Gazze savaşının başlamasından bu yana İsrail'de gerçekleşen saldırıların kronolojisi

TT

Gazze savaşının başlamasından bu yana İsrail'de gerçekleşen saldırıların kronolojisi

Gazze savaşının başlamasından bu yana İsrail'de gerçekleşen saldırıların kronolojisi

İsrail'in kuzeyindeki Hayfa kentinde bir otobüs durağında dün meydana gelen bıçaklı saldırıda bir kişi öldü, dört kişi de yaralandı. 19 Ocak'ta Gazze'de ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana meydana gelen ilk ‘ölümcül’ saldırıda Dürzi saldırgan vurularak öldürüldü.

Şarku’l Avsat, 7 Ekim 2023'te Hamas ve diğer Filistinli gruplar tarafından gerçekleştirilen saldırıyı takiben Gazze Şeridi'nde savaşın başlamasından bu yana, İsrail'de meydana gelen en önemli saldırıları en sonuncusundan başlayarak derledi:

3 Mart 2025 - İsrail'in kuzeyindeki Hayfa kentinde meydana gelen bıçaklı saldırıda bir kişi öldü, dört kişi de yaralandı. İlk incelemeler saldırganın İsrail-Almanya çifte vatandaşlığına sahip bir Dürzi olduğunu gösterirken, İsrail polisi bunun Gazze ateşkesinin yürürlüğe girmesinden bu yana İsrail içinde gerçekleşen ‘ilk ölümcül saldırı’ olduğunu bildirdi.

20 Şubat 2025 - İsrail acil yardım servisi MDA, Kudüs'ün Eski Şehir bölgesinde İsrailli bir kadının bıçakla ağır yaralandığını duyurdu.

21 Ocak 2025 - Fas asıllı ABD’li bir genç Tel Aviv'de iki noktada bıçaklı saldırı düzenledi ve aralarında Gazze'deki çatışmalarda yaralanan bir askerin de bulunduğu beş kişiyi yaraladı. Saldırgan etkisiz hale getirildi.

18 Ocak 2025 - Batı Şeria'nın Tulkerim kentinden gelen genç bir adam Tel Aviv'in merkezinde bir yerleşimciyi bıçaklayarak öldürdü, iki kişiyi de yaraladı.

27 Aralık 2024 - İsrailli bir yerleşimci Tel Aviv yakınlarındaki Herzliya'da uğradığı bıçaklı saldırı sonucu aldığı yaralar nedeniyle öldü.

11 Aralık 2024 - Silahlı bir kişi, Kudüs'ün güneyinde yer alan ve İsrail tarafından yoğun bir şekilde tahkim edilmiş olan Tünel Kontrol Noktası yakınlarında bir İsrail otobüsüne ateş açarak İsrailli bir genci öldürdü, üç kişiyi de yaraladı.

27 Ekim 2024 - Bir Filistinlinin kullandığı kamyonun Tel Aviv'in eteklerindeki Glilot yakınlarında bir otobüs durağına girmesi sonucu yaklaşık 50 İsrailli yaralandı.

9 Ekim 2024 - İsrail polisinin açıklamasına göre, İsrail'in orta kesimlerindeki Hadera şehrinde bir saldırganın etkisiz hale getirilmeden önce yoldan geçenleri bıçaklaması sonucu altı kişi yaralandı.

dfrgt
Hadera kentindeki saldırının meydana geldiği noktaya gelen İsrail polisi (Reuters)

1 Ekim 2024 - İsrail'in Yafa tren istasyonunda iki Filistinli tarafından gerçekleştirilen silahlı ve bıçaklı saldırıda 7 İsrailli öldü, 16 kişi de yaralandı. İsrail polisine göre saldırganlar sokak ortasında vuruldu. Olayın sorumluluğunu Hamas'ın askeri kanadı İzzeddin el-Kassam Tugayları üstlendi.

18 Ağustos 2024 - Kassam Tugayları, Kudüs Seriyyeleri ile birlikte Tel Aviv'in güneyinde bombalı kamyon saldırısı düzenledi. Saldırı sonucu bir İsrailli öldü, bir diğeri de yaraladı. Soruşturmalar failin Batı Şeria'nın Nablus kentinden olduğunu gösterdi.

4 Ağustos 2024 - Tel Aviv'in güneyindeki Holon'da bir Filistinli tarafından gerçekleştirilen bıçaklı saldırıda iki İsrailli öldü, iki kişi de yaralandı. Saldırgan İsrail polisi tarafından vurularak öldürüldü.

14 Temmuz 2024 - Kudüs'ün kuzeyinde Ramle yakınlarındaki Nir Tzvi kavşağında Mücahit Tugayları tarafından üstlenilen bir operasyonda, araçla düzenlenen saldırıda biri subay olmak üzere dört İsrail askeri ağır yaralandı. İsrail polisi, Kudüs'ün Kafr Akab kasabasından olan saldırganın babasını, annesini ve kardeşlerini evlerine baskın düzenleyerek gözaltına aldı.

27 Haziran 2024 - İsrail ordusu, Cenin Mülteci Kampı’nda yeraltına yerleştirilen bombanın patlaması sonucu bir subayın öldüğünü ve 16 kişinin de yaralandığını açıkladı.

31 Mart 2024 - Negev'in Beerşeba kentindeki merkez otobüs terminalinde meydana gelen bıçaklı saldırıda iki İsrailli yaralanırken, İsrail'in Rahat kentinden Arap saldırgan, İsrail polisi tarafından vurularak öldürüldü.

14 Mart 2024 - İsrail ordusu, Beerşeba kentinin kuzeyindeki Kibbutz Beit Kama'nın girişindeki bir kafede meydana gelen bıçaklı saldırıda, Nahal Tugayı'ndan bir askerin öldüğünü, bir başka İsraillinin de yaralandığını ve polisin faili vurduğunu açıkladı.

dfrgt
Beerşeba Merkez İstasyonu'ndaki bıçaklı ve silahlı saldırının ardından olay yerine gelen polis araçları ve ambulanslar (Arşiv – X – İsrail acil yardım servisi MDA)

31 Aralık 2023 - Filistinli bir genç, işgal altındaki Kudüs yakınlarında bulunan Ma'ale Adumim yerleşiminde bıçaklı bir saldırı gerçekleştirdi ve öldürülmeden önce iki İsrailli güvenlik görevlisini yaraladı.

28 Aralık 2023 - Beytüllahim yakınlarındaki Mazmoria kontrol noktasında meydana gelen bıçaklı saldırıda bir kadın sınır muhafız askeri ve bir İsrailli güvenlik görevlisi ağır ve orta derecede yaralandı. İşgal güçleri saldırının failini vurarak öldürdü.

22 Aralık 2023 - İsrail medyası, Batı Şeria'nın kuzeyindeki Cenin kenti yakınlarındaki Barta'a'da bir araç saldırısının ardından askerler arasında yaralanmalar olduğunu duyurdu. İsrail Kanal 12 televizyonu, ‘yaralanmaların hafif olduğunu ve olayın failinin etkisiz hale getirildiğini’ bildirdi.



Beklenen saldırı dalgası İran savaşını sona erdirebilir mi?

Ortadoğu üzerinde gündüz devriye uçuşu yapan ABD’ye ait iki A-10 tipi savaş uçağı. (CENTCOM)
Ortadoğu üzerinde gündüz devriye uçuşu yapan ABD’ye ait iki A-10 tipi savaş uçağı. (CENTCOM)
TT

Beklenen saldırı dalgası İran savaşını sona erdirebilir mi?

Ortadoğu üzerinde gündüz devriye uçuşu yapan ABD’ye ait iki A-10 tipi savaş uçağı. (CENTCOM)
Ortadoğu üzerinde gündüz devriye uçuşu yapan ABD’ye ait iki A-10 tipi savaş uçağı. (CENTCOM)

ABD’nin İran’a yönelik geniş çaplı saldırıları yeniden başlatmaya hazırlandığı görülüyor. Ancak uzmanlara göre taraflardan herhangi birinin yıkıcı savaşı askerî yollarla kesin bir sonuca ulaştırması pek olası değil.

ABD ve İran güçleri, ticari gemilere yönelik saldırıların öne çıktığı bir çatışma düzenine yerleşmiş durumda. ABD, İran limanlarına abluka uygulamaya çalışırken, İran İslam Cumhuriyeti ise stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolünü pekiştirmeyi hedefliyor.

İki ülke de eylül ayının başından bu yana kara hedeflerine yönelik büyük çaplı saldırılar düzenlemedi. Ancak bu durum yakında değişebilir.

Şarku’l Avsat'ın AFP’den aktardığına göre Brookings Enstitüsü Dış Politika Programı Direktörü Susan Maloney ajansa yaptığı açıklamada, “Şu anda ara seçimlerin hemen ardından saldırıların düzenlenebileceğini düşünüyorum” dedi. Maloney, 3 Kasım’da yapılacak ABD ara seçimlerine işaret etti.

ABD Başkanı Donald Trump, 28 Şubat sabahı Mar-a-Lago’da, CIA Direktörü John Ratcliffe, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Beyaz Saray Özel Kalem Müdürü Susie Wiles ile birlikte İran’a yönelik “Destansı Öfke” operasyonunun başlangıcını takip ediyor. (AP)
ABD Başkanı Donald Trump, 28 Şubat sabahı Mar-a-Lago’da, CIA Direktörü John Ratcliffe, Dışişleri Bakanı Marco Rubio ve Beyaz Saray Özel Kalem Müdürü Susie Wiles ile birlikte İran’a yönelik “Destansı Öfke” operasyonunun başlangıcını takip ediyor. (AP)

Maloney, Ortadoğu’ya ek ABD askerî birlikleri ve teçhizatının sevk edilmesi, bölgedeki Amerikalılara yönelik uyarılar ve İsrail ordusunda alarm seviyesinin yükseltilmesi gibi olası saldırılara işaret eden gelişmelere dikkat çekti.

Maloney, Trump’ın “ara seçimlerden önce saldırı düzenlemeyeceğini açıkça ilan ettiğini” belirterek, böyle bir adımın seçim sandığında kendisine avantaj sağlamayacağını ifade etti.

ABD’nin İran’a karşı İsrail’le birlikte yürüttüğü savaş, özellikle akaryakıt fiyatlarını ciddi ölçüde artırması nedeniyle ABD kamuoyunda büyük ölçüde destek görmüyor. Savaşın, kritik öneme sahip ara seçimlerde Trump’ın mensubu olduğu Cumhuriyetçi Parti’ye yük getirmesi bekleniyor.

Maloney, mevcut durumun sürdürülebilir olmadığını belirterek, ABD ablukasının “İranlılara daha fazla zarar verdiğini”, ancak Washington’ıun da çok sayıda deniz unsurunu ablukayı sürdürmekle meşgul ettiğini belirtti.

Trump cuma günü yaptığı açıklamada, Tahran’la bir anlaşmaya varılamaması hâlinde, şubat ayının sonlarında başlatılan İran’a yönelik ABD operasyonuna atıfla, “Destansı Öfke kapsamında küçük çaplı bir operasyon daha düzenleyebiliriz” dedi. Trump, bunun ne zaman gerçekleşebileceğine ilişkin bir tarih vermedi.

Öngörmek imkânsız

Ortadoğu Enstitüsü kıdemli araştırmacısı Jason Campbell, yeni saldırıların yakın olabileceğine ya da ABD’nin, İran veya Yemen’deki müttefiki Husiler tarafından düzenlenebilecek saldırıları beklediğine ilişkin “kesinlikle güncel işaretler bulunduğunu” söyledi.

Campbell, USS Theodore Roosevelt uçak gemisinin Ortadoğu’ya konuşlandırılmasının planlandığını belirtti. Bu adımın, bölgedeki uçak gemisi taarruz gruplarının sayısını geçici olarak üçe çıkarabileceğini kaydetti. Ayrıca yeni bir ABD Deniz Piyadeleri seferî birliğinin bölgeye gönderilmesi kararına dikkat çekti.

Campbell, İsrail savaş uçaklarının yakın zamanda İran’a yönelik önceki saldırıları andıran bir “güç gösterisi” gerçekleştirdiğini de belirtti. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in İsrail’de Başbakan Binyamin Netanyahu ile görüştüğünü hatırlattı.

Ancak Campbell, “Burada zamanlamayı öngörmek imkânsız” dedi. Söz konusu adımların, yalnızca İran’ı müzakere masasına geri dönmeye zorlamak amacıyla atılıyor olması hâlinde, bunların kapsamının oldukça geniş olduğuna dikkat çekti.

Campbell’a göre Trump’ın seçenekleri, çatışmanın başlangıcına kıyasla daralmış durumda. Bölgedeki ABD üslerinin uğradığı hasar, olası bir kara harekâtını daha da zorlaştırıyor.

Tahran sokaklarından birinde sergilenen İran füzeleri. (Reuters)
Tahran sokaklarından birinde sergilenen İran füzeleri. (Reuters)

Campbell, “Bu aşamada, böyle bir operasyonun gerektireceği binlerce, hatta bazı senaryolarda on binlerce askerin güvenli biçimde toplanabileceği bir yer yok” değerlendirmesinde bulundu.

Maloney ise İran’daki geleneksel askerî hedeflerin büyük bölümünün önceki saldırılarda ciddi ölçüde zayıflatıldığını söyledi. Bu nedenle yeni bir saldırı dalgasının, sivil altyapıya ve İran halkını doğrudan etkileyen hedeflere yönelik daha fazla saldırıyı içerebileceğini belirtti.

Ancak Maloney’ye göre bu tür saldırıların veya başka herhangi bir askerî müdahalenin savaşı kesin bir sonuca ulaştırması beklenmiyor.

Maloney, “En başından beri bu, taraflardan herhangi birinin gerilimi daha da artırmasıyla sona erdirilemeyecek bir savaştı” dedi.

Campbell da bu görüşe katılarak, “Savaşın ilk 50 günündekilere benzer yeni İran saldırılarının, İran yönetimi açısından stratejik dengeyi nasıl değiştirebileceğini göremiyorum” ifadelerini kullandı.

Campbell, İran’ın büyük çaplı fiziksel hasara katlanmaya istekli olduğunu gösterdiğini belirterek, “Hedeflerin önemli bir bölümünü karma kullanımlı temel altyapıyı, hatta doğrudan sivil altyapıyı kapsayacak şekilde değiştirmek bile bu durumu kayda değer ölçüde değiştirmeyecektir” değerlendirmesinde bulundu.


Musk, Ukrayna ordusunu Starlink kullanım koşullarını ihlal etmekle suçladı

Elon Musk’un silüeti, Starlink logosunun yanında görülüyor. (Reuters)
Elon Musk’un silüeti, Starlink logosunun yanında görülüyor. (Reuters)
TT

Musk, Ukrayna ordusunu Starlink kullanım koşullarını ihlal etmekle suçladı

Elon Musk’un silüeti, Starlink logosunun yanında görülüyor. (Reuters)
Elon Musk’un silüeti, Starlink logosunun yanında görülüyor. (Reuters)

ABD’li milyarder Elon Musk dün yaptığı açıklamada, Ukrayna ordusunu Starlink uydu internet hizmetini saldırı amaçlı insansız hava aracı (İHA) operasyonlarında kullanarak sivilleri öldürmekle suçladı. Musk, bu kullanımın hizmet şartlarını ihlal ettiğini öne sürdü.

Musk, sahibi olduğu X platformunda yaptığı paylaşımda, “Ukrayna ordusu Starlink hizmetinin kullanım şartlarını ihlal ederek insanları öldürmek amacıyla saldırı amaçlı İHA operasyonları düzenledi. Bu açık geçen hafta kapatıldı” ifadelerini kullandı.

Musk, iddialarını destekleyecek herhangi bir kanıt veya somut örnek sunmadı.

Musk’ın sahibi olduğu SpaceX tarafından işletilen Starlink, kendi açıklamasına göre askerî saldırı operasyonları için değil, sivil ve savunma amaçlı kullanım için tasarlanmış ticari bir hizmet. Musk, şirketin askerî amaçlara yönelik diğer hizmeti Starshield’ın ise ABD hükümetinin kontrolünde olduğunu belirtti.

Ukrayna ordusu, Rusya’nın işgaline karşı hava savunmasında Starlink’ten yararlanıyor. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre  uydu internet hizmeti, İHA operasyonlarının yanı sıra lojistik faaliyetler ve askerî iletişim açısından da önemli bir rol oynuyor.

Ukrayna, son günlerde ABD merkezli uydu internet hizmetine erişimin yavaşlatıldığından şikâyet etmişti. Ancak yaşanan aksaklıktan kimin sorumlu olduğu netlik kazanmamıştı.

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, dün yaptığı açıklamada Starlink ve Starshield iletişim hizmetlerinin yeniden çalışır duruma getirildiğini söyledi.

Zelenskiy, “Starlink ve Starshield hizmetleri, tüm kısıtlamalar uygulanmadan önceki hızlarına yeniden kavuştu. Şu anda hızlar olması gereken seviyede” dedi.


Pezeşkiyan, Putin ile görüşmek üzere gelecek hafta Moskova’yı ziyaret edecek

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, 19 Ekim 2026 Pazartesi günü Tahran’da Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’u kabul etti. (AP)
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, 19 Ekim 2026 Pazartesi günü Tahran’da Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’u kabul etti. (AP)
TT

Pezeşkiyan, Putin ile görüşmek üzere gelecek hafta Moskova’yı ziyaret edecek

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, 19 Ekim 2026 Pazartesi günü Tahran’da Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’u kabul etti. (AP)
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, 19 Ekim 2026 Pazartesi günü Tahran’da Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’u kabul etti. (AP)

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan’ın gelecek hafta Rusya’nın başkenti Moskova’ya giderek Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüşeceğini açıkladı. Ziyaretin, iki ülke arasında ikili iş birliği ve bölgesel gelişmelere ilişkin istişarelerin sürdürülmesi kapsamında gerçekleştirileceği belirtildi.

Arakçi, Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un yakın zamanda Tahran’a gerçekleştirdiği ziyarete ilişkin mesajında, görüşmelerde siyasi ve ekonomik iş birliğinin geliştirilmesi, ortak anlaşmaların uygulanması ve İran ile Rusya arasındaki kapsamlı stratejik ortaklığın güçlendirilmesinin ele alındığını ifade etti.

Şarku’l Avsat'ın Mehr Haber Ajansı’ndan aktardığına göre Arakçi, “Bu ziyarette ortak çıkarlarımızı korumak, bölgesel barış ve istikrarı güçlendirmek amacıyla istişarelerin sürdürülmesinin önemini vurguladık. Diyalog ve istişareler, gelecek hafta iki ülkenin cumhurbaşkanlarının Moskova’da bir araya gelmesiyle devam edecek” ifadelerini kullandı.

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan. (AFP)
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan. (AFP)

Lavrov’un Tahran ziyareti

Lavrov, 28 Şubat’ta savaşın başlamasından bu yana İran’a ilk ziyaretini geçen pazartesi günü gerçekleştirdi. Tahran’da Pezeşkiyan ve Arakçi ile bir araya gelen Lavrov, Arakçi ile düzenlediği ortak basın toplantısında Pezeşkiyan’ın “önümüzdeki günlerde” Moskova’yı ziyaret edebileceğini söylemiş, ancak kesin tarih vermemişti.

Lavrov, Tahran’dan yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı’nda savaş öncesindeki duruma dönülmesi çağrısında bulundu. Bu kapsamda “seyrüsefer özgürlüğünün yeniden sağlanması ve saldırıların tekrarlanmayacağına dair güvenceler verilmesi” gerektiğini belirten Rus Bakan, krize çözüm bulmak için çalışmaya hazır olduklarını ifade etti.

Rusya’nın “zor koşullara” rağmen İran ile ekonomik ve yatırım anlaşmalarını uygulamaktan vazgeçme niyetinde olmadığını söyleyen Lavrov, Rus uzmanların Buşehr Nükleer Santrali’ne kademeli olarak geri döndüğünü belirtti. Lavrov ayrıca iki ülke arasındaki ticaret hacminin geçen yıl yüzde 21 arttığını kaydetti.

İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, 19 Ekim Pazartesi günü Tahran’da Rus mevkidaşı Sergey Lavrov ile görüştü. (EPA)
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, 19 Ekim Pazartesi günü Tahran’da Rus mevkidaşı Sergey Lavrov ile görüştü. (EPA)

Arakçi ise söz konusu görüşmeler sırasında bölgedeki “güvensizlikten” ABD’yi sorumlu tuttu. “Ekonomik abluka, bölgemizdeki güvensizliğin başlıca nedenidir” diyen Arakçi, Rusya ile ilişkilerini “stratejik” olarak nitelendirdi. Kapsamlı stratejik ortaklık anlaşmasının yürürlüğe girmesinin ardından bu ilişkilerin “yeni boyutlar kazandığını” belirtti.

Pezeşkiyan ile Putin son olarak Türkmenistan’da bir araya gelmişti. Putin, ekim ayının başında yaptığı görüşmede Moskova’nın arabuluculuk çabalarına katkıda bulunmaya hazır olduğunu Pezeşkiyan’a bildirmişti.

Lavrov, Tahran ziyaretinden bir gün önce yaptığı açıklamada ise Tahran ile Washington arasındaki görüşmelerin çıkmaza girdiği bir dönemde Rusya’nın çabalarının “geniş çaplı bir savaşın yeniden başlamasını önlemeyi” amaçladığını söyledi.