İsrail'in iftihar çabası: Aruri suikastı, Gazze savaşındaki "en büyük başarı"

Şin Bet, yurtdışındaki Hamas liderlerinin isimlerinden oluşan bir listeyi özel bir suikast birimine teslim ediyor

Hizbullah'ın sivil savunma üyesi, Beyrut'un güney banliyösünde Aruri'ye düzenlenen suikastın ardından yanmış bir arabayı inceliyor / Fotoğraf: AP
Hizbullah'ın sivil savunma üyesi, Beyrut'un güney banliyösünde Aruri'ye düzenlenen suikastın ardından yanmış bir arabayı inceliyor / Fotoğraf: AP
TT

İsrail'in iftihar çabası: Aruri suikastı, Gazze savaşındaki "en büyük başarı"

Hizbullah'ın sivil savunma üyesi, Beyrut'un güney banliyösünde Aruri'ye düzenlenen suikastın ardından yanmış bir arabayı inceliyor / Fotoğraf: AP
Hizbullah'ın sivil savunma üyesi, Beyrut'un güney banliyösünde Aruri'ye düzenlenen suikastın ardından yanmış bir arabayı inceliyor / Fotoğraf: AP

Hamas Siyasi Büro Başkan Yardımcısı Salih el-Aruri'ye düzenlenen suikast, İsrail İç İstihbarat Teşkilâtı (Şin Bet) Başkanı Ronen Bar, Hamas hareketinin liderlerini Gazze ve Batı Şeria dışında takip etmek ve hedef almak amacıyla hazırladığı planın ilk adımı olarak değerlendiriliyor.

İsrail Hamas liderlerinin hepsini Hamas'ın 7 Ekim'de İsrail'in güneyindeki kasabalara ve Gazze çevresine gerçekleştirdiği saldırıyı planlamak ve bu saldırıya yardım etmekle suçluyor.

Aksa Tufanı'nın başlamasından iki hafta sonra, Şin Bet'in Başkanı Ronen Bar tarafından kurulan özel birimi Hamas hareketinin liderlerini Gazze ve Batı Şeria dışında takip etmek ve hedef almak üzere görevlendirdi ve bu bağlamda bir liste hazırlandı.

Lübnan, Katar, Türkiye ve Batı Şeria ile Gazze dışındaki çeşitli bölgelerde bulunan Hamas liderleri listeye dahil edildi.

İsrail'in 7 Ekim saldırısının ana mimarı ve planlayıcısı ve Hamas-Hizbullah ile Hamas-İran arasındaki koordinasyon ekseni olarak gördüğü Salih el-Aruri bu listede ilk sırada yer alıyor.

Aruri'ye suikast planı, Şin Bet'in özel biriminin kurulmasından sonra, askeri istihbarat birimleri, güvenlik güçleri, Mossad ve Şin Bet'in çeşitli ülkelerde ve bölgelerde faaliyet gösteren ajanlarını yeniden etkinleştirmek için yoğun çaba sarf ettiği bir dönemde ortaya çıktı.

Bu çaba, Gazze ve Batı Şeria'dan başlayarak Lübnan'a kadar uzanan, dünya genelindeki çeşitli ülkeleri içeriyordu.

Bu, aralarında Şin Bet Başkanı Bar, Başbakan Benjamin Netanyahu ve Savunma Bakanı Yoav Galant'ın da bulunduğu birden fazla İsrailli güvenlik ve siyasi yetkilinin değindiği bir husus.

Bu isimler, İsrail'in 7 Ekim saldırısından sorumlu herhangi bir yetkiliyi hesap vermeden bırakmayacağını ve ‘bedel ödeteceğini’ söyleyerek tehdit ettiler.

DAHA FAZLA OKU

10 yıldır tehdit ve takip ediliyordu: Salih el-Aruri kimdir?

Salih el-Aruri ve cinayet teknolojisi

İsrail Aruri suikastını kutluyor

Resmi İsrail hükümeti, yurtdışında gerçekleşen bu tür operasyonlardan sonra sorumluluğu hemen üstlenmeye yanaşmaz.

Her ne kadar Hamas liderlerini hedef alma tehditleri Aksa Tufan’ı savaşı başladığından bu yana hiç durmasa da İsrail bu kez de Aruri suikastinde aynı tutumu benimseyip sorumluluğu üstlenmekte acele etmedi.

Ancak Gazze savaşından 3 ay geçmesine rağmen İsrail belirgin bir zafer elde etmeden, bazıları bu operasyonu Tel Aviv'in gerçekleştirdiğini duyurmakta acele ettiler.

Bu kişilerin ilki, Likud Partisi mensubu Knesset üyesi Dani Danon'du. Danon, operasyonun gerçekleşmesinden yarım saat kadar sonra sosyal medya üzerinden bir paylaşım yaparak güvenlik ve istihbarat birimlerine ve bu operasyonun gerçekleştirilmesine yardımcı olan herkese teşekkürlerini sundu.

Ayrıca, İsrail’in, Hamas'ın güney kasabalara ve Gazze'nin sınırına yönelik saldırısına katılan ve katkıda bulunan her sorumluya ulaşacağını ve bu kişilerin sonlarının ölüm olacağını belirtti.

Dani Danon'un açıklamaları, Likud Partisi lideri Netanyahu'nun parti üyelerinden ve milletvekillerinden Aruri suikastıyla ilgili herhangi bir açıklama yapmamalarını talep ettiği bir dönemde geldi.

Ayrıca hükümet de bakanlarından bu konuda konuşmaktan kaçınmalarını istedi.

Resmi olarak İsrail'in bu suikastı gerçekleştirdiğini ilk kez açık bir şekilde kabul eden Mossad Başkanı David Barnea oldu.

Barnea, "İsrail, Ekim olaylarını gerçekleştirenleri takip etmekten çekinmeyecek ve uzun bir süre alsa da Gazze ve Batı Şeria'daki Hamas liderlerine ve dışarıdakilere ulaşacaktır" dedi.

David Barnea, eski Mossad Başkanı Meir Dagan'ın cenaze töreninde yaptığı konuşmada, "İsrail, bu eylemleri gerçekleştirenleri her yerde takip etmekten kaçınmayacak. Bugün savaşın zirvesindeyiz ve Mossad, 50 yıl önceki gibi, 7 Ekim'de Gazze'ye saldıran katillerle ve saldırının planlayıcılarıyla, onları gönderenlerle hesaplaşma planları yapıyor. Bu planı uygulamak zaman alabilir, ancak şüphesiz ellerimiz, bulundukları her yerde onlara ulaşacaktır. Her Arap annesi bilmeli ki, eğer oğlu 7 Ekim katliamına doğrudan veya dolaylı olarak katıldıysa, onun kanı mübahtır" ifadelerini kullandı.

İsrail, Hamas liderlerini yurtdışında takip etmek için geliştirdiği operasyonların detaylarını açıklamayacak; en azından bu dönemde.

Ancak güvenlik ve siyasi kaynaklar, bu operasyonların merkezi noktalarını belirten bilgileri sızdırmada istekli.

Bu durum, İsrail'in suikast operasyonunun başarısı ile iftihar etme çabasının bir parçası olarak ortaya çıkıyor.

Operasyon gerçekleştirildiğinde iki insansız hava aracı kullanıldığı ve ilk başta bir tanesinin Güney Banliyösü'ndeki bir binayı hedef aldığı diğerinin ise bir arabayı hedef aldığı ileri sürüldü.

Ancak daha sonra operasyonun "intihar dronu" olarak nitelendirilen bir insansız hava aracı ile gerçekleştirildiği anlaşıldı.

İsrailliler, bu dronun hedefe hassas bir koordinasyonla yönlendirilen ve hava kuvvetleri ile özel istihbarat birimi arasında veri paylaşımı yapan bir tür olduğunu ifade ettiler.

Aruri suikast planının önemli unsurlarından biri, yalnız ona yönelik olmaması, aksine başka önemli kişileri de hedef alarak yapılmasıydı.

Yanındaki kişilerin "Hizbullah" veya İran'dan olmaması kaydıyla operasyonun gerçekleştirilmesi planlanmıştı.

Eski askeri istihbarat başkanı Amos Yadlin, Aruri suikastınn temelde hava kuvvetleri ve istihbarat arasındaki koordinasyona dayanan yüksek düzeyli bir operasyon olduğunu ifade etti.

Yadlin, eşi benzeri görülmemiş derecede hassas istihbarat bilgilerinin toplandığını belirtti.

Amos Yadlin'e göre, Aruri ve yırt dışındaki diğer Hamas liderleri hedef olduklarının farkındalar.

Yadlin, şunları söyledi:

Başbakan, Savunma Bakanı ve Şin Bet başkanı, beyanlarıyla Hamas liderlerinin hedef olduğunu ve İsrail'in onlara nerede olursa olsun ulaşacağını önceden bildirdi. Ayrıca, Hamas arananlar listesi mevcut. Bu listedeki isimlerin hepsi bedel ödeyecek.

Amos Yadlin, "Aruri arananlar arasında olduğunu biliyordu. Sürekli olarak ev değiştirip farklı yerlere saklanıyordu. İsrail, onun tam olarak nerede olduğunu tespit eden bir istihbarata sahipti ve açıkça anlaşılıyor ki İsrail'in planı, Hizbullah'tan hiç kimsenin bulunmadığı bir zamanda ve yerde gerçekleşti. Ayrıca, İstihbarat son derece kesindi. Çok kesindi, çünkü hedef Hamas'tı ve istihbaratın yaptığı da buydu. Operasyon, hava kuvvetleri tarafından gerçekleştirildi. Dünyadaki hiçbir hava kuvvetinin gerçekleştiremeyeceği operasyonu gerçekleştirdi" dedi.

Kendisiyle iftihar etmesine rağmen Gazze'deki savaş hedeflerini henüz gerçekleştiremeyen Tel Aviv'in Lübnan'a karşı güvenlik açısından bir tırmanış tehlikesiyle karşı karşıya olduğu endişesi artıyor. Suikast operasyonundan sonra, askeri liderlik Kuzey cephesinde çabalarını artırdı ve bölgeye takviye kuvvetler gönderdi, ordusunun hazırlık seviyesini yükseltti.

Aruri suikastına karşı güçlü bir yanıt ihtimaline ilişkin hem Lübnan'a saldırı hem de geniş çaplı bir saldırıya karşı savunma açısından ordusunun hazırlık durumunu artırdı.

İsrail Kuzey'deki tüm kasabalarda ve Hayfa'da sığınaklarını açma kararı aldı. İsrail’in bu ani kararı Hayfa Körfezi bölgesindeki kimyasal maddelerin bulunduğu alanda roketlerin düşmesi nedeniyle bir tehlike uyarısı yapıldıktan sonra geldi.

Aruri suikastının ardından, Gazze'deki esirlerin kaderi üzerine endişeler artıyor.

Çünkü operasyon, kadınlar, hastalar, yaralılar ve yaşlılar dahil en az kırk mahkumun serbest bırakılmasını sağlayacak bir anlaşmaya varma yolunda ilerleyen müzakerelerin yapıldığı bir dönemde gerçekleşti.

Suikastın ardından, esir aileleri, serbest bırakılmamalarının hayatlarını tehlikeye atabileceğini düşünerek endişeye kapıldılar.

Ayrıca birçok güvenlik ve siyasi yetkili İsrail yetkililerinin aksine bu adımın anlaşmayı engelleyeceğini ifade etti.

İsrail yetkililer Gazze'deki baskıyı artırmanın ve Hamas’ın Gazze’deki lideri Yahya Sinvar'ın tutumunu yumuşatmanın esir takası anlaşmasına doğru ilerlemeye katkı sağlayacağını ifade etmişlerdir.

Askeri uzman Nahum Barnai, İsrailli yetkililerin ve medyanın iddia ettiği gibi Aruri suikastının esir değişim anlaşmasına yönelik olasılıkları artıracağına dair düşünceyi reddetti.

Barnai, "Herhangi bir yetkilinin, suikastın Sinvar'ın başka bir anlaşma konusundaki tutumunu değiştireceğine dair inancı olduğunu düşünmüyorum. Bu, kendi kendimize anlattığımız hikayelerdir. Daha olası olan, suikastın müzakerelerin devamını geciktireceği ve belki de engelleyeceğidir. Gazze'deki esirlerin hayatı açısından herhangi bir gecikme büyük bir öneme sahip. Herhangi bir infaz karşı bir infazı tetikleyebilir. Hamas, Batı Şeria ve Kudüs'te silahlı saldırılarla intikam almayı deneyebilir. Hizbullah da er ya da geç yanıt verecektir. Hamas'ın tepkisi Hizbullah'ın tepkisinden daha sınırlı olacaktır. Tek kesin şey, Aruri ve yardımcılarının ölümünün kısa vadeli olarak Beyrut'taki Hamas şubesine zarar verdiği, ancak gerçeği değiştirmeyeceğidir" şeklinde konuştu.

Independent Arabia - Independent Türkçe



Koalisyon, Riyad'a yönelen İHA'yı düşürdü... Yemen ordusu Husilerin mevzilerini hedef aldı

Koalisyon, Riyad'a yönelen İHA'yı düşürdü... Yemen ordusu Husilerin mevzilerini hedef aldı
TT

Koalisyon, Riyad'a yönelen İHA'yı düşürdü... Yemen ordusu Husilerin mevzilerini hedef aldı

Koalisyon, Riyad'a yönelen İHA'yı düşürdü... Yemen ordusu Husilerin mevzilerini hedef aldı

Yemen'de Meşruiyeti Destekleme Koalisyonu, pazar günü yaptığı açıklamada, Husilerin Riyad bölgesine doğru fırlattığı insansız hava aracının (İHA) önlenerek imha edildiğini duyurdu. Açıklama, koalisyonun bir gün önce yine Riyad bölgesine yönelen bir İHA'yı ve ülkenin batısında bir balistik füzeyi imha ettiğini bildirmesinin ardından geldi.

Koalisyon, cuma günü de Husilerin Yemen ve Suudi Arabistan'daki sivilleri hedef almak amacıyla yürüttüğü askeri faaliyetlerde kullandığı tehdit unsurlarını etkisiz hale getirmek üzere kapsamlı bir operasyon düzenlediğini açıklamıştı. Açıklamada, operasyon kapsamında Husilerin silah kaçakçılığı ve füze sevkiyatında kullandığı belirtilen Hudeyde Limanı'ndaki operasyonel kabiliyetlerin hedef alındığı kaydedilmişti.

Öte yandan Yemen Silahlı Kuvvetleri, son 24 saat içinde Husilere karşı Yemen Şafağı operasyonu kapsamında 816 askeri operasyon düzenlediğini duyurdu.

Yemen ordusundan yapılan açıklamada, operasyonların 699'unun sahra topçularıyla bombardıman, 65'inin insansız hava araçlarıyla saldırı, 38'inin çok namlulu roketatarlarla atış ve 14'ünün hava saldırısı şeklinde gerçekleştirildiği belirtildi. Saldırıların Husi milislerinin mevzilerini, takviye birliklerini ve toplanma noktalarını hedef aldığı aktarıldı.

Operasyonlarda Husilerin 149 saha komutanı ve mensubunun öldürüldüğü veya yaralandığı, 71 askeri araç ve teçhizatın ise imha edildiği ya da kullanılamaz hale getirildiği bildirildi.

Yemen ordusu, güçlerinin Husilerin Lahic, Dali ve Ebyen vilayetlerinde ilerleme ve sızma girişimlerini engellediğini, Aden çevresi ile güney vilayetlerinde milislere ağır kayıplar verdirdiğini açıkladı.

Açıklamada ayrıca Taiz'de gerçekleştirilen sızma girişimlerinin de püskürtüldüğü, saldırıya geçen Husi unsurlarının can ve mal kayıplarının ardından geri çekilmek zorunda kaldığı ifade edildi.


Ordu, Batı Kordofan'daki kuşatmasını sıkılaştırıyor ve Hızlı Destek Kuvvetleri Mavi Nil'deki kontrolünü genişlettiğini duyurdu

Hartum'un eteklerinde, Omdurman'ın batısında, Hızlı Destek Kuvvetleri'nden ayrılan silahlı kişiler silahları ve askeri araçlarıyla toplanmış, 18 Kasım 2026 (AP)
Hartum'un eteklerinde, Omdurman'ın batısında, Hızlı Destek Kuvvetleri'nden ayrılan silahlı kişiler silahları ve askeri araçlarıyla toplanmış, 18 Kasım 2026 (AP)
TT

Ordu, Batı Kordofan'daki kuşatmasını sıkılaştırıyor ve Hızlı Destek Kuvvetleri Mavi Nil'deki kontrolünü genişlettiğini duyurdu

Hartum'un eteklerinde, Omdurman'ın batısında, Hızlı Destek Kuvvetleri'nden ayrılan silahlı kişiler silahları ve askeri araçlarıyla toplanmış, 18 Kasım 2026 (AP)
Hartum'un eteklerinde, Omdurman'ın batısında, Hızlı Destek Kuvvetleri'nden ayrılan silahlı kişiler silahları ve askeri araçlarıyla toplanmış, 18 Kasım 2026 (AP)

Cemal Abdulkadir el-Bedevi

Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında Kordofan, Mavi Nil ve Darfur'da pek çok cephede dönen çatışmaların şiddetlenmesiyle birlikte, ordu ve müttefikleri Batı Kordofan'daki en-Nuhud ve Ebu Zabad kasabalarında HDK’ye yönelik kuşatmayı sıkılaştırdı. Çevredeki dokuz köyün kontrolünü yeniden ele geçirdikten sonra, bu iki kasabayı geri almak için büyük bir kara harekatına hazırlık olarak bölgeye büyük takviyeler gönderdiler, geniş çaplı operasyonlar yürüttüler ve konuşlandırmada bulundular.

Askeri kaynaklar, ordunun ve müttefik kuvvetlerin Batı Kordofan Eyaleti'nde çeşitli cephelerde ilerleme kaydettiğini, şehrin güney ve kuzeybatısındaki birkaç kasabayı ele geçirdikten sonra en-Nuhud şehrine doğru ilerlediklerini bildirdi. Bu arada, HDK, ordunun yoğun baskısı altında Gubayş ve Darfur bölgesine doğru geri çekilmeye devam ediyor.

Batı Kordofan Özel Harekat Kuvvetleri'nin resmi sözcüsü Muhammed Didan, Kad el-Habub, Humayr Mukaddam, Dakka Salim el-Nur, el-Maşri, Dakka Tabir, el-Hantuta, Mabruka el-Firdevs, Tayba ve Um Cafala köylerini HDK mevzilerinden temizlediklerini vurguladı.

 Suçlamalar

Dar Hamar Acil Servisi, HDK’yi Ebu Kalb (el-Suk) bölgesinde sivillere karşı korkunç katliamlar gerçekleştirmek, vatandaşları kurşuna dizerek infaz etmek ve onlarca komşu köyü yağmalayıp talan etmekle suçladı. Bu durum, zorla yerinden edilen sakinlerden oluşan göç dalgalarını daha da kötüleştirerek yüzlerce ailenin çeşitli bölgelerde mahsur kalmasına neden oldu. Acil Servis'ten yapılan açıklamada, iki gün önce Ebu Kalb idari bölgesinden yaşanan göç dalgasının ardından yaşanan trajik durumun, HDK’nin işlemeye devam ettiği etnik temelli ihlaller nedeniyle Ebu Zabad bölgesindeki diğer köylere de yayıldığı belirtildi. Açıklamada, kaçanların bir kısmının ordu kontrolündeki bölgelere ulaştığı ve burada vahim insani koşullar altında bulunduğu, diğerlerinin akıbetinin ise bilinmediği kaydedildi.

Acil Servis, sorumlu makamlara ve insan hakları ve insani yardım kuruluşlarına, bu bölgelerde mahsur kalan ve sessizce soykırım ve zulme maruz kalan aileleri kurtarmak için hemen harekete geçme çağrısında bulundu. Açıklamada ayrıca, Ebu Kalb bölgesinden Car el-Asal ve Um Jakru bölgelerine kadarki bölgelerin yağmalanmasının ve sakinlerinin yerinden edilmesinin yanı sıra, suikast ve adam kaçırma eylemlerinin gerçekleştirildiği, su pompalarını çalıştıran yakıtın çalındığı da belgelendi. Bu durum su istasyonun tamamen kapanmasına, bu bölgelerdeki mal ve gıda tedarikinin tamamen kesilmesine ve sağlık tesislerinin yokluğu nedeniyle kamusal yaşamın tamamen felç olmasına yol açtı.

Savaşlar ve güvenceler

Bu eksenlerde sahada kontrolün sağlandığına ilişkin çelişkili açıklamalar arasında, ordu ve müttefikleri, günlerdir Mavi Nil ekseninde HDK ve müttefiki Sudan Halk Kurtuluş Hareketi-Kuzey (SPLM-N) ile şiddetli çatışmalara girişmiş durumda. Çatışmalara ordunun savaş uçaklarının HDK’nin mevzilerine ve kalelerine yönelik sürekli hava saldırıları eşlik ediyor. Bölgesel kaynaklar, ordunun, saatlerce süren şiddetli bir çatışmanın ardından, bölgenin güneyindeki Bav bölgesine bağlı Diring bölgesinin kontrolünü yeniden ele geçirdiğini teyit etti. Çatışmanın ardından bölgeden çekilen HDK, birçok unsurunu kaybetti ve onlarca savaş aracı imha edildi. Bu arada, HDK, bölgenin başkenti Damazin şehrini çevreleyen son savunma hatları ve kaleler olan 11, Sinca Nabk el-Kubra, el-Taka ve Hor el-Mak bölgelerinin kontrolünü ele geçirdiğini vurguladı.

Mavi Nil Eyaleti hükümeti, sahadaki güvenlik ve askeri durumun istikrarlı olduğuna ve vatandaşların güvenliğinin ve mallarının korunmasının en büyük öncelikleri olduğuna dair güvence veren bir açıklama yayınladı. Hükümet sözcüsünün ofisinden yapılan açıklamada, eyalet valisinin, siyasi ve askeri liderlerle sürekli koordinasyon ve iletişim halinde olduğu, genel güvenlik durumunu doğrudan denetlemeye ve izlemeye devam ettiği, sahadaki gelişmeleri yakından takip ettiği ve mevcut aşamanın gerekliliklerine göre gerekli önlemleri aldığı belirtildi. Bu arada, Kurmuk şehri valisi Abdulati el-Faki, ordunun Dernak bölgesine yönelik HDK saldırısını püskürttüğünü ve saldırgan güçlere ağır can ve askeri teçhizat kaybı verdirdiğini doğruladı.

Sahada genişleme

Buna karşılık, HDK, müttefiki Joseph Tuka liderliğindeki Sudan Halk Kurtuluş Hareketi-Kuzey (SPLM-N) ile birlikte Cuma günü eyalette beş bölgenin kontrolünü ele geçirdiğini duyurdu. Daha önceki açıklamasında HDK, stratejik konumu ve askeri önemi olan Bav şehrinin yanı sıra Kaysan vilayetindeki 12 şehrini de kontrol altına aldığını açıklamıştı.

Öte yandan, Bav valisi Abdulgani Dakis, eyaletin bazı bölgelerindeki askeri gelişmelerin gölgesinde, Etiyopya ve Güney Sudan'ı bölgenin istikrarsızlaştırılmasında doğrudan rol oynamakla suçladı. Dakis, son zamanlarda HDK tarafından ele geçirilen bölgelerin askeri olarak önemini küçümseyerek, bu bölgelerin son 10 yıldır herhangi bir askeri varlıktan arındırılmış olduğunu belirtti.

Uyarılar ve takviyeler

İlgili bir gelişmede, Kaysan valisi, Facebook'ta yaptığı bir paylaşımda, 12. köydeki son askeri gelişmelerin önemini küçümseyerek, yaşananların savaşın askeri yönetimi içindeki bir vur-kaç taktiği olduğunu ve ordu için bir yenilgi anlamına gelmediğini vurguladı. Bu arada, gözlemciler, Mavi Nil Eyaleti'ndeki saha ve insani durumun çok tehlikeli bir hal aldığı ve askeri liderlikten kararlı bir eylem gerektiren göstergeler taşıdığı uyarısında bulundu.

 Bu arada, askeri kaynaklar, Sudan ordusuna ve Mavi Nil bölgesindeki destek güçlerine yeni askeri takviyelerin ulaştığını doğrulayarak, çatışmaları kesin olarak sona erdirmeyi ve bölgeyi her türlü güvenlik tehdidinden korumayı amaçladıklarını belirtti. Aynı zamanda, 4. Piyade Tümeni Komutanı Tümgeneral Abdulmunim Abdulbasıt, ordunun isyanı bastırıp yakında bölgeye güvenlik ve istikrarı geri getirebilecek kudrette olduğunu vurguladı.

Tavila’da açlık

Darfur'da, Darfur Mağdurlarını Destekleme Örgütü ile Güvenli Sığınak Örgütü’nün ortak açıklamasında, saha raporlarının Darfur bölgesinde yeni göç dalgalarına ve kötüleşen insani duruma işaret ettiği uyarısında bulunuldu. Bu durum, kötüleşen açlık, kuraklık, kötü geçen hasat dönemi ve devam eden çatışmalardan kaynaklanıyor. Söz konusu koşullar, daha fazla ailenin yiyecek ve sığınak arayışı içinde evlerini terk etmesine neden oluyor. Açıklamada, göç eden ailelerin, bölgede yeni kurulan Yeni Tina kampına nakledilmeyi beklerken geçici olarak Tavila el-Umda kampında barındırıldığı belirtildi. Açıklamada ayrıca, 6-11 Kasım tarihleri ​​arasında bölgeye yaklaşık 1.117 yerinden edilmiş kişinin, yani 223 ailenin yerleştirildiği eklendi.

Bir insan hakları örgütü olan Darfur Gençlik Örgütü (MASHAD), HDK ve müttefiklerinin Darfur bölgesindeki çiftçilere ve sakinlere karşı işlediği ciddi ve devam eden ihlalleri kınadı. MASHAD, açıklamasında, ihlallerin çiftçilere yönelik fiziksel saldırıları, dayak, hakaret ve aşağılamaları, çiftliklerin ve mahsullerin kasıtlı olarak tahrip edilmesini, hasat edilmiş mahsulleri yemeleri ve henüz tam olarak hasat edilmemiş mahsullere de zarar vermeleri için tarım arazilerine hayvanların salınmasını, tarım ürünlerinin yağmalanmasını, çiftçilerin tehdit ve baskı altında hasat ettikleri mahsullerini teslim etmeye zorlanmasını içerdiğini açıkladı. Açıklamada, bu saldırıların milyonlarca dolar olarak tahmin edilen muazzam maddi ve tarımsal kayıplara yol açtığı, sivilleri meşru üretimlerinden, geçim kaynaklarından ve topraklarından ve mülklerinden yararlanma haklarından mahrum bıraktığı belirtildi. Devam eden savaş ve ihlallerden kaynaklanan kıtlık ve insani krizin ortasında, mahsullerin tahrip edilmesi ve yağmalanmasının ve çiftçilerin ürünlerinden mahrum bırakılmasının, insani yardıma yönelik engellemeler ve saldırılarla birleştiğinde, gıda güvensizliğini derinleştirdiği konusunda uyarıda bulunuldu.

 Haavisto ve Demokratik Blok

Siyasi olarak, “Demokratik Blok”un kurucu partilerinin ve hareketlerinin temsilcilerinden oluşan ve Asıl Demokratik Birlik Partisi’nin önderliğindeki bir heyet, Mısır'ın başkenti Kahire’de BM Genel Sekreteri'nin Sudan Özel Temsilcisi Pekka Haavisto ile bir araya gelerek Sudan'daki gelişmeleri, insani ve siyasi konuları, savaşı sona erdirme ve barışı sağlama çabalarını görüştü. Blok içindeki siyasi kaynaklar, iki tarafın barışı sağlama ve siyasi süreci destekleme yollarını, kapsamlı bir siyasi çözüme ulaşma çabalarını kolaylaştırmada “Beşli Mekanizma”nın rolünü gözden geçirdiğini belirtti. Ayrıca, Sudan'da kapsayıcı bir Sudan iç diyaloğu başlatmak için elverişli bir ortam yaratmanın önemini de vurguladılar.

Kaynaklar, toplantıda kötüleşen insani durumun, iklimdeki şiddetli dalgalanmalar nedeniyle başarısız olan tarım sezonunun ve milyonlarca Sudanlının gıda güvenliğini ve geçim kaynaklarını tehdit eden sonuçlarının ele alındığını, uluslararası ve bölgesel çabaların acil insani yardım sağlamak için yoğunlaştırılması gerektiğinin vurgulandığını belirttiler.

Demokratik Blok heyeti, mevcut aşamanın koordineli çabalar ve daha geniş bir siyasi katılım gerektirdiğini, ulusal çıkarların önceliklendirilmesi gerektiğini ve sürdürülebilir barışa ulaşmak ve Sudan'ı barış, istikrar ve demokratik geçiş yoluna sokmak için çalışılması gerektiğini vurguladı.

Kapalı oturum

Böyle bir atmosferde, BM Güvenlik Konseyi, sivilleri ve hayati altyapıyı hedef alan artan insansız hava aracı saldırılarının gölgesinde, kötüleşen gıda güvensizliği krizi ile Sudan'daki kötüleşen insani durumla ilgili olarak cuma akşamı kapalı bir istişare oturumu düzenledi. Bu oturum, 11 Aralık'ta sona erecek olan Sudan'a uygulanan yaptırım rejiminin yenilenmesine ilişkin beklenen müzakerelerden önce gerçekleşti.

Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia’dan aktardığı habere göre İngiltere ve Danimarka'nın talebi üzerine toplanan oturumda, Konsey, BM İnsani İşlerden Sorumlu Genel Sekreter Yardımcısı Muhammed Yahya'nın insani krizdeki gelişmeler ve çatışmadan etkilenen bölgelere yardım ulaştırılmasının önündeki zorluklar hakkındaki brifingini dinledi. Yahya, Sudan'daki insani durumu felaket olarak nitelendirerek, çatışma, yerinden edilme, kuraklık ve ciddi fon yetersizliğinin ülkedeki gıda krizini daha da kötüleştirdiğini belirtti.

ABD-BAE görüşmeleri

Son gelişmeler kapsamında, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, BAE Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Şeyh Abdullah bin Zayed Al-Nahyan ile bir telefon görüşmesi yaptı. Görüşmelerde bölgesel gelişmeler, Sudan'daki savaş ve insani sonuçları ele alındı. ABD Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, Rubio'nun bin Zayed'e insani bir ateşkes sağlanmasının, kalıcı barış sağlanarak savaşın sona erdirilmesinin ve Sudan'da sivil bir hükümete geçişin önemini vurguladığı belirtildi.


Hartum'da insansız hava araçları evleri hedef aldı

Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasındaki çatışmalarda hasar gören bir bina, Hartum (Arşiv – AFP)
Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasındaki çatışmalarda hasar gören bir bina, Hartum (Arşiv – AFP)
TT

Hartum'da insansız hava araçları evleri hedef aldı

Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasındaki çatışmalarda hasar gören bir bina, Hartum (Arşiv – AFP)
Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasındaki çatışmalarda hasar gören bir bina, Hartum (Arşiv – AFP)

Sudan'ın başkenti Hartum ve çevresindeki yerleşim bölgeleri, pazar günü erken saatlerde insansız hava araçlarının (İHA) saldırısına uğradı. Görgü tanıklarına göre saldırılarda çok sayıda ev yıkıldı.

Şarku’l Avsat’ın Fransız Haber AFP’nin görgü tanıklarına dayandırdığı haberinden  aktardığı bilgilere göre saldırıların ardından bölge sakinlerinin enkaz altında kalan yakınlarını kurtarmaya çalışıyor. Yetkililerden saldırılarda can kaybı yaşanıp yaşanmadığına ilişkin henüz bir açıklama gelmedi.

Tanıkların aktardığına göre patlamalar yerel saatle gece 02.00 sıralarında başladı ve sabah 04.30'a kadar kentin farklı bölgelerinde devam etti.

Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında Nisan 2023'ten bu yana devam eden savaşta, yardım kuruluşlarının tahminlerine göre 200 binden fazla kişi hayatını kaybetti. Çatışmalar ayrıca dünyadaki en büyük açlık ve yerinden edilme krizlerine yol açtı.

Birleşmiş Milletler (BM), iki tarafın da insansız hava araçlarını yoğun şekilde kullanmasını defalarca eleştirdi. BM verilerine göre İHA saldırıları, 2026'nın ilk altı ayında 1.100'den fazla kişinin ölümüne neden oldu.

BM, geçen hafta yaptığı açıklamada, bu yıl hayatını kaybeden veya yaralanan yüzlerce çocuğun üçte ikisinin İHA saldırılarında öldüğünü ya da yaralandığını bildirdi.