Tebriz’e yönelik Amerikan saldırıları... Füze üsleri hakkında ne biliyoruz?

Haziran 2025’teki 12 günlük savaş sırasında Amand Üssü’nü hedef alan saldırılara dair görüntüler (Sosyal medya)
Haziran 2025’teki 12 günlük savaş sırasında Amand Üssü’nü hedef alan saldırılara dair görüntüler (Sosyal medya)
TT

Tebriz’e yönelik Amerikan saldırıları... Füze üsleri hakkında ne biliyoruz?

Haziran 2025’teki 12 günlük savaş sırasında Amand Üssü’nü hedef alan saldırılara dair görüntüler (Sosyal medya)
Haziran 2025’teki 12 günlük savaş sırasında Amand Üssü’nü hedef alan saldırılara dair görüntüler (Sosyal medya)

ABD’nin İran’a yönelik saldırılarının dokuzuncu gününde, ülkenin üçüncü büyük kenti olan Tebriz hedef alındı. Böylece İran’ın iç kesimlerinde yeni bir saldırı cephesi açılmış oldu.

Şarku’l Avsat’ın İran resmi haber ajansı IRNA’dan aktardığına göre, Tebriz’in güneybatısındaki bir askeri bölge pazartesi günü saat 02.35 sularında bombardımana uğradı. Saldırı sonucu kent genelinde hissedilen şiddetli bir patlama meydana gelirken, yerel yetkililer olayda can kaybı yaşanmadığını açıkladı.

Tebriz, İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun (DMO) kuzeybatıdaki en önemli füze merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor. Uydu görüntüleri ve uzman araştırma merkezlerinin analizlerine dayanan incelemelere göre, kentin çevresinde üç ana füze tesisi bulunuyor.

Bu tesislerin en önemlisi, ez-Zehra Kampı olarak bilinen ve Amand Üssü adıyla da anılan merkez. Söz konusu tesis, Tebriz’in yaklaşık 20 kilometre kuzeybatısında ve Amand beldesinin 2,5 kilometre kuzeybatısında yer alıyor.

Yaklaşık dört kilometrelik bir alana yayılan kompleks, dağlık bölgeler arasına konuşlandırılmış tüneller, depolar ve güçlendirilmiş hangarlardan oluşuyor.

İkinci tesis ise Tebriz’in yaklaşık 11 kilometre güneybatısında, Serdrud yakınlarında bulunan Güney Tebriz Üssü.

Mevcut bilgilere göre bu tesis, 2003 yılında hava savunma üssünden füze tesisine dönüştürüldü. Tesis, 2006 yılından itibaren yeni tünel girişleri, yer altı yapıları ve füze fırlatma silolarının eklenmesiyle genişletildi.

Haziran 2025’teki 12 günlük savaş sırasında Amand Üssü’nü hedef alan saldırılara dair görüntüler (Sosyal medya)Haziran 2025’teki 12 günlük savaş sırasında Amand Üssü’nü hedef alan saldırılara dair görüntüler (Sosyal medya)

Üçüncü tesis ise Tebriz’in batı banliyösündeki askeri bölgede, Güney Tebriz Üssü’ne bağlı tesisler ağı içinde yer alıyor. Uydu görüntülerine dayanan analizlere göre, son 20 yılda yeni tünel girişleri ile operasyon ve lojistik destek tesislerinin eklenmesiyle kademeli olarak genişletilen füze altyapısının bir parçasını oluşturuyor.

İsrail merkezli Alma Güvenlik Araştırmaları Enstitüsü’nün değerlendirmelerine göre, Tebriz’deki füze tesisleri Haziran 2025’te yaşanan 12 günlük savaş sırasında ağır hasar gördü. İki ana üste yıkım oranının yüzde 50’yi aştığı, ez-Zehra Kampı’ndaki yüzey tesislerinin ise büyük bölümünün tahrip edildiği belirtildi.

Ateşkes sonrasında çekilen görüntüler, yaklaşık 20 bina ve hangarın tamamen yıkıldığını, kompleks girişindeki 27 büyük binadan yalnızca yedisinin ayakta kaldığını ortaya koydu.

Buna karşın, CNN’in Nisan 2026’da yayımladığı uydu görüntüleri, İran’ın ateşkes döneminde ABD ve İsrail saldırılarıyla kapatılan tünel girişlerini yeniden açmaya başladığını gösterdi.

Görüntülerde, Güney Tebriz Üssü’nün girişlerinde enkazı kaldırmak için çalışan dozerler ve ağır iş makineleri yer alırken, bu çalışmaların tünellerde mahsur kalan füze rampaları ile füzelerin çıkarılmasını amaçladığı ifade edildi.

CNN’e göre Tebriz’deki onarım çalışmaları, yer altındaki 18 füze üssünü kapsayan daha geniş çaplı bir yeniden faaliyete geçirme planının parçası. Bu kapsamda İran’ın saldırılarda hedef alınan toplam 69 tünel girişinden 50’sini yeniden açmayı başardığı, bunun da ülkenin bombardıman sonrasında füze tesislerini kısa sürede yeniden operasyonel hale getirmeyi hedefleyen bir strateji izlediğini ortaya koyduğu belirtildi.