynaklandığını söyledi. Diğer kaynaklar ise ‘Hamas Hareketi’ ve ‘Asabetu’l Ensar’ adlı oluşumun, aşırılık yanlısı İslami gruplar üzerinde baskı uyguladığını ancak bu baskıların anlaşmaların uygulanmasına yol açmadığını, bunun da ‘çatışmaları körüklediğini’ aktardı. Bu durum, son beş gündür devam eden çatışmaların dinmesine engel oldu ve rastgele açılan ateş nedeniyle çevredeki yerleşim yerlerini hedef haline getirdi.

Fetih Hareketi’nden kaynaklar açıklamalarında “Taleplerimiz açıktır. Ateşkesin sağlanması ve aranan kişilerin teslim edilmesi” ifadesine yer verdi. Kampta el-Fetih'e karşı savaşan İslami güçlerin ‘aranan kişilerin iadesinden kaçınmak için durumu tırmandıracaklarına’ dikkat çekti.

Kamptaki kaynaklara göre ölü sayısı 10'a yükseldi ve onlarca kişi de yaralandı. Ölenlerden altısı Fetih Hareketi’ne, ikisi de İslami gruplara mensup. Ayrıca çevredeki yerleşim yerlerinden iki sivil yaşamını yitirdi. Ölenlerden biri, Lübnan'ın güneyindeki Gaziye kasabasında, rastgele açılan ateş sonucu vurulan bir Lübnanlıydı.

Kamptaki kaynaklar yaptıkları açıklamada, bir İslami örgüt üyesinin dün öldürüldüğünü, kendisinin Ebu Eşref el-Armuşi suikastıyla ilgili aranan isimlerden biri olduğunu aktardılar. Ayrıca, geçtiğimiz cuma günü kampın Hıttin semtinde çatışmayı başlatan ve aşırılık yanlısı bir örgüte üye olduğu için Lübnan hükümeti tarafından aranan bir kişinin de yaralandığını bildirdiler.

Pazar gecesi boyunca süren kısmi sakinliğin ardından dün sabah saatlerinde çatışmalar hız kazandı. Söz konusu sakinlik, aralıklarla da olsa silah ve bomba sesleriyle kesintiye uğradı. Çatışmaların odak noktası, Hıttin-Cebel el-Halib ve Ras el-Ahmer-Türi semtleri ile Yukarı Caddesi oldu. Çatışmalarda makineli tüfekler ve roket atarlar kullanıldı. Ayrıca keskin nişancılar, sahil kenti Sayda'nın mahallelerini ve civar bölgelerini hedef aldı. Keskin nişancılar, Sayda'nın güney girişi olan Hisbe bölgesinde de etkiliydi ve trafiğin deniz yoluna yönlendirilmesine neden oldu.

Rastgele atılan mermiler, şehrin merkezindeki Gassan Humud Caddesi'ndeki birçok binayı hedef aldı. Dellaa semtindeki Natasha Saad Caddesi'nin kesişimine iki roket düştüğü, ancak ölü ya da yaralı olmadığı bildirildi. Bu artan gerilim, şehirde resmi daireler, su idaresi, okullar ve üniversitelerin kapandığı ve güvenlik gelişmeleri nedeniyle günlük yaşamın tamamen felç olduğu bir dönemde yaşandı.

Lübnan ordusu tarafından yapılan bir açıklamada, geçtiğimiz pazar günü üç roketin, kampın çevresinde konuşlu ordu birliklerinin iki merkezine düştüğü ve bunun sonucunda beş askerin yaralandığı, birinin durumunun ağır olduğu bildirildi. Hamas Hareketi tarafından dün yapılanı açıklamada ise u ifadelere yer verildi:

"Olayların patlak verdiği ilk günden bu yana, tüm Filistinli ve Lübnanlı fraksiyonlar, güçler, güvenlik güçleri ve Lübnan'daki Filistin Büyükelçisi ile birlikte ateşkes için ve kampın, halkının ve Lübnanlı komşularının güvenliğini korumak için çalıştık. Kampta güvenliği ve istikrarı sağlamak için tüm sadıklarla birlikte çalışmalarımızı sürdüreceğiz."

Hamas Hareketi’nin, açıklamasında ayrıca hareket ve Lübnan'daki Filistinli fraksiyonların, ‘halkın tüm sorunlarını yönetmekle görevli Filistin Ortak Çalışma Heyeti'nde birlikte çalıştığı ve aralarında yetki ve Filistin kararı üzerindeki kontrol mücadelesi olmadığı’ vurgulandı.



İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.


Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.


Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.