İsrail’in Lübnan saldırıları, ABD-İran müzakerelerini açmaza sokuyor

İsrail'in saldırıları nedeniyle Lübnan'da yerinden edilenlerin sayısı 1 milyonu geçti (Reuters)
İsrail'in saldırıları nedeniyle Lübnan'da yerinden edilenlerin sayısı 1 milyonu geçti (Reuters)
TT

İsrail’in Lübnan saldırıları, ABD-İran müzakerelerini açmaza sokuyor

İsrail'in saldırıları nedeniyle Lübnan'da yerinden edilenlerin sayısı 1 milyonu geçti (Reuters)
İsrail'in saldırıları nedeniyle Lübnan'da yerinden edilenlerin sayısı 1 milyonu geçti (Reuters)

İsrail'in Lübnan'a saldırıları sürdürmesi, İran savaşında varılan ateşkesin bozulmasına yol açabilir.

ABD Başkanı Donald Trump, salıyı çarşambaya bağlayan gece yaptığı açıklamada Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması şartıyla İran'la iki haftalık karşılıklı ateşkesi kabul ettiğini duyurmuştu.

Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, ateşkesin Lübnan'ı da kapsadığını açıklarken, İsrail Başbakanı Netanyahu bunu yalanlamıştı.

İsrail'in Lübnan'a saldırıları nedeniyle Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğini yeniden neredeyse durma noktasına getirdi.  

Netanyahu, dünkü açıklamasında Lübnan'la doğrudan müzakerelere başlayacaklarını bildirirken, Hizbullah hedeflerine saldırıları sürdüreceklerini duyurdu.

Washington ve Tahran heyetleri Pakistan'ın başkenti İslamabad'da cumartesi günü başlayacak müzakerelere hazırlanırken, İsrail'in Lübnan'a saldırıları süreci çıkmaza sokabilir.

ABD ve İsrail'in 28 Şubat'ta İran'a saldırmasının ardından Tahran destekli Hizbullah da 2 Mart'ta İsrail'e roket fırlatarak savaşa girmişti.

Lübnan Sağlık Bakanlığı'nın verilerine göre 2 Mart'tan bu yana İsrail saldırılarında en az 1888 kişi hayatını kaybetmişti.

İsrail ordusunun çarşamba günü düzenlediği saldırılarda da en az 303 kişi yaşamını yitirdi.

Tel Aviv yönetimi, bombardımanlara ek olarak Lübnan'ın güneyindeki kara harekatıyla işgalini de genişletiyor.

İsrail askeri istihbaratının İran şubesinin eski direktörü Danny Citrinowicz, CNN'e şunları söylüyor:

Lübnan cephesi, ateşkesin sürdürülmesine yönelik faaliyetlere zarar verebilir. Bu durum, gerginliğin azaltılmasını Lübnan cephesine de yayma çabalarını zorlaştırıyor. Başkan Donald Trump'ın muhtemelen doğrudan devreye girip stratejik bir karar vermesi gerekecek.

Trump, dünkü açıklamasında Netanyahu'ya "Lübnan'a yönelik saldırıları azaltması gerektiğini" söylediğini belirtti.

Wall Street Journal'ın analizinde de Trump yönetiminin, Lübnan'daki çatışmalar nedeniyle müzakerelerin açmaza girmesinden endişelendiği yazılıyor.

ABD merkezli düşünce kuruluşu Stimson Merkezi'nden Randa Slim, Washington-Tahran müzakerelerinin ilerlemesi için Lübnan'a saldırıların durdurulması gerektiğine dikkat çekiyor:

Bu aşamada, İsrail'in Lübnan'a yönelik hava saldırılarını azaltması, ABD'yle İran arasındaki görüşmelerin başlaması için fiilen bir ön koşuldur.

Independent Türkçe, Wall Street Journal, Times of Israel, CNN 



Artemis 2 mürettebatı, 50 yıldan uzun bir süre sonra Ay'ın ilk yakın geçişinin ardından iniş yaptı

Artemis 2 mürettebatını taşıyan Orion uzay aracı Kaliforniya kıyılarına iniş yaptı (AP)
Artemis 2 mürettebatını taşıyan Orion uzay aracı Kaliforniya kıyılarına iniş yaptı (AP)
TT

Artemis 2 mürettebatı, 50 yıldan uzun bir süre sonra Ay'ın ilk yakın geçişinin ardından iniş yaptı

Artemis 2 mürettebatını taşıyan Orion uzay aracı Kaliforniya kıyılarına iniş yaptı (AP)
Artemis 2 mürettebatını taşıyan Orion uzay aracı Kaliforniya kıyılarına iniş yaptı (AP)

NASA, 50 yılı aşkın bir süredir Ay'ın etrafında seyahat eden ilk insanlar olan Artemis 2 görevinin dört astronotunun, 10 günlük görevin ardından Kaliforniya kıyılarına güvenli bir şekilde iniş yaptığını açıkladı.

Astronotlar Christina Koch, Victor Glover, Jeremy Hansen ve Reid Wiseman, tıbbi kontroller için bir ABD askeri gemisine götürülmeden önce kurtarma ekipleri tarafından karşılandılar. Dört astronotu taşıyan Orion uzay aracı, Dünya atmosferine yeniden girerken mürettebat kapsülünü kavurucu sıcaklıklardan koruyan ısı kalkanının testini başarıyla geçti.


Kalibaf, "üst düzey" bir heyetle ve "şaşırtıcı" şartlarla İslamabad'a geldi... Washington "manipülasyona" karşı uyarıda bulundu

Kalibaf, "üst düzey" bir heyetle ve "şaşırtıcı" şartlarla İslamabad'a geldi... Washington "manipülasyona" karşı uyarıda bulundu
TT

Kalibaf, "üst düzey" bir heyetle ve "şaşırtıcı" şartlarla İslamabad'a geldi... Washington "manipülasyona" karşı uyarıda bulundu

Kalibaf, "üst düzey" bir heyetle ve "şaşırtıcı" şartlarla İslamabad'a geldi... Washington "manipülasyona" karşı uyarıda bulundu

 

Uluslararası başkentler, savaşın başlamasından bu yana Washington ile Tahran arasında yapılacak ilk doğrudan görüşme olan ve Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalması ve Lübnan cephesindeki çatışmanın artmasıyla gergin bir atmosferin gölgesinde gerçekleşen kritik görüşmelerin bugün Pakistan'ın başkentinde başlamasını bekliyor.

İslamabad toplantısına giden saatler "kritik bir aşama" olarak nitelendirilirken, İran Parlamento Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Savunma Konseyi Sekreteri, Merkez Bankası Başkanı, çeşitli parlamento üyeleri ve güvenlik ve ekonomi yetkililerinden oluşan üst düzey bir heyetle birlikte dün akşam Pakistan'ın başkenti İslamabad'a geldi. Kalibaf, gelişinin ardından çıtayı yükselterek, Lübnan'da ateşkes ve dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılmasını "görüşmelerin başlamasından önce" yerine getirilmesi gereken, "yerine getirilmemiş taahhütler" olarak talep etti.

Bu arada, ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance dün Pakistan'ı ziyaret ederek, İranlıların "iyi niyetle" müzakere etmesi halinde "olumlu" bir sonuç umduğunu ifade etti ve ekibinin "herhangi bir manipülasyon girişimini hoş karşılamayacağı" uyarısında bulundu. Bu adımlar, ABD Başkanı Donald Trump'ın Tahran'ın "arabuluculuk anlaşmasına" uymadığı yönündeki suçlamalarının ortasında geldi; özellikle de Hürmüz Boğazı'ndaki gemi trafiğinin sürekli olarak aksaması Trump'tan sert eleştirilerin gelmesine yol açmış ve "bu bizim yaptığımız anlaşma değil" uyarısında bulunmuştu.

Sahada, karşılıklı ateşkes hava saldırılarını durdurmada kısmi başarıyla üçüncü gününe girerken, Lübnan, Washington ve Tel Aviv'in "yolları ayırma" konusundaki ısrarı ve İsrail'in Beyrut ile "doğrudan görüşmeler" yapma teklifi arasında, "ateşkes" için yeni bir müzakere yolu açması beklenen önümüzdeki hafta yapılacak "ön görüşmeler" için hazırlıklarla kritik bir haftaya giriliyor.


İslamabad müzakereleri, geçmişten gelen güvensizlik mirasının yükü altında eziliyor

İslamabad müzakereleri, geçmişten gelen güvensizlik mirasının yükü altında eziliyor
TT

İslamabad müzakereleri, geçmişten gelen güvensizlik mirasının yükü altında eziliyor

İslamabad müzakereleri, geçmişten gelen güvensizlik mirasının yükü altında eziliyor

Bugün dünyanın dikkati, ABD Başkanı Donald Trump'ın 8 Nisan'da ilan ettiği iki haftalık ateşkesin ana arabulucusu olan İslamabad'ın ev sahipliğinde ve Pakistan'ın arabuluculuğuyla yürütülen ABD-İran müzakerelerine odaklanmış durumda.

Görüşmeler, iki taraf arasında uzun süredir devam eden karşılıklı şüphe ortamında gerçekleşiyor; bu şüpheciliğin son örneği ise ABD Başkan Yardımcısı J.D. Vance'in ABD heyetinin başında İslamabad'a gitmeden önce yaptığı açıklamada, İran ile olumlu görüşmeler yürütmeyi dört gözle beklediğini söylerken, Tahran'ı ülkesini "aldatmak" ve "hile yapmak" konusunda uyarması oldu.

Vance'in açıklamasından saatler sonra, İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Mecid Tahtrevançi, ülkesinin "diplomasiyi her zaman memnuniyetle karşıladığını, ancak aldatmayı amaçlayan ve kendisine karşı yeni bir saldırının yolunu açan yanlış bilgilere dayalı diyaloğu kabul etmediğini" ifade etti.

Vance'e, ABD Başkanı'nın özel temsilcisi Steve Wittkoff ve başkanın damadı Jared Kushner eşlik ediyor. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Kushner, savaştan önce Umman arabuluculuğuyla İran tarafıyla birkaç görüşme gerçekleştirmişti.

İran heyetine Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf başkanlık ediyor ve heyette Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi de yer alıyor. Kalibaf, Amerikan tarafıyla görüşmelerin başlamasını, daha önce üzerinde anlaşmaya varıldığını söylediği iki önlemin uygulanmasına bağladı: Lübnan'da ateşkes ve dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması.

Görüşmelerin dolaylı olarak ilerlemesi bekleniyor; iki heyet ayrı odalarda oturacak ve Pakistanlı yetkililer aralarında mekik dokuyacak. Ancak Pakistan kaynakları, işler yolunda giderse heyetlerin doğrudan görüşmelere başlayabileceğini belirtti; İslamabad bu gelişmenin tarihi bir toplantıya yol açacağını umuyor.