Hayvanlar arasında bulaşan kuş gribi, kedilere de sıçradı. ABD'nin Teksas eyaletindeki bir süt çiftliğinde yaşayıp hasta ineklerin sütünü içen öldüğü, bazılarınınsa kör olduğu gözlemlendi.
Son yıllarda dünya çapında çeşitli türlerde görülen A(H5N1) varyantının ABD'nin yanı sıra Polonya, Güney Kore ve Fransa'daki kedilere bulaştığı daha önce saptanmıştı. Ancak bu canlıların, kuş gribinin bu yüksek derecede bulaşıcı varyantına inek üzerinden maruz kaldığı ilk defa kaydedildi.
ABD Hastalık Kontrol ve Korunma Merkezleri'nin (CDC) hakemli dergisi Emerging Infectious Diseases'da 29 Nisan'da yayımlanan raporda Teksas'taki çiftlikte yaşayan yaklaşık 24 kedinin hasta ineklerin sütünü içtiği ve yarısından fazlasının hayatını kaybettiği aktarıldı.
Virüsün çiftlikteki ineklere mart ortalarında bulaştığı fark edilirken, buradaki kedilerde birkaç gün içinde birtakım belirtiler gözlemlenmeye başlandı. Hayvanlar sürekli daireler çizerek yürüyor, görme ve koordinasyon yetilerini kaybediyor, vücutları sertleşiyor ve göz ve burunlarından aşırı miktarda mukus akıyordu. Pastörize edilmemiş sütü içen kedilerin bazıları iki gün içinde hayatını kaybetti.
Iowa Eyalet Üniversitesi'nden araştırmacılar süt örneklerini ve iki kedinin cesedini inceledikten sonra virüsün hayvanların akciğer, beyin, kalp ve gözlerine yayıldığını tespit etti. İnek ve kedilerin doku örneklerinin karşılaştırılması sonucu iki hayvandaki virüsün "kayda değer derecede benzerlik" gösterdiği saptandı. Bu nedenle kedilerin hastalığı ineklerden kaptığı düşünülüyor.
Araştırmacılar raporda şöyle yazdı:
Bu raporda bahsedilen kedilerin ölü yabani kuşlara temas edip bunları tüketmesi ihtimali tamamen dışlanamıyor. Fakat kedilerin, enfekte ineklerden elde edilen pastörize edilmemiş süt ve kolostrumu tüketmesi ve sütte yüksek miktarda virüs nükleik asidi bulunması, virüsün muhtemelen süt ve kolostrum tüketimi yoluyla bulaştığına işaret ediyor.
2020'den beri milyonlarca kümes hayvanının ölümüne yol açan salgın, Dünya Sağlık Örgütü tarafından "hayvan pandemisi" diye nitelendiriliyor. Öte yandan kuruluş, A(H5N1) varyantının insanlara bulaşması ihtimalini "muazzam bir endişe kaynağı" olarak görüyor.
Özellikle ABD'nin çeşitli eyaletlerindeki süt çiftliklerinde ineklerin virüsü kapması endişeleri artırıyor. Ancak yetkililer, pastörize edilmiş süt içmenin kuş gribine yakalanmaya yol açmayacağını belirtiyor.
A(H5N1) varyantının insanlar arasında bulaştığı henüz gözlemlenmese de hayvanlarla temas buna yol açabiliyor. Virüsün geçen ay inekten bir insana bulaştığı ilk vaka kaydedilirken CDC "İnsanların enfekte olmuş yabani, evcil veya sokakta yaşayan bir kediyle temas ederek kuş gribi virüslerine yakalanması pek muhtemel olmasa da özellikle hayvana uzun süreli ve korunmasız bir şekilde temas edilmesi durumunda bu mümkün" diye uyarıyor.
Hasta hayvanlar tükürük, dışkı, pislik ve diğer vücut sıvılarıyla influenza virüsünü insanlara bulaştırabilir.
Independent Türkçe, Science Alert, Daily Mail, CDC, Emerging Infectious Diseases
