Cezayir’e ait askerî konvoy, Ekim 1973 Savaşı’ndan sonra Cezayir ordusunun ülke dışında gerçekleştirdiği ilk askerî konuşlandırma kapsamında Nijer’e ulaştı. Bu gelişme, Cezayir Cumhurbaşkanı Abdülmecid Tebbun’un Ulusal Halk Ordusu birliklerini Nijer topraklarına gönderme kararının ardından yaşandı. Adım, iki ülke arasındaki güvenlik ilişkilerinin geliştiğini, güvenlik tehditleriyle mücadele ve ortak ekonomik çıkarların korunmasına yönelik iş birliğinin genişlediğini gösteriyor.
Şarku’l Avsatın Reuters'ten aktardığına göre Cezayir ordusuna ait bir konvoy dün Nijer’e ulaştı. Ancak haberde, operasyona katılan asker sayısı, görevin niteliği ve konuşlandırmanın ne kadar süreceği konusunda bilgi yer almadı. Söz konusu hareketlilik, Cezayir'in 1973 Ekim Savaşı sırasında Mısır'a destek amacıyla asker göndermesinden bu yana, yarım asrı aşkın sürenin ardından gerçekleşen ilk askerî konuşlandırma olma özelliğini taşıyor.
Reuters'a konuşan 10 kişi, Cezayir ordusuna ait ilk askerî konvoyun Nijer'in kuzeybatısında bulunan ve uranyum madenciliğiyle tanınan Arlit kentine ulaştığını belirtti.
Cezayir daha önce, asker konuşlandırma kararının ekonomi ve enerji alanlarındaki çıkarlarını korumak amacıyla alındığını açıklamış, ancak birliklerin büyüklüğü ve intikal takvimi hakkında ayrıntı paylaşmamıştı. Bu konuşlandırma geçen yıl Nijer'in, Mali'nin Cezayir'i sınır yakınlarında bir insansız hava aracını (İHA) düşürmekle suçlamasının ardından Cezayir büyükelçisini geri çağırmasıyla gerilen ilişkilerin yeniden iyileştiğine işaret ediyor.
Cezayir Cumhurbaşkanlığı, birliklerin gönderilmesinin ortak ekonomik ve stratejik çıkarların, özellikle enerji tesisleri ile uranyum madenciliği sektörünün korunmasını, sınır güvenliğinin sağlanmasını ve Sahel bölgesinde El Kaide ve DEAŞ bağlantılı silahlı grupların tehditleriyle mücadeleyi amaçladığını bildirdi.
Enerji yatırımları ve güvenlik iş birliği
Bu adım, iki ülkenin hayati ortak çıkarlarının bulunduğu bir dönemde atıldı. Bunların başında, Cezayir, Nijer ve Nijerya'yı kapsayan ve doğal gazı Avrupa pazarlarına taşımayı hedefleyen Sahra Ötesi Doğal Gaz Boru Hattı Projesi geliyor. Ayrıca Cezayir'in ulusal enerji şirketi Sonatrach'ın Nijer'deki yatırımları da bu iş birliğinin önemli unsurları arasında yer alıyor.
Gelişme, Cezayir ile Nijer'de iktidarda bulunan askerî yönetim arasındaki ikili ilişkilerin iyileşmesinin ardından yaşandı.
Cezayir parlamentosunun iki kanadı, ayrı ayrı düzenlenen olağanüstü oturumlarda Cumhurbaşkanı Abdülmecid Tebbun'un Nijer'e askerî birlik gönderilmesine ilişkin bildirimini oy birliğiyle kabul etmişti. Parlamentonun alt kanadı Ulusal Halk Meclisi tarafından yayımlanan açıklamada, kararın Cezayir'in enerji çıkarlarını korumayı amaçladığı belirtilmiş, ancak söz konusu çıkarların niteliğine ilişkin ayrıntı verilmemişti.
Bu çerçevede milletvekilleri, oylama sırasında Dışişleri Bakanı Ahmed Attaf'ın, söz konusu adımın Nijer'de Sonatrach'a ait projelerin güvenliğini sağlamayı hedeflediğini açıkladığını gazetecilere aktardı. Milletvekilleri ayrıca askerî birlik gönderilmesi talebinin Nijer hükümetinden geldiğini belirtti.
Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre Cezayir'deki siyasi oluşumların büyük bölümü karara tam destek verirken, muhalefetteki Kültür ve Demokrasi İçin Birlik (RCD), Yeni Nesil (Jil Jadid) ve Sosyalist Güçler Cephesi (FFS) partileri adım konusunda çekincelerini dile getirdi.
Madama Üssü öne çıkıyor
Gözlemcilere göre Cezayir birliklerinin, Nijer'in kuzeyinde Libya sınırına yakın konumda bulunan Madama Askerî Üssü'nde konuşlandırılması bekleniyor.
Söz konusu üs, Fransa'nın 2013 yılında Mali'deki radikal dinî silahlı grupların mevzilerine yönelik başlattığı askerî operasyon kapsamında geliştirilmiş ve Fransız kuvvetleri için önemli bir askerî dayanak noktası olarak kullanılmıştı.
Stratejik konumu nedeniyle tesis, Sahel bölgesinin ve sınır aşan güzergâhların gözetlenmesi açısından büyük önem taşıyor.
Nijer'in kuzeyindeki Madama Askerî Üssü, Libya'nın Fizan bölgesinde bulunan ve Mareşal Halife Hafter'e bağlı güçlerle ilişkili askerî bir destek noktası olan El-Vig Üssü'ne kuş uçuşu yaklaşık 263 kilometre uzaklıkta bulunuyor.
Cezayir'in sınırları dışındaki güvenlik sorunlarıyla mücadelede alışılmışın dışında bir yöntem benimsemesi, Nijer ve Moritanya ile paylaştığı sınırlar boyunca asker konuşlandırmasının amaçlarına ilişkin çeşitli soruları da beraberinde getiriyor.
