Wall Street Journal (WSJ) gazetesine konuşan ve aralarında ABD’li yetkililerin de bulunduğu kaynaklar, İsrail'in İran'a yönelik hava harekâtını desteklemek amacıyla Irak çölünde gizli bir askeri üs kurduğunu bildirdi. Gazetenin haberine göre İsrail, savaşın başlarında bu üssü keşfetmeye çok yaklaşan Irak ordusuna karşı hava saldırısı düzenledi.
Kaynaklar, özel kuvvetlerin bulunduğu ve İsrail Hava Kuvvetleri için bir lojistik merkez işlevi gören bu üssün, ABD'nin bilgisi dahilinde savaş öncesinde kurulduğunu aktardı. İsrailli pilotların uçaklarının düşürülmesi ihtimaline karşı arama-kurtarma ekipleri de üste konuşlandırıldı, ancak böyle bir durum yaşanmadı.
Bir F-15 Amerikan uçağının İsfahan yakınlarında düşürülmesi üzerine İsrail yardım teklifinde bulundu, ancak kaynaklardan birinin aktardığına göre iki pilotu kurtarma operasyonunu ABD ordusu bizzat gerçekleştirdi.
İsrail’in söz konusu üssü mart ayı başlarında neredeyse ifşa oluyodu. Resmi Irak medyası, bir çobanın bölgede helikopter uçuşları da dahil olmak üzere alışılmadık askeri hareketlilik fark ettiğini bildirdi. Bunun üzerine Irak ordusu araştırma yapmak amacıyla bölgeye asker gönderdi. WSJ’ye konuşan bir kaynağa göre ise İsrail, söz konusu kuvvetleri hava saldırısıyla geri püskürttü.
İsrail ordusu konuya ilişkin yorum yapmaktan kaçındı. Irak hükümeti saldırıyı o dönemde kınadı. Saldırıda bir kişinin hayatını kaybettiği açıklandı.
Irak Ortak Operasyonlar Komutanlığı Komutan Yardımcısı Korgeneral Kays el-Muhammedavi, geçtiğimiz mart ayı başlarındaki saldırıya ilişkin Irak basınına yaptığı açıklamada, “Bu pervasız operasyon herhangi bir koordinasyon veya onay alınmadan gerçekleştirildi” ifadelerini kullandı.
Irak’ın daha sonra Birleşmiş Milletlere (BM) sunduğu şikayete göre saldırıda yabancı güçler ve hava bombardımanının rol oynadığı öne sürülerek operasyon ABD’ye atfedildi. Ancak konuya ilişkin bilgi sahibi olan bir kaynak, ABD'nin saldırıyla herhangi bir bağlantısı olmadığını kesinlikle reddetti.
Çatışma, Irak ve Arap medyasında geniş yankı uyandırdı ve savaşanların kimliğine dair çeşitli spekülasyonlara yol açtı.
Çobanın ilk ihbarının ardından Iraklı askerler şafak vakti araçlarla saldırı bölgesine hareket etti. Muhammedavi'nin aktardığına göre gruba yoğun ateş açıldı. Çatışma sonucunda bir asker hayatını kaybederken ikisi yaralandı.
Iraklı yetkililer, ülkenin DEAŞ’a karşı yürüttüğü savaşta kritik bir rol üstlenen Terörle Mücadele Birimi'nden iki birliği daha takviye olarak bölgeye sevk etti. Bölgede yürütülen tarama operasyonu sırasında yetkililer, söz konusu alanda askeri güçlerin varlığına işaret eden kanıtlara ulaştı.
Muhammedavi, yaptığı açıklamada, “Saldırıdan önce bölgede hava desteğiyle faaliyet gösteren ve birliklerimizin kapasitesinin ötesinde operasyon yürüten bir kuvvetin bulunduğu anlaşılıyor” dedi.
Irak hükümeti sözcüsü ise olaya ya da İsrail üssünden haberdar olup olmadıklarına dair ek yorum yapmaktan kaçındı.
ABD, kendi üslerini ve diğer varlıklarını korumak amacıyla Irak'ta çeşitli saldırılar düzenledi.
Üsse ilişkin ayrıntılar ve İsrail'in bu üssü kurup korumak için göze aldığı riskler, ülkenin yaklaşık bin 600 kilometre uzaklıktaki bir düşmana karşı nasıl kapsamlı bir hava harekâtı yürütebildiğini daha net bir biçimde ortaya koydu.
Irak'taki üs, İsrail'in muharebe sahasına daha yakın konumlanmasına imkân tanıdı.
Kaynaklar, İsrail'in acil kurtarma operasyonlarına daha hızlı müdahale edebilmek amacıyla bölgeye arama-kurtarma ekipleri konuşlandırdığını aktardı. Aynı kaynaklara göre üsse ayrıca düşman topraklarında komando operasyonları yürütmek üzere eğitilmiş İsrail Hava Kuvvetleri'ne bağlı özel kuvvetler de konuşlandırıldı.
İsrail Hava Kuvvetleri, beş hafta süren harekât boyunca İran'daki hedeflere binlerce hava saldırısı düzenledi.
Güvenlik uzmanları, ABD ordusunun askeri operasyonlar öncesinde çoğunlukla geçici ileri harekât üsleri kurduğunu belirtiyor.
Geçtiğimiz nisan ayı başlarında düşen Amerikan savaş uçağının pilotlarını kurtarmak amacıyla İran toprakları içinde de geçici bir ileri harekât üssü kuruldu.
ABD, operasyon sırasında bölgede kalan uçak ve helikopterleri kullanılamaz hale getirdi.
Stratejik danışmanlık firması Horizon Engage'in araştırma direktörü Michael Knights, yaptığı değerlendirmede, "Askerlerin operasyonlar öncesinde bölgeyi keşfetmesi ve bu tür üsler kurması son derece doğal bir yaklaşımdır” ifadelerini kullandı.
Knights, Irak'ın batı çölünün geniş ve seyrek nüfuslu yapısının bu bölgeyi geçici ileri üsler için ideal bir konum haline getirdiğini vurguladı. Amerikan özel kuvvetleri, 1991 ve 2003 yıllarında Saddam Hüseyin'e karşı yürütülen operasyonlarda da bu bölgeyi kullanmıştı.
Irak çölündeki yerel halkın yıllar içinde DEAŞ’tan özel harekât timlerine uzanan çeşitli silahlı grupların alışılmadık faaliyetlerine tanıklık ettiğini ve zamanla bu tür olaylardan uzak durmayı öğrendiğini belirten Knights, yerel halkın, mevcut dönemde de bölgede sıra dışı helikopter hareketleri gözlemlediklerini kendisine aktardığını da sözlerine ekledi.
İsrailli yetkililer de savaş süresince yürütülen gizli operasyonlara dolaylı biçimde değindi. Öyle ki İsrail Hava Kuvvetleri Komutanı Tomer Bar, geçtiğimiz mart ayı başlarında, askerlerine bir mesaj gönderdi. Bu ayın başlarında görevi sona eren Bar, mesajında "Bu günlerde Hava Kuvvetleri'nin özel birliklerindeki savaşçılar, hayal gücünü zorlayan özel görevler icra ediyor” ifadelerine yer verdi.
