Diplomatik çabalar "Hürmüz gerilimini" azaltmayı amaçlıyor

Üç ABD destroyeri İran ateşiyle hedef alındı, CENTCOM limanları bombaladı

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) tarafından yayınlanan bir videodan alınan bu karede, dün bir İran petrol tankerine yapılan saldırı görülüyor
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) tarafından yayınlanan bir videodan alınan bu karede, dün bir İran petrol tankerine yapılan saldırı görülüyor
TT

Diplomatik çabalar "Hürmüz gerilimini" azaltmayı amaçlıyor

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) tarafından yayınlanan bir videodan alınan bu karede, dün bir İran petrol tankerine yapılan saldırı görülüyor
ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) tarafından yayınlanan bir videodan alınan bu karede, dün bir İran petrol tankerine yapılan saldırı görülüyor

Washington’un, savaşı sona erdirmeye yönelik öneriye İran’dan gelecek yanıtı beklediği belirtilirken, ABD Başkanı Donald Trump Hürmüz Boğazı yakınındaki karşılıklı ateş açma olaylarını küçümsemeye çalıştı. Buna rağmen perşembe gecesi ile dün başlayan askeri gerilim, dün akşam kısmen tekrar arttı. Ancak diplomatik girişimler, çatışmanın büyümesini engellemeye odaklandı. Washington bir yandan çözüm kapısını açık tutmaya çalışırken, Trump ateşkesin hâlen yürürlükte olduğunu ve savaşı sona erdirmeye yönelik görüşmelerin sürdüğünü belirtti.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise Washington’un İran’dan gelecek yanıtı beklediğini belirterek, bu cevabın ciddi müzakerelerin önünü açmasını umduklarını ifade etti.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), üç destroyerin Hürmüz Boğazı’ndan geçişleri sırasında İran’a ait füze, insansız hava aracı (İHA) ve sürat teknelerinin saldırısına uğradığını açıkladı. Açıklamada, ABD unsurlarının hiçbirinin zarar görmediği, Amerikan güçlerinin ise İran’a ait füze rampaları ile komuta ve keşif merkezlerini vurduğu kaydedildi.

Tahran yönetimi ise Washington’u, Hürmüz yakınlarında bir İran petrol tankerini ve başka bir gemiyi hedef alarak ateşkesi ihlal etmekle suçladı; İran güçlerinin de ABD savaş gemilerine karşılık verdiğini duyurdu. İran medyası, Keşm Adası ve Bender Abbas’ta patlama sesleri duyulduğunu, Minab yakınlarında bir yük gemisinin isabet aldığını belirtti.

CENTCOM daha sonra Umman Körfezi’nde iki İran petrol tankerinin daha etkisiz hale getirildiğini açıklarken, İran Silahlı Kuvvetleri “Ocean Coy” adlı tankere Umman Denizi’nde el konulduğunu bildirdi.

İran lideri Ali Hameney’in danışmanı Muhammed Muhbir de Hürmüz Boğazı üzerindeki kontrolün “atom bombasına eşdeğer değerli bir fırsat” olduğunu söyledi. Muhbir, İran’ın coğrafi konumu sayesinde “tek bir kararla” dünya ekonomisini etkileyebileceğini savundu.



Trump, Ukrayna savaşını çözmek için Amerikalı müzakerecileri Moskova'ya göndermeye hazır olduğunu ifade etti

ABD Başkanı Donald Trump (AP)
ABD Başkanı Donald Trump (AP)
TT

Trump, Ukrayna savaşını çözmek için Amerikalı müzakerecileri Moskova'ya göndermeye hazır olduğunu ifade etti

ABD Başkanı Donald Trump (AP)
ABD Başkanı Donald Trump (AP)

DPA’nın haberine göre ABD Başkanı Donald Trump, Ukrayna’daki savaşa çözüm bulunmasına katkı sağlayacaksa, ABD’li müzakerecileri Moskova’ya göndermeye hazır olduğunu açıkladı.

Rus haber ajansı Sputnik’e göre Trump, gazetecilerin Ukrayna konusunda görüşmeler yapmak üzere Moskova’ya bir ABD heyeti gönderme olasılığına ilişkin sorusuna, “Eğer bunun yardımcı olacağını düşünürsem bunu yaparım. Bunu yaparım” yanıtını verdi.

Ayrıca Trump, 9–11 Mayıs tarihleri arasında ilan edilen ateşkese atıfta bulunarak, Rusya ile Ukrayna arasındaki ateşkesin “önemli ölçüde uzatılmasını” istediğini ifade etti.

Öte yandan, Rusya Devlet Başkanlığı Yardımcısı Yuri Uşakov, daha önce yaptığı açıklamada Rusya’nın Trump’ın ateşkes girişimini ve Ukrayna tarafıyla esir değişimi önerisini kabul ettiğini bildirmişti.


Rapor: İran, yapay zekâ kullanarak ABD kamuoyunu etkiliyor

Yapay zekâ, siyasi propaganda için etkili bir araçtır (Reuters)
Yapay zekâ, siyasi propaganda için etkili bir araçtır (Reuters)
TT

Rapor: İran, yapay zekâ kullanarak ABD kamuoyunu etkiliyor

Yapay zekâ, siyasi propaganda için etkili bir araçtır (Reuters)
Yapay zekâ, siyasi propaganda için etkili bir araçtır (Reuters)

İran, yapay zekâ ile üretilen videolar ve internet ortamında hızla yayılan “meme” içerikleri aracılığıyla “bilgi savaşı”nda giderek daha fazla ilerleme kaydediyor. Bu içeriklerin amacı, Amerikan kamuoyunu etkilemek ve ABD’deki siyasi ile toplumsal kutuplaşmayı derinleştirmek olarak değerlendiriliyor. Donald Trump ile İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu gibi isimlerin “Lego” tarzı karakterlerle yer aldığı videolarda, ABD ve İsrail alaycı bir üslupla zayıf gösteriliyor. Söz konusu değerlendirmeler, dün The Wall Street Journal tarafından yayımlanan bir haberde yer aldı.

İran’ın yeni propaganda mesajlarının, devrim ve dini sembollerle ilişkilendirilen geleneksel söylem yerine mizahı ve Batı popüler kültürünü kullandığı belirtiliyor. Kampanyanın, Trump’ın İsrail’in çıkarlarını ABD’nin önünde tuttuğu ve Amerikalıların başka siyasi hedeflere hizmet eden bir savaşın bedelini ödediği fikrini yaymayı amaçladığı ifade ediliyor.

Medya uzmanları, İran’ın bu kez ABD toplumundaki güncel tartışmalara yakın bir dil ve içerik kullanarak başarı sağladığını değerlendiriyor. Sağ ve sol kesimlerde öne çıkan söylemlerden yararlanan kampanyanın, mizah ve geniş erişim stratejisi sayesinde daha fazla ilgi çektiği belirtiliyor. Uzmanlara göre bu içerikler, İran’ın geçmişteki propaganda yöntemlerine kıyasla Batı kültürünü daha iyi anlayan ve daha modern görünen bir yaklaşım sergiliyor.

Johns Hopkins University bünyesinde İran medyası üzerine çalışan Uzman Narges Bajoghli, “Ürettikleri içerikler hem sağ hem de sol çevrelerde zaten konuşulan tartışma dilini kullanıyor” dedi. Bajoghli, “İçeriğin yeterince komik ve zekice olması hâlinde geniş çapta yayılabileceğini fark ettiler” değerlendirmesinde bulundu.

Bu içeriklerin önde gelen üreticilerinden birinin, İran makamlarının desteği veya onayıyla faaliyet gösterdiği düşünülen “Explosive Media” platformu olduğu belirtiliyor. Platform kendisini bağımsız olarak tanımlasa da İran’ın diplomatik temsilcilikleri ve resmî hesaplarının da bu videoları sosyal medyada yaydığı, savaşın başlamasından bu yana etkileşimin ciddi biçimde arttığı kaydedildi.

Paylaşımların önemli bölümünde Trump’la alay edildiği görülüyor. İran’ın Tayland Büyükelçiliği tarafından yayımlanan bir videoda, Trump’ın Oval Ofis’te masasının başında uyukluyor gibi gösterildiği aktarıldı. Aynı büyükelçiliğin X üzerinden yaptığı başka bir paylaşımda ise “Boğazı açın yoksa ‘covfefe’ yaparım. İlginiz için teşekkürler” ifadeleri kullanıldı. Mesajda, Trump’ın ilk başkanlık döneminde attığı ve anlamı tartışma konusu olan “covfefe” tweet’ine gönderme yapıldı.

Şarku’l Avsat’ın The Wall Street Journal’den aktardığına göre haberde ayrıca, İran Devrim Muhafızları’nın yıllardır gençleri ve küresel kamuoyunu hedefleyen medya prodüksiyon şirketlerine yatırım yaptığı belirtildi. Ancak bu stratejinin, son savaşın başlaması ve küresel dijital kültüre daha açık yeni bir kuşağın yükselişiyle birlikte tam destek gördüğü ifade edildi.


Hürmüz Boğazı'ndaki yangın müzakere sürecini tehdit ediyor... Tahran bu "macera"yı kınıyor ve Washington yanıt bekliyor

Hürmüz Boğazı'ndaki yangın müzakere sürecini tehdit ediyor... Tahran bu "macera"yı kınıyor ve Washington yanıt bekliyor
TT

Hürmüz Boğazı'ndaki yangın müzakere sürecini tehdit ediyor... Tahran bu "macera"yı kınıyor ve Washington yanıt bekliyor

Hürmüz Boğazı'ndaki yangın müzakere sürecini tehdit ediyor... Tahran bu "macera"yı kınıyor ve Washington yanıt bekliyor

Hürmüz Boğazı bölgesi, karşılıklı askeri gerilimin artmasının ardından “karanlık bir tünele” girmiş durumda. İran güçleri ile ABD donanması arasında meydana gelen yeni ve “yer yer” çatışmalar, yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasını uygulamaya konulduğundan bu yana “en kritik sınavla” karşı karşıya bıraktı.

Tahran, Amerikan saldırılarında deniz kuvvetlerinden can kayıpları yaşandığını açıklarken, diplomatik çevreler İran’ın savaşı sona erdirmeye yönelik Amerikan teklifine vereceği olası yanıtı bekliyor. Washington ise Tahran’ın uluslararası su yolu üzerindeki kontrolünü “normalleştirme” girişimlerine karşı uyarıda bulundu.

“Pervasız maceralar” ile diplomatik baskılar arasında tehdit dilinin giderek sertleştiği süreçte,Şarku’l Avsat, bu canlı takip dosyasında sahadaki gelişmeleri ve siyasi çözüm ihtimallerini izliyor.