Futbol: Bütün sanatları birleştiren "sekizinci sanat"

Herkesin inşa ettiği ama hiçbir rafa sığmayan sanat

Taraftar Jackie Fontes, Boston'da Yeşil Burun Adaları maçını izliyor
Taraftar Jackie Fontes, Boston'da Yeşil Burun Adaları maçını izliyor
TT

Futbol: Bütün sanatları birleştiren "sekizinci sanat"

Taraftar Jackie Fontes, Boston'da Yeşil Burun Adaları maçını izliyor
Taraftar Jackie Fontes, Boston'da Yeşil Burun Adaları maçını izliyor

Baha İyali

New Jersey'deki MetLife Stadı'nda maçın 79. dakikasında Erling Haaland, ceza sahasına gönderilen ortayı kafa vuruşuyla ağlara gönderdi. Ardından ceza sahası dışından yaptığı sert vuruşla Brezilya'nın umutlarını tamamen bitirdi. Neymar'ın uzatma dakikalarında penaltıdan bulduğu gol sonucu değiştirmeye yetmedi ve Sambacılar, 1990'dan bu yana ilk kez Dünya Kupası'na son 16 turunda veda etti.

Brezilya'nın elenişini izlerken aklıma, birkaç hafta önce Fransa-Senegal maçını anlatan Yemenli spiker Hasan el-İdris'in söylediği şu cümle geldi: "Futbol, sekizinci sanattır." Sonucun ağırlığı kadar bu cümle de zihnimde yankılanıp durdu.

İnsan sevdiği şeyi yüceltmek, ona duyduğu tutkuyu meşrulaştırmak için onu sanat mertebesine yükseltmeyi sever. Ancak "sekizinci sanat" ifadesi, üzerinde daha derin düşünmeye değer

İtalyan kuramcı Ricciotto Canudo, sinemayı mekân ve zaman sanatlarını tek bir yapıda buluşturduğu için "yedinci sanat" olarak tanımlamıştı. Futbola da bu açıdan bakıldığında bu unvan yakıştırılabilir. Çünkü futbol; beden, zaman ve dramın canlı bir bileşimidir; müzenin ve tiyatronun alışıldık sınırlarını aşan bir anlatıdır. Fotoğraf, televizyon ve başka birçok alan yıllarca "sekizinci sanat" unvanına aday gösterildi. Ancak bu koltuk, diğer sanatların birbirinden ayırdığı unsurları yeniden bir araya getirebilecek bir sanatı bekliyordu.

Klasik estetik ise bu değerlendirmeye itiraz eder. Immanuel Kant'ın güzellik anlayışı iki temel koşula dayanır: İlki, çıkar gözetmeyen saf bir estetik hazdır. İkincisi ise güzelliğin kendi dışında bir amaca hizmet etmeksizin var olmasıdır. Bir çiçek, yalnızca kendisi olduğu için güzeldir.

Oysa futbol sahasında yaşananlar, bu iki ilke ile çim sahalarda olup bitenler arasındaki uçurumu her maçta biraz daha derinleştirir.

Tribünlerin İntikamı

Pierre Bourdieu, "meşru kültür" dediğimiz olgunun, aslında kültürel iktidarı elinde bulunduran sınıflar tarafından üretildiğini söyler. Egemen sınıf kendi beğenisini evrensel ölçü haline getirirken, halkın zevkini sıradan ya da bayağı olarak damgalar. Yedi güzel sanat da bu anlayışla kurulmuş seçkin bir salona benzer. O salona girmek için bilet, eğitimli bir bakış ve eser karşısında uzun süre sessiz kalabilecek bir sabır gerekir. Oysa Futbol, milyonlarca insanın hiçbir eleştirmenin aracılığına ihtiyaç duymadan sahip olabildiği bir alandır. Onun dili gürültülüdür. Tezahüratlar, bayrak gibi sallanan formalar ve zamanla sözlü şiire dönüşen maç anlatımları bu dilin temelini oluşturur. Hatta öyle ki, futbol anlatıcılığı kendi başına ayrı bir sanat biçimine dönüşmüştür. Bu nedenle futbolu sanat olarak nitelendiren kişinin bir sanat eleştirmeni değil de bir spor spikeri olması şaşırtıcı değildir. Aynı çağrıyı tribündeki herhangi bir taraftarın yapması da öyle.

Stadyumun kutsallığı, bilet alabilenlere ve yüksek sanat zevkine sahip olanlara mahsus değildir; aksine kültürel salonların titizlikle kapattığı kapıları herkese açar.

Salonun güzelliği tek bir eğitimli gözün sessizliğiyle tadılırken, futbolun güzelliği ancak topluluk içinde tamamlanır. Yalnız izlenen bir gol, aslında yarım bir goldür. Kalabalık, güzelliğin tamamlanması için bir şart ve onun en temel direklerinden biridir. Müze sessizlikle ibadet eder, stadyum ise gürültüyle; ikisinin de kendi kutsallığı vardır. Ancak yalnızca stadyum, kültürel seçkinliğin dışında bırakılan insanlara kapısını sonuna kadar açar.

Erling Haaland, Andreas Schjeldrop ile birlikte Norveç adına attığı golü kutluyorErling Haaland, Andreas Schjeldrop ile birlikte Norveç adına attığı golü kutluyor

Bu dil kahvehanelerde, kaldırımlarda ve sabaha kadar süren futbol sohbetlerinde kuşaktan kuşağa aktarılır. Bir maçı izlemek için sabahın köründe buluşurlar; özetine bakıp geçmek yerine, o anın doğumuna şahitlik etmeyi tercih ederler. Topluluk, Muhammed Salah’a "Firavun", Lionel Messi’ye "Kral" unvanını verir; kendi efsanesini akademilerin onayını beklemeden kendi zevkiyle kurar. Ticari sistem, futbolu bilet ve özel yayın haklarıyla bir meta haline getirmeye çalışsa da insanlar hep bir ağızdan bağırdıkları anda oyunu geri kazanırlar; forma sokakta bayrağa, kahvehaneler ise iki yabancı arasındaki geçici kardeşliğe dönüşür.

Sonuçtan önce gelen bir aidiyet duygusu; yalnızca en büyük sahnede yer alabilmiş olmanın doğurduğu sevinç... Öyle ki, Dünya Kupası'na katılabilmek bile kuşaktan kuşağa anlatılan bir zafere dönüşür.

Zayıfların dramı

Turnuvanın 48 takıma çıkarılması, sadece soğuk bir idari karar değil, daha fazla halkın bu büyük hikâyeye ortak olması için davetiyeydi. Çünkü her yeni katılımla birlikte milyonlarca insan kendini bu büyük anlatının ortağı olarak buluyor, turnuvanın sözlüğüne yeni bir yerel dil, yeni bir ses ekleniyordu. Bu yaz, zayıfların dramı bütün dünya haritasına yayıldı: Norveç tarihte ilk kez çeyrek finale yükseldi; İsviçre 1954’ten beri süren özlemine penaltılarla son verdi; Mısır ilk kez eleme turlarına kaldı. Yeşil Burun Adaları (Cape Verde) Arjantin’e ter döktürdü. Asya da turnuvanın başlangıcından itibaren dengeleri altüst etti. Güney Kore’nin Çekya’yı devirdi; Avustralya Türkiye’yi eledi; Katar, İsviçre karşısında aldığı beraberlikle tarihinde ilk puanını aldı. Afrika'dan katılan on takımın dokuzu ise son 32 takım arasına kalmayı başardı.

Masa, her misafire hikâyede bir yer vaat eder ve kupayı sona kadar direnene bırakır. Erken elenenler bile evlerine sevgiyle uğurlanır: Yeşil Burun Adaları, elenmesine rağmen kahramanlarını bir fatih gibi karşıladı; Son Heung-min’in halkından özür dilemesi, birçok zaferden daha derin izler bıraktı. Bu küçük takımlar, ticari mantığın satın alamayacağı bir hikâye anlatıyor: Sonuçtan önce gelen aidiyet duygusu ve en büyük sahnede var olmaktan doğan bir sevinç. Oyunun gerçek tadının eleştirmenlerden önce seyirci tarafından yaratıldığını doğrulamak için büyük masaya gelen isimler bunlar.

Lionel Messi, Arjantin adına attığı golü Julian Alvarez ile birlikte kutluyor.Lionel Messi, Arjantin adına attığı golü Julian Alvarez ile birlikte kutluyor.

Turnuvanın en çarpıcı sahnesi ise üç ev sahibi ülkenin son 16 turunda veda etmesiydi: ABD Belçika’ya, Kanada Fas’a, Meksika ise İngiltere’ye yenildi. 48 takımlı, 16 statla bu devasa organizasyona rağmen, üç ev sahibi ülke ilk sekiz takım arasına giremedi. Sermayenin finanse ettiği stadyum arka kapıdan çıkarken, resmi sahnesi olmayan sanat ayakta kaldı. Çünkü futbol, kendine özgü güzel inadıyla yukarıdan yönetilmeyi reddeder; etrafını saran siyaset ve gösteriş ne kadar büyük olursa olsun, dev makinelerin finali önceden yazmasına izin vermez. Burada gizli bir şiirsel adalet var: Organizatör kendi oyununu evcilleştiremiyor ve oyun, kendisini kuranların masasından daha büyük olduğunu ilan ediyor. Tribünlerin hükmü, salonun hükmüne üstün geliyor.

Güzel kaybeden, bizi soğuk kazananın sevindirdiğinden daha derinden yaralar; çünkü onda, en güzelini ortaya koyup yine de kaybeden kendi yansımamızı görürüz.

Faydaya mahkûm güzellik

Futbolda güzellik, "fayda" ile birleşerek sanatın en eski dogmalarını yerle bir eder. Théophile Gautier ve "Sanat Sanat İçindir" savunucuları faydayı çirkinlik, amaçsızlığı ise asalet sayarken; çim sahalardaki bir çalım, savunmacıyı geçtiği için; bir pas, ağlarla buluştuğu için görkem kazanır.

Müzede sergilenen tablo, hiçbir fayda sağlamasa da asaletini korur. Ancak sahada, sonucu değiştiremeyen güzellik -taşı ağlatacak kadar etkileyici olsa bile- elenir ve karşımıza çıplak bir hayal kırıklığı olarak çıkar. Bu durum, eski Makyavelci anlayışı doğrular: Amaç, vasıtayı meşru kılar.

Muhammed Salah, Mısır'ın Avustralya'ya karşı penaltı golünü attı.Muhammed Salah, Mısır'ın Avustralya'ya karşı penaltı golünü attı.

Tribünler, sonuç getirmeyen çalımı ıslıklanması gereken boş bir şov olarak görürken, salonlar bunu saf bir lüks olarak yüceltir. Müzedeki bir tablo, hiçbir faydası olmasa da asaletiyle korunurken; stadyumda gol atamayan bir sanat, taşları bile ağlatsa elenir. Başarıyı getirmeyen güzellik, Machiavelli'nin o kadim kaidesini doğrular: "Amaç, aracı meşru kılar." Tribünler, Mısır’ın en güzel futbolu oynadığına inansa da kupa, son düdüğe kadar dayananındır. Şarku’l Avsat’ın al Majalla'dan aktardığı analize göre güzel kaybeden bizi soğuk kazananın sevindirdiğinden daha derinden yaralar; çünkü kaybedende biz en güzelini yapıp yenildiğimizde kendimizi buluruz.

Bu tabloda gizli bir şiirsel adalet sezilir: En büyük organizatör, kendi oyununu kontrol etmeyi başaramaz ve futbolun, onu kuranların hazırladığı sofradan çok daha büyük olduğunu ilan eder. Sonunda tribünlerin kararı, seçkin salonların kararının önüne geçer.

Keskin bıçaktaki büyü

Zirveye çıkan oyuncular, güzelliği silaha dönüştürürler. Messi, tüm becerisini tek bir amaca hizmet ettirir; son dakikalarda gol atar veya attırır. Salah, Avustralya karşısında "Panenka" vuruşunu seçtiğinde, bunun sadece bir estetik değil, takımına güven aşılamak için yapılmış hesaplı bir soğukkanlılık olduğunu gösterdi. En cömert görünen anlar, aslında hesabın en soğuk yapıldığı anlardır. Haaland ise "sonuç güzelliği" ile karşımıza çıkar; tüy kadar hafif bir estetik değil, keskin bıçak kadar kesin bir vuruş. Büyük oyuncular, fırça ile bıçağı tek elde birleştirirler; hem çizerler hem de keserler.

Achraf Hakimi ve Azzedine Ounahi maçın ardından kutlama yapıyor.Achraf Hakimi ve Azzedine Ounahi maçın ardından kutlama yapıyor.

Maç izlemek de zamanla, bir tablonun karşısında durmaya eşdeğer estetik bir deneyime dönüşür. Bir kez yaşanan, sonra akıp giden ama ona tanıklık edenlerin bedenine kazınan bir andır bu. Golden önce tribünlerden yükselen ortak nefes, golden sonra duyulan derin iç çekiş… Geçici bir güzellik, gelip geçmesi sayesinde camın ardında sonsuza dek sergilenen eserlerden bile daha derin iz bırakır.

Dünya Kupası ise müzesini duvarlardan önce insanların yüreğinde kurar. Her dört yılda bir kapılarını açan canlı bir sergi gibi, kolektif hafızaya parlayan, ardından sönen ama unutulmayan yeni bir tablo ekler. Böylece gelecek kuşaklar, bu anları rakamlardan ve istatistiklerden önce hikâyeler olarak miras alır.

Cristiano Ronaldo, Portekiz'in 2026 Dünya Kupası son 16 turunda İspanya'ya yenilmesinin ardından.Cristiano Ronaldo, Portekiz'in 2026 Dünya Kupası son 16 turunda İspanya'ya yenilmesinin ardından.

Liste dışı vedalaşma

Cristiano Ronaldo'nun, Portekiz'in İspanya'ya elenmesinin ardından son Dünya Kupası'na gözyaşlarıyla veda etmesi, bütün sınıflandırmaların anlatmakta yetersiz kaldığı gerçeği tek başına özetler. Ronaldo, çalımla geçilemeyen tek rakibi olan zamana yenildi. O gözyaşlarında ne ticari bir ürünün üretebileceği ne de bir yönetmenin yeniden kurgulayabileceği sahici bir duygu saklıydı. Futbol yalnızca bir kez, zamanın akışı içinde oynanır. Kupalar da yıldızlar da sonunda saatin hükmüne boyun eğer. Bu yüzden her final, bir kuşağın vedası ve bayrağı yeni kuşağa devretmesidir. Oyunun asıl sırrı da burada yatar: Futbol, perdesini yalnızca bir kez açan zamanın ve faniliğin sahnesidir. Son perdenin nasıl biteceğini kimse önceden bilemez. Bu belirsizlik, dünyanın dört bir yanındaki milyonları aynı ekranın önünde buluşturur; çünkü herkes, bir daha asla aynı şekilde yaşanmayacak o ana tanıklık etmek ister.

Bu ortak hafızada, büyük bir devletin bayrağı ile küçük bir ada ülkesinin bayrağı aynı değeri taşır. Çünkü insanlar bir anın kıymetini, onu yaşayanın büyüklüğüne göre değil, taşıdığı güzelliğe göre hatırlar ve değerlendirir.

Bütün bunlardan sonra kimin kaçıncı olduğu sorusu anlamını yitiriyor. Turnuvanın tozu dumanı dağıldığında puan tabloları ve kupayı kaldıran takımın adı zamanla silikleşiyor; hafızada kalan ise güzelliğin başarıyla buluştuğu anlar oluyor. Bu kolektif bellekte büyük bir ülkenin bayrağıyla küçük bir ada ülkesinin bayrağı aynı değeri taşıyor; çünkü insanlar bir anı, onu yaşayanın büyüklüğüyle değil, taşıdığı güzellikle ölçüyor.

Devlerin tökezlediği o çimlerin üzerinde futbol, kendisinden sonra gelenlere herhangi bir cevaptan daha güzel bir soru bırakıyor: Herkesin aynı anda birlikte ürettiği ama hiçbir rafa sığmayan ve hiçbir sınıflandırmaya hapsolmayan bir sanat olabilir mi?

*Bu analiz Şarku’l Avsat tarafından Londra merkezli al Majalla dergisinden çevrilmiştir." 



“35 yaşında olduğumu unutmuşum”... Mamdani, gazetecilerle oynadığı futbol maçında kas yırtılması yaşadı

Zohran Mamdani (AP)
Zohran Mamdani (AP)
TT

“35 yaşında olduğumu unutmuşum”... Mamdani, gazetecilerle oynadığı futbol maçında kas yırtılması yaşadı

Zohran Mamdani (AP)
Zohran Mamdani (AP)

New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani dün yaptığı açıklamada, belediye çalışanları ile basın mensupları arasında oynanan dostluk maçında aşil tendonunun yırtıldığını duyurdu. Mamdani, önümüzdeki birkaç hafta boyunca medikal bot kullanmak zorunda kalacak.

Basın toplantısına koltuk değnekleriyle gelen Mamdani, bir muhabirin sakatlığını sorması üzerine, yaralanmanın perşembe akşamı oynanan maç sırasında meydana geldiğini belirtti.

Sakatlığın olası nedenine ilişkin değerlendirmede bulunan Mamdani, maç öncesinde yeterince ısınmadığını belirterek, “Yeterince esneme hareketi yapmadım” dedi.

Futbol tutkusuyla bilinen Mamdani, sakatlanmasına rağmen sahaya çıktıktan kısa süre sonra gol atmış olmaktan dolayı mutlu olduğunu ifade etti. Ayrıca 35 yaşında olduğunu unuttuğunu söyledi.

Mamdani, takımının maçın sonunda gazetecilerden oluşan rakip takımı yenmeyi başardığını da belirtmeyi ihmal etmedi.

Yoğun çalışma programına sahip olan Mamdani, altı ila sekiz hafta boyunca medikal bot kullanacağını ve yaklaşık dokuz ay içinde yeniden sahalara döneceğini açıkladı.


Ragbide dünyanın en güçlüsü Kuzey mi, Güney mi?

Ragbinin kökeni, 19. yüzyıl İngiltere'sine uzanıyor (Reuters)
Ragbinin kökeni, 19. yüzyıl İngiltere'sine uzanıyor (Reuters)
TT

Ragbide dünyanın en güçlüsü Kuzey mi, Güney mi?

Ragbinin kökeni, 19. yüzyıl İngiltere'sine uzanıyor (Reuters)
Ragbinin kökeni, 19. yüzyıl İngiltere'sine uzanıyor (Reuters)

Adrenalin'den herkese merhaba. Bu hafta ragbiyi ve rekabeti yeni bir seviyeye taşımayı amaçlayan Nations Championship'i inceliyoruz.

Bir oyuncunun rakip savunmanın arasından topla ilerlediği, takım arkadaşlarının ona destek olmak için peşinden koştuğu ve sonunda topu rakip takımın kale çizgisinin arkasında yere bıraktığı an... Ragbi, ilk kez izleyenler için son derece sert ve karmaşık görünebilir.

Ancak oyunun temelinde basit bir amaç var: Topu rakip takımın alanına taşımak ve sayı kazanmak. Bunu yaparken de hem güç hem hız hem de takım çalışması gerekiyor.

2026'da ilk kez düzenlenen Nations Championship ise bu mücadeleyi uluslararası düzeyde yeni bir rekabete dönüştürüyor.

Kuzey ve Güney yarımkürelerinden 12 ülkeyi karşı karşıya getiren organizasyonda takımlar, yalnızca rakiplerini yenmek için değil, kendi bölgelerinin dünya ragbisindeki üstünlüğünü göstermek için de sahaya çıkıyor.

Ragbi, 15'er oyuncudan oluşan iki takım arasında oynanıyor ve bir karşılaşma 40'ar dakikalık iki devreden oluşuyor. Oyuncular oval biçimli topu ellerinde taşıyarak rakip takımın kale çizgisine ulaşmaya çalışıyor.

Ancak oyunun Amerikan futbolundan ayrıldığı önemli bir kural var: Top elle yalnızca geriye ya da yana doğru verilebiliyor.

Mesafe kazanmak isteyen oyuncular, topu taşıyarak ya da ayakla ileri göndererek ilerlemek zorunda.

Oyunda kullanılan oval topun uzunluğu yaklaşık 28-30 santimetre, çevresi ise ölçüm yapılan bölgeye göre yaklaşık 58-77 santimetre arasında değişiyor.

sdvft
410-460 gram ağırlığındaki topun şekli, oyuncuların onu hem taşırken hem de ayakla ileri gönderirken farklı teknikler kullanmasını gerektiriyor (Unsplash)

Ragbi sahası da Amerikan futbolu sahasına benzer biçimde dikdörtgen olsa da ölçüleri farklı.

Uluslararası maçlarda oyun alanının uzunluğu 94-100 metre, genişliği ise 68-70 metre arasında değişiyor. Her iki kale çizgisinin arkasında da oyuncuların sayı yapmak için topu yere bırakmaya çalıştığı özel bir alan bulunuyor. 

Ragbide en çok puan kazandıran hareket, topu rakibin kale çizgisinin arkasındaki alana taşıyıp yere bırakmak. Buna "try" deniyor ve 5 puan kazandırıyor.

Ardından takım, topu kale direklerinin arasından ve üstünden geçirerek iki puan daha kazanma şansına sahip.

Ceza vuruşuyla yapılan başarılı atışlar üç puan getirirken, oyun devam ederken topu yere sektirip direklerin arasından geçirmek de üç puan kazandırıyor.

Ragbinin fiziksel yönü ise oyunun en dikkat çekici özelliklerinden biri. Topu taşıyan oyuncu rakipleri tarafından yere indirilmeye çalışılırken takım arkadaşları topun kontrolünü kaybetmemek için mücadeleye katılıyor.

Oyuncuların birbirine kenetlenerek oluşturduğu scrum adı verilen dizilişler de oyunun karakteristik görüntülerinden biri. Bu anlarda iki takımın oyuncuları karşı karşıya gelerek topun kontrolünü kazanmaya çalışıyor.

Bir diğer dikkat çekici görüntü ise top oyun dışına çıktığında yapılan taç atışlarında ortaya çıkıyor. Lineout adı verilen bu pozisyonda iki takımın oyuncuları karşılıklı sıralanıyor ve top havaya atılıyor.

cdfvgthy
Ragbide "kule kurma" diye bilinen bu hareket, hem zamanlama hem koordinasyon hem de ciddi bir takım çalışması gerektiriyor (Unsplash)

Takım arkadaşları, topu yakalayabilmesi için bir oyuncuyu bacaklarından ve gövdesinden tutarak havaya kaldırıyor. Böylece oyuncu rakiplerinden daha yükseğe ulaşarak topu kazanabiliyor.

Bu sert mücadele, oyuncuların ciddi fiziksel temaslara maruz kalmasına da yol açabiliyor.

Özellikle rakibin yere indirildiği müdahaleler sırasında kafa travması ve beyin sarsıntısı, omuz sakatlıkları, diz ve ayak bileği bağlarında zorlanmalar, kas yırtılmaları ve burkulmalar görülebiliyor.

Profesyonel ragbide bu nedenle oyuncuların sağlık kontrolleri büyük önem taşıyor. Beyin sarsıntısı belirtileri gösteren oyuncuların maça devam etmesine izin verilmiyor. Kafa travması sonrası tanının belirsiz olduğu durumlarda ise oyuncular saha dışında sağlık kontrolünden geçiriliyor ve yalnızca sağlık ekibi uygun görürse maça dönebiliyor.

Nations Championship, ragbide uzun süredir devam eden Kuzey-Güney rekabetini yeni bir formatla sahneye taşıyor.

Bir tarafta İngiltere, Fransa, İrlanda, İtalya, İskoçya ve Galler'den oluşan Kuzey Yarımküre grubu, diğer tarafta ise Güney Afrika, Yeni Zelanda, Avustralya ve Arjantin'in yer aldığı Güney Yarımküre grubu bulunuyor. Japonya ve Fiji de coğrafi olarak Kuzey'de yer alsalar da davetli takım olarak Güney Yarımküre grubunda bulunuyor.

Turnuvanın ilk üç maç haftası temmuzda tamamlandı. Kasımda ise takımlar Avrupa'da kalan karşılaşmalarına çıktı. Altı maç haftasının sonunda iki grubun kendi içindeki sıralaması belirlenecek.

Ardından 27-29 Kasım tarihlerinde Londra'da düzenlenecek final hafta sonunda Kuzey ve Güney'in aynı sıradaki takımları karşı karşıya gelecek. İki grubun liderleri arasındaki maç ise ilk Nations Championship şampiyonunu belirleyecek.

Bu format, turnuvayı yalnızca iki güçlü takımın karşılaşmasından ibaret olmaktan çıkarıyor. Her maçın sonucu, hem ülkenin kendi grubundaki sıralamasını hem de final hafta sonunda karşısına çıkacak rakibi belirliyor.

Turnuvanın kasım etabında oynanan karşılaşmalar, ragbinin en büyük ülkelerinin bile kolay kolay üstünlük kuramadığını gösterdi.

Fransa, 13 Kasım'da Güney Afrika'yı 21-19 mağlup ederek dikkat çekici bir galibiyet aldı. Bir gün sonra Galler, Yeni Zelanda'yı 35-28 yenerek haftanın en büyük sürprizlerinden birine imza attı. İskoçya da Avustralya'yı 15-12 mağlup etti.

Bu sonuçlar, ragbide fiziksel gücün tek başına yeterli olmadığını hatırlatıyor. Oyuncuların doğru zamanda doğru yerde bulunması, topu takım arkadaşlarına aktarırken boşlukları değerlendirmesi ve rakibin savunmasını aşacak planı uygulaması gerekiyor. Bir takımın birkaç saniyelik dikkatsizliği, rakibine sayı kazanabileceği önemli bir fırsat verebiliyor.

21 Kasım'da oynanacak 6. ve son maç haftası, final sıralaması açısından büyük önem taşıyor.

İngiltere-Yeni Zelanda karşılaşması, haftanın en dikkat çekici mücadelelerinden biri. İrlanda-Güney Afrika ve Fransa-Arjantin maçları da iki yarımkürenin güçlü temsilcilerini karşı karşıya getirecek.

Ragbi, futbol kadar geniş bir izleyici kitlesine sahip olmasa da bu tür karşılaşmalar oyunun neden dünya çapında büyük bir takipçi topluluğu bulunduğunu gösteriyor.

Tribünlerdeki coşku, oyuncuların fiziksel mücadelesi ve maç boyunca sürekli değişebilen skor, izleyicilere hareketli bir spor deneyimi sunuyor.

Nations Championship'in ilk sezonu da bu rekabete yeni bir boyut kazandırmayı amaçlıyor. Temmuzda başlayan mücadele, kasım ayındaki son maçların ardından Londra'daki final hafta sonunda tamamlanacak.

Kuzey mi yoksa Güney mi üstün gelecek sorusunun yanıtı için artık son karşılaşmalar bekleniyor. Ragbide yarımkürelerin mücadelesi, ilk şampiyonunu belirlemeye hazırlanıyor.

Kaynaklar: Nations Championship, World Rugby


2027 seçimlerinde FIFA başkanlığı için yarışan üç aday kim?

Diallo, Infantino ve Tashima, FIFA başkanlığı için aday (AP)
Diallo, Infantino ve Tashima, FIFA başkanlığı için aday (AP)
TT

2027 seçimlerinde FIFA başkanlığı için yarışan üç aday kim?

Diallo, Infantino ve Tashima, FIFA başkanlığı için aday (AP)
Diallo, Infantino ve Tashima, FIFA başkanlığı için aday (AP)

Spor siyasetinin uluslararası nüfuz hesaplarıyla iç içe geçtiği kritik bir dönemde FIFA, dünyanın en büyük futbol kuruluşunun 2031 yılına kadar yönetimini üstlenmek için yarışacak üç adayın yer aldığı ön listeyi resmen açıkladı.

Merakla beklenen seçim yarışı, Avrupa’daki geleneksel merkezlerde değil, 18 Mart 2027’de Fas’ın başkenti Rabat’ta, FIFA’nın 77. Kongresi kapsamında gerçekleştirilecek. Futbolun zirvesine kimin çıkacağını belirleyecek 211 ulusal federasyonun gözleri bu seçimde olacak.

On yıllık mirasını pekiştirmeyi hedefleyen mevcut başkan, iktidar tekelini kırmak için yaşlı kıtanın desteğini alan Fransız bir kulis aktörü ve Asya’nın dürüstlük ve disiplin anlayışını öne çıkaran Japon bir uzman arasında geçecek yarış, dünyanın en popüler sporunun haritasını yeniden şekillendirebilecek yeni bir dönemin habercisi niteliğinde. Peki, üç aday hakkında neler biliyoruz?

Gianni Infantino (Reuters)
Gianni Infantino (Reuters)

Gianni Infantino: Büyük anlaşmaların adamı, değişim rüzgârlarıyla karşı karşıya

56 yaşındaki İsviçre-İtalya vatandaşı Gianni Infantino, 2016 yılının şubat ayında, yolsuzluk skandalının ardından görevinden ayrılan vatandaşı Sepp Blatter’in yerine seçilmesinden bu yana FIFA’nın en üst makamında geçirdiği 10 yıllık deneyimle Rabat’taki seçim yarışına giriyor.

Fribourg Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunu olan ve yedi dil konuşan Infantino, art arda sürdürdüğü başkanlık dönemlerinde meşruiyetini, FIFA Forward programı aracılığıyla ulusal federasyonların gelirlerini artırmayı ve futbol pastasını büyütmeyi hedefleyen bir anlayış üzerine inşa etti.

Görev süresinde Dünya Kupası’na katılan takım sayısı 48’e yükseldi, Kulüpler Dünya Kupası’nın kapsamı genişletilerek takım sayısı 32’ye çıkarıldı ve Video Yardımcı Hakem (VAR) teknolojisi Dünya Kupası maçlarında kullanılmaya başlandı.

Ancak Infantino’nun yeni bir dönem için ortaya koyduğu hedef, bu kez eşi benzeri görülmemiş bir meydan okumayla karşı karşıya. Özel sektöre Dünya Kupası organizasyonlarında yatırım payı satmayı amaçlayan ve tartışmalara yol açan FIFA Forward Enterprise planı, daha sonra geri çekilmek zorunda kalınmasına rağmen Avrupa’da geniş çaplı bir tepkiye neden oldu ve onlarca federasyonun desteğini kaybetmesine yol açtı. Bu durum, Infantino’nun Rabat’taki seçim mücadelesini Asya, Afrika ve Latin Amerika’daki geleneksel ittifaklarının ne ölçüde sağlam olduğunu ortaya koyacak gerçek bir sınava dönüştürüyor.

Fransa Futbol Federasyonu Başkanı Philippe Diallo, Infantino’ya karşı Avrupa’dan destek görüyor. (EPA)
Fransa Futbol Federasyonu Başkanı Philippe Diallo, Infantino’ya karşı Avrupa’dan destek görüyor. (EPA)

Philippe Diallo: Avrupa’daki isyanın bayrağını dalgalandıran Fransız perde arkası mimarı

Diğer tarafta 63 yaşındaki Fransız Philippe Diallo, UEFA bünyesinde Avrupalıların Infantino’nun nüfuzuna karşı ortaklaşa desteklediği alternatif aday olarak öne çıkıyor. Fransa’nın Saint-Nazaire kentinde doğan Diallo, Senegalli Olimpiyat boks şampiyonu Souleymane Diallo’nun oğlu. Ancak boks eldivenleri yerine hukuk ve spor yönetimi alanını tercih eden Diallo, Paris’in saygın Siyasal Bilgiler Enstitüsü’nden mezun oldu.

Diallo, yaklaşık 30 yıl boyunca (1992-2021) gözlerden uzak bir şekilde Fransa Profesyonel Kulüpler Birliği’nin yöneticiliğini yaptı. Bu dönemde uzlaşmacı ve sakin bir isim olmasının yanı sıra futbolcu transferleri ve sosyal diyalog konularındaki uzmanlığıyla tanındı.

Ocak 2023’te, Noël Le Graët’nin istifasıyla kurumun sürüklendiği krizi aşmak amacıyla Fransa Futbol Federasyonu başkanlığını üstlenerek ön plana çıktı. Daha sonra yapılan seçimde federasyonun asaleten başkanı oldu.

Diallo, bugün uluslararası futbol yönetiminde dengeyi ve güveni yeniden tesis edecek kurumsal bir alternatif olarak kendisini tanıtıyor. Bu yaklaşımını, FIFA’nın mevcut yönetiminin stratejik ve ticari kararlarda tek başına hareket etmesine yönelik Avrupa’da giderek artan rahatsızlığa dayandırıyor.

Japonya Futbol Federasyonu Onursal Başkanı Kozo Tashima, FIFA başkanlığı için aday oldu. (AFP)
Japonya Futbol Federasyonu Onursal Başkanı Kozo Tashima, FIFA başkanlığı için aday oldu. (AFP)

Kozo Tashima: Kurumu ‘temizlemek’ isteyen Japon disiplininin sesi

68 yaşındaki Kozo Tashima ise bu yarışın üçüncü ayağını oluşturuyor. Tashima, futbol sahalarından karar alma mekanizmalarına uzanan bir geçmişi temsil ediyor.

FIFA başkanlığına aday olan tarihteki ilk Japon isim olan Tashima, kariyerine 1970’lerin sonlarında Japonya Millî Takımı’nda profesyonel futbolcu olarak başladı. Daha sonra Almanya’da teknik direktörlük yapan Tashima, Japonya’nın genç millî takımlarını çalıştırdı.

Japonya Futbol Federasyonu bünyesinde çeşitli görevlerde bulunan Tashima, 2016-2024 yılları arasında federasyon başkanlığını yürüttü. Görev süresinin ardından fahri başkan unvanını alan Tashima, 2015 yılından bu yana FIFA Konseyi üyeliğini de sürdürüyor.

Adaylığının gerekçelerini gizlemeyen Tashima, yaptığı açıklamalarda kampanyasının kazanç ve kayıp hesaplarından ziyade Japonların futboldaki yükselişini üzerine inşa ettiği ‘dürüstlük, şeffaflık ve disiplin’ değerlerini uluslararası futbol yönetimine taşımayı amaçladığını belirtti. Tashima ayrıca, FIFA’da ticari çıkarların giderek artan etkisine ve siyasi baskıların spor yönetimindeki karar alma mekanizmalarının bağımsızlığına yönelik müdahalelerine karşı mücadele etmeyi hedeflediğini ifade ediyor.

18 Mart’a giden yol: Sandık mücadelesinden önce dürüstlük testi

Adaylık başvurularının sona ermesine rağmen üç isim de henüz kesin onay almış değil. Önümüzdeki haftalarda dosyaları, dürüstlük ve idari deneyim şartlarını karşılayıp karşılamadıklarının yanı sıra en az beş ulusal federasyonun desteğini alıp almadıklarının belirlenmesi amacıyla FIFA Seçim Komitesi tarafından sıkı bir incelemeye tabi tutulacak. Kabul edilen adayların kesin listesi en geç 18 Şubat 2027’de açıklanacak.

Mart 2027’de Rabat’ta sandıkların açılmasıyla birlikte seçimi ilk turda kazanmak isteyen adayın 211 oyun üçte ikisini, yani 141 oyu alması gerekecek. Sonraki turlarda ise son sıradaki adayın elenmesinin ardından salt çoğunluğu elde etmek yeterli olacak. Bu seçim, 2031 yılına kadar dünya futbolunun geleceğine yön verecek.