Köpek sahipleri genellikle evcil hayvanlarına küçük birer insanmış gibi davranır ve artık bilim insanları da insanlarda yaşlanmanın gizemi hakkında daha fazla bilgi edinmek için köpekleri aynı şekilde inceliyor.
Hem köpeklerin hem de insanların farklı yaşlanma hızlarına dair ipuçlarının böbreklerde ve bağırsaklarda yattığından şüpheleniyorlar.
Birleşik Devletler Köpek Yaşlanma Projesi araştırmacıları 2020'de, köpekleri uzun vadeli bir yaşlanma çalışmasına dahil etmeye başladı ve yaklaşık 50 bin köpek sahipleri tarafından gönüllü olarak kayıt ettirildi.
Proje, yaşlanma modelleriyle bunların genetik ve çevre değişkenleri tarafından nasıl şekillendiğini belirlemek için tasarlandı.
İnsanlara benzer genetik çeşitliliğe, hastalıklara ve yaşam koşullarına sahip olduklarından evcil hayvanların araştırma için ideal modeller olduğu düşünülüyordu. Proje tarafından yapılan yeni çalışmada, "Köpekler yalnızca boyut, şekil ve davranış açısından değil, aynı zamanda yaşlanma modelleri açısından da muazzam farklılıklar gösteriyor" deniyor.
Araştırmacılar, köpeklerin nispeten kısa ömürlerinin, keşiflerinin hem köpek hem de insan sağlığı üzerindeki etkisini kendi yaşamları boyunca görmelerine olanak sağladığını söyledi.
Yaklaşık 800 köpeğin kan örneklerini analiz ettikten sonra, köpeklerin kanındaki küçük moleküllerin yaklaşık yüzde 40'ının yaşla birlikte değiştiğini buldular.
Aging Cell adlı akademik dergide yayımlanan çalışmanın kıdemli yazarı ve Köpek Yaşlanma Projesi eş direktörü bilim insanı Daniel Promislow, "Metabolitler diye bilinen bu moleküller, temelde yaşamın yapı taşlarıdır" dedi.
Proteinlerin, DNA'nın ve diğer hücresel bileşenlerin oluşumunda hammadde görevi görür ve hücrelerin canlı kalmasında kritik bir rol oynarlar.
Araştırmacılar, translasyon sonrası modifiye amino asitler (ptmAA'lar) adı verilen bir tür metabolitin, tüm ırk, boyut ve cinsiyetteki köpeklerde yaşlanmayla güçlü bir şekilde bağlantılı olduğunu buldu.
Bağırsaktaki bakteriler, yiyecekler sindirilirken amino asitleri oluşturabilir.
Köpekler ve insanlar yaşlandıkça böbrekler daha az işliyor. Çalışmanın yazarları, böbrek fonksiyonu azaldıkça amino asitlerin biriktiğini, bunun bazı köpeklerin neden diğerlerinden daha sağlıklı yaşlandığını açıklayabileceğini ve insanlar için de ipuçları sunabileceğini buldu.
Araştırmacılar, aynı köpeklerdeki metabolitlerdeki değişiklikleri birkaç yıl boyunca takip etmeyi ve yaşla birlikte bolluğu değişebilecek bağırsak mikroplarını belirlemeye çalışmayı planlıyor.
Ayrıca, hem yaşlanan köpeklerde hem de insanlarda yaygın bir olgu olan kas kütlesindeki değişikliklerin amino asitlerle bağlantılı olup olmadığını görmek için sahiplerden gelen bilgileri de incelemek istiyorlar.
Independent Türkçe
