Lübnan: İsrail'in yıkımı siyasi çözümlerin önüne geçiyor

Berri'den Şarku’l Avsat’a: Ateşkes çabaları ABD seçimleri sonrasına ertelendi

Beyrut'un güney banliyösü Haret Hreik'te İsrail bombardımanında yıkılan binaların önünden geçen iki Lübnanlı (AFP)
Beyrut'un güney banliyösü Haret Hreik'te İsrail bombardımanında yıkılan binaların önünden geçen iki Lübnanlı (AFP)
TT

Lübnan: İsrail'in yıkımı siyasi çözümlerin önüne geçiyor

Beyrut'un güney banliyösü Haret Hreik'te İsrail bombardımanında yıkılan binaların önünden geçen iki Lübnanlı (AFP)
Beyrut'un güney banliyösü Haret Hreik'te İsrail bombardımanında yıkılan binaların önünden geçen iki Lübnanlı (AFP)

İsrail'in yıkımı, Lübnan'da ateşkes sağlanması için önerilen siyasi çözümlerin önüne geçiyor. İsrail ordusu, dün (Cuma) ‘üç katliamın’ kaydedildiği Beyrut'un güney banliyöleri ile Sur ve Baalbek kentlerindeki şehir merkezlerini hedef almaya odaklanarak, güney ve doğu Lübnan'da eşi benzeri görülmemiş bir hava bombardımanına girişti.

Lübnan Meclis Başkanı Nebih Berri Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada, İsrail Başbakanı’nın ‘ABD'nin Lübnan Özel Temsilcisi Amos Hochstein ile üzerinde anlaşılan Lübnan yol haritasını reddettiğini’ belirterek, krizi çözmeye yönelik siyasi hareketin önümüzdeki salı günü yapılması planlanan ‘ABD seçimleri sonrasına ertelendiğini’ söyledi.

Berri, ABD seçimlerinin sonuçları ışığında krizin gidişatı hakkında tahminde bulunmayı reddetti ve değişmeyen tek şeyin hareketin ‘bu seçimlerden sonraya ertelenmiş olması’ olduğunu belirtti. Bu durumun Lübnan'da işleri ‘sahadaki gelişmelere bağlı’ bıraktığını söyleyen Berri, ‘Lübnan'ın ikinci bir Gazze'ye dönüşmesinden’ korktuğunu ifade etti.

Lübnan Başbakanı Necib Mikati ise yeniden başlayan bombardımanın ‘İsrail'in 1701 sayılı Birleşmiş Milletler (BM) kararının tam olarak uygulanmasına hazırlık olarak ateşkes sağlanması yönündeki tüm çabaları reddettiğini teyit ettiğini’ belirtti.



Nükleer tesislerin denetimi İsviçre mutabakatlarını test ediyor

Pakistan Başbakanı Şerif, dün İslamabad yakınlarındaki Rawalpindi’deki Nur Han Hava Üssü’nde İran Cumhurbaşkanı’nı kabul ederken (Reuters)
Pakistan Başbakanı Şerif, dün İslamabad yakınlarındaki Rawalpindi’deki Nur Han Hava Üssü’nde İran Cumhurbaşkanı’nı kabul ederken (Reuters)
TT

Nükleer tesislerin denetimi İsviçre mutabakatlarını test ediyor

Pakistan Başbakanı Şerif, dün İslamabad yakınlarındaki Rawalpindi’deki Nur Han Hava Üssü’nde İran Cumhurbaşkanı’nı kabul ederken (Reuters)
Pakistan Başbakanı Şerif, dün İslamabad yakınlarındaki Rawalpindi’deki Nur Han Hava Üssü’nde İran Cumhurbaşkanı’nı kabul ederken (Reuters)

ABD ile İran'ın İsviçre müzakerelerinin arifesinde vardığı mutabakatlar, nükleer denetim konusundaki anlaşmazlığın su yüzüne çıkmasıyla ilk ciddi sınavıyla karşı karşıya geldi. Washington, Tahran'ın Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) müfettişlerinin geri dönüşünü kabul ettiğini savunurken İran, hasar görmüş tesislerin denetlenmesinin şu an gündemde olmadığını ısrarla vurguladı.

ABD Başkanı Donald Trump, İran'ın ‘en üst düzeyde’ ve uzun süreli denetimlere ‘tam ve eksiksiz’ biçimde onay verdiğini belirterek bunun ‘nükleer dürüstlüğü’ güvence altına alacağını ileri sürdü. Tahran'ın kabul etmemesi halinde ek müzakere olmayacağı uyarısını yapan Trump, müfettişlerin ‘uygun zamanda sahaya ineceğini’ ve İran'ın UAEA faaliyetlerine ilişkin tutumunun ‘hatalı’ olduğunu söyledi

Tahran ise mutabakatlarda nükleer dosyanın hiç ele alınmadığını öne sürdü. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Tahran'ın UAEA Başkanı Rafael Grossi ile herhangi bir toplantı yapmadığını ve hasar görmüş tesislerin denetlenmesine izin vermeyi planlamadığını açıkladı.

Bu anlaşmazlık, Umman ile İran'ın Hürmüz Boğazı'nın yönetimi ile buna bağlı hizmetler ve maliyetleri müzakere etmelerine dair uzlaşmasıyla eş zamanlı yaşandı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise Abu Dabi'de uluslararası hukukun küresel su geçitlerinde geçiş ücreti uygulanmasını yasakladığını belirtti.

Öte yandan İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, ‘İslamabad Mutabakatı’nın uygulanmasını takip etmek amacıyla İslamabad'a gitti. Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, İran'ın balistik füzeleri konusundaki ‘çifte standartları’ reddederek bu dosyanın müzakerelerde gündeme taşınmadığını vurguladı.


ABD'den Lübnan'a İran anlaşmasına ilişkin güvence

Cumhurbaşkanı Joseph Avn, günler önce Genelkurmay Başkanı Rudolf Heykel'in de katılımıyla Lübnan müzakere heyetiyle bir araya gelirken (Lübnan Cumhurbaşkanlığı)
Cumhurbaşkanı Joseph Avn, günler önce Genelkurmay Başkanı Rudolf Heykel'in de katılımıyla Lübnan müzakere heyetiyle bir araya gelirken (Lübnan Cumhurbaşkanlığı)
TT

ABD'den Lübnan'a İran anlaşmasına ilişkin güvence

Cumhurbaşkanı Joseph Avn, günler önce Genelkurmay Başkanı Rudolf Heykel'in de katılımıyla Lübnan müzakere heyetiyle bir araya gelirken (Lübnan Cumhurbaşkanlığı)
Cumhurbaşkanı Joseph Avn, günler önce Genelkurmay Başkanı Rudolf Heykel'in de katılımıyla Lübnan müzakere heyetiyle bir araya gelirken (Lübnan Cumhurbaşkanlığı)

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn ile gerçekleştirdiği telefon görüşmelerinde kendisine ABD güvencelerini ilettiler. İkili, Washington'ın Lübnan devletinin toprakları üzerinde tam egemenlik kurma çabalarına olan desteğinin yanı sıra ABD, Lübnan ve İran'dan temsilcilerin yer alacığı ortak bir hücre kurulması da dahil olmak üzere İsviçre müzakerelerinde varılan mutabakatların uygulanmasının takip edileceğini vurguladı.

Avn, beşinci turu dün Washington'da başlayan Lübnan-ABD-İsrail müzakerelerinin takibine yönelik düzenlenen toplantıda müzakere seçeneğinin doğruluğunu kanıtladığının altını çizerken Lübnan'ın ‘ancak İsrail işgalinin ve dış vesayetin birlikte sona ermesiyle yetineceğini’ açıkladı.

Şarku’l Avsat'ın edindiği bilgilere göre görüşmeler, ABD’nin baskısıyla önceden mutabık kalınan ‘model bölgeler’ ilkesi çerçevesinde İsrail kuvvetlerinin çekilip Lübnan ordusu birliklerinin konuşlandırılacağı seçilmiş Lübnan köylerinden deneme niteliğinde İsrail çekilmesi üzerine yoğunlaştı. Bununla birlikte karşılıklı adımların henüz müzakere aşamasında olan bir mekanizma dahilinde Amerikan gözetimine tabi tutulacağı belirtildi.

Sahada ise İsrail, Lübnan’ın güneyine kısıtlı askeri saldırılar düzenleyerek ateşkesin sınırlarını yoklamayı sürdürdü. Nebatiye ve Ali et-Tahir tepesi çevresinde tırmanan gerilim, ateşkesi süregelen ihlallerin baskısına maruz bırakıyor.


NATO Genel Sekreteri: Avrupa, İran savaşında ABD operasyonlarını destekledi

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte (Reuters)
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte (Reuters)
TT

NATO Genel Sekreteri: Avrupa, İran savaşında ABD operasyonlarını destekledi

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte (Reuters)
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte (Reuters)

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, ABD Başkanı Donald Trump ile yapacağı görüşme öncesinde, İran ile yaşanan çatışma sürecinde Avrupa'nın ABD askeri operasyonlarına verdiği desteğin altını çizdi.

Rutte, ABD merkezli Fox News kanalına dün verdiği demeçte, "NATO cephesinde bazı durumlardan ötürü hayal kırıklığı yaşandığını biliyorum ancak bu vakaları münferit olaylar olarak değerlendirelim" ifadelerini kullandı.

Amerikalı yetkililer, İran ile yaşanan savaş boyunca askeri üslerin kullanıma açılması ve uçuş hakları gibi konularda müttefiklerden yeterli destek görmediklerini belirterek sık sık eleştirilerde bulunmuştu.

Çatışma süresince ABD askeri uçaklarının Avrupa üslerinden binlerce kalkış ve iniş gerçekleştirdiğini belirten Rutte, Avrupa kıtasını ABD için bir "güç yansıtma platformu" olarak nitelendirdi. Genel Sekreter, Avrupa üslerinin coğrafi konumları gereği ABD'nin Afrika ve Ortadoğu gibi bölgelerdeki askeri operasyonlarını ciddi şekilde kolaylaştırdığına dikkat çekti.

Ankara zirvesi öncesi kritik randevu

Rutte'nin, iki hafta sonra Ankara'da gerçekleştirilmesi planlanan NATO Zirvesi öncesinde ittifak içi gerilimleri düşürmeyi amaçlayan temaslar kapsamında bugün Washington'da Trump ile bir araya gelmesi bekleniyor.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Başkan Trump, bu hafta başında İngiltere, Almanya ve İtalya'nın adını vererek bazı Avrupa müttefiklerini yeterli destek sağlamamakla suçlamış, ancak konuya ilişkin detaylı bir ayrıntı paylaşmamıştı.