Joker 2'den Zavallılar'a 2024'te dikkat edilmesi gereken 24 film

Fiyaskoların ardından süper kahramanlar genellikle ara verirken, bu yıl kulağa gerçekten... iyi gelen orijinal fikirlerle ve devam filmleriyle dolup taşıyor?!

Günlüklerinize işaretleyin: Challengers, Ayı Paddington, Lisa Frankenstein, Joaquin Phoenix'in Joker'inin devamı, Dune: Çöl Gezegeni Bölüm İki ve Zavallılar (fotoğraftaki film) ön izlemesini yaptığımız 2024 filmleri arasında başı çekiyor (Atsushi Nishijima/Searchlight Pictures)
Günlüklerinize işaretleyin: Challengers, Ayı Paddington, Lisa Frankenstein, Joaquin Phoenix'in Joker'inin devamı, Dune: Çöl Gezegeni Bölüm İki ve Zavallılar (fotoğraftaki film) ön izlemesini yaptığımız 2024 filmleri arasında başı çekiyor (Atsushi Nishijima/Searchlight Pictures)
TT

Joker 2'den Zavallılar'a 2024'te dikkat edilmesi gereken 24 film

Günlüklerinize işaretleyin: Challengers, Ayı Paddington, Lisa Frankenstein, Joaquin Phoenix'in Joker'inin devamı, Dune: Çöl Gezegeni Bölüm İki ve Zavallılar (fotoğraftaki film) ön izlemesini yaptığımız 2024 filmleri arasında başı çekiyor (Atsushi Nishijima/Searchlight Pictures)
Günlüklerinize işaretleyin: Challengers, Ayı Paddington, Lisa Frankenstein, Joaquin Phoenix'in Joker'inin devamı, Dune: Çöl Gezegeni Bölüm İki ve Zavallılar (fotoğraftaki film) ön izlemesini yaptığımız 2024 filmleri arasında başı çekiyor (Atsushi Nishijima/Searchlight Pictures)

Jordan Peele'ın son filmi ve Bong Joon-ho'nun Parazit sonrası işinden, Coen kardeşlerden birinin lezbiyen polisiyesine işte Jacob Stolworthy'le Adam White'ın seçtiği, 2024'te görülmesi gereken 24 film

Süper kahramanlar ölmese de pelerinleri en azından bir jet motorunun içine çekildi ve böylece geçici olarak sersemlediler. 2024'te sinemayla ilgili dikkat edilmesi gereken bir şey varsa, o da elleriyle lazer sıkan maskeli kişilerin ve gökyüzüne uzanan CGI (Bilgisayar Üretimli İmgeleme) portalların görece eksikliği.

Çok azımızın Blue Beetle veya Ant-Man ve Wasp: Quantumania'yı izlemek istediği yönündeki şoke edici haberle birlikte, göremesek de halihazırda yılın en sinir bozucu filmi olan Deadpool 3 haricinde DC ve Marvel ara verdi. 

Öyleyse bu durum bizi nereye getiriyor? Kuşkusuz bu yıl da yeniden çekimler ve devam filmlerinden payına düşeni alacak ama en azından bu sefer kulağa eğlenceli geliyor. Dune: Çöl Gezegeni Bölüm İki (Dune: Part Two) sonunda vizyona girecek. 

Ti West ve Mia Goth seksi ve tuhaf ikili gösterimleri X ve Pearl'ü porno endüstrisi slasher'ı MaXXXine'le devam ettiriyor. Kasırga'nın (Twister) uzun süredir gelmeyen devam filminde Daisy Edgar-Jones devasa bir kasırgaya karşı... Kasırgalar! (Twisters) Gladyatör'ün (Gladiator) geciken devam filminde Paul Mescal yine (muhtemelen) devasa bir kaplana karşı... Gladyatör 2! (Gladiator 2)

Ve sonra Bong Joon-ho ve Marielle Heller'dan (Fury Road prequel'i Furiosa'yla) George Miller'a ve Barry Jenkins'e kadar auteur'lerin büyük bir heyecanla beklenen geri dönüşleri var. Sonuncusu kesinlikle kimsenin istemediği, CGI'la yapılmış Aslan Kral'ın (Lion King) devamını getiriyor olabilir ama bu Barry Jenkins, gerçekten ne kadar kötü bir şey çıkabilir ki?

Bu yıla yönelik iştahınızı kabartmak adına, 2024'te Birleşik Krallık'ta vizyona girmesi planlanan en heyecan verici 24 filmi seçtik.

Zavallılar (Poor Things)

Alasdair Gray'in eksantrik çok satan kitabının bu aşırı gerçeküstü uyarlamasında Emma Stone cinsel ve ruhsal bir yolculuğa çıkıyor. Frankenstein benzeri bir bilim insanı tarafından hayata döndürülen genç bir kadını canlandırıyor fakat doğmamış bebeğinin beyni kafasına yerleştirilmiş.

Stone'un buradaki performansı kıvrak, gösterişli ve neredeyse şoke edecek kadar cesur ve bu, (Sarayın Gözdesi [The Favourite] ve The Lobster'ın) yönetmeni Yorgos Lanthimos'la yakaladığı yaratıcı kimyanın bir kanıtı ki, nihayetinde Zavallılar tuhaf olduğu kadar tatlı ve narin hale de geliyor. (Türkiye'de 9 Şubat'ta gösterime girdi)

The Book of Clarence

MS 29 Kudüs'ünde kendi dinini kurmaya çalışan mazlum bir adamın (Lakeith Stanfield) etrafında dönen bu Kitâb-ı Mukaddes komedisi, Brian'ın Hayatı'na (Monty Python's Life of Brian) benziyor. Yönetmen Jeymes Samuel'in 2021 tarihli çılgınca pervasız The Harder They Fall'dan sonraki filmi olan bu yapım da, aynı derecede yıldızlarla dolu bir oyuncu kadrosuna sahip olmayı başardı: Görevlendirme listesinde James McAvoy, Omar Sy, David Oyelowo, Benedict Cumberbatch ve Stranger Things'den Caleb McLaughlin'in hepsi var. (Türkiye vizyon tarihi belirsiz)

İlgi Alanı (The Zone of Interest)

Jonathan Glazer sinemacılıkta muhtemelen en kıskanılacak kariyere sahip: Yıllarca ortadan kaybolduktan sonra 5 yıldızlı bir başyapıtla aniden karşımıza çıkıyor. İlgi Alanı; kara komedi filmi Sexy Beast (2000), Nicole Kidman'lı gizem Birth (2004) ve Scarlett Johansson'un yer aldığı, 2013 yapımı unutulmaz uzaylı filmi Derinin Altında'yla (Under the Skin) birlikte yalnızca dördüncü filmi oldu. Muhtemelen şimdiye kadarki en iddialı işi.

Auschwitz'in hemen yanındaki, bir Nazi komutanı tarafından yönetilen bir aile evinde, ev içi ritüeller ve aile kavgalarının arka fonunda gerçek silah sesleri ve çitin üzerinden yayılan dehşet çığlıkları var. Anlaşılır bir şekilde; bu korkunç, mide bulandırıcı ama görülmesi gereken bir iş; derin kötülüğü en gamsız ve gündelik haliyle tasvir ediyor. (23 Şubat)

Demir Pençe (The Iron Claw) 

Güreş dünyasının devleri Von Erich ailesinin hikayesi, ilgi çekici bir olasılık sunsa da beklentiyi artıranlar, Demir Pençe'nin yıldızları. Drama, Hollywood'un birbirinden farklı arenalarından üç önde gelen erkeği bir araya getiriyor: Zac Efron, Britanyalı yükselen yıldız Harris Dickinson ve ABD dizisi The Bear'da Şef Carmy rolüyle halihazırda izleyicileri etkileyen Jeremy Allen White. (22 Mart)

Kötülük Diye Bir Şey Yok (Aku wa sonzai shinai/Evil Does Not Exist)

2024'te gösterime girmesi planlanan festival ödüllü bir diğer filmse Japon yönetmen Ryûsuke Hamaguchi'nin son filmi Kötülük Diye Bir Şey Yok. 2022'de En İyi Film dalında aday gösterilen Drive My Car'la (Doraibu mai kâ) Oscar kazanarak taze başarı elde eden Hamaguchi'nin yeni filmi, cennet gibi bir köyü glamping (lüks kampçılık) tesisine dönüştürmeyi uman bir inşaat şirketinin gelişiyle huzurları tehdit edilen köylüleri konu alıyor. Film, Zavallılar'la Martin Scorsese'nin Dolunay Katilleri'ni (Killers of the Flower Moon) geride bırakarak BFI Londra Film Festivali'nde En İyi Film ödülünü kazandı. (Türkiye'de 1 Aralık 2023'te gösterime girdi)

Dune: Çöl Gezegeni Bölüm İki (Dune: Part Two)

Çok açık ki bu yıl bir sürü devam filmini beraberinde getirecek. Ancak bunların başında yer alan Dune: Çöl Gezegeni Bölüm İki planlanandan daha geç geliyor: İlk olarak Kasım 2023'te vizyona girmesi planlanıyordu ancak mücadele içindeki yazar ve oyuncuların grevleri Warner Bros'un gösterim tarihini 4 ay sonraya atmasına neden oldu.

Denis Villeneuve'ün devam filminde geri dönen yıldız Timothée Chalamet'ye, Florence Pugh ve Elvis'in Austin Butler'ı eşlik edecek. Ve bu sefer Zendaya'nın gerçekten yapacak bir şeyi olacak! (1 Mart)

Canavar (Kaibutsu/Monster)

Son 10 yılda 8 (çok iyi) film çeken Japon yönetmen Hirokazu Koreeda, dünyanın en üretken yönetmenlerinden biri. Koreeda, Bebek Servisi'nin (Broker) vizyona girmesinden sadece bir yıl sonra (suç teşkil edecek kadar az izlenen Netflix dizisi The Makanai'den bahsetmiyorum bile) Canavar'la yine hedefi on ikiden vurdu. Hayatını kaybeden besteci Ryuichi Sakamoto'nun son film müziklerini içeren film, oğlunun davranışlarındaki rahatsız edici değişiklikleri fark ettikten sonra bir öğretmenle yüz yüze gelen bir anneyi (Sakura Andō) konu alıyor. Film, Cannes Film Festivali'nde En İyi Senaryo ödülünü kazandı. (Türkiye vizyon tarihi belirsiz)

Kaçak Kızlar (Drive-Away Dolls)

Coen Biraderler'in yarısı Ethan; Margaret Qualley ve Blockers'ın yıldızı Geraldine Viswanathan'ın gizemli bir evrak çantasını ele geçirerek Pedro Pascal, Matt Damon ve Colman Domingo gibi kişilerin oynadığı madrabaz ve suçlularla sürtüştüğü bu lezbiyen polisiyesini hem yönetti hem de filmin ortak yazarlarından biri oldu. Bazı filmler kendi kendilerini satmayı gerçekten başarır. (Türkiye vizyon tarihi belirsiz)

Lisa Frankenstein

Biraz havalı olan herkes, Megan Fox'ın kötü bir ruhun ele geçirdiği ve ergen erkekleri yiyen bir amigo kızı canlandırdığı, Diablo Cody imzalı Kana Susadım'daki (Jennifer's Body) dehayı kabul eder. Cody'nin (Robin Williams'ın kızı Zelda'nın yönetimindeki) yeni filmi, gayet aynı uzmanlıktan besleniyor gibi görünüyor. Başroldeki Kathryn Newton, Viktorya döneminden kalma bir ergeni yerel mezarlıktan 1989'da dirilten ve onunla ölümcül bir yolculuğa başlayan gotik bir yeni yetmeyi (ne kadar da Lydia Deetz'vari) canlandırıyor. (Türkiye vizyon tarihi belirsiz)

Mickey 17

Bong Joon-ho'nun sıradaki filminde büyük bir isim rol alıyor. 2020'de Koreli sinemacı, Oscarlarda En İyi Film ödülünü kazanıp İngilizce çekilmeyen ilk film olan Parazit'le (Gisaengchung/Parasite) dünya çapında beğeni toplamıştı. Mickey 17, Edward Ashton'un 2022 tarihli romanı Mickey7'den uyarlanan bir bilimkurgu gerilimi. Uzay yolculuğu yapan bir klonu canlandıran başroldeki Robert Pattinson'a Steven Yeun, Naomi Ackie, Toni Collette, Mark Ruffalo ve evet, Thomas Turgoose gibi etkileyici bir geniş kadro destek veriyor. (Türkiye vizyon tarihi belirsiz)

Challengers

İşçi sendikalarını her zaman destekleyeceğim. Ama oyuncuların grevi bu biseksüel üçlü ilişki romantik komedisinin gösterim tarihini Eylül 2023'ten Nisan'a ittiğinde kısa süreliğine Margaret Thatcher'a mı dönüştüm acaba? Maalesef evet. Zendaya, Josh O'Connor ve Batı Yakasının Hikayesi'nden (West Side Story) Mike Faist, tenis oynayan ve birlikte bir gece geçiren aşk üçgeninin üç köşesinde oynuyor. Yıllar sonra, bir Grand Slam şampiyonluk maçı için yeniden bir araya gelirler. Beni Adınla Çağır'la (Call Me by Your Name) Kemikler ve Her Şey'den (Bones ve All) sorumlu şehvetli İtalyan Luca Guadagnino kameranın arkasında. Bu 2023-2024'ün en seksi filmi olabilir mi? (26 Nisan)

Maymunlar Cehennemi: Yeni Krallık (Kingdom of the Planet of the Apes)

Yeniden başlatılan Maymunlar Gezegeni (Planet of the Apes) serisinin 2017'de vizyona giren parlak Maymunlar Cehennemi: Savaş'la (War for the Planet of the Apes) sona eriyor gibi görünmesinin üzerinden 7 yıl geçse de güçlü primatlar geri döndü.

Labirent: Ölümcül Kaçış (Maze Runner) filminin arkasındaki Wes Ball'un yönettiği Maymunlar Cehennemi: Yeni Krallık, önceki filmde yaşanan olayların üzerinden birkaç nesil geçtikten sonrasını işliyor. Proximus Caesar (Kevin Durand) liderliğindeki kuyruksuz maymunlar, insan teknolojisini arayan kıyıdaki bir maymun klanına öncülük ediyor. (10 Mayıs)

Twisters

En uzun süredir beklenmeyen devam filmi olabilecek Twisters'ın bu yıl gösterime girmesi bekleniyor. Bizden duymanız gerekiyorsa; film Bill Paxton, Helen Hunt ve Philip Seymour Hoffman'ın başrollerinde olduğu 1996 yapımı felaket filmi Kasırga'nın (Twister) devamı niteliğinde ve yönetmeniyse daha da şaşırtıcı: Munyurangabo (2007) ve Minari (2020) adlı bağımsız filmlerden 200 milyon dolarlık bir destana ilerleyen Lee Isaac Chung. Rüzgarlı yolculukta Daisy Edgar-Jones, Glen Powell ve In the Heights'ın yıldızı Anthony Ramos ona eşlik ediyor. (19 Temmuz)

Trap

Bahse girerim geçen yaz en az birkaç düzine kişi, Oppenheimer'ın gösterimlerini akıllarında tek bir düşünceyle terk etti: "Josh Hartnett bunda harika değil miydi?!" Artık Pearl Harbor posterlerini imzalatmaya hevesli, çığlık atan genç kızların serenat yapmadığı Hartnett, M. Night Shyamalan'ın bu çok gizli gerilim filminde yine tam bir film yıldızı modunda. Bir konserde geçen psikolojik korku filmi olarak tanımlanan Trap'te Hartnett, Shyamalan'ın kızı Saleka'nın canlandırdığı genç bir rock sanatçısıyla yolları kesişen, çocuğuna aşırı düşkün bir baba olarak başrolde. Shyamalan'ın son filmleri, çılgınca büyük riskler alıyor (Eşcinsel babaları terörize eden Ron Weasley! İnsanları yaşlandıran plajlar!), bu yüzden bu da kaçınılmaz bir ziyafet olacak. (2 Ağustos)

Beterböcek Beterböcek (Beetlejuice 2)

Onlarca yıl sürmüş gibi hissettiren geliştirme sürecinden sonra, Tim Burton'ın en iyi filmi Beterböcek'in devamı 2024'te gelecek ve hayranları Michael Keaton'ın asi biyo-şeytan kovucusuyla 36 yıl sonra yeniden bir araya getirecek. İlk filmde yer alıp geri dönecek yıldızlar arasında olan Winona Ryder ve Catherine O’Hara, Lydia ve Deelia Deetz'i canlandırırken, Wednesday'le çıkış yapan Jenna Ortega da Lydia'nın kızını oynayacak. Bu sefer Beterböcek'in Monica Bellucci tarafından hayat verilen bir eşi de olacak. (6 Eylül)

Joker: Folie à Deux

Todd Phillips'in Joker'inin 2019'un en büyük filmlerinden biri haline gelmesiyle birlikte Joker: Folie à Deux de büyük bir heyecanla beklenmeye başladı. Bu sefer işleri daha da ilginç hale getiren şeyse, devam filminin Lady Gaga'nın da başrollerden birinde yer alacağı bir müzikal olacağı gerçeği. Bir Yıldız Doğuyor (A Star is Born) ve Gucci Ailesi (House of Gucci) gibi filmlerde oynayan şarkıcı, Joaquin Phoenix'in Joker'inin karşısında Harley Quinn karakterini canlandıracak. Filmin ilk yapımın devasa başarısını (Küresel gişe hasılatı 1 milyar doları aştı) yakalayıp yakalayamayacağı henüz belli değil ama kuşkusuz ki Warner Bros'un umutları çok büyük. (4 Ekim)

Ayı Paddington Peru'da (Paddington in Peru)

Dünyanın yeni bir Paddington filmine ihtiyacı var ve neyse ki 2024'te tam olarak bunu elde edeceğiz. Hugh Bonneville, Julie Walters, Olivia Colman ve Antonio Banderas'ın canlı aksiyon rollerinde göründüğü, gönülleri ısıtacağından emin olunan devam filminde Ben Whishaw, Peru kökenleri keşfedilecek ayıyı seslendirmek için geri dönüyor. Ayı ve manevi ailesinin Peru'ya yaptığı yolculuk, Amazon yağmur ormanlarında kaotik bir hâl alınca işler beceriksizce sarpa saracak (En nihayetinde bu Paddington). (Birleşik Krallık'ta 8 Kasım 2024'te gösterime girecek filmin Türkiye'deki vizyon tarihiyse 17 Ocak 2025)

Alto Knights

Sıkı Dostlar'ın (Goodfellas) yazarının kaleminden çıkan ve Robert De Niro'nun iki rakip İtalyan-Amerikan mafya patronunu birden canlandırdığı bir gangster draması mı? Tabii, neden olmasın! Yağmur Adam (Rain Man) ve Kardeş Gibiydiler'in (Sleepers) yönetmeni Barry Levinson'ın Alto Knights adlı filmi, gangsterler Vito Genovese ve Frank Costello arasındaki rekabeti konu alırken halihazırda 80 yaşındaki De Niro her ikisini de oynuyor. Debra Messing, Cosmo Jarvis ve Euphoria'nın oyuncularından Kathrine Narducci de yer alacak. (15 Kasım)

Nosferatu

Robert Eggers, çok şaşırtan ilk filmi The Witch'in sonrasında aynı derecede etkileyici The Lighthouse ve Kuzeyli'yi (The Northman) çekerek hızla takip edilmesi gereken bir yönetmen haline geldi. Dördüncü filminde bir tutku projesiyle uğraşıyor: Werner Herzog'un 1979'daki çabasının ardından 1922 yapımı Alman Dışavurumculuğu filmi Nosferatu'nun ikinci yeniden yapımı. Bu filmde hem The Idol'dan Lily-Rose Depp'i hem de vampir baş karakter rolünde Bill Skarsgård'ı oynatıyor. (Birleşik Krallık'ta 25 Aralık'ta gösterime girecek filmin Türkiye'deki vizyon tarihiyse 3 Ocak 2025)

Coyote vs. Acme

Warner Bros, Batgirl'de yaptığı gibi sağlam bir vergi indirimi karşılığında filmi sonsuza dek bir kasaya kilitlemeye çalışana kadar bu canlı aksiyon/animasyon melezi kimsenin dikkatini çekmemişti. Ancak Coyote vs. Acme'nin neredeyse yok edilmesi endüstride öylesine bir tepkiye yol açtı ki, film artık açık artırmayla diğer stüdyolara pazarlanmaya çalışılıyor. Şu anda herhangi birinin kapıp kapmayacağı belli değil ama en azından bir anda adı tanındı ki bu kısmen arzulanmasına yetebilir. Ayrıca, bu olay örgüsüne bir göz atın: Will Forte, (Looney Tunes'la şöhret kazanan) Acme Corporation'ın sayısız silahlarından herhangi biri halihazırda Road Runner'ı gerçekten yok etmediği için, Wile E. Coyote tarafından bu şirkete tazminat davası açmak için tutulan bir avukatı canlandırıyor. Bu filmi görememeyi hayal edebiliyor musun?! (Türkiye vizyon tarihi belirsiz)

I Saw the TV Glow

Kuşkusuz ki I Saw the TV Glow, Twitter'ın sinemayla ilgili kısmının otomatik kelime üreticisi olsa onun yaratacağı bir şeymiş gibi görünüyor: En sevdikleri TV şovu iptal edildikten sonra gerçeklikle yüzleşerek çöken gençler hakkındaki A24 destekli ve Emma Stone'un yapımcılığını üstlendiği bir gizem filmi. Ha bir de Phoebe Bridgers ve Fred Durst var. Film aynı zamanda yönetmen Jane Schoenbrun'un çıkış yapmasını sağlayan 2021 yapımı kült filmi We're All Going to the World's Fair'den sonraki işi ve bu da benzer şekilde internet dilini konuşan ve akıllara durgunluk veren bir gerilim filmi olacağını düşündürüyor. Ludistler (19. yüzyıl Birleşik Krallık'ında makineleri kırarak işlerini kaybetmemeyi amaçlayan işçileri tanımlayan bu ifade, sonrasında teknoloji düşmanları için de kullanılmaya başlandı -çn.) uzak durarak akıllıca davranıyor olabilir. (18 Ocak'ta Sundance Film Festivali'nde prömiyerini yapan filmin Türkiye'deki vizyon tarihi belirsiz)

Megalopolis

Francis Ford Coppola, 2011 yapımı az izlenen Twixt'ten bu yana bir film yönetmediği için Megalopolis çok ama çok önemli. Dahası, şarap imparatorluğundan gelen parayı kullanarak kendi cebinden 120 milyon dolar harcadı, bu yüzden muhtemelen birer bilet almamızı isteyebilir. Bu bilimkurgu draması, onun için uzun zamandır sahip olduğu bir tutku projesi ki Megalopolis kelimesini en az 1982'den beri dudağından düşürmedi. Yıllar boyunca bu projeyle adı geçen isimler arasında Leonardo DiCaprio, Paul Newman, Robert De Niro ve James Gandolfini yer aldı. Gerçek kadro (Adam Driver, Aubrey Plaza, Forest Whitaker, Nathalie Emmanuel ve ee, Shia LaBeouf) o kadar yüksek voltajlı değilse de bunun yılın en ilgi çekici filmlerinden biri olduğu inkar edilemez. Hikayenin, fütüristik bir New York'ta geçtiği ve sevgilisiyle babasının karşıt görüşleri arasında kalan genç bir kadın etrafında döndüğü bildiriliyor. (Türkiye vizyon tarihi belirsiz)

Nightbitch

Hillbilly Elegy, Sevgili Evan Hansen (Dear Evan Hansen), Penceredeki Kadın (The Woman in the Window) ve Manhattan'da Sihir'in (Enchanted) çok kötü, hızla unutulan devam filmi derken Amy Adams'ın şansı son birkaç yılda pek yaver gitmedi. Nightbitch her şeyi tersine çevirebilir mi? Rachel Yoder'ın bestseller kitabının bu uyarlamasının Bir Genç Kızın Gizli Defteri (Diary of a Teenage Girl), Can You Ever Forgive Me? ve A Beautiful Day in the Neighbourhood'la üçte üç yapan Marielle Heller'dan gelmesi iyi bir işaret. boşluk Aynı zamanda bu kadar ilginç bir önermeye sahip olması da olumlu bir işaret: Adams kendisini bir köpeğe dönüşmüş halde bulan ev hanımı bir anneyi canlandırıyor. Köpek dişlerini, kuyruğunu, çiğ et merakını düşünün. Bu yıl bir ara ABD'de Hulu'da, Birleşik Krallık'taysa Disney+' ta gösterime gireceği düşünülen bu film, büyülü gerçekçi bir eğlence sunabilir. Ya da Sharp Objects'ten sonra birinin Adams'a büyü yaptığına dair daha fazla kanıt. Bunu zaman gösterecek. (Türkiye vizyon tarihi belirsiz)

Unfrosted: The Pop-Tart Story

Jerry Seinfeld, Amerikan komedisinde o kadar efsanevi bir statüye sahip ki inanılmaz derecede ünlü birçok kişinin Netflix'teki Pop-Tart filminde rol almayı kabul etmesi iyiye işaret olmak zorunda değil. Kim onun dünyasına bir süreliğine dalmak istemez ki? Bununla birlikte Amerikan kahvaltı atıştırmalıklarının kökenine dair bu hikaye, tartışmasız 2024 'ün en çılgın oyuncu kadrosuna sahip: Hugh Grant, Melissa McCarthy, Jon Hamm, Peter Dinklage ve Christian Slater'ın hepsi tayfada. Dişlerinize kötü gelen bir Air düşünün. (3 Mayıs)

Independent Türkçe



NASA teleskobu, Neptün'ün tuhaf uydusunun geçmişini aydınlattı

Neptün'ün Kuiper Kuşağı'ndan yakaladığı bir uydusu, eski uydu sistemini yıkıp geçmiş (NASA)
Neptün'ün Kuiper Kuşağı'ndan yakaladığı bir uydusu, eski uydu sistemini yıkıp geçmiş (NASA)
TT

NASA teleskobu, Neptün'ün tuhaf uydusunun geçmişini aydınlattı

Neptün'ün Kuiper Kuşağı'ndan yakaladığı bir uydusu, eski uydu sistemini yıkıp geçmiş (NASA)
Neptün'ün Kuiper Kuşağı'ndan yakaladığı bir uydusu, eski uydu sistemini yıkıp geçmiş (NASA)

NASA'nın James Webb Uzay Teleskobu, Neptün'ün en büyük uydularından Nereid'in kökenine ışık tuttu. Bilim insanları uydunun, yaklaşık 4 milyar yıl önceki bir çarpışmadan sapasağlam çıkmayı başaran tek cisim olabileceğini tespit etti.

Güneş Sistemi'nin en uzak gezegeni Neptün, yörüngesindeki sıradışı uydularla dikkat çekiyor. En büyük uydusu Triton, gezegenin tersi yöne dönerken Nereid ise tuhaf yörüngesiyle öne çıkıyor.

Gezegenin en büyük üçüncü uydusu Nereid, Güneş Sistemi'ndeki en eliptik yörüngelerden birine sahip. Neptün'den epey uzakta dolaşsa da dev gezegenlerin çevresindeki diğer düzensiz uydularla kıyaslandığında ana gezegenine görece yakın sayılıyor.

Eğik, eliptik, uzak ya da ters yönlü yörüngelere sahip düzensiz uyduların, Güneş'in etrafında kendi başlarına dönerken bir gezegen tarafından yakalandığı düşünülüyor.

Hem Triton'un hem de Nereid'in bu şekilde Kuiper Kuşağı'ndan çekilip Neptün'ün uyduları arasına katıldığı tahmin ediliyordu. 

Ancak Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü'nden (Caltech) lisansüstü öğrencisi Matthew Belyakov, Nereid'in düzensiz uydular arasında bile istisna teşkil ettiğini söylüyor:

Çapı, kendisinden sonraki en büyük uydudan (Satürn'ün etrafındaki Phoebe) iki kat daha büyük ve diğer birçok düzensiz uyduya kıyasla ana gezegeninden o kadar da uzak değil.

Bu nedenle bilim insanları, keşfedildiği 1949'dan beri bu uydunun kökeniyle ilgili kesin bir karara varamıyordu.

Belyakov ve ekip arkadaşları yeni çalışmalarında NASA'nın James Webb Uzay Teleskobu'nu (JWST) kullanarak bu gizemi aydınlatmaya çalıştı.

JWST'nin kızılötesi kameraları sayesinde uydunun bileşimi hakkında bilgi edinerek bunu, Kuiper Kuşağı'ndaki diğer cisimlerle karşılaştırdılar.

derfg
Yaklaşık 338 kilometre çapa sahip Nereid, 1989'da Voyager 2 tarafından görüntülenmişti (NASA)

Bulguları hakemli dergi Science Advances'ta dün (20 Mayıs) yayımlanan çalışmaya göre Nereid'in yapısı, Kuiper Kuşağı'ndaki cisimlerden epey farklı.

Neptün uydusunun bu cisimlere kıyasla çok daha fazla su buzu içerdiği, ayrıca daha parlak, daha yansıtıcı ve daha mavi olduğu görüldü. Ayrıca uçucu organik maddeler Kuiper Kuşağı'ndaki cisimlerde yaygınken, Nereid'de bulunamadı.

Bilim insanları bu nedenle Nereid'in dışarıdan gelmek yerine her zaman Neptün'ün yörüngesinde döndüğünü düşünüyor.

Araştırmaya göre Triton'un Neptün tarafından yakalanması, sistemdeki diğer uyduların yörüngelerini bozarak pek çoğunun çarpışıp parçalanmasına yol açarken, bu olaydan tek parça kurtulmayı başaran tek cisim Nereid olabilir.

Çalışmada yürütülen simülasyonlarda Triton olayının ardından bir veya daha fazla uydunun hayatta kalma olasılığı yaklaşık yüzde 25 çıktı. Araştırmacılar bu oranın, Nereid'in dışarıdan gelen bir cisim olma ihtimalinden daha yüksek olduğunu söylüyor.

Belyakov, "Bence bu süreçten sağlam çıkan tek cisim Nereid" diyerek ekliyor:

Sağ çıkan diğer cisimler Neptün'ün en içteki uyduları ancak Voyager'dan elde ettiğimiz görüntülere bakılırsa bütünlükleri bozulmuş ve dağılmış moloz yığınları gibi görünüyorlar. Yani bunlar ilk sistemden kalan cisimler ancak bütünlüklerini kaybetmişler.

Bilim insanları yaklaşık 4,5 milyar yaşındaki Güneş Sistemi'nin ilk 100-200 milyon yılında yaşandığını düşündükleri bu olayın, Nereid'i bugünkü yörüngesine soktuğunu savunuyor. Hatta Triton'u da yavaşlatarak gezegene yaklaşmasını sağlamış olabilir.

Belyakov, Nereid'in yeni köken öyküsü hakkında, "Bence insanlar zaten bunun doğru olmasını istiyordu" diyor: 

Artık Nereid'in bileşimi hakkında, Neptün sisteminin oluşumunu gerçekten anlamamızı sağlayacak daha fazla veri toplayabiliriz. Ayrıca Nereid'i Neptün sisteminde oluşmuş yerli bir uydu olarak ele alırsak, belki de bu bize buz devlerinin etrafında uyduların nasıl oluştuğu hakkında çok şey anlatabilir.

Independent Türkçe, CNN, Space.com, Caltech, Science Advances


İneklerin tanıdık yüzleri ayırt edebildiği bulundu

Son çalışmalar, ineklerin sanılandan daha zeki canlılar olabileceğine işaret ediyor (Temsili/Unsplash)
Son çalışmalar, ineklerin sanılandan daha zeki canlılar olabileceğine işaret ediyor (Temsili/Unsplash)
TT

İneklerin tanıdık yüzleri ayırt edebildiği bulundu

Son çalışmalar, ineklerin sanılandan daha zeki canlılar olabileceğine işaret ediyor (Temsili/Unsplash)
Son çalışmalar, ineklerin sanılandan daha zeki canlılar olabileceğine işaret ediyor (Temsili/Unsplash)

İneklerin tanıdık ve yabancı yüzleri ayırt edebildiği, ayrıca tanıdıkları bir kişinin yüzünü sesiyle eşleştirebildiği bulundu.

Binlerce yıl önce evcilleştirilen inekler çok uzun zamandır insanlarla yakın temas halinde yaşıyor. Güçlü sosyal bağlar kurdukları bilinse de ineklerin bilişsel becerileri üzerine yapılan çalışmalar hâlâ sınırlı. 

Önceki aylarda bir ineğin alet kullandığı ilk kez kaydedilirken, bu davranış, hayvanlarda bilişsel kapasitenin önemli göstergelerinden biri sayılıyor.

Fransa Ulusal Tarım Araştırma Enstitüsü'nden bir grup araştırmacı, evcilleştirilmiş ineklerin tanıdık insan yüzlerini ayırt edip edemediğini anlamak üzere küçük bir çalışma yürüttü.

Bilim insanları Prim'Holstein cinsi 32 ineğe, tanıdık ve yabancı erkek yüzlerini içeren videoları seslerini kapatarak izletti ve hayvanların görüntülere ne kadar süre baktığını inceledi.

Ardından aynı videoları, tanıdık ve yabancı kişilerin sesleriyle birlikte izlettiler ve ineklerin tanıdıkları kişinin sesini yüzüyle eşleştirip eşleştiremediğini incelediler.

Bulguları hakemli dergi PLOS One'da dün (20 Mayıs) yayımlanan çalışmaya göre inekler tanımadıkları yüzlere daha uzun süre baktı. Araştırmacılar bunun, hayvanların tanıdık ve yabancı yüzleri ayırt etmesinden kaynaklandığını söylüyor.

Videolar sesli izlendiğinde ise yüz ve ses eşleştiğinde ineklerin videoya daha uzun süre baktığı görüldü. Bu, ineklerin tanıdıkları bir yüzü sesiyle eşleştirebildiği anlamına geliyor.

Araştırmacılar makalede şu ifadeleri kullanıyor: 

Sonuçlarımız, ineklerin birden fazla duyusal ipucunu bir araya getirebildiğini gösterirken, bu durum daha yüksek düzeyde bir bilişsel işlemeyi yansıtıyor.

Çalışmada insanlar yerine başka ineklerin görüntüleri gösterildiğinde, hayvanlar bu sefer tanıdıklarına daha uzun süre baktı. Bilim insanları benzer bir gözlemin köpeklerde de yapıldığını belirtiyor.

Ekip, evcilleştirilen hayvanların insan yüzlerini tanıyabildiğini gösteren kanıtların giderek arttığına ancak ineklerde bu alanda yeterince çalışma yapılmadığına değiniyor.

Hayvanların sosyal-bilişsel becerilerinin daha iyi öğrenilmesi, onların dünyasını daha iyi anlamaya ve yaşam standartlarını iyileştirmeye katkı sağlayabilir.

Daha sonraki çalışmalarda ineklerin gerçek insanlarla etkileşimlerini incelemek, onların duyusal ve bilişsel becerilerine daha fazla ışık tutabilir.

Independent Türkçe, Popular Science, Times, PLOS One


Game of Thrones'un Jon Snow'u tartışmalı finalle ilgili ne dedi?

HBO'nun fantastik dramasıyla şöhrete kavuşan Kit Harington, 2021 yapımı Eternals'taki Dane Whitman rolüyle Marvel Sinematik Evreni'ne adımını atmıştı (HBO)
HBO'nun fantastik dramasıyla şöhrete kavuşan Kit Harington, 2021 yapımı Eternals'taki Dane Whitman rolüyle Marvel Sinematik Evreni'ne adımını atmıştı (HBO)
TT

Game of Thrones'un Jon Snow'u tartışmalı finalle ilgili ne dedi?

HBO'nun fantastik dramasıyla şöhrete kavuşan Kit Harington, 2021 yapımı Eternals'taki Dane Whitman rolüyle Marvel Sinematik Evreni'ne adımını atmıştı (HBO)
HBO'nun fantastik dramasıyla şöhrete kavuşan Kit Harington, 2021 yapımı Eternals'taki Dane Whitman rolüyle Marvel Sinematik Evreni'ne adımını atmıştı (HBO)

Game of Thrones'un sona ermesinin üzerinden 7 yıl geçse de final sezonuna yönelik tartışmalar dinmiş değil. Dizinin yıldızı Kit Harington, yıllardır süren eleştirilere dair konuştu.

Final sezonunun aceleye getirilmiş olması ve karakterlerin davranışlarının yeterince temellendirilememesi gibi eleştirilere rağmen, Jon Snow'u canlandıran Harington, dizinin finalini hâlâ savunma ihtiyacı hissettiğini söyledi.

Geçen hafta sonu Michigan'daki Motor City Comic Con panelinde konuşan Harington, final sezonuna yönelik tepkileri değerlendirdi:

8. sezon meselesi... O sezonu hâlâ koruma içgüdüsüyle sahipleniyorum. Çünkü siz olan biteni dışarıdan gördünüz, bense işin mutfağındaydım. Bu işe ne kadar emek ve sevgi verildiğini, ne kadar zaman harcandığını; masanın etrafında nasıl uzun tartışmaların döndüğünü biliyorum.

Harington, dizinin yaratıcıları David Benioff ve D.B. Weiss'a desteğini ise şu sözlerle vurguladı:

Bu kısa bir süreç değil; son derece karmaşık, uzun ve incelikli bir iş. Bunu en iyi kotarabilecek kişiler, ilk 7 sezonu ortaya çıkaran, George R. R. Martin'in dünyasını ekrana taşıyan o ekipti. Hatalar yapılmış olabilir, kimileri beğenmiş kimileri beğenmemiştir. Yine de o dönemde doğru bildikleri şeyi yaptıklarından şüphem yok. Diziye ve o sezona karşı kendimi çok savunmacı hissediyorum ve sanırım hep böyle hissedeceğim.

Görkemli bir miras ve tartışmalı final

George R. R. Martin'in fantastik serisinden uyarlanan Game of Thrones, 2011-2019'da dünya çapında bir fenomene dönüşmüştü. Ancak Rotten Tomatoes'ta 7. sezon yüzde 93'lük beğeni oranına ulaşırken, final sezonu büyük hayal kırıklığı yaratarak yüzde 55'te kalmıştı.

Hayranlar sezonun sadece 6 bölüme sığdırılmaya çalışıldığını, karakterlerin yaşadığı dönüşümlerin yeterince işlenmediğini ve özellikle Daenerys Targaryen'in karanlığa savruluşunun fazla aceleye getirildiğini düşünüyordu.

Westeros evreninde yeni projeler

Game of Thrones sona erse de Westeros evreni yeni yapımlarla genişlemeyi sürdürüyor. Geçen ay Aegon's Quest adlı yan proje resmen duyurulmuştu. 

Jon Snow karakterini merkeze alan bir yan dizi de 2022'de gündeme gelmiş ancak Harington, yakın zamanda bu projenin şimdilik rafa kaldırıldığını doğrulamıştı.

House of the Dragon'ın üçüncü sezonu haziranda izleyiciyle buluşacak. A Knight of the Seven Kingdoms'ın ikinci sezon çekimleri ise devam ediyor.

Independent Türkçe, NME, GamesRadar