İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazım Garibabadi, İsviçre’de Katar ve Pakistan’ın arabuluculuğunda yürütülen ve savaşı sona erdirmeyi amaçlayan görüşmeler kapsamında Amerika Birleşik Devletleri ile yapılan teknik müzakerelerin tamamlandığını açıkladı.
İran resmi haber ajansı IRNA’ya göre Telegram üzerinden yaptığı açıklamada Garibabadi, dört ülke arasındaki görüşmelerin sona erdiğini ve gelecekteki müzakereler için bir çerçeve üzerinde anlaşmaya varıldığını bildirdi.
Açıklamada ayrıca, yaptırımların kaldırılması, nükleer meseleler, yeniden imar ve ekonomik kalkınma ile izleme ve uygulama başlıklarında dört ayrı çalışma grubunun kurulmasına karar verildiği ifade edildi.
Öte yandan İran Meclis Başkanı ve müzakere heyeti başkanı Muhammed Bakır Kalibaf, Tahran’ın Hürmüz Boğazı’nın yönetimini üstleneceğini söyledi. Kalibaf, “Hürmüz Boğazı asla savaş öncesi koşullara dönmeyecek ve İran tarafından uluslararası hukuka uygun şekilde yönetilecektir” ifadelerini kullandı.
Şarku’l Avsatın IRNA’dan aktardığına göre Kalibaf, Telegram hesabından paylaşılan bir videoda, İsviçre’de yapılan görüşmelerin “iyi kazanımlar” sağladığını belirtti. Kalibaf, özellikle boğazla ilgili müzakereler, Lübnan meselesi, petrol yaptırımlarından muafiyet ve dondurulmuş fonların serbest bırakılması konularında ilerleme kaydedildiğini ifade etti.
Katar ve Pakistan tarafından yapılan ortak açıklamaya göre ABD ve İran, Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilerin güvenli geçişini sağlamak ve “kazalar ile yanlış anlamaları önlemek” amacıyla bir “irtibat hattı” kurulması konusunda anlaşmaya vardı.
ABD’nin, İsviçre’deki görüşmelerin ardından İran’ın Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) denetçilerini davet etmeyi kabul etmesi üzerine, İran petrolüne yönelik yaptırımları iki ay süreyle askıya aldığı bildirildi.
Anlaşma kapsamında Washington’un Tahran’a yaptırımlarda kısmi bir gevşeme sağlaması ve dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması da bekleniyor.
Kalibaf, söz konusu video mesajında “Bu sürecin henüz başındayız ve çabalarımıza devam etmeliyiz” dedi.
Öte yandan İran, Birleşmiş Milletler’e bağlı Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı’nın İsrail ve ABD saldırıları sonucu zarar gören nükleer tesisleri denetlemesine izin vermeyeceğini açıkladı.
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, “UAEA Genel Direktörü ile bir görüşme yapmadık ve ABD ile İsrail’in askeri saldırıları sonucu zarar gören nükleer tesislerin denetlenmesine izin verme planımız yok” ifadelerini kullandı.
İran devlet medyası, Kalibaf’ın Umman’a yaptığı ziyaret sırasında Hürmüz Boğazı’nda durakladığını da aktardı.
Savaşın başında İran tarafından kapatıldığı belirtilen stratejik su yolu, geçen hafta Washington ve Tahran arasında varılan anlaşmanın ardından yeniden açılmıştı.
Ancak İran, İsrail’in Lübnan’daki saldırılarına karşılık olarak cumartesi günü boğazı yeniden kapattığını duyurdu.
Deniz trafiğini takip eden platformlara göre ise gemiler, Hürmüz Boğazı’ndan anlaşma öncesi döneme kıyasla daha yüksek bir yoğunlukla geçiş yapmayı sürdürdü.
