CNN, 23 Aralık 2024'te İspanya sahiline 60 mil mesafede batan Ursa Major'ın hikayesinin peşine düştü.
İspanya'nın konuya dair yürüttüğü soruşturma hakkında bilgisi bulunan bir kaynak, bir Rus casus gemisinin olaydan bir hafta sonra enkaza yaklaşarak 4 patlamaya daha neden olduğunu aktardı.
Nasıl sulara gömüldüğü bilinmeyen Rus kargo gemisinin muhtemelen Kuzey Kore'ye giden iki nükleer denizaltı reaktörü taşıdığı iddia ediliyor.
ABD'nin nükleer patlamaları tespit eden bir uçağının geçen yıl iki kere geminin enkazının üstünden geçmesi, bu iddiaları kuvvetlendiriyor.
Muhalefetin baskısı sonrasında konuya dair açıklama yapan İspanya yönetimi, batan geminin Rus kaptanı Igor Anisimov'un "denizaltılarda kullanılanlara benzeyen iki nükleer reaktörün parçalarını" taşıdıklarını itiraf ettiğini bildirdi.
23 Şubat'taki açıklamaya göre kendi can güvenliğinden endişe ettiği için ne taşıdıklarını belirtmekten kaçınan kaptan, bu reaktör parçalarının "bildiği kadarıyla nükleer yakıt yüklü olmadığını" söylemiş.
Anisimov'un reaktörleri teslim etmek için Kuzey Kore'deki Rason limanına yönlendirileceklerine inandığı da öne sürüldü.
11 Aralık'ta St. Petersburg'dan Ivan Gren ve Aleksandr Otrakovsky adlı askeri gemilerin eşliğinde yola çıkan Ursa Major'ın Japon Denizi kıyısındaki Vladivostok'a doğru gittiğinin belirtildiği, geminin sahibi olan Oboronlogistics'in de nükleer malzeme taşıma yetkisine sahip olduğu belirtildi.
İspanya'daki soruşturmaya gerçekleştirenler, Rusya'nın bir kentinden diğerine gönderileceği iddia edilen yük için gelişkin demiryolu ağının değil de kargo gemisinin kullanımına dikkat çekti.
CNN'in soruşturmadan edindiği bilgilere göre İspanyol yetkililer, 22 Aralık'ta yavaşlayan geminin mürettebatına sorun yaşayıp yaşamadıklarını sordu.
Personel her şeyin yolunda olduğunu söylese de 24 saat sonra gemiden acil yardım çağrısı yapıldı.
Üç patlama iki kişinin ölümüne yol açarken geriye kalan 14 çalışan gemiden kaçarak Cartagena limanına sığınmayı başardı.
Ivan Gren, 23 Aralık akşamı çevredeki gemilere Ursa Major'dan uzak durma çağrısı yaptıktan bir süre sonra 4 patlama sesi duyuldu ve batmayacağı düşünülen yük gemisinin sulara gömüldüğü bildirildi.
CNN'in iddiasına göre, İspanya'nın yürüttüğü soruşturmada Akdeniz'de batan geminin teknesine torpil isabet etmiş olabileceği sonucuna varıldı.
Barracuda süperkavitasyon torpili olduğu düşünülen bu mühimmatın yalnızca ABD, birkaç NATO üyesi, Rusya ve İran'nın envanterlerinde barındırdığı tahmin ediliyor.
Diğer yandan Oboronlogistics de gemisinin "terör saldırısına" uğradığını bildirdi.
Soruşturmada aktarılan göre Rus donanmasına ait Yantar araştırma gemisi bir hafta sonra olay yerine gidip 4 gün boyunca Ursa Major'ın enkazının üstünde durmuş.
O sırada 4 patlamanın daha meydana geldiği, muhtemelen geminin kalıntılarının hedef alındığı düşünülüyor.
CNN'e konuşan muhalif siyasetçi ve eski ticari gemi kaptanı Juan Antonio Rojas Manrique, "Artık kazalardan sonra karakutular yüzeye çıkıyor ve bunlar rahatlıkla bulunabiliyor. İspanya mı Ruslar mı buldu bilmiyorum ama bence birileri karakutuyu aldı" dedi.
Uzmanlar, "Enkazın araştırılması riskli" diyen İspanya yönetimine "Radyoaktif madde yoksa böyle bir işin ne tehlikesi var?" sorusunu yöneltiyor.
Amerikan medya devi, bu olayın Joe Biden döneminin son haftalarında meydana geldiğini ve o dönem Moskova'nın Ukrayna savaşında önemli bir ivme yakaladığını da hatırlattı.
Kim Jong-un'un Rusya adına savaşmak üzere Ukrayna cephesine asker göndermesinden iki ay sonra geminin yola çıkmasına dikkat çekiliyor.
Kuzey Kore lideri, Aralık 2025'te ilk nükleer denizaltısının fotoğraflarını paylaşmıştı. Ancak bunlarda reaktör olup olmadığı bilinmiyor.
Savunma istihbaratı şirketi Janes adına çalışan analist Mike Plunkett, Rusya'nın Pyongyang yönetimine nükleer denizaltı reaktörü göndermesi ihtimali için "Bu yalnızca çok yakın müttefikler arasında olabilir. Doğruysa Moskova'nın adına büyük bir hamle" dedi.
Plunkett, batan geminin muhtemelen nükleer yakıt içermediğini de söyledi.
Independent Türkçe, CNN, AP
