İsrail basını: Tel Aviv, Muhammed ed-Deyf'in öldürüldüğüne dair bir teyit aldı

Deyf daha önce yedi suikast girişimini atlattığından resmi açıklamada temkinli bir dil kullanıldı

İsrail'in 13 Temmuz'da İzzettin el-Kassam Tugayları Komutanı Muhammed ed-Deyf'i öldürmek amacıyla Han Yunus yakınlarındaki el-Mevasi bölgesine düzenlediği saldırının yol açtığı yıkım (AFP)
İsrail'in 13 Temmuz'da İzzettin el-Kassam Tugayları Komutanı Muhammed ed-Deyf'i öldürmek amacıyla Han Yunus yakınlarındaki el-Mevasi bölgesine düzenlediği saldırının yol açtığı yıkım (AFP)
TT

İsrail basını: Tel Aviv, Muhammed ed-Deyf'in öldürüldüğüne dair bir teyit aldı

İsrail'in 13 Temmuz'da İzzettin el-Kassam Tugayları Komutanı Muhammed ed-Deyf'i öldürmek amacıyla Han Yunus yakınlarındaki el-Mevasi bölgesine düzenlediği saldırının yol açtığı yıkım (AFP)
İsrail'in 13 Temmuz'da İzzettin el-Kassam Tugayları Komutanı Muhammed ed-Deyf'i öldürmek amacıyla Han Yunus yakınlarındaki el-Mevasi bölgesine düzenlediği saldırının yol açtığı yıkım (AFP)

İsrail televizyonu Kanal 14, dün yaptığı açıklamada, Hamas'ın silahlı kanadı Kassam Tugayları'nın komutanı Muhammed Deyf'in bir haftayı aşkın bir süre önce Han Yunus'ta düzenlenen saldırıda öldürüldüğüne dair teyidin İsrail'e ulaştığını ve ölümüne ilişkin resmî açıklamanın yakında yapılacağını duyurdu.

Kanal 14, onlarca yıldır devam eden takip ve yedi başarısız suikast girişiminin ardından Deyf'in, 13 Temmuz Cumartesi sabahı Hamas'ın Han Yunus Tugayı Komutanı Rafi Selame'nin 100 kişiyle birlikte öldürüldüğü saldırıda öldüğünün doğrulandığını bildirdi.

dfevrb
Netanyahu’nun daha önce Gazze Şeridi'nin güneyindeki Refah şehrinde görevli İsrail askerlerini ziyaretinden bir kare (İsrail Hükümet Medya Ofisi - Reuters)

Kanal 14'ün haberi İsrail'den sızan bilgiler ve İsrailli yetkililerin Hamas'ın Deyf'in durumunu gizlemeye çalıştığını ve suikasttan emin olduklarını belirten açıklamalarıyla örtüşüyordu. Ancak Hamas Siyasi Büro Üyesi Halil el-Hayya'nın daha önce yaptığı, Deyf'in hayatta olduğunu ve kendisinin öldürüldüğünü söyleyerek alay eden İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun açıklamalarını dinlediğini söylediği bir açıklama dışında Hamas Hareketi’nden bu konuda herhangi bir yorum yapılmadı. İsrail Başbakanı Netanyahu, İsrail ordusunun Deyf'in hedef alındığını duyurmasının ardından yaptığı açıklamada, saldırının sonuçlarının teyit edilemediğini, ancak Deyf'in öldürüldüğünü belirtmişti.

“Resmi duyuruyu bekletiyoruz”

İsrail, savaş sırasında yapılan, ancak yanlış olduğu için askeri ve siyasi liderlik başta olmak üzere kendisini büyük ölçüde utandıran bazı açıklamalardan sonra, kesin bir onay alana kadar Deyf’in akıbetiyle ilgili resmi bir açıklama yapmaktan kaçınıyor.

Şarku’l Avsat, Hamas kaynaklarına Deyf'in akıbetini sordu, ancak net yanıtlar alamadı. Bir kaynak, Hamas içinde çok az kişinin ne olduğunu bildiğini ve Hamas’ın bu yüzden sessiz kalmayı tercih ettiği söyledi.

Hamas Hareketi, İsrail'in birkaç hafta önce Nuseyrat Mülteci Kampı’nda düzenlenen bir saldırıda Deyf'in yardımcısı Mervan İsa'nın öldürüldüğünü duyurması karşısında da sessizliğini korumuştu. Hamas, İsrail'in Han Yunus Tugayı Komutanı Rafi Selame'nin de Muhammed ed-Deyf'i hedef alan aynı saldırıda öldürüldüğünü duyurması konusunda da yorum yapmadı.

Kassam Tugayları Komutanı Salah Şahade’nin İsrail tarafından gerçekleştirilen suikast sonucu öldürülmesinin ardından 2002 yılında Kassam Tugayları'nın komutasını devralan Deyf, oldukça gizemli bir figür olarak kabul ediliyor. Deyf, yıllardır kamuoyu önüne çıkmadığı için Hamas açıklamadığı sürece hayatta olup olmadığını bilmek oldukça güç.

Deyf’in görüntüsü

Gazze Şeridi’nde 7 Ekim’den sonra başlayan savaş öncesinde, sadece aile üyeleri ve Hamas Hareketi’nin bazı liderlerinden oluşan küçük bir grupla görüşen Deyf’in nerede olduğunu genellikle bu küçük çevre de bilmiyordu. Bu durum İsrail'in geçtiğimiz yılın sonunda dördüncü fotoğrafını yayınlamasına kadar böyle devam etti. Deyf’in kamuoyu ile paylaşılan ilk resmi çok eskiydi. Henüz genç bir adamken çekilmişti. İkinci fotoğrafta maskeli olarak görüldü. Üçüncü fotoğraf gölgesinin fotoğrafı, dördüncü fotoğraf ise onu halka açık bir yerde, saçları ağarmış, kirli sakallı ve tek gözü kör halde sessizce bir kişinin yanında otururken gösteriyordu.

azsxdcfe
Muhammed ed-Deyf’in arşiv fotoğrafı

Deyf, tüm hareketlerini çok gizli şekilde gerçekleştirdiğine şüphe yok. Takip edilme olasılığını en aza indirmek için teknolojiyi kullanmayan Deyf, zeki ve kıvrak zekalı biri. Görünmeyi pek sevmeyen Deyf, nadiren sesli mesaj yayınlamak zorunda kaldı. Son ses kaydında, mevcut savaşın fitilini ateşleyen Aksa Tufanı Operasyonu da dahil olmak üzere İsrail ile yeni bir savaşın başladığını duyurdu. Mevcut savaş sırasında bile İsrail'in onu takip etmesi hiç kolay olmadı. Öyle ki İsrail dokuz aydan fazla bir süredir devam eden aramalarının ardından Han Yunus’ta Deyf’i hedef almak için ilk girişiminde bulundu.

Kanal 14, Deyf’in kendini nadiren gösterdiğini, çünkü 7 Ekim saldırısı da dahil olmak üzere İsraillilere yönelik uzun yıllara yayılan birçok saldırıdan sorumlu tutulduğunu söyledi. Son yıllarda İsrail'in bir numaralı hedefi haline gelen Deyf, çok sayıda suikast girişiminden kurtuldu. İsrail güvenlik kurumlarının, Deyf’in bu kez de kurtulmuş olabileceği çekincesiyle suikastı duyururken temkinli davranmasının nedenlerinden biri de bu.

Önemli göstergeler

Netanyahu, Deyf'in suikasta uğradığına dair önemli göstergeler olduğunu teyit ederken, ABD'nin İsrail Büyükelçisi Jack Lew, Deyf'in öldürüldüğüne dair birtakım emareler olduğunu söyledi. Eğer Deyf'in öldürüldüğü doğrulanırsa bu, 20 yılı aşkın bir süredir liderliğini yaptığı, yarı düzenli bir orduya dönüştürdüğü, Filistinlilerin bir numaralı askeri gücü haline gelen ve İsrail ile caydırıcı bir denge kurmayı büyük ölçüde başaran Kassam Tugayları için ağır bir darbe olacaktır. Kassam Tugayları, 7 Ekim'de Aksa Tufanı Operasyonu sırasında karadan, havadan ve denizden saldırılar düzenleyerek İsrail'i şaşkına çevirdi.

Deyf’e yönelik daha önceki başarısız suikast girişimlerinin ardından 7 Ekim’den bu yana Deyf'in ortadan kaldırılması İsrail için bir takıntı haline geldi. Tüm bu başarısız girişimler ve Deyf'in bunlardan sağ kurtulması, onun Kassam Tugayları'ndaki işlevsel rolünün ötesinde bir Filistin ikonuna dönüşmesine yol açtı.

scdevf
İsrail’in Han Yunus yakınlarındaki el-Mevasi bölgesine düzenlediği bombardımanda ölenlerden birinin cesedini taşıyan Filistinliler (AP)

İsrail, Deyf’e ilk kez 2001 yılında, ikinci kez 2002 yılında el-Cela Caddesi'nde bir aracı hedef alarak suikast girişiminde bulundu. Deyf, suikast girişiminden yaralı olarak kurtuldu. Üçüncü suikast girişimi, 2003 yılında Şeyh Rıdvan Mahallesi’nde Hamas liderleriyle bir toplantı sırasında gerçekleşti ve Deyf, yine hayatta kaldı. Dördüncü suikast girişimi 2004 yılında yine Şeyh Rıdvan Mahallesi’nde Ebu Silmiye ailesine ait bir apartman dairesinde düzenlendi. Deyf, bu suikast girişimini ağır yaralı olarak atlattı. Beşinci suikast girişimi 2014 yılında ed-Dalu ailesine ait bir evde gerçekleşti. Deyf, bu saldırıda eşini ve iki oğlunu kaybetti. Deyf, 2021'de Rimal Mahallesinde gerçekleşen altıncı suikast girişiminden yine sağ kurtulmayı başardı.

Eğer Deyf'in öldürüldüğü doğrulanırsa, İsrail Refah Tugayı Komutanı Muhammed Şabana, Gazze Tugayı Komutanı İzzeddin el-Haddad, İsrail'in daha önce suikast düzenlediğini açıkladığı, ancak doğruluğu teyit edilmeyen Raid Saad ve Hamas'ın Gazze'deki lideri Yahya es-Sinvar'ın kardeşi Muhammed es-Sinvar dışında Kassam Tugayları’nın askeri konseyinin üst düzey isimlerini ortadan kaldırmış olacak.

Hamas’tan kaynaklar, Kassam Tugayları birliklerinin komutanlıklarının geleceğinin Hamas Hareketi Siyasi Bürosu’nun elinde olacağını söylüyor. Aynı kaynaklara göre Sinvar ya da Haddad, savaşın sona ermesi ve meselenin resmi olarak çözülmesine kadar askeri konseyde işleri kolaylaştırmak için görev alacak.



Britanya, Ukrayna için ABD'den silah satın almak üzere 205 milyon dolar taahhüt etti

Ukraynalı askerler, Rusya'nın ülkelerine yönelik saldırıları sürerken, 11 Kasım 2023 tarihinde Ukrayna'nın Çernihiv bölgesinde hava savunma tatbikatlarına katılıyorlar (Reuters)
Ukraynalı askerler, Rusya'nın ülkelerine yönelik saldırıları sürerken, 11 Kasım 2023 tarihinde Ukrayna'nın Çernihiv bölgesinde hava savunma tatbikatlarına katılıyorlar (Reuters)
TT

Britanya, Ukrayna için ABD'den silah satın almak üzere 205 milyon dolar taahhüt etti

Ukraynalı askerler, Rusya'nın ülkelerine yönelik saldırıları sürerken, 11 Kasım 2023 tarihinde Ukrayna'nın Çernihiv bölgesinde hava savunma tatbikatlarına katılıyorlar (Reuters)
Ukraynalı askerler, Rusya'nın ülkelerine yönelik saldırıları sürerken, 11 Kasım 2023 tarihinde Ukrayna'nın Çernihiv bölgesinde hava savunma tatbikatlarına katılıyorlar (Reuters)

İngiliz Savunma Bakanı John Healey dün yaptığı açıklamada, İngiltere'nin Kiev'e ABD silahları tedarik etmek için Ukrayna Öncelik Listesi girişimine 150 milyon sterlin (205 milyon dolar) ayırdığını duyurdu.

Bu girişim, yeni ABD askeri yardımının durduğu bir dönemde, Ukrayna'ya ABD silahlarının akışını sağlamak amacıyla geçen yaz kurulmuştu.

Haley, e-posta ile yaptığı açıklamasında, “Birleşik Krallık'ın Ukrayna Öncelikli İhtiyaçlar Listesi girişimine 150 milyon sterlinlik bir destek sağlayacağını teyit etmekten memnuniyet duyuyorum” ifadesini kullandı.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre “Birlikte, Putin'in acımasız saldırısına yanıt olarak Ukrayna'ya ihtiyaç duyduğu hava savunmasını sağlamalıyız” diye ekledi.

Bu girişim, müttefiklerin Kiev için ABD hava savunma sistemleri ve diğer hayati ekipmanların satın alınmasını finanse etmesine olanak tanıyor.

ABD'nin NATO Büyükelçisi Matthew Whitaker salı günü yaptığı açıklamada, müttefiklerin bu program aracılığıyla halihazırda 4,5 milyar dolardan fazla kaynak sağladığını söyledi.


Trump: İran ile müzakere tercih edilen seçenektir

İsrail Başbakanı'nın internet sitesinde yayınlanan, Beyaz Saray'da ABD Başkanı ile yaptığı görüşmeye ait fotoğraf.
İsrail Başbakanı'nın internet sitesinde yayınlanan, Beyaz Saray'da ABD Başkanı ile yaptığı görüşmeye ait fotoğraf.
TT

Trump: İran ile müzakere tercih edilen seçenektir

İsrail Başbakanı'nın internet sitesinde yayınlanan, Beyaz Saray'da ABD Başkanı ile yaptığı görüşmeye ait fotoğraf.
İsrail Başbakanı'nın internet sitesinde yayınlanan, Beyaz Saray'da ABD Başkanı ile yaptığı görüşmeye ait fotoğraf.

Beyaz Saray'da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile üç saatten fazla süren bir toplantının ardından, ABD Başkanı Donald Trump dün, İran ile müzakerelerin sürdürülmesi konusundaki ısrarı dışında, İran konusunda aralarında nihai bir anlaşmaya varılamadığını doğruladı.

Trump, toplantıyı “çok verimli” olarak nitelendirerek, Washington ile Tel Aviv arasındaki mükemmel ilişkilerin devam ettiğini vurguladı. Müzakerelerin tercih ettiği seçenek olmaya devam ettiğini teyit ederken, çabaların başarısız olması halinde “ciddi sonuçlar” olacağı konusunda uyarıda bulundu. Trump, Gazze ve genel olarak bölgede “önemli ilerlemeler” olduğuna işaret ederek, “Ortadoğu'da barışın hâkim olduğunu” ifade etti.

Tahran'da, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, devrimin 47. yıldönümü anma töreninde, ülkesinin “nükleer silaha sahip olmak istemediğini” ve nükleer programının barışçıl niteliğini kanıtlayacak “her türlü soruşturmaya” hazır olduğunu belirtti. Ancak, İran'ın “aşırı taleplere boyun eğmeyeceğini” vurguladı ve egemenlik ilkelerinin ihlalini kabul etmeyeceğini belirtti.

İran'ın Dini Lideri'nin danışmanı Ali Şemhani ise İran'ın füze kapasitesinin “kırmızı çizgi” olduğunu ve ABD ile dolaylı görüşmeler bağlamında “pazarlık konusu olamayacağını” söyledi.

Bölgesel olarak, Katar Emiri Şeyh Tamim bin Hamad, İran Ulusal Güvenlik Konseyi Sekreteri Ali Laricani'yi Doha'da kabul etmeden önce Trump ile telefonda gerilimin azaltılması konusunu görüştü.


Amerikan ordusu için üretilen mermiler, Meksika’daki kartellerin eline geçiyor

Meksika hükümeti, Amerikan malı silahların ülkeye kaçak yollardan girişini engellemek isityor (Reuters)
Meksika hükümeti, Amerikan malı silahların ülkeye kaçak yollardan girişini engellemek isityor (Reuters)
TT

Amerikan ordusu için üretilen mermiler, Meksika’daki kartellerin eline geçiyor

Meksika hükümeti, Amerikan malı silahların ülkeye kaçak yollardan girişini engellemek isityor (Reuters)
Meksika hükümeti, Amerikan malı silahların ülkeye kaçak yollardan girişini engellemek isityor (Reuters)

Meksika'da kartellerin kullandığı mermilerin neredeyse yarısının, ABD ordusuna mühimmat üreten fabrikada yapıldığı tespit edildi.

Meksika Savunma Bakanı General Ricardo Trevilla Trejo, salı günkü açıklamasında, 2012'den bu yana yaklaşık 137 bin adet .50 kalibrelik merminin ele geçirildiğini söyledi. 

Uyuşturucu çeteleri tarafından kullanılan bu mermilerin yüzde 47'sinin, ABD'nin Missouri eyaletinde yer alan Lake City Ordu Mühimmat Fabrikası'nda üretildiğini bildirdi.

New York Times'ın haberine göre sözkonusu tesis, Amerikan ordusunda kullanılan tüfekler için mermi üreten en büyük fabrika.

Ayrıca General Trejo, Devlet Başkanı Claudia Sheinbaum'un göreve başladığı Ekim 2024'ten bu yana polislerin ülkede ele geçirdiği 18 bin ateşli silahtan yaklaşık yüzde 80'inin de ABD menşeli olduğunu söyledi. 

Baskınlarda el konan silahlar arasında .50 kalibrelik Barrett tüfekleri, el bombası fırlatıcıları, roketatarlar ve çeşitli kalibredeki makineli tüfekler var.

Meksika'da silah ruhsatları sıkı denetimlere tabi. Silahlar yasal olarak yalnızca Meksika ordusunun işlettiği iki mağazadan satın alınabiliyor. Belirli kalibre ve özelliklere sahip tabancalar ise sadece ordu ve kolluk kuvvetleri tarafından kullanılabiliyor.

Bu önlemlere rağmen Meksika hükümetinin verilerine göre her yıl 200 bin ila 500 bin adet ateşli silah, ABD'den ülkeye kaçak olarak sokuluyor. 

ABD Yüksek Mahkemesi, Meksika hükümetinin Amerikan silah üreticilerine karşı açtığı davayı geçen yıl oybirliğiyle reddetmişti. Kararda, üreticilerin bağımsız perakendecilerin yasadışı satışlarını durdurmamalarının yardım ve yataklık koşullarını karşılamadığı bildirilmişti. 

Diğer yandan mahkemenin açıklamasında, Meksika devletinin şikayetinde savunduğu gibi "silah satışlarının gerçekleştiğine ve üreticilerin bunun farkında olduğuna dair hiçbir şüphe yok" denmişti. 

Meksika hükümeti, Arizona'daki mahkemeye ABD'li 5 silah şirketi hakkında 2022'de bir dava daha açmıştı. Hukuki süreç devam ediyor. 

Cenevre merkezli sivil toplum kuruluşu Uluslararası Organize Suçla Mücadele Küresel Girişimi (GI-TOC) Direktörü Cecilia Farfan Mendez, şunları söylüyor:  

İronik olan, Meksika ve ABD hükümetlerinin aynı şeyi istemesi: Kartellerin yol açtığı ölümleri azaltmak. Ancak suç örgütleri bu kalibredeki tabancalara kolayca erişebildiği sürece ABD, sanki bu şiddetin ortaya çıkmasını destekliyormuş gibi görünüyor.

 Independent Türkçe, New York Times, BBC