Dünyanın en büyük bahis pazarı: Dünya Kupası

Sahada doksan dakika boyunca her gol ve düdükte kıtalar arası 50 milyar doların üzerinde para akışı oluyor

ABD'nin Kansas şehrinde oynanan Dünya Kupası maçında Ekvador-Curaçao karşılaşmasının taraftarları, 20 Haziran 2026 (AFP)
ABD'nin Kansas şehrinde oynanan Dünya Kupası maçında Ekvador-Curaçao karşılaşmasının taraftarları, 20 Haziran 2026 (AFP)
TT

Dünyanın en büyük bahis pazarı: Dünya Kupası

ABD'nin Kansas şehrinde oynanan Dünya Kupası maçında Ekvador-Curaçao karşılaşmasının taraftarları, 20 Haziran 2026 (AFP)
ABD'nin Kansas şehrinde oynanan Dünya Kupası maçında Ekvador-Curaçao karşılaşmasının taraftarları, 20 Haziran 2026 (AFP)

Abdurrahman Eyas

İlk maçın başlangıç düdüğü çaldığı andan itibaren rekabete girenlerin yalnızca oyuncular olmadığı ortaya çıktı. Tam o anda milyarlarca dolar da akıllı telefon uygulamaları, bahis platformları ve dünyanın dört bir yanına yayılmış veri merkezleri aracılığıyla yolculuğuna başladı. Londra'da bir taraftar İngiltere'nin galibiyetine bahis oynarken New York'ta bir başkası maçta atılacak gol sayısını tahmin ediyor, Singapur'daki biri ise ilk sarı kartı görecek oyuncuya bahis koyuyor.

Taraftarlar topu oyuncuların ayaklarında takip ederken algoritmalar, her pas, şut ve hakemlik kararıyla birlikte anlık değişen kazanma ve kaybetme olasılıklarını izliyor. 21. yüzyılda Dünya Kupası böyle bir hal aldı. Yeşil sahaların sınırlarını aşan bu organizasyon artık yalnızca gezegenin en büyük futbol organizasyonu olmakla kalmıyor, aynı zamanda spor bahis endüstrisinin en büyük küresel sahnelerinden biri ve maçların ritmiyle birlikte hareket eden paralel bir ekonomi haline geliyor.

Yatırım bankaları ve uzman araştırma şirketleri, 2026 Dünya Kupası'na yönelik küresel bahis hacminin 2022 Dünya Kupası'ndaki yaklaşık 35 milyar dolara kıyasla 50 milyar doları aşacağını öngörüyor. Bu rakam, organizasyonu işlem hacmi açısından tüm zamanların en büyük tekil spor bahis etkinliği yapabilir.

Bu rakamın büyüklüğünü kavrayabilmek için üzerinde durulan rakamın, son uluslararası tahminlere göre yıllık gayri safi yurt içi hasılası (GSYİH) 53-62 milyar dolar arasında seyreden Ürdün gibi bir ülkenin GSYİH'sine yaklaştığını ve pek çok tanınan küresel şirketin piyasa değerini geride bıraktığını söylemek yeterli olur. Ancak bu milyarların hikayesi yalnızca sporla ilgili değil. Bu, milyarlarca insanın takip ettiği popüler bir oyunla her kâr fırsatının peşinde koşan küresel bir endüstri arasındaki karmaşık ilişkinin; teknolojinin, verinin, yapay zekanın, mevzuatın ve dijital ekonominin hikayesi.

50 milyar dolarlık akış: Peki ama bu paraları kim kazanıyor?

Dünya Kupası bahislerinin 50 milyar doları aşacağı öngörüsünü okuduğumuzda bahis şirketlerinin aynı miktarda kâr edeceği aklımıza gelebilir. Ancak gerçek bundan çok farklı. Bu rakam şirketlerin kârını değil, bahisçilerin turnuvayla bağlantılı çeşitli maç ve etkinliklere yatırdığı toplam parayı temsil ediyor. Sektör dilinde bu rakam ‘bahis hacmi’ ya da ‘işlem hacmi’ olarak tanımlanıyor.

Bahis şirketlerinin payı toplam işlem hacminin yüzde 5 ile 10'u arasında

Bahis hacmi, bahis şirketlerinin elde ettiği kârı değil katılımcıların çeşitli sonuçlara yatırdığı toplam parayı temsil ediyor. Bir kişi 100 dolar, başka biri de farklı bir etkinliğe 100 dolar bahis oynasa, bahisçilerin kazanıp kazanmamasından bağımsız olarak bu iki tutar toplanarak bahis hacmi 200 dolar olarak kayıt altına alınıyor. Platform işletmecisi şirketler ise kazananlara ödemeleri yaptıktan sonra bu paranın yalnızca sınırlı bir bölümünü elinde tutuyor. Sektörde ‘marj’ ya da ‘hold rate’ (tutma oranı) olarak bilinen bu pay genellikle toplam bahis hacminin yüzde 5 ile 10'u arasında değişiyor. Bu durum, sektörün gerçek kârının medyada sıkça gündeme gelen bahis hacminin her ne kadar söz konusu kâr çoğu sektörün ölçüt alındığı standartlara göre yine de son derece büyük rakamlara karşılık gelse de çok altında kaldığı anlamına geliyor.

dsvfev
Meksika'nın Guadalupe kentinde, Tunus-Japonya maçı sırasında kutlama yapan Japon taraftarlar, 20 Haziran 2026 (AFP)

Ancak bahis şirketleri bu büyüyen faaliyetin tek yararlanıcısı değil. Platformlara anlık veri sağlayan spor veri şirketleri, algoritma geliştiren teknoloji firmaları, elektronik ödeme hizmeti sağlayıcıları, spor yayıncıları ve hatta sponsorluk ile reklamlardan doğrudan ya da dolaylı gelir elde eden bazı spor federasyonları ile kulüpler de bu canlılıktan pay alıyor. Bu nedenle bahis, bir taraftarın maç sonucuna oynadığı basit bir retten çok daha geniş bir spor ekonomisinin ayrılmaz bir parçası haline geldi.

Kısa bir süre öncesine kadar spor bahsi tek bir soru kalıbına “Kim kazanacak?” sorusuna dayanıyordu. Ancak bugün bu soru, yüzlerce olası sorudan yalnızca biri haline geldi. Kullanıcılar ilk golü atacak oyuncuya, korner sayısına, sarı kart sayısına, belirli bir oyuncunun şut sayısına, bir sonraki golün zamanlamasına ya da hakemin belirlenen bir zaman dilimi içinde penaltı kararı verip vermeyeceğine bahis oynayabiliyor. Hatta bazı platformlar ‘micro-betting’ olarak bilinen maç içindeki küçük ayrıntılara odaklanan son derece hassas bahis seçenekleri de sunuyor.

Bu dönüşüm, veri analizi ve yapay zeka (AI) teknolojilerindeki büyük ilerleme sayesinde mümkün oldu. Bu teknolojiler, sahada yaşanan her olayı saniyenin kesirlerinde olasılık hesaplarına giren yeni bir veriye dönüştürüyor. Etkili bir oyuncu sakatlık geçirdiğinde, bir takım kırmızı kart gördüğünde ya da maçın seyri beklenmedik bir şekilde değiştiğinde algoritmalar olasılıkları anında yeniden fiyatlıyor. Bu nedenle bahis şirketleri, yapay zeka ve spor veri analitiğine en fazla yatırım yapan kuruluşlar arasına girdi.

Şarku’l Avsat’ın Al Majalla’dan aktardığı analize göre Son raporlar, küresel spor bahis pazarının 2025 yılında yaklaşık 113,8 milyar dolara ulaştığını ve 2026'da 126,5 milyar dolara çıkacağının, 2034'te ise 295 milyar doları aşacağının öngörüldüğünü ortaya koyuyor. Bu hızlı büyüme, giderek daha fazla ülkede çevrimiçi bahsin yasallaştırılmasını, yükselen internet ve akıllı telefon kullanım oranlarını ve dijital etkileşimli deneyimlere olan talebin artmasını yansıtıyor. Bahis şirketleri ayrıca daha geniş kullanıcı kitlesine ulaşmak amacıyla mobil uygulamalar, canlı bahis sistemleri, yapay zeka destekli gelişmiş analiz araçları ve güvenli dijital ödeme çözümleri aracılığıyla platformlarını geliştirmeye devam ediyor.

Küresel ölçekte yasadışı spor bahislerinin yıllık hacminin yaklaşık 1,7 trilyon dolara ulaşabileceği tahmin ediliyor. Bu rakam, bahislerin maçlarda şike, kara para aklama ve organize suç ile bağlantısına ilişkin artan kaygıları açıklıyor.

Yapay zeka ve anlık veri analitiğine olan bağımlılığın artması, fiyatlandırma doğruluğunun iyileşmesine ve kullanıcı deneyiminin kişiselleştirilmesine katkı sağlarken mobil bahis ekosisteminin genişlemesi farklı pazarlarda sektörün büyümesini desteklemeye devam ediyor. Bu durum rekabeti müşteri sayısının ötesine taşıyarak en iyi, en hızlı ve en doğru bilgiye sahip olmayı belirleyici unsur haline getirdi.

Bir turnuva bir pazarı da risklerini de büyütüyor

Bahis endüstrisi her Dünya Kupası edisyonuyla birlikte büyüyorsa 2026 edisyonu bu büyümeyi neredeyse tasarlanmış gibi genişletmek üzere kurgulanmış görünüyor. Turnuva tarihinde ilk kez katılımcı takım sayısı 32'den 48'e çıkarken maç sayısı da 64'ten 104'e yükseliyor. Bu genişleme, basitçe daha fazla maç, daha fazla seyirci ve daha fazla bahis fırsatı anlamına geliyor.

Turnuvanın ABD, Kanada ve Meksika'da düzenlenmesi de en az bu kadar önemli bir etken daha katıyor. 2018'de ABD Yüksek Mahkemesi'nin çoğu eyalette spor bahislerini kısıtlayan federal yasağı kaldırmasından bu yana sektör hızlı ve benzeri görülmemiş bir büyüme yaşıyor. Yalnızca birkaç yıl içinde ABD, dünyanın en hızlı büyüyen spor bahis pazarlarından biri konumuna yükseldi. Uzman tahminler, turnuvanın kısmen Amerikan topraklarında düzenlenmesi ve yasal spor bahislerinin ülke genelinde yaygınlaşmasıyla birlikte ABD pazarındaki yasal bahislerin 2026 Dünya Kupası'nda milyarlarca doları bulabileceğine işaret ediyor. Pek çok gözlemci, 2026 Dünya Kupası'nın Kuzey Amerika'nın Avrupa ve Asya'daki geleneksel merkezlerin yanında yükselmesiyle küresel bahis endüstrisinin haritasını yeniden çizmede dönüm noktası oluşturabileceğini düşünüyor.

dvfbgrftb
FIFA Başkanı Gianni Infantino, Kanada'nın Ottawa kentindeki Lansdowne Park Stadyumu'nda FIFA ve Coca-Cola tarafından düzenlenen Dünya Kupası turunda Montreal Canadiens forması giyerek fotoğraf çektirdi, 24 Mayıs 2026 (AFP)

Bu endüstrinin tam merkezinde görmezden gelinmesi güç bir çelişki bulunuyor. Spor kurumları ve futbol federasyonları kumar risklerine, bağımlılığa ve maçlarda şikeye karşı uyarılarını sürdürürken bahis şirketleri futbol dünyasının en büyük sponsor ve reklamverenlerinden biri haline geliyor. Son yirmi yılda bu şirketlerin logoları Avrupa kulüplerinin formalarında, stadyumlarda, televizyon ekranlarında ve dijital platformlarda boy gösterdi. Bazı sponsorluk anlaşmaları kulüpler ve ligler için önemli gelir kaynaklarına dönüştü.

Bu tablo, yoğun reklamların gençler ve küçük yaştaki bireyler üzerindeki etkisine ilişkin kaygıların artmasıyla birlikte giderek yükselen eleştirilere zemin hazırladı. Bu yüzden bazı Avrupa hükümetleri ve spor kurumları bu tür reklam ve sponsorluklara kısıtlamalar getirmeye başladı. Buna karşın, bahis sektörünün pompaladığı para olmaksızın modern futbol ekonomisini hayal etmek hâlâ güç. Bu yüzden iki taraf arasındaki ilişki bir yandan kârlı, öte yandan rahatsız edici bir görünüm sergiliyor.

Milyarların karanlık yüzü

Yasal pazarlar endüstrinin görünür yüzünü oluştururken yasadışı pazar çok daha belirsiz bir görünüm sergiliyor. Birleşmiş Milletler (BM) ve sporda dürüstlük kuruluşları, yasadışı bahislerin sporda yolsuzluğu ve maçlarda şikeyi besleyen başlıca etkenler arasında yer aldığı konusunda uyarıyor. Bazı vakalarda ise sınır ötesi organize suç ağlarıyla bağlantılı olduğu da görülüyor. BM'nin sporda yolsuzluğa ilişkin raporuna göre küresel yasadışı spor bahislerinin yıllık hacmi yaklaşık 1,7 trilyon dolara ulaşabiliyor. Bu rakam, söz konusu bahislerin maçlardaki şike, kara para aklama ve organize suçla bağlantısına ilişkin artan kaygıları açıklıyor.

Dünya Sağlık Örgütü, dünya genelinde erkeklerin yaklaşık yüzde 11,9'unun ve kadınların yüzde 5,5'inin finansal, psikolojik ve sosyal sorunlar dahil olmak üzere kumar kaynaklı çeşitli düzeylerde risk veya zararla karşı karşıya kaldığına işaret ediyor.

Bu paraların her zaman yalnızca kâr peşinde koşmadığı, zaman zaman bazı spor etkinliklerini etkilemeye ya da usulsüz kazanç sağlamak için mevzuat boşluklarından yararlanmaya çalıştığı da göz ardı edilemez. Bu durum, Dünya Kupası turnuvalarında sonuçların sistematik biçimde manipüle edildiği anlamına gelmiyor; zira uluslararası gözetim sistemleri her geçen turnuvayla daha gelişmiş bir hal alıyor. Bununla birlikte işlem hacminin bu denli şişmesi, sürekli denetim ihtiyacını daha da zorunlu kılıyor.

Milyarlar ve piyasalar dilinden uzaklaşıldığında, aynı ilgiyi görmeyen bir başka boyut daha var. Kumar artık yalnızca ekonomik ya da eğlence amaçlı bir faaliyet olarak değil, aynı zamanda bir halk sağlığı sorunu olarak da tartışılıyor.

cdfb
ABD'nin Houston kentinde oynanan kendi ülkesi Curaçao-Almanya maçını izleyen bir taraftar, 14 Haziran 2026 (AFP)

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), dünya genelinde erkeklerin yaklaşık yüzde 11,9'unun ve kadınların yüzde 5,5'inin kumar kaynaklı borç, aile sorunları ve psikolojik baskı dahil olmak üzere çeşitli düzeylerde risk veya zararla karşı karşıya kaldığını, bazı vakalarda bu durumun bağımlılığa dönüştüğünü vurguluyor.

Bahislerin akıllı telefonlara taşınmasıyla birlikte katılım her zamankinden daha kolay hale geldi. Kullanıcının artık bir bahis bürosuna ya da kumarhaneye gitmesine gerek kalmıyor; telefon ekranındaki birkaç dokunuş, onu aynı anda hem olasılıklar hem de risklerle dolu bir dünyaya taşıyor. Bu nedenle pek çok ülkede reklamların daha sıkı denetlenmesi, farkındalık ve tedavi programlarının güçlendirilmesi ve risk altındaki kesimleri koruyacak düzenlemelerin hayata geçirilmesi yönündeki çağrılar giderek yükseliyor.

Arap dünyası ve gölgede yaşayan bir olgu

Arap ülkelerinin büyük çoğunluğunda spor bahisleri, dini, hukuki ve toplumsal gerekçelerle hâlâ yasaklı ya da çeşitli derecelerde kısıtlı. Ancak internet bu alandaki kuralları büyük ölçüde değiştirdi. Yabancı platformlara erişim kolaylaşırken modern dijital ödeme yöntemleri, kullanıcılara yalnızca birkaç yıl önce mevcut olmayan seçenekler sunuyor.

“Her yıl yurt dışında faaliyet gösteren bahis platformları aracılığıyla ne kadar para Arap bölgesinden çıkıyor? Bu soruyu yanıtlayacak güvenilir bir veri yok.

Buradan hareketle yeterince tartışılmayan ekonomik bir soru gündeme geliyor. O da “Her yıl yurt dışında faaliyet gösteren bahis platformları aracılığıyla ne kadar para Arap bölgesinden çıkıyor?” Bu soruyu kesin biçimde yanıtlayacak güvenilir veriler mevcut değilse de bu paraların bir bölümünün yerel vergi ve düzenleyici sistemlere tabi olmaksızın ulusal ekonomilerden dışarı sızdığı kesin.

Öte yandan bazı ülkeler bu olgu karşısındaki politikalarını yeniden gözden geçirmeye başladı. Birleşik Arap Emirlikleri, görmezden gelinmesi giderek güçleşen dijital gerçeklikle yüzleşmek amacıyla spor bahislerini de kapsayan ticari oyunlar için düzenleyici bir çerçeve oluşturmaya girişen ilk Arap ülkesi olarak öne çıkıyor. Bu konudaki Arap tartışmasının henüz başlangıç aşamasında olduğu görünse de dijital ekonominin büyümesi ve sınır ötesi platformların artan popülaritesiyle birlikte tartışmanın genişlemeye aday olduğu anlaşılıyor.

Sahalar dışında dönen turnuva

Yaklaşık bir asır önce futbol, 22 oyuncunun birkaç bin seyirci önünde bir meşin topun peşinden koştuğu bir oyundu. Bugün ise teknolojinin, verinin, reklamcılığın, yayın haklarının, yatırımların ve bahislerin kesiştiği küresel bir endüstriye dönüştü. Dünya Kupası da diğer tüm spor organizasyonlarından fazla bu büyük dönüşümün aynası haline geldi. 2026 Dünya Kupası maçları başladığında dünya, kupayı nihayetinde hangi takımın kaldıracağını merak edecek. Ancak spor sahnesinin arka planında en az bir o kadar heyecan verici başka bir turnuva daha dönecek. Kupaların kaldırılmadığı, milli marşların çalınmadığı, yalnızca milyarların sayıldığı bir turnuva... Her golle hareket eden, her hakemlik kararıyla yön değiştiren ve algoritmaların taraftarların favori yıldızlarını takip ettiği ilgiyle izlediği milyarlar... Belki de bu yüzden Dünya Kupası dünyanın en büyük geçici bahis pazarına dönüştü. Seyircilerin ekranda izlediği doksan dakika, belki de sahalar dışında dönen çok daha büyük bir hikâyenin en görünür bölümünden ibaret.



“35 yaşında olduğumu unutmuşum”... Mamdani, gazetecilerle oynadığı futbol maçında kas yırtılması yaşadı

Zohran Mamdani (AP)
Zohran Mamdani (AP)
TT

“35 yaşında olduğumu unutmuşum”... Mamdani, gazetecilerle oynadığı futbol maçında kas yırtılması yaşadı

Zohran Mamdani (AP)
Zohran Mamdani (AP)

New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani dün yaptığı açıklamada, belediye çalışanları ile basın mensupları arasında oynanan dostluk maçında aşil tendonunun yırtıldığını duyurdu. Mamdani, önümüzdeki birkaç hafta boyunca medikal bot kullanmak zorunda kalacak.

Basın toplantısına koltuk değnekleriyle gelen Mamdani, bir muhabirin sakatlığını sorması üzerine, yaralanmanın perşembe akşamı oynanan maç sırasında meydana geldiğini belirtti.

Sakatlığın olası nedenine ilişkin değerlendirmede bulunan Mamdani, maç öncesinde yeterince ısınmadığını belirterek, “Yeterince esneme hareketi yapmadım” dedi.

Futbol tutkusuyla bilinen Mamdani, sakatlanmasına rağmen sahaya çıktıktan kısa süre sonra gol atmış olmaktan dolayı mutlu olduğunu ifade etti. Ayrıca 35 yaşında olduğunu unuttuğunu söyledi.

Mamdani, takımının maçın sonunda gazetecilerden oluşan rakip takımı yenmeyi başardığını da belirtmeyi ihmal etmedi.

Yoğun çalışma programına sahip olan Mamdani, altı ila sekiz hafta boyunca medikal bot kullanacağını ve yaklaşık dokuz ay içinde yeniden sahalara döneceğini açıkladı.


Ragbide dünyanın en güçlüsü Kuzey mi, Güney mi?

Ragbinin kökeni, 19. yüzyıl İngiltere'sine uzanıyor (Reuters)
Ragbinin kökeni, 19. yüzyıl İngiltere'sine uzanıyor (Reuters)
TT

Ragbide dünyanın en güçlüsü Kuzey mi, Güney mi?

Ragbinin kökeni, 19. yüzyıl İngiltere'sine uzanıyor (Reuters)
Ragbinin kökeni, 19. yüzyıl İngiltere'sine uzanıyor (Reuters)

Adrenalin'den herkese merhaba. Bu hafta ragbiyi ve rekabeti yeni bir seviyeye taşımayı amaçlayan Nations Championship'i inceliyoruz.

Bir oyuncunun rakip savunmanın arasından topla ilerlediği, takım arkadaşlarının ona destek olmak için peşinden koştuğu ve sonunda topu rakip takımın kale çizgisinin arkasında yere bıraktığı an... Ragbi, ilk kez izleyenler için son derece sert ve karmaşık görünebilir.

Ancak oyunun temelinde basit bir amaç var: Topu rakip takımın alanına taşımak ve sayı kazanmak. Bunu yaparken de hem güç hem hız hem de takım çalışması gerekiyor.

2026'da ilk kez düzenlenen Nations Championship ise bu mücadeleyi uluslararası düzeyde yeni bir rekabete dönüştürüyor.

Kuzey ve Güney yarımkürelerinden 12 ülkeyi karşı karşıya getiren organizasyonda takımlar, yalnızca rakiplerini yenmek için değil, kendi bölgelerinin dünya ragbisindeki üstünlüğünü göstermek için de sahaya çıkıyor.

Ragbi, 15'er oyuncudan oluşan iki takım arasında oynanıyor ve bir karşılaşma 40'ar dakikalık iki devreden oluşuyor. Oyuncular oval biçimli topu ellerinde taşıyarak rakip takımın kale çizgisine ulaşmaya çalışıyor.

Ancak oyunun Amerikan futbolundan ayrıldığı önemli bir kural var: Top elle yalnızca geriye ya da yana doğru verilebiliyor.

Mesafe kazanmak isteyen oyuncular, topu taşıyarak ya da ayakla ileri göndererek ilerlemek zorunda.

Oyunda kullanılan oval topun uzunluğu yaklaşık 28-30 santimetre, çevresi ise ölçüm yapılan bölgeye göre yaklaşık 58-77 santimetre arasında değişiyor.

sdvft
410-460 gram ağırlığındaki topun şekli, oyuncuların onu hem taşırken hem de ayakla ileri gönderirken farklı teknikler kullanmasını gerektiriyor (Unsplash)

Ragbi sahası da Amerikan futbolu sahasına benzer biçimde dikdörtgen olsa da ölçüleri farklı.

Uluslararası maçlarda oyun alanının uzunluğu 94-100 metre, genişliği ise 68-70 metre arasında değişiyor. Her iki kale çizgisinin arkasında da oyuncuların sayı yapmak için topu yere bırakmaya çalıştığı özel bir alan bulunuyor. 

Ragbide en çok puan kazandıran hareket, topu rakibin kale çizgisinin arkasındaki alana taşıyıp yere bırakmak. Buna "try" deniyor ve 5 puan kazandırıyor.

Ardından takım, topu kale direklerinin arasından ve üstünden geçirerek iki puan daha kazanma şansına sahip.

Ceza vuruşuyla yapılan başarılı atışlar üç puan getirirken, oyun devam ederken topu yere sektirip direklerin arasından geçirmek de üç puan kazandırıyor.

Ragbinin fiziksel yönü ise oyunun en dikkat çekici özelliklerinden biri. Topu taşıyan oyuncu rakipleri tarafından yere indirilmeye çalışılırken takım arkadaşları topun kontrolünü kaybetmemek için mücadeleye katılıyor.

Oyuncuların birbirine kenetlenerek oluşturduğu scrum adı verilen dizilişler de oyunun karakteristik görüntülerinden biri. Bu anlarda iki takımın oyuncuları karşı karşıya gelerek topun kontrolünü kazanmaya çalışıyor.

Bir diğer dikkat çekici görüntü ise top oyun dışına çıktığında yapılan taç atışlarında ortaya çıkıyor. Lineout adı verilen bu pozisyonda iki takımın oyuncuları karşılıklı sıralanıyor ve top havaya atılıyor.

cdfvgthy
Ragbide "kule kurma" diye bilinen bu hareket, hem zamanlama hem koordinasyon hem de ciddi bir takım çalışması gerektiriyor (Unsplash)

Takım arkadaşları, topu yakalayabilmesi için bir oyuncuyu bacaklarından ve gövdesinden tutarak havaya kaldırıyor. Böylece oyuncu rakiplerinden daha yükseğe ulaşarak topu kazanabiliyor.

Bu sert mücadele, oyuncuların ciddi fiziksel temaslara maruz kalmasına da yol açabiliyor.

Özellikle rakibin yere indirildiği müdahaleler sırasında kafa travması ve beyin sarsıntısı, omuz sakatlıkları, diz ve ayak bileği bağlarında zorlanmalar, kas yırtılmaları ve burkulmalar görülebiliyor.

Profesyonel ragbide bu nedenle oyuncuların sağlık kontrolleri büyük önem taşıyor. Beyin sarsıntısı belirtileri gösteren oyuncuların maça devam etmesine izin verilmiyor. Kafa travması sonrası tanının belirsiz olduğu durumlarda ise oyuncular saha dışında sağlık kontrolünden geçiriliyor ve yalnızca sağlık ekibi uygun görürse maça dönebiliyor.

Nations Championship, ragbide uzun süredir devam eden Kuzey-Güney rekabetini yeni bir formatla sahneye taşıyor.

Bir tarafta İngiltere, Fransa, İrlanda, İtalya, İskoçya ve Galler'den oluşan Kuzey Yarımküre grubu, diğer tarafta ise Güney Afrika, Yeni Zelanda, Avustralya ve Arjantin'in yer aldığı Güney Yarımküre grubu bulunuyor. Japonya ve Fiji de coğrafi olarak Kuzey'de yer alsalar da davetli takım olarak Güney Yarımküre grubunda bulunuyor.

Turnuvanın ilk üç maç haftası temmuzda tamamlandı. Kasımda ise takımlar Avrupa'da kalan karşılaşmalarına çıktı. Altı maç haftasının sonunda iki grubun kendi içindeki sıralaması belirlenecek.

Ardından 27-29 Kasım tarihlerinde Londra'da düzenlenecek final hafta sonunda Kuzey ve Güney'in aynı sıradaki takımları karşı karşıya gelecek. İki grubun liderleri arasındaki maç ise ilk Nations Championship şampiyonunu belirleyecek.

Bu format, turnuvayı yalnızca iki güçlü takımın karşılaşmasından ibaret olmaktan çıkarıyor. Her maçın sonucu, hem ülkenin kendi grubundaki sıralamasını hem de final hafta sonunda karşısına çıkacak rakibi belirliyor.

Turnuvanın kasım etabında oynanan karşılaşmalar, ragbinin en büyük ülkelerinin bile kolay kolay üstünlük kuramadığını gösterdi.

Fransa, 13 Kasım'da Güney Afrika'yı 21-19 mağlup ederek dikkat çekici bir galibiyet aldı. Bir gün sonra Galler, Yeni Zelanda'yı 35-28 yenerek haftanın en büyük sürprizlerinden birine imza attı. İskoçya da Avustralya'yı 15-12 mağlup etti.

Bu sonuçlar, ragbide fiziksel gücün tek başına yeterli olmadığını hatırlatıyor. Oyuncuların doğru zamanda doğru yerde bulunması, topu takım arkadaşlarına aktarırken boşlukları değerlendirmesi ve rakibin savunmasını aşacak planı uygulaması gerekiyor. Bir takımın birkaç saniyelik dikkatsizliği, rakibine sayı kazanabileceği önemli bir fırsat verebiliyor.

21 Kasım'da oynanacak 6. ve son maç haftası, final sıralaması açısından büyük önem taşıyor.

İngiltere-Yeni Zelanda karşılaşması, haftanın en dikkat çekici mücadelelerinden biri. İrlanda-Güney Afrika ve Fransa-Arjantin maçları da iki yarımkürenin güçlü temsilcilerini karşı karşıya getirecek.

Ragbi, futbol kadar geniş bir izleyici kitlesine sahip olmasa da bu tür karşılaşmalar oyunun neden dünya çapında büyük bir takipçi topluluğu bulunduğunu gösteriyor.

Tribünlerdeki coşku, oyuncuların fiziksel mücadelesi ve maç boyunca sürekli değişebilen skor, izleyicilere hareketli bir spor deneyimi sunuyor.

Nations Championship'in ilk sezonu da bu rekabete yeni bir boyut kazandırmayı amaçlıyor. Temmuzda başlayan mücadele, kasım ayındaki son maçların ardından Londra'daki final hafta sonunda tamamlanacak.

Kuzey mi yoksa Güney mi üstün gelecek sorusunun yanıtı için artık son karşılaşmalar bekleniyor. Ragbide yarımkürelerin mücadelesi, ilk şampiyonunu belirlemeye hazırlanıyor.

Kaynaklar: Nations Championship, World Rugby


2027 seçimlerinde FIFA başkanlığı için yarışan üç aday kim?

Diallo, Infantino ve Tashima, FIFA başkanlığı için aday (AP)
Diallo, Infantino ve Tashima, FIFA başkanlığı için aday (AP)
TT

2027 seçimlerinde FIFA başkanlığı için yarışan üç aday kim?

Diallo, Infantino ve Tashima, FIFA başkanlığı için aday (AP)
Diallo, Infantino ve Tashima, FIFA başkanlığı için aday (AP)

Spor siyasetinin uluslararası nüfuz hesaplarıyla iç içe geçtiği kritik bir dönemde FIFA, dünyanın en büyük futbol kuruluşunun 2031 yılına kadar yönetimini üstlenmek için yarışacak üç adayın yer aldığı ön listeyi resmen açıkladı.

Merakla beklenen seçim yarışı, Avrupa’daki geleneksel merkezlerde değil, 18 Mart 2027’de Fas’ın başkenti Rabat’ta, FIFA’nın 77. Kongresi kapsamında gerçekleştirilecek. Futbolun zirvesine kimin çıkacağını belirleyecek 211 ulusal federasyonun gözleri bu seçimde olacak.

On yıllık mirasını pekiştirmeyi hedefleyen mevcut başkan, iktidar tekelini kırmak için yaşlı kıtanın desteğini alan Fransız bir kulis aktörü ve Asya’nın dürüstlük ve disiplin anlayışını öne çıkaran Japon bir uzman arasında geçecek yarış, dünyanın en popüler sporunun haritasını yeniden şekillendirebilecek yeni bir dönemin habercisi niteliğinde. Peki, üç aday hakkında neler biliyoruz?

Gianni Infantino (Reuters)
Gianni Infantino (Reuters)

Gianni Infantino: Büyük anlaşmaların adamı, değişim rüzgârlarıyla karşı karşıya

56 yaşındaki İsviçre-İtalya vatandaşı Gianni Infantino, 2016 yılının şubat ayında, yolsuzluk skandalının ardından görevinden ayrılan vatandaşı Sepp Blatter’in yerine seçilmesinden bu yana FIFA’nın en üst makamında geçirdiği 10 yıllık deneyimle Rabat’taki seçim yarışına giriyor.

Fribourg Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu olan ve yedi dil konuşan Infantino, art arda sürdürdüğü başkanlık dönemlerinde meşruiyetini, FIFA Forward programı aracılığıyla ulusal federasyonların gelirlerini artırmayı ve futbol pastasını büyütmeyi hedefleyen bir anlayış üzerine inşa etti.

Görev süresinde Dünya Kupası’na katılan takım sayısı 48’e yükseldi, Kulüpler Dünya Kupası’nın kapsamı genişletilerek takım sayısı 32’ye çıkarıldı ve Video Yardımcı Hakem (VAR) teknolojisi Dünya Kupası maçlarında kullanılmaya başlandı.

Ancak Infantino’nun yeni bir dönem için ortaya koyduğu hedef, bu kez eşi benzeri görülmemiş bir meydan okumayla karşı karşıya. Özel sektöre Dünya Kupası organizasyonlarında yatırım payı satmayı amaçlayan ve tartışmalara yol açan FIFA Forward Enterprise planı, daha sonra geri çekilmek zorunda kalınmasına rağmen Avrupa’da geniş çaplı bir tepkiye neden oldu ve onlarca federasyonun desteğini kaybetmesine yol açtı. Bu durum, Infantino’nun Rabat’taki seçim mücadelesini Asya, Afrika ve Latin Amerika’daki geleneksel ittifaklarının ne ölçüde sağlam olduğunu ortaya koyacak gerçek bir sınava dönüştürüyor.

Fransa Futbol Federasyonu Başkanı Philippe Diallo, Infantino’ya karşı Avrupa’dan destek görüyor. (EPA)
Fransa Futbol Federasyonu Başkanı Philippe Diallo, Infantino’ya karşı Avrupa’dan destek görüyor. (EPA)

Philippe Diallo: Avrupa’daki isyanın bayrağını dalgalandıran Fransız perde arkası mimarı

Diğer tarafta 63 yaşındaki Fransız Philippe Diallo, UEFA bünyesinde Avrupalıların Infantino’nun nüfuzuna karşı ortaklaşa desteklediği alternatif aday olarak öne çıkıyor. Fransa’nın Saint-Nazaire kentinde doğan Diallo, Senegalli Olimpiyat boks şampiyonu Souleymane Diallo’nun oğlu. Ancak boks eldivenleri yerine hukuk ve spor yönetimi alanını tercih eden Diallo, Paris’in saygın Siyasal Bilgiler Enstitüsü’nden mezun oldu.

Diallo, yaklaşık 30 yıl boyunca (1992-2021) gözlerden uzak bir şekilde Fransa Profesyonel Kulüpler Birliği’nin yöneticiliğini yaptı. Bu dönemde uzlaşmacı ve sakin bir isim olmasının yanı sıra futbolcu transferleri ve sosyal diyalog konularındaki uzmanlığıyla tanındı.

Ocak 2023’te, Noël Le Graët’nin istifasıyla kurumun sürüklendiği krizi aşmak amacıyla Fransa Futbol Federasyonu başkanlığını üstlenerek ön plana çıktı. Daha sonra yapılan seçimde federasyonun asaleten başkanı oldu.

Diallo, bugün uluslararası futbol yönetiminde dengeyi ve güveni yeniden tesis edecek kurumsal bir alternatif olarak kendisini tanıtıyor. Bu yaklaşımını, FIFA’nın mevcut yönetiminin stratejik ve ticari kararlarda tek başına hareket etmesine yönelik Avrupa’da giderek artan rahatsızlığa dayandırıyor.

Japonya Futbol Federasyonu Onursal Başkanı Kozo Tashima, FIFA başkanlığı için aday oldu. (AFP)
Japonya Futbol Federasyonu Onursal Başkanı Kozo Tashima, FIFA başkanlığı için aday oldu. (AFP)

Kozo Tashima: Kurumu ‘temizlemek’ isteyen Japon disiplininin sesi

68 yaşındaki Kozo Tashima ise bu yarışın üçüncü ayağını oluşturuyor. Tashima, futbol sahalarından karar alma mekanizmalarına uzanan bir geçmişi temsil ediyor.

FIFA başkanlığına aday olan tarihteki ilk Japon isim olan Tashima, kariyerine 1970’lerin sonlarında Japonya Millî Takımı’nda profesyonel futbolcu olarak başladı. Daha sonra Almanya’da teknik direktörlük yapan Tashima, Japonya’nın genç millî takımlarını çalıştırdı.

Japonya Futbol Federasyonu bünyesinde çeşitli görevlerde bulunan Tashima, 2016-2024 yılları arasında federasyon başkanlığını yürüttü. Görev süresinin ardından fahri başkan unvanını alan Tashima, 2015 yılından bu yana FIFA Konseyi üyeliğini de sürdürüyor.

Adaylığının gerekçelerini gizlemeyen Tashima, yaptığı açıklamalarda kampanyasının kazanç ve kayıp hesaplarından ziyade Japonların futboldaki yükselişini üzerine inşa ettiği ‘dürüstlük, şeffaflık ve disiplin’ değerlerini uluslararası futbol yönetimine taşımayı amaçladığını belirtti. Tashima ayrıca, FIFA’da ticari çıkarların giderek artan etkisine ve siyasi baskıların spor yönetimindeki karar alma mekanizmalarının bağımsızlığına yönelik müdahalelerine karşı mücadele etmeyi hedeflediğini ifade ediyor.

18 Mart’a giden yol: Sandık mücadelesinden önce dürüstlük testi

Adaylık başvurularının sona ermesine rağmen üç isim de henüz kesin onay almış değil. Önümüzdeki haftalarda dosyaları, dürüstlük ve idari deneyim şartlarını karşılayıp karşılamadıklarının yanı sıra en az beş ulusal federasyonun desteğini alıp almadıklarının belirlenmesi amacıyla FIFA Seçim Komitesi tarafından sıkı bir incelemeye tabi tutulacak. Kabul edilen adayların kesin listesi en geç 18 Şubat 2027’de açıklanacak.

Mart 2027’de Rabat’ta sandıkların açılmasıyla birlikte seçimi ilk turda kazanmak isteyen adayın 211 oyun üçte ikisini, yani 141 oyu alması gerekecek. Sonraki turlarda ise son sıradaki adayın elenmesinin ardından salt çoğunluğu elde etmek yeterli olacak. Bu seçim, 2031 yılına kadar dünya futbolunun geleceğine yön verecek.