İsrail'in yargılanması için UCM'ye şikayette bulunan İngiliz milletvekili Webbe, AA'ya konuştu

Fotoğraf: Raşid Necati Aslım/AA
Fotoğraf: Raşid Necati Aslım/AA
TT

İsrail'in yargılanması için UCM'ye şikayette bulunan İngiliz milletvekili Webbe, AA'ya konuştu

Fotoğraf: Raşid Necati Aslım/AA
Fotoğraf: Raşid Necati Aslım/AA

İsrail'in Gazze'de işlediği savaş suçlarının soruşturulması ve yargılanması için Uluslararası Ceza Mahkemesine (UCM) resmi şikayette bulunan İngiliz milletvekili Claudia Webbe, Gazze'deki saldırılara müdahil olanların ve İsrail'in uluslararası suç ortaklarının ceza mahkemelerinde yargılanması gerektiğini söyledi.

İngiltere parlamentosunda bağımsız milletvekili olan Webbe, İsrail'in Gazze'deki saldırılarının yol açtığı yıkım, insani kriz ve İngiltere'nin siyasi ve askeri destek sağlaması nedeniyle İsrail'in suç ortağı olduğu iddialarına ilişkin AA muhabirine değerlendirmelerde bulundu.

Webbe, Gazze'deki durumun kahredici olduğunu dile getirerek, İsrail'in Gazze halkına yönelik 160 günü aşkın süredir devam eden saldırılarının korkunç boyutta olduğuna işaret etti.

Uluslararası Adalet Divanının (UAD), bu saldırıların makul soykırım riski taşıdığı tespitinde bulunduğunu vurgulayan Webbe, "Ramazan ayındayız. Ne bir ara ne de bir ateşkes var. Bu kesinlikle yıkıcı." ifadesini kullandı.

Webbe, İsrail'in açlığı "savaş silahı" olarak kullandığını, Gazze'deki sivillere yönelik bombardıman ve hava saldırılarının devam ettiğini belirterek, her gün Gazze'de insanların hayatını kaybettiğini ve bu durumdan özellikle kadınlar ve çocukların etkilendiğini söyledi.

"Bu dehşet verici ve buna gerçek zamanlı olarak tanıklık etmemiz kesinlikle korkunç." diyen Webbe, açık şekilde ateşkes çağrısında bulunulması ve İsrail'e Gazze halkına yönelik bombardıman ve zulme son vermesi için ciddi çağrı yapılması gerektiğini bildirdi.

- "Saldırı eylemlerine karışanlar ceza mahkemeleri önüne çıkarılmalı"

İngiliz milletvekili Webbe, İsrail hükümetinin soykırım ve insanlığa karşı suçlar dahil Filistin halkına karşı işlediği savaş suçlarının soruşturulması ve yargılanması çağrısıyla Aralık 2023'te UCM'ye yaptığı resmi şikayete ilişkin, şu değerlendirmelerde bulundu:

Gazze halkına, sivillere yönelik saldırı eylemlerine karışan kişilerin ceza mahkemeleri önüne çıkarılması, eylemleri ve kararları için hesap vermesi gerektiğine inanıyorum. Bu nedenle, İsrail hükümetini, (İsrail Başbakanı Binyamin) Netanyahu dahil kilit rollerdekileri ve tüm kabinesini bu cinayetlerde suç ortağı oldukları, cinayetleri yönlendirerek Gazze halkına zarar verilmesine neden oldukları için sorumlu tutuyorum.

- "İngiltere'nin suç ortağı olduğu açıktır"

Webbe, İngiltere'nin İsrail'e sağladığı siyasi ve askeri desteği gerekçe göstererek, İsrail'in suç ortağı olduğu iddialarıyla ilgili de "İngiltere'nin 7 Ekim'den bu yana sadece İsrail'i korumakla kalmadığı, aynı zamanda İsrail'e bir süredir devam etmekte olan silah tedarikiyle de suç ortağı olduğu açıktır." dedi.

İngiltere'nin İsrail'i silahlandırmaya son vermesi gerektiğinin altını çizen Webbe, buna karşın ülkesinin İsrail'e silah satışı lisansları verdiğini ve askeri yardım sağlamaya devam ettiğini bildirdi.

Webbe, İngiltere'nin bu eylemlerinin Gazze'de sivil halka yönelik işlenen soykırımda suç ortaklığı anlamına geldiğini, buna artık son verilmesi gerektiğini ifade etti.

İngiliz parlamenter, "Bu nedenle uluslararası aktörlerin İngiltere ve ABD gibi ülkelerden yaptıklarının hesabını sorması gerekmektedir. İngiltere, ABD'nin Gazze halkına yönelik eylemlerini takip ederek ABD ile suç ortaklığı yapmaktadır." diye konuştu.

Gazze'de akan kanın durması için İngiliz hükümetine de çağrıda bulunan Webbe, sözlerini şöyle tamamladı:

İngiliz hükümeti İsrail'e silah yardımını derhal durdurmalı. Derhal yaptırım uygulamalı. Gazze halkına gerekli gıda ve kaynakları sağlayacak olan Birleşmiş Milletler (BM) Yakın Doğu'daki Filistinli Mültecilere Yardım ve Bayındırlık Ajansına (UNRWA) finansmanını yeniden başlatmalıdır. Bunu derhal yapmalıdır.

- İngiliz milletvekili Webbe, AA'nın "Kanıt" kitabını inceledi

Webbe, röportajın ardından Anadolu Ajansının (AA) İsrail'in Gazze'ye yönelik saldırılarında beyaz fosfor kullanması başta olmak üzere işlediği savaş suçlarına yönelik belge niteliğindeki fotoğrafların yer aldığı "Kanıt" kitabını inceledi.

AA'nın bu kitapla Gazze'de yaşanan ihlalleri belgeleyerek uluslararası kamuoyunun dikkatine sunduğu bilgisini alan Webbe, daha sonra kitaptaki bazı fotoğraflara ilişkin yorum yaptı.

İsrail ordusunun şiddetli saldırılarına maruz kalan Filistinlilerin, güneydeki bölgelere göç ettiğini ortaya koyan bir fotoğrafı inceleyen Webbe, "Bu kesinlikle korkunç. Yeni Nekbe gibi. Nekbe'nin devamı. Nekbe'nin üzerinden 75 yıl geçti." ifadesini kullandı.

Daha sonra Webbe, kitap ve kitabın hazırlanmasında yapılan tüm çalışmalar için teşekkür etti.

- "Kanıt" kitabı İsrail'in suçlarını belgeliyor

İsrail'in Gazze'de kadın ve çocuk ayrımı gözetmeksizin gerçekleştirdiği saldırılara başta Batılı ülkeler olmak üzere çoğu ülke sessiz kalırken, bazı ülkeler ise katliamlar için "delil yetersizliği" tezini ileri sürdü.

Söz konusu iddialar üzerine AA, saldırıların başından bu yana önemli görev üstlenen foto muhabirleri ve kameramanların görüntülerini, uluslararası hukukta delil olması amacıyla kitaplaştırma kararı aldı.

Uzman bir ekip tarafından Türkçe, İngilizce ve Arapça hazırlanan kitap "Kanıt" ismiyle yayımlandı. Kanıt'ta İsrail'in Gazze'de işlediği insanlık suçları belge niteliğindeki fotoğraflarla gözler önüne serildi.

BM Konvansiyonel Silahlar Sözleşmesi'ne göre kullanılması suç olan ve İsrail ordusunun Gazze'nin yoğun nüfuslu sivil bölgelerinde kullandığı beyaz fosforlu top mermilerinin fotoğrafları da kitapta yer aldı.



İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
TT

İsrail ordusu, Gazze'de kendi adına çalışan 5 milis gücüne sahip olmakla övünüyor

 Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)
Gazze'nin güneyindeki Refah'ta, Hamas'ın silahlı kanadı olan İzzeddin el-Kassam Tugayları mensupları (Arşiv- Reuters)

İsrail ordusu, Gazze Şeridi’nde Hamas’a karşı faaliyet gösteren 5 Filistinli milis grubun oluşturulmasıyla övünürken, iktidardaki sağ çevreler bu grupların rolü konusunda uyarılarda bulunuyor. Sağcı çevreler, bu tür yapılanmaların en iyi ihtimalle para hırsıyla hareket ettiğini, daha fazla ödeme yapan bir taraf bulmaları hâlinde İsrail’e karşı da dönebilecekleri görüşünü dile getiriyor.

Ordu bu eleştirilere verdiği yanıtta, söz konusu güçlerin yakından izlendiğini ve dikkatli davranıldığını vurguladı. Açıklamada, bu milislerin bugün “sarı hat” olarak adlandırılan bölgede Hamas hücrelerine karşı görevler yürüttüğü, bu görevlerin İsrail ordusu tarafından yapılması hâlinde askerlerin hayatının ciddi risk altına gireceği ifade edildi.

Ordu, bu grupların Hamas’a yönelik suikastlar gerçekleştirdiğini ve onları kamuoyu önünde küçük düşürdüğünü ileri sürdü.

Ancak sağ kanat bu değerlendirmelere temkinli yaklaşıyor. Bu milislerin kişisel çıkarlara, aşiretler arası çatışmalara ve suç çeteleri arasındaki rekabete dayandığını savunan sağcılar, bu yapılarla güvenli ilişkiler kurulamayacağını belirtiyor.

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

Gazze’de silahlı bir milis gruba liderlik eden ve yakın zamanda öldürülen Yasir Ebu Şebab (Yediot Aharonot)

İsrailli kaynaklara göre Gazze’de hâlihazırda faaliyet gösteren 5 silahlı milis grubu bulunuyor: İlki kuzeyde Beyt Lahiya bölgesinde ve Eşref el-Mansi tarafından yönetiliyor. İkincisi Gazze kentinin kuzeyindeki Şucaiyye Mahallesi yakınlarında, lideri Rami Adnan Halis. Üçüncüsü orta kesimde Deyr el-Belah civarında ve Şevki Ebu Nasira tarafından yönetiliyor. Dördüncüsü Han Yunus’ta, lideri Husam el-Esdal. Beşinci milis ise Refah’ta faaliyet gösteriyordu ve Yasir Ebu Şebab tarafından yönetiliyordu; Şebab’ın öldürülmesinin ardından yerini Gassan ed-Dehini aldı. Gazze’de son dönemde ed-Dehini’nin bir suikast girişiminde yaralandığına dair söylentiler yayıldı.

Yediot Aharonot gazetesine konuşan güvenlik kaynakları, kuzey ve güneyde faaliyet gösteren milislerin aşiretlere dayandığını ve suç geçmişi olan kişiler tarafından kontrol edildiğini belirtirken, orta kesimdeki iki grubun liderlerinin geçmişte Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) ile bağlantılı isimler olduğunu belirtti. Bu nedenle söz konusu iki grubun ulusal saiklerle hareket ediyor olabileceği ve İsrail ordusunun aslında Filistin çıkarları doğrultusunda kullanılıyor olabileceği ihtimali dile getirildi.

Gazete, İsrail çevrelerinde bu silahların kontrolden çıkabileceği ve ister milis liderlerinin elinden çıksın isterse bölgedeki diğer tarafların eline geçsinler, işgal ordusuna karşı kullanılmaları olasılığı konusunda endişeler olduğunu belirtti.

Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)Han Yunus’ta İsrail yanlısı bir milis grubuna liderlik eden Husam el-Esdal (Filistin Basın Ağı sayfası)

Gazete ayrıca, işgal ile iş birliği yapan Gassan ed-Dehini’nin yayımladığı ve Hamas ile direniş güçlerini tehdit ettiği videoya da değindi. Videoda ed-Dehini’nin, Refah’ta İsrail hava desteği altında esir alınan Kassam Tugayları saha komutanı Edhem el-Aker’e hakaret ettiği görülüyor. Videoda ed-Dehini’nin, Gazze’de daha önce bulunmayan kamuflajlı askeri üniforma ve kurşun geçirmez yelek giydiği, nadir ve pahalı bir sigara içtiği, arka planda ise modern “pick-up” araçların ve yakın mesafede İsrail askeri mevzisi olduğu tahmin edilen bir binanın yer aldığı ifade edildi.

Öte yandan, CNN ve Wall Street Journal, İsrail kaynaklarına atıfta bulunarak, İsrail’in bu milisleri çok sayıda tüfek ve mühimmatla silahlandırdığını yazdı. Bu durum, Oslo Anlaşmaları döneminde İsrail’in Filistin Yönetimi’ne silah edinme izni vermesini ve sağ kesimin o dönemde dile getirdiği “Onlara silah vermeyin” sloganını hatırlattı.

Wall Street Journal, yedek subaylara dayandırdığı haberinde, İsrail’in Hamas’a karşı faaliyet gösteren bu milislere yaptığı yatırımları artırdığını, askeri teçhizat sağladığını, üyelerini İsrail’deki hastanelerde tedavi ettirdiğini ve ailelerine destek verdiğini belirtti. Gazete, bu kişilerin bazılarının Filistin Yönetimi ile bağlantılı olduğunu, özellikle Refah’taki bazı unsurların ise suç kayıtlarının bulunduğunu yazdı.

Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)Gazze’deki Cibaliye Mülteci Kampı’nda Hamas’a bağlı Kassam Tugayları mensuplarının önünde duran Filistinli bir çocuk (Arşiv – EPA)

Haberde, İsrail’in bu gruplara yakıt, gıda, araç, hatta sigara sağladığı; onları İsrail askerlerine yakın “sarı hat” bölgesinde konuşlandırmaya yardımcı olduğu ve bu desteğin maliyetinin İsrail güvenlik bütçesinden on milyonlarca şekele ulaşabileceği ifade edildi.

Şarku’l Avsat’ın Yediot Aharonot'tan aktardığına göre İsrail güvenlik kurumları içinde bu milislerin desteklenmesi konusunda görüş ayrılığı bulunuyor. Destekleyenler, bu yaklaşımın Hamas’a karşı taktiksel fayda sağladığını ve askerler üzerindeki riski azalttığını savunurken; karşı çıkanlar, silahların başka ellere geçmesi ya da bazı unsurların Filistin toplumuna yeniden entegre olabilmek için İsrail’e karşı dönmesi ihtimaline dikkat çekiyorlar.

Gazete, bu milislerin Hamas ve askeri kanadıyla baş edebilecek birleşik örgütsel yapıya sahip olmadığını, fiilen sadece İsrail ordusu ve Şin Bet’in denetimi altında hareket ettiklerini vurguladı.

Sonuç bölümünde Yediot Aharonot, bu grupların kısa vadeli taktik çözüm sunabileceğini, özellikle geniş çaplı yıkım operasyonları öncesinde Hamas mensuplarını tünellerde veya enkaz altında aramak için kullanılabileceğini belirtti. Ancak, örgütsel çatıdan yoksun bu yapıların Hamas’ın yerine geçme şansının bulunmadığını, Hamas’ın ateşkes sürecinde gücünü yeniden toparladığını ve kontrolünü pekiştirdiğini kaydetti.

Gazeteye konuşan sağcı bir siyasi kaynak, bu milislerin İsrail’e Lübnan Savaşı’nı hatırlattığını belirtti. O dönemde İsrail’in Filistin Kurtuluş Örgütü’ne ve daha sonra Hizbullah’a karşı Lübnanlı milisleri devreye soktuğunu hatırlatan kaynak, bu milislerin Sabra ve Şatilla mülteci kamplarında katliamlar gerçekleştirdiğini ve bunun sorumluluğunun İsrail’e yüklendiğini belirtti. Bu nedenle aşırıya kaçılmaması ve bu tür gruplara bel bağlanmaması gerektiğini vurguladı.


Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
TT

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı: Silahlarını bırakıp barış yolunu seçen herkesi memnuniyetle karşılıyoruz

Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)
Sudan'ın el Gedarif eyaletindeki Ebu el-Nece kampında bulunan yerinden edilmiş Sudanlılar (AFP)

Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan yaptığı açıklamada, devletin barışı veya ateşkesi reddetmediğini, ancak ateşkesin "düşmanı yeniden güçlendirmek için bir fırsat" olmaması gerektiğini söyleyerek, Hızlı Destek Kuvvetleri'ne (HDK) atıfta bulundu.

Egemenlik Konseyi tarafından dün yayınlanan açıklamada belirtildiği üzere, Burhan Cezire Eyaleti'ne yaptığı ziyarette, "silahlarını bırakıp barış yolunu benimseyen herkesi memnuniyetle karşıladığını" ifade etti. Ayrıca, "ülkeye ve orduya karşı kışkırtıcılık yapanların hesap vereceğini" vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump perşembe günü yaptığı açıklamada, ülkesinin Sudan'daki savaşı sona erdirmek için yoğun çaba sarf ettiğini ve buna çok yaklaştığını söyledi.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Sudan ordusu ile HDK arasındaki savaş, sivil yönetime geçiş için seçimlere yol açması beklenen geçiş döneminde yaşanan iktidar mücadelesinin ardından 2023 Nisan ayının ortalarında patlak verdi.


Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
TT

Sudanlı doktorlar, Kuzey Kordofan'da HDK saldırısında 24 kişinin öldüğünü bildirdi

Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)
Hartum'da hasar görmüş bir binanın önünde insanlar mallarını satıyor (DPA)

Sudan Doktorlar Ağı'na göre Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK yerinden edilmiş insanları taşıyan bir araca saldırısı sonucu, aralarında sekiz 8 çocuğun ve birkaç kadının da bulunduğu 24 kişi hayatını kaybetti.

Ağ, aracın Güney Kurdufan eyaletinden kaçan yerinden edilmiş insanları taşıdığını ve el-Rahad şehrine geldiğinde hedef alındığını, bunun sonucunda ikisi bebek olmak üzere 24 kişinin öldüğünü ve çok sayıda kişinin de tedavi için şehrin hastanelerine kaldırıldığını belirtti.

Doktorlar Ağı, bölgenin ciddi tıbbi kaynak sıkıntısı çektiği, bu durumun yaralı ve yerinden edilmiş kişilerin acılarını daha da artırdığı son derece karmaşık sağlık ve insani koşullar altında saldırının gerçekleştiğini ifade etti.