Fly Baghdad, ABD Yaptırımlarının Kaldırılmasının Ardından Uçuşlarına Yeniden Başladı
ABD Hazine Bakanlığı, şirketin İran'a destek verdiği iddialarının ardından faaliyetlerinde "önemli değişiklikler" yaptığını belirtti.
Irak'ın özel hava yolu şirketi Fly Baghdad, ABD'nin şirkete uyguladığı yaptırımları kaldırmasının ardından uçuş faaliyetlerine yeniden başladı. ABD Hazine Bakanlığı tarafından yürütülen idari incelemede, şirketin operasyonlarında "önemli değişiklikler" yaptığı ve bu nedenle yaptırım listesinde tutulmasının artık gerekçesiz olduğu sonucuna varıldı. Böylece şirketin ticari faaliyetlerini iki yılı aşkın süredir olumsuz etkileyen yaptırımlar sona erdi.
ABD Hazine Bakanlığı'nın güncellenen yaptırım listesinde (SDN), Fly Baghdad ile şirket filosundaki iki uçağın isimleri listeden çıkarıldı. Buna karşın, Beşir Abdülkazım Alvan eş-Şebbani hakkındaki yaptırımlar şahsi olarak yürürlükte kaldı ve yaptırım kaydından şirketle bağlantısına ilişkin ifadeler kaldırıldı.
Kimliğinin açıklanmasını istemeyen bir ABD Hazine Bakanlığı yetkilisi, kararın idari inceleme sonucunda alındığını belirterek, "Fly Baghdad operasyonlarında önemli değişiklikler yaptığını gösterdi, bu nedenle yaptırım listesinde kalmasını gerektiren bir durum kalmadı" ifadelerini kullandı.
Yetkili ayrıca, yaptırımların kaldırılmasının "ABD'nin İran hükümeti, İran Devrim Muhafızları'na bağlı Kudüs Gücü veya bu yapıları destekleyen kişi ve kuruluşlara yönelik politikasında herhangi bir değişiklik anlamına gelmediğini" vurgulayarak, kararın yalnızca şirketin mevcut durumuna ilişkin değerlendirmeye dayandığını belirtti.

Fly Baghdad da kararı memnuniyetle karşıladı. Şirketten yapılan açıklamada, yaptırım listesinden çıkarılmasının, iki yıl süren kapsamlı bir uyum ve dönüşüm sürecinin başarıyla tamamlandığını gösterdiği belirtildi. Açıklamada, bu süreçte kurumsal yönetim, uyum mekanizmaları ve şeffaflık alanlarında uluslararası standartlara uygun kapsamlı reformlar gerçekleştirildiği kaydedildi.
Şirketin Üst Yöneticisi (CEO) Alaaddin Abdurrahman, bugün yaptığı açıklamada, kararın "güveni yeniden tesis etmek için iki yıl boyunca disiplinli şekilde yürütülen çalışmaların sonucu" olduğunu söyledi. Abdurrahman, "Biz güvende ısrar etmedik; onu iyi yönetişim, sıkı denetim ve şeffaflık yoluyla kazanmaya çalıştık" ifadelerini kullandı.
Şirket, yaptırımların kaldırılmasıyla birlikte bankalar, sigorta şirketleri, uçak kiralama firmaları, bakım ve yakıt hizmeti sağlayıcıları, seyahat acenteleri ile normal ticari ilişkilerini yeniden başlatabileceğini belirtti. Ayrıca, sivil havacılık otoriteleri ve sektör ortaklarıyla birlikte uçuş ağını kademeli olarak yeniden oluşturmaya çalıştığını açıkladı.
Fly Baghdad ayrıca, yaptırım listesinde yer almaya devam eden Beşir eş-Şebbani ile arasında herhangi bir ortaklık veya yönetim bağı bulunduğu iddialarını reddetti. Şirket, sahibi, kurucusu ve yönetim kurulu başkanının Ahmed Esed olduğunu, ABD yaptırım listesinde bulunan hiçbir kişinin şirkette hiçbir zaman hisse sahibi olmadığını bildirdi. Açıklamada, ABD Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi'nin (OFAC) de Şebbani'nin yaptırım kaydından Fly Baghdad ile bağlantılı ifadeleri çıkardığı hatırlatıldı.
Yaptırımların arka planı
ABD Hazine Bakanlığı, 24 Ocak 2024'te Fly Baghdad, şirket filosu ve dönemin CEO'su hakkında yaptırım kararı almıştı. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre bakanlık, şirketi İran Devrim Muhafızları'na bağlı Kudüs Gücü'ne Irak, Suriye ve Lübnan'a personel, savaşçı, silah ve çeşitli sevkiyatların taşınmasında lojistik destek sağlamakla suçladı.
Şirketin SDN listesine alınmasıyla birlikte ABD yargı yetkisi kapsamındaki varlıkları dondurulmuş, ABD'li kişi ve kuruluşların şirketle iş yapması yasaklanmıştı. Ayrıca uluslararası bankacılık hizmetleri, sigorta işlemleri ve uçak yedek parçalarına erişim konusunda ciddi sıkıntılar yaşanmıştı.

Fly Baghdad, yaptırımların ilan edildiği günden itibaren suçlamaları reddederek faaliyetlerinin tamamen sivil ve ticari nitelikte olduğunu, silah veya militan taşımadığını savundu. Şirket, ABD'nin kararının hatalı bilgilere dayandığını öne sürmüş ve hukuki yollara başvuracağını açıklamıştı.
ABD Hazine Bakanlığı o dönemde suçlamaları destekleyen ayrıntılı kamuya açık deliller yayımlamazken, yaptırım kararlarının büyük ölçüde kamuoyuyla paylaşılmayan istihbarat bilgilerine dayandığı biliniyor.
Yaptırımların kaldırılması, Washington'un İran'ın bölgedeki nüfuzunu ve bağlantılı ağlarını sınırlandırma politikasını sürdürdüğünü vurguladığı bir dönemde geldi. ABD, kararın İran politikasında bir değişiklik anlamına gelmediğini, yalnızca şirketin yaptırımlara uyum süreci ve operasyonel uygulamalarındaki değişikliklerin değerlendirilmesi sonucunda alındığını belirtti.
2014 yılında kurulan Fly Baghdad, Irak merkezli özel bir hava yolu şirketi olarak faaliyet gösteriyor. Şirketin herhangi siyasi parti veya silahlı grupla mülkiyet bağı bulunduğunu gösteren resmi bir belge bulunmuyor. Ancak ABD'nin, İran Devrim Muhafızları Kudüs Gücü ile bağlantılı yapılara lojistik destek sağladığı yönündeki suçlamaları nedeniyle şirketin adı uzun süredir siyasi tartışmaların odağında yer alıyor. Fly Baghdad ise bu iddiaları kesin bir dille reddetmeyi sürdürüyor.