Pek çok kişi yaşlandıkça hafızasının kötüleşeceğinden ve unutkanlığın artacağından korkuyor. Neyse ki bu aşamaya gelmemek için uzak durulması gereken alışkanlıklar bulunuyor.
California Üniversitesi’nden sinir bilimi profesörü Charan Ranganath CNBC’ye verdiği röportajda “25 yıldır nöroloji ile ilgileniyorum ve bana en çok ‘Yaşlandıkça bir aptal mı olacağım?’ sorusu soruluyor” ifadelerine yer verdi.
Ranganath “Bu soruyu soranları suçlamıyorum çünkü birçoğumuz zamanla önemli birçok şeyi unutuyoruz. Bu durumdan kaçınmak için zamanla hafızaya zarar veren 4 alışkanlıktan uzak durmalıyız” dedi.
1- Aynı anda birden fazla görevi yerine getirme
Hepimiz etrafımızdaki dünyaya dikkat etmek için beynin prefrontal korteks adı verilen kısmına bağlıyız. Ne yazık ki, bu korteks yaşlandıkça zayıflayarak konsantrasyon yeteneğimizi zayıflatıyor.
Charan, aynı anda birden fazla görev yapmanın işleri daha da kötüleştirdiğini, hafızanın zayıflamasına ve onu güçlü kılan kaynakların tükenmesine yol açtığını belirtti.
Hafızanızı nasıl geliştirebilirsiniz?
Telefonunuzu uyku moduna alın ve programınızda meditasyon, hayal kurma, dışarıda yürüme veya enerjinizi yeniden şarj eden herhangi bir şeye yönelik belirli görevler için zaman ayırın. Önemli olan bu görevlerin hepsini aynı anda yapmamak.
2- Yeterli uykuya öncelik olarak görmeme
Yaşlandıkça aldığımız uykunun miktarı ve kalitesi çeşitli nedenlerden dolayı azalır. Uyuduğumuzda beyin, gün boyu biriken metabolik atıklardan kurtulmak için harekete geçer ayrıca anılar harekete geçerek, beyinde yaşadığımız farklı olaylar arasında bağlantılar oluşturulur.
Hafızanızı nasıl geliştirebilirsiniz?
Uykusuzluk frontal kortekse zarar verir ve anıların yok olmasına yol açar bu nedenle uykudan hemen önce ekran kullanımını, yağlı yiyecek ve kafein tüketimini azaltmaya çalışın.
Horlama konusunda büyük bir sorun yaşıyorsanız bir uzmana başvurabilirsiniz. Gece yeterince uyuyamıyorsanız, gün içinde kısa bir şekerleme bu eksikliği telafi edebilirsiniz.
3- Rutin faaliyetler
Ne oldu, ne zaman oldu, nerede oldu gibi bilgileri birbirine bağlayarak olayları hatırlayabiliriz, buna epizodik veya olaylar hafızası denir.
Belirli bir şarkıyı dinlemek ile liseye gitmeniz arasındaki bağlantı veya belirli bir yemeğin kokusu ile büyükannenizin yemekleri arasındaki bağlantı gibi, yer ve zamanı benzersiz bir şekilde birbirine bağlayan bir diziden oluşur.
Bu, rutin olaylarla değil, yalnızca farklı bağlamlarla ilişkili farklı deneyimler yaşadığınızda gerçekleşir.
Rutilerinizi ve hafızanızı geliştirin
İş yerinizde günlük e-postalara göz atarak veya TikTok’ta video izleyerek zamanınızı harcamak yerine, rutininizi çeşitlendirin, farklı yerlere gidin, uzun vadeli anılar yaratmak için farklı insan gruplarıyla tanışın.
4- Bir şeyleri hatırlama yeteneğine aşırı güvenme
Charan “Birisiyle tanıştığım ve adını bildiğimden emin olduğum, ancak daha sonra onu hatırlayamadığım için şaşkına döndüğüm anlar oldu” dedi.
Hafızanızı nasıl geliştirebilirsiniz?
Öğrenmenin en iyi yolu, belirli bir anıyı gerçekten hatırlayana kadar hatırlamaya çalışmaktır. Örneğin, yeni bir şey öğreniyorsanız, kendinizi test edin ve birkaç dakika sonra onu hatırlamaya çalışın, ardından bir saat sonra tekrar hatırlamaya çalışın. Bir anıyı hatırlamak için ne kadar çok girişimde bulunursanız o kadar iyi olur.
