Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in önümüzdeki birkaç yıl içinde NATO’nun kararlılığını sınamak amacıyla ittifak üyesi bir ülkeye sınırlı bir saldırı düzenlemeyi deneyebileceği bildirildi.
Aralarında Wall Street Journal ve CNN’in de bulunduğu medya kuruluşları, ABD istihbaratının değerlendirmelerine dayandırdıkları haberlerde, Rusya’nın NATO’nun birlik ve dayanışmasını ve bir üyeye yönelik saldırının tüm üyelere yapılmış sayılmasını öngören 5. maddeye bağlılığını sınamaya yönelik olası senaryolara yer verdi. Bu senaryolar arasında Rusya kaynaklı bir siber saldırı ve sınırlı bir askeri müdahale bulunuyor.
Wall Street Journal’ın aktardığı bilgilere göre ABD daha önce Putin’in Ukrayna savaşını sürdürürken bir NATO üyesini provoke etmek istemeyeceği varsayımında bulunuyordu. Ancak ABD’li yetkililere göre bu değerlendirme bu yıl değişti. Putin, Ukrayna’da ve ülke içinde zafer elde etme yönünde giderek artan baskıyla karşı karşıya. Kiev’in insansız hava araçları (İHA) Rus ordusu ve petrol sektörüne giderek daha fazla zarar verirken, Putin’in güçleri ağır kayıplara rağmen cephe hattında daha sınırlı ilerleme kaydediyor.
ABD’li yetkililer, Putin’in Ukrayna’daki savaş devam ederken bir NATO ülkesine olası bir saldırı düzenlemesinin amacının ittifakı bölmek olacağını belirtti.
Gazete ayrıca, kimlikleri belirsiz üniformalar giyen askerlerin toprakları ele geçirmek amacıyla konuşlandırılmasının olası senaryolardan biri olduğunu aktardı.
Gazeteye göre en uç senaryo, NATO’nun doğu kanadında sınırlı bir kara harekâtı düzenlenmesi. Bu senaryonun gerçekleşme ihtimali düşük görülse de zaman içinde artış gösteriyor.
Olası saldırılar için öngörülen zaman aralığının ise bu sonbahardan 2029 yılına kadar uzandığı belirtildi.
CNN de kaynaklara dayandırdığı haberinde, ABD ve NATO yetkililerinin, Putin’in Ukrayna savaşından itibarını koruyarak çıkmasını sağlayacak bir çözüm bulamaması halinde ittifaka karşı gerilimi tırmandırmayı tercih edebileceğine inandığını bildirdi.
Kaynaklardan biri, en muhtemel senaryonun Putin’in bir şekilde gerilimi tırmandırması ve Baltık ülkeleri veya Polonya’yı hedef alması olduğunu söyledi.
Litvanya hükümeti kısa süre önce yaptığı açıklamada, askeri istihbaratın Moskova’nın Ukrayna’ya ait İHA’ları kullanarak Baltık ülkelerindeki kritik altyapılara saldırmayı değerlendirebileceğine ilişkin bilgilere ulaştığını bildirdi.
Öte yandan NATO’nun üst düzey askeri sözcülerinden Martin O’Donnell, gizli istihbarat değerlendirmeleri hakkında yorum yapmayı reddetti. Ancak CNN’e yaptığı açıklamada, ittifakın ‘çok çeşitli senaryoları sürekli olarak değerlendirdiğini ve bunlara hazırlık yaptığını’ söyledi.
O’Donnell, “NATO durumu izliyor. Gerektiğinde caydırıcılık sağlamak ve savunma yapmak için teyakkuz halindeyiz” dedi.
Son birkaç yılda Rusya’nın NATO üyesi ülkelerin topraklarına yönelik ihlaller gerçekleştirmekle suçlandığı çok sayıda olay yaşandı.
Geçtiğimiz mayıs ayında, Rus güçlerinin Ukrayna’nın yakınlardaki bir limanına düzenlediği saldırıyla aynı saatlerde, patlayıcı yüklü bir İHA Romanya’da bir konut binasına çarptı. Olayda iki kişi yaralandı.
Eylül ayında ise NATO’ya ait savaş uçakları, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik saldırısı sırasında Polonya hava sahasını ihlal eden çok sayıda Rus İHA’sını düşürdü.
Bu hafta yaşanan son olayda ise çarşamba günü sabaha karşı Almanya’daki bir havaalanında bulunan patlayıcı yüklü bir İHA’nın Rus istihbarat servislerinden birine ait olduğu yönünde ABD tarafından değerlendirme yapıldı. CNN’e konuşan ABD Savunma Bakanlığı’nın Avrupa’daki bir yetkilisi, söz konusu değerlendirmeyi doğruladı.