İspanya'nın Kuzey Afrika'daki toprağı Sebte'de (Ceuta) yaşanan düzensiz göçmen akınının yankıları sürüyor.
Fas'taki Fenidek kenti kıyılarından Sebte'ye geçmeye çalışan binlerce düzensiz göçmene 30 Temmuz'da müdahalede bulunulmuştu.
İspanyol yetkililer, Sebte'ye giren düzensiz göçmenlerden yaklaşık 69 bin 500'ünün Fas'a geri döndüğünü bildirmişti. Kitlesel geçiş sırasında 88 kişinin de yaşamını yitirdiği açıklanmıştı.
Guardian'ın analizinde, krizin Fas ve ABD arasında giderek artan yakınlığı yeniden tartışmaya açtığı yazılıyor.
Fas Kralı VI. Muhammed'in, göç krizinden önce ABD Başkanı Donald Trump'ın adını Batı Sahra'daki ihtilaflı bölgeden geçen 1 milyar dolarlık otoyola verdiğine işaret ediliyor.
Rabat yönetimi ayrıca Trump'ın Gazze'nin yeniden inşası için kurduğu Barış Kurulu'na katılan ilk Afrika ülkesi olmuştu.
Washington yönetiminin göç krizinden Fas'ı değil İspanya'yı sorumlu tutması da dikkat çekiyor.
ABD Başkanı Donald Trump, Sebte'deki görüntüleri "felaket" diye niteleyerek "Demokratlar iktidara dönerse ABD'de yaşanacakların yanında Sebte'dekiler küçük bile kalır" demişti.
ABD Dışişleri Bakanlığı da İspanya'nın göç politikalarının Avrupa'nın güvenliğini tehlikeye attığını savunan açıklamalar yapmıştı.
Analizde Rabat yönetiminin, Trump'la ilişkisini özellikle Batı Sahra meselesinde kendi lehine kullanmaya çalıştığı yorumu yapılıyor. Trump, ilk döneminde Fas'ın İsrail'le ilişkilerini normalleştirmesi karşılığında Rabat'ın Batı Sahra üzerindeki egemenlik iddiasını tanımıştı.
Belçika merkezli düşünce kuruluşu Uluslararası Kriz Grubu'ndan Riccardo Fabiani, Fas'ın krizi bizzat "tasarlamasının" muhtemel görünmediğini söylüyor. Ancak Rabat yönetiminin yeterli önlemleri almadığını ve geçişlere göz yumduğunu savunuyor.
ABD'nin yanı sıra İsrail'in de olaydan İspanya'yı sorumlu tuttuğu hatırlatılıyor.
İsrail'in Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Danny Danon, krizin Madrid'in göç politikaları nedeniyle yaşandığını savunmuştu. Ayrıca "İspanya, İsrail'e vaaz vermek yerine, dünyaya neden hâlâ Afrika'da sömürge yerleşimleri bulundurduğunu açıklamalı" ifadelerini kullanmıştı.
İspanya Ulaştırma Bakanı Oscar Puente ise Danon'a cevaben, "Her şey daha da netleşiyor" diyerek krizde İsrail'in parmağı olduğunu ima etmişti.
Madrid yönetimi gerek Gazze savaşında İsrail'i eleştiren tutumu gerek de İran savaşında ABD'yi desteklememesiyle birçok Avrupa ülkesinden ayrı bir çizgide.
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez, göç akınının "İspanya'nın toprak bütünlüğünün ihlali" olduğunu söylemişti. İspanyol Sosyalist İşçi Partisi lideri, doğrudan Rabat'ı suçlamazken olayı "saldırı" diye nitelemiş, Avrupa Birliği'nin yeterli dayanışmayı gösteremediğini ifade etmişti.
Fas yönetimiyse olayın siyasi amaçlarla kullanıldığına yönelik iddiaları reddediyor.
Independent Türkçe, Guardian, Politico
