Asya ve Pasifik'te 2024 gündemini seçimler belirleyecek

Asya, Pasifik ve Uzak Doğu ülkelerinde 2024 yılının liderlik ve genel seçimlerin etkisinde geçmesi bekleniyor

(AA)
(AA)
TT

Asya ve Pasifik'te 2024 gündemini seçimler belirleyecek

(AA)
(AA)

Bangladeş, Tayvan, Pakistan, Endonezya, Rusya ve Güney Kore'deki seçimler bu yılın gündem başlıkları arasında yer alacak.

Asya Pasifik Ekonomik İşbirliği (APEC) Liderler Zirvesi Peru'da, G20 Liderler Zirvesi Brezilya'da düzenlenecek.

İtalya'nın ev sahipliği yapacağı G7 Liderler Zirvesi'ne Güney Kore, Avustralya ve Hindistan katılacak.

AA, bu yılın Asya, Pasifik ve Uzak Doğu ülkelerinde öne çıkan gündem maddelerini derledi.

Ocak

Güneydoğu Asya Uluslar Birliği (ASEAN) Dönem Başkanlığını 1 Ocak'ta Laos devralacak. Liderler Zirvesi "ASEAN: Bağlantıyı ve Dayanıklılığı Artır" mottosuyla yıl içinde ülkenin başkenti Viyentiyan'da düzenlenecek.

Japonya Dışişleri Bakanı Kamikava Yoko 5 Ocak'ta ABD ve Kanada ile Avrupa'da Polonya, Finlandiya, İsveç, Hollanda ve Almanya'yı kapsayan dış geziye çıkacak. Japon Bakan, ziyaretiyle ikili ve bölgesel ilişkileri geliştirmeyi hedefliyor.

Bangladeş'te halk 7 Ocak'ta genel seçimler için sandık başına gidecek. 2018'deki son seçimde oyların yüzde 74,6'sını alan Başbakan Şeyh Hasina liderliğindeki iktidar partisi Awami League'nin 2024 seçimlerini kazanması bekleniyor.

Yaklaşık 800 bin nüfusa sahip Güney Asya ülkesi Butan'da, ilk turu 30 Kasım 2023'te düzenlenen meclis seçimlerinin ikinci turu 9 Ocak'ta gerçekleştirilecek.

Dünyanın en büyük tüketici elektroniği etkinliği "CES 2024" Nvidia, Panasonic, Hisense, Samsung dahil çok sayıda üretici ve geliştiricinin katılımıyla 9-12 Ocak'ta ABD'nin Las Vegas kentinde başlayacak. Etkinlikte, yapay zeka ve sanal gerçeklik ürünleri öne çıkacak.

Tayvan'da liderlik seçimleri 13 Ocak'ta düzenlenecek. Seçimde iktidardaki Demokratik İlerleme Partisi (DPP) adayı Lai Ching-te, Çin yanlısı Çin Milliyetçi Partisi (KMT/Kuomintag) adayı Hou Yu-ih ile Tayvan Halk Partisi (TPP) adayı Ko Wen-je yarışacak.

Filipinler Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr, ocak ayında Vietnam'a yapacağı resmi ziyarette, Güney Çin Denizi sorununa yönelik çözüm ve işbirliği fırsatları arayacak. Marcos Jr, ekonomi dahil iki ülke ilişkilerini güçlendirmeyi hedefleyecek.

Güneydoğu Asya'da ada ülkesi Filipinler'de ulusal kalkınmayı artırmak üzere oluşturulan ilk egemen varlık fonu "Maharlika Yatırım Fonu"nun ocak ayı içinde hizmete girmesi planlanıyor.

Malezya'da kraliyet ailesinin "ülkenin yeni kralı" seçtiği Johor Sultanı İbrahim İskender, 31 Ocak itibarıyla tahtına oturacak. Yeni kralın görev süresi 5 yıl.

Şubat

1 Şubat, Myanmar'da ordunun iktidarı ele geçirmesi ve seçimle başa gelen Aung San Suu Çii'nin tutuklanmasının 3. yıl dönümü. Şimdiye kadar 4 kez uzatılan olağanüstü halin (OHAL) bir kez daha uzatılması bekleniyor.

Pakistan Seçim Komisyonunun 22 Aralık 2023'teki açıklamasına göre ülkede genel seçimlerin 8 Şubat'ta düzenlenmesi planlanıyor.

Endonezya'da 200 milyonu aşkın seçmen 14 Şubat'ta Başkanlık Seçimleri için sandık başına gidecek. Seçimde eski Savunma Bakanı Prabowo Subianto, eski Central Java Valisi Ganjar Pranowo ve eski Jakarta Valisi Anies Baswedan yarışacak. Sandıkta çoğunluk elde edilemezse ikinci turun haziranda yapılması planlanıyor.

İletişim teknolojileri sektöründe en büyük sanayi fuarı kabul edilen "Dünya Mobil Kongresi", 26-29 Şubat'ta İspanya'nın Barselona kentinde toplanıyor. Üretken yapay zekanın öne çıkacağı kongrede mobil çip, telekom, bağlantılı otomobiller, bulut ve altyapı teknolojileri ile yeni bilgisayar ve akıllı telefon modelleri tanıtılacak.

Mart

Amerikan Sinema Sanatları ve Bilimleri Akademisince 1929'dan bu yana verilen "Oscar Ödülleri", 10 Mart'ta, ABD'nin Kaliforniya eyaletinde sahiplerini bulacak.

Rusya'da 15-17 Mart'ta başkanlık seçimleri düzenlenecek. Devlet Başkanı Vladimir Putin, mart seçimlerinde aday olacağını açıkladı. Putin, seçilmesi halinde 5. kez koltuğa oturacak. Seçimde Putin haricinde 3 aday daha yarışacak. Kazanan mayısta görevi üstlenecek.

"Asya İçin Boao Forumu" yıllık konferansı 26-29 Mart'ta Çin'in Haynan eyaletinde düzenlenecek. Asya ve Avrupa ülkelerinin liderlerinin foruma katılması bekleniyor.

Japonya Başbakanı Kişida Fumio martta ABD'ye devlet ziyareti düzenleyecek. ABD Başkanı Joe Biden ile görüşecek Kişida'nın ikili savunma işbirliğinin yeni dönem detaylarını ele alması bekleniyor. Kişida'nın, ABD Kongresine hitap etmesi de planlanıyor.

Dünya otomotiv endüstrisinin en eski fuarlarından kabul edilen New York Uluslararası Otomobil Fuarı, 29 Mart-7 Nisan'da düzenlenecek.

Nisan

Formula 1 yarışları, Kovid-19 tedbirleri nedeniyle verilen ara sonrası, 2019'dan bu yana ilk kez Şanghay'da düzenlenecek. F1 2024 sezonunun 4. yarışı 5-7 Nisan'da Japonya'nın Suzuka, 5. yarışı 19-21 Nisan'da Çin Grand Prix'inde yapılacak.

Güney Kore'de parlamento seçimleri 10 Nisan'da düzenlenecek. Güney Kore Devlet Başkanlığına Mayıs 2022'de seçilen Yoon Suk-yeol'un partisi Halkın Gücü (PP) Meclis'teki koltuk sayısını artırmayı hedefliyor.

Dünyanın "en kalabalık demokrasisi" kabul edilen Hindistan'da, 950 milyon kayıtlı seçmen, genel seçimler için ülke genelinde 1 milyonu aşkın sandık merkezinde 1 Nisan-31 Mayıs arası oy kullanacak. Başbakan Narendra Modi liderliğindeki Bharatiya Janata Partisi (BJP) üçüncü kez 5 yıllık bir dönem kazanmayı amaçlıyor.

Dünyanın en büyük otomobil fuarlarından "Pekin Otomobil Fuarı", 25 Nisan-4 Mayıs'ta düzenlenecek.

Tayland'da muhalefetteki Move Forward Partisi, hükümetin tartışılan dijital para politikasını gerekçe göstererek, nisan ayında düzenlenecek parlamento oturumunda, Ağustos 2023'te başbakanlık koltuğuna oturan Srettha Thavisin aleyhine gensoru verecek.

Mayıs

APEC Dönem Başkanı Güney Amerika ülkesi Peru, APEC üyesi ülkelerin Ticaret Bakanlarını 17-18 Mayıs'ta bir araya getirecek. APEC Turizm Bakanları haziranda, Enerji Bakanları ağustosta, Maliye Bakanları ekimde Peru'da toplanacak.

Haziran

Kuzey Amerika ülkesi Meksika'da halk, başkanlık ve meclis seçimleri için 2 Haziran'da sandığa gidecek.

İtalya'da G7 Liderler Zirvesi 13-15 Haziran'da düzenlenecek. Japonya dahil gelişmiş 7 ülkenin lideri, Puglia bölgesindeki Borgo Egnazia Oteli'nde buluşacak. Zirveye, Güney Kore, Avustralya ve Hindistan liderlerinin de katılması bekleniyor.

Diplomasi zirvelerinden "Shangri La Diyaloğu"nun haziranda Singapur'da düzenlenmesi bekleniyor. İngiltere merkezli "International Institute for Strategic Studies" düşünce kuruluşuna ait zirveye, ABD ve Avrupa'dan savunma bakanları dahil bürokrasi ve sektör liderleri katılacak.

Temmuz

Japonya'nın başkenti Tokyo'da 7 Temmuz'da valilik seçimleri düzenlenecek. Mevcut Tokyo Valisi Koike Yuriko'nun 3. dönemi için adaylığını açıklaması bekleniyor. Daha önce Çevre ve Savunma Bakanlığı yapan Koike, 2016'da ilk seçildiğinde "Tokyo'nun ilk kadın valisi" olmuştu.

Fransa'nın başkenti Paris'te 26 Temmuz-11 Ağustos'ta "2024 Olimpiyat Oyunları" ve 28 Ağustos-8 Eylül'de "2024 Paralimpik Oyunları" düzenlenecek. Olimpiyatlar, Paris'te daha önce 1900 ve 1924 yıllarında yapılmıştı.

Ağustos

Endonezya Devlet Başkanı Joko Widodo, bazı hükümet kuruluşlarını, ülkenin mevcut başkenti Jakarta'dan, yeni başkent Nusantara'ya taşıyacak. Widodo, resmi görev süresinin biteceği ekim ayı öncesinde, 17 Ağustos'ta "Endonezya Kurtuluş Günü" törenlerini yeni başkent Nusantara'da düzenlemeyi planlıyor.

Borneo Adası'nın doğu kıyısındaki yeni başkent Nusantara'da tasarlanan "yeşil, akıllı ve sürdürülebilir bir küresel şehir" mega projesi vasıtasıyla Endonezya, 2060'a kadar "0 karbon" taahhüdünü yerine getirmeyi ve gelişmiş ülkeler arasına girmeyi hedefliyor. Dizayn, altyapı dahil yeni başkent projesinin 5 safhada 2045 yılına kadar bitirilmesi hedefleniyor.

Eylül

Rusya'nın doğusunda yer alan Vladivostok kentinde 3-6 Eylül’de "Doğu Ekonomi Forumu" düzenlenecek.

Çip endüstrisinde dünya çapında üretici ve geliştiricileri bir araya getirecek "Semicon Taiwan" fuarı, 4-6 Eylül'de Tayvan'ın başkenti Taipei'de düzenlenecek. Dünyanın en büyük çip üreticileri Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. (TSMC) ile Applied Materials ve Tokyo Electron da uluslararası fuara katılacak.

Ekim

ASEAN Zirvesi, 2024 Dönem Başkanı Laos'un başkenti Viyentiyan'da 6-11 Ekim'de düzenlenecek.

Endonezya'da şubat seçimlerinde belirlenecek yeni Devlet Başkanı, 2014-2024 arası görevde kalan Joko Widodo'dan liderlik koltuğunu teslim alacak. Yeni Devlet Başkanı ve Başkan Yardımcısı 20 Ekim'de göreve başlayacak.

Kasım

ABD halkı 5 Kasım'da Başkanlık Seçimi için sandık başına gidecek.

Birleşmiş Milletler (BM) İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 29. Taraflar Konferansı (COP29), 11-22 Kasım’da Azerbaycan’da düzenlenecek.

Brezilya'nın başkenti Rio de Janeiro'da 18-19 Kasım'da G20 Liderler Zirvesi gerçekleştirilecek. Zirve, Brezilya'da düzenlenecek ilk G20 Zirvesi olacak. "Adil Bir Dünya ve Sürdürülebilir Bir Gezegen İnşası" mottosuyla düzenlenecek zirvede enerji dönüşümü, küresel yönetim reformları ve sosyal katılımcılık gündemleri öne çıkacak.

Singapur Başbakanı Lee Hsien Loong, 2025 yılındaki genel seçimler öncesinde, kasım ayında görevini Başbakan Yardımcısı Lawrence Wong'a teslim edecek. Wong, Kasım 2025 öncesi düzenlenmesi planlanan genel seçimlere kadar Başbakanlığı üstlenecek.

Peru, kasımda, 2024 APEC Liderler Zirvesi'ne ev sahipliği yapacak. "Güçlendir. Dahil Et. Büyü" mottosuyla düzenlenecek zirvenin gündeminde bağlayıcı ve sürdürülebilir büyüme için ticaret ve yatırım, küresel ekonomiye geçişi teşvik için inovasyon ve dijitalleşme yer alacak. 21 üyeli APEC, Asya-Pasifik bölgesi ülkeleri arasında serbest ticaret fırsatları oluşturmayı hedefliyor.

Aralık

Dünyanın en büyük çip üreticilerinden Taiwan Semiconductor Manufacturing Co. (TSMC) Japonya'nın güneyindeki Kumamoto'ya kurduğu üretim tesisinden ilk sevkiyatına başlayacak.



İran Yargı Erki Başkanı: Washington’la müzakerelere güven yok

İran Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei, ülkenin orta kesimindeki Arak kentinde Merkezi (Markazi) Eyaleti yargıçlarına hitap ederken (IRNA)
İran Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei, ülkenin orta kesimindeki Arak kentinde Merkezi (Markazi) Eyaleti yargıçlarına hitap ederken (IRNA)
TT

İran Yargı Erki Başkanı: Washington’la müzakerelere güven yok

İran Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei, ülkenin orta kesimindeki Arak kentinde Merkezi (Markazi) Eyaleti yargıçlarına hitap ederken (IRNA)
İran Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei, ülkenin orta kesimindeki Arak kentinde Merkezi (Markazi) Eyaleti yargıçlarına hitap ederken (IRNA)

İran Yargı Erki Başkanı Gulam Hüseyin Muhsini Ejei, bugün (pazar) yaptığı açıklamada, ABD’nin müzakereleri “aldatma, hile ve zaman kazanma aracı” olarak kullanmayı hedeflemesi halinde bunun bir “yanılsama” olacağını söyledi. Ejei, “Müzakerelere dair hiçbir umut ve güven yoktur” dedi.

Washington ile Tahran arasında ilk tur görüşmeler cuma günü Umman’da yapılmış, taraflar görüşmeleri “olumlu” olarak nitelemiş ve yakın zamanda sürdürme niyetlerini açıklamıştı.

Söz konusu görüşmeler, İran’da rejim karşıtı geniş çaplı protesto dalgasının zirveye ulaşmasından yaklaşık bir ay sonra gerçekleşti. Protestolar sırasında yürütülen ve insan hakları örgütlerinin “benzeri görülmemiş” olarak nitelediği güvenlik operasyonlarında binlerce kişinin hayatını kaybettiği belirtiliyor.

ABD Başkanı Donald Trump, başlangıçta protestoların bastırılması nedeniyle Tahran’a karşı askeri seçenekleri gündeme getirmiş, hatta göstericilere “yardım yolda” mesajı vermişti. Ancak Trump’ın son günlerdeki söylemi, İran’ın nükleer programını dizginlemeye odaklandı. Bu çerçevede ABD, başını “USS Abraham Lincoln” uçak gemisinin çektiği bir deniz görev grubunu bölgeye sevk etti. İran yönetimi ise Trump’ın İran’a saldırı tehditlerini hayata geçirme ihtimalinden ciddi endişe duyuyor. Tahran, olası bir saldırı halinde bölgedeki ABD üslerini hedef alacağı ve Hürmüz Boğazı’nı kapatabileceği uyarısında bulundu.

Yargı Erki Başkanı, müzakere çağrısı yapan taraflara dair “ne umut ne de güven” olduğunu vurgulayarak, ABD’ye bu yolda güvenilemeyeceğini söyledi. Mevcut diyalog çağrılarının, “şiddeti kışkırtan ve sabotajcıları silahlandıran aynı taraflardan” geldiğini ifade etti.

dfwfde
Gösterici kalabalıkları, geçen 8 Ocak’ta başkent Tahran’ın batısındaki bazı yolları kapattı (AP)

Yargı erkinin resmi ajansı Mizan’ın aktardığına göre Ejei, pazar günü yaptığı konuşmada İran’ın hiçbir zaman savaş isteyen taraf olmadığını, ancak her türlü saldırgana karşı tüm gücüyle duracağını belirtti. Bazı ülkelerin geçmişte İran’ın yanında yer alırken, “İslam Cumhuriyeti’nin sonunun geldiğini düşündüklerini” de sözlerine ekledi.

Ejei, geçen yıl haziran ayında yaşanan ve 12 gün süren savaşa atıfta bulunarak, müzakereler sürerken savaşı başlatan tarafların, İran’ın “direncini” gördükten sonra ateşkes talep etmek zorunda kaldıklarını söyledi.

“İsyan eylemlerini kim başlattı? Provokatörleri kim silahlandırdı?” diye soran Ejei, “Onları silahlandıranlar bugün ‘gelin müzakere edelim’ diyenlerin ta kendileridir” ifadelerini kullandı.

Orta İran’daki Arak kentinde yargı yetkililerine hitap eden Ejei, “aldatılmış bireyler” ile “asıl unsurların” hesabının ayrı olduğunu belirterek, davaların “yargı usullerine uygun ve her vakanın niteliğine göre” ele alınacağını söyledi.

Son protestolardaki şiddetin benzeri görülmemiş boyutlara ulaştığını savunan Ejei, “sokaklarda ve geçiş noktalarında en vahşi suçları işleyenlerin sıradan vatandaşlar değil; ABD ve Siyonist rejim unsurları tarafından eğitilmiş, kalpsiz teröristler olduğunu” ileri sürdü.

Buna karşılık “aldatılmış unsurların” varlığını kabul eden Ejei, bunların “teröristler ve ayaklanmaların ana unsurlarından ayrı değerlendirileceğini” ve suçlamalarının “her birinin koşullarına göre” inceleneceğini söyledi.

ABD merkezli insan hakları örgütü Hrana, protestolar sırasında çoğu gösterici olmak üzere 6 bin 971 kişinin öldüğünü ve 51 binden fazla kişinin gözaltına alındığını belgelediğini açıkladı.

Ejei ayrıca, protestolar sırasında reform çağrısı yapan ve baskıların araştırılması için ulusal bir gerçekleri araştırma komisyonu kurulmasını isteyen bazı iç aktörleri ve kişileri de eleştirdi.

Velayet-i Fakih’in yanında durmamanın, savaş sırasında Saddam Hüseyin’e sığınanların ve bugün suçlu Siyonistlere yaslananların akıbetiyle sonuçlanacağını savunan Ejei, “Bir zamanlar devrimle birlikte olan, bugün ise bildiri yayımlayan bu kişiler acınacak ve sefil insanlardır” dedi.


İsrail kabinesi, Batı Şeria topraklarının ilhakını genişletme kararlarını onayladı

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
TT

İsrail kabinesi, Batı Şeria topraklarının ilhakını genişletme kararlarını onayladı

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin batısında, Filistinlilere ait evler ve dükkanlar İsrail buldozerleri tarafından enkaz yığınlarına dönüştürüldü. (AFP)

Ynet haber sitesi bugün, İsrail kabinesinin Batı Şeria’daki arazi tescili ve mülkiyet prosedürlerinde temel değişiklikleri onayladığını bildirdi. Yeni düzenlemeler, Filistinlilere ait bazı evlerin yıkılmasına izin veriyor.

Yedioth Ahronoth’un internet sitesi Ynet, yeni kararların İsrail'in işgal altındaki Batı Şeria’nın A Bölgesi’nde Filistinlilere ait binaları yıkmasına izin vereceğini ve Batı Şeria genelinde yerleşim faaliyetlerinin önemli ölçüde genişlemesine yol açacağını doğruladı.

zsdcfgt
Batı Şeria’daki İsrail askerleri (Reuters)

Şarku’l Avsat’ın Ynet’ten aktardığına göre İsrail kabinesinin aldığı kararlar, Oslo Barış Anlaşmaları kapsamında ilk asker çekilme dalgasında İsrail ordusunun çekilmediği tek şehir olan El Halil’de İsrail-Filistin çatışmasını çözmeye yönelik geçici bir adım olması amaçlanan 1997 El Halil Protokolü’nün ilkelerine aykırı.


Rusya'da 15 yaşındaki saldırgan dehşet saçtı: Nazi sembolü çizdi

Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
TT

Rusya'da 15 yaşındaki saldırgan dehşet saçtı: Nazi sembolü çizdi

Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)
Moskova'da bir polis aracı (Temsili/Reuters)

Rusya'nın Başkurdistan Cumhuriyeti'nde cumartesi günü bir üniversite yurdunda bir gencin bıçaklı saldırı dizisi sonucu en az 6 kişi yaralandı. Yaralananlar arasında öğrenciler de var.

Haberlere göre bıçak taşıdığı belirtilen 15 yaşındaki çocuk, cumartesi günü Ufa'daki Devlet Tıp Üniversitesi'nin yurduna girip öğrencilere saldırmaya başladı. Gencin milliyetçi sloganlar attığı ve Nazi sembolü çizdiği bildirildi.

Rusya İçişleri Bakanlığı Sözcüsü Tümgeneral Irina Volk, RTVI haber sitesine yaptığı açıklamada, "Saldırgan gözaltına alınmaya direndi ve bu sırada iki polis memuru bıçaklandı. Ayrıca şüpheli kendine de zarar verdi" dedi. Şüpheli, ağır yaralı halde yerel bir çocuk hastanesine kaldırıldı.

Moskova'nın yaklaşık 1200 km doğusundaki Ufa'daki yetkililer, olayla ilgili üst düzey soruşturma başlattı. Saldırıda yaralanan en az 4 kişi hastaneye kaldırıldı ve birinin durumunun kritik olduğu düşünülüyor. Yaralananlar arasında Hintli öğrenciler de bulunuyor.

Moskova'daki Hindistan Büyükelçiliği, "Ufa'da talihsiz bir saldırı yaşandı. Aralarında 4 Hintli öğrencinin de bulunduğu birçok kişi yaralandı" açıklamasını yaptı.

Büyükelçilik, yetkililerle temas halinde olduğunu ve "Kazan'daki konsolosluktan yetkililerin yaralı öğrencilere yardım etmek üzere Ufa'ya hareket ettiğini" belirtti.

Görgü tanıkları, kaotik anları "her yer kan içindeydi" diyerek anlattı. Ren TV, yaralıların ambulanslarla hastaneye taşındığını gösteren görüntüleri yayımladı.

Yerel Baza kanalına göre, şüpheli yasaklı bir neo-Nazi örgütüne mensuptu. Economic Times'a göre Rusya'daki üniversitelerde 30 binden fazla Hintli öğrencinin eğitim gördüğü tahmin ediliyor.

Independent Türkçe