İki ayda 7,5 ay gençleştiren diyet

Tamamen bitkisel beslenmenin sağlık etkileri üzerinde henüz tam bir görüş birliği sağlanmış değil (Pexels)
Tamamen bitkisel beslenmenin sağlık etkileri üzerinde henüz tam bir görüş birliği sağlanmış değil (Pexels)
TT

İki ayda 7,5 ay gençleştiren diyet

Tamamen bitkisel beslenmenin sağlık etkileri üzerinde henüz tam bir görüş birliği sağlanmış değil (Pexels)
Tamamen bitkisel beslenmenin sağlık etkileri üzerinde henüz tam bir görüş birliği sağlanmış değil (Pexels)

İki ay boyunca vegan beslenmenin, biyolojik yaşı geriye sarabileceği bulundu. 

Hücrelerin işlevindeki gerilemeyi ifade eden biyolojik yaş, kronolojik yaştan farklı olarak tersine çevrilebiliyor. Biyolojik yaşı hesaplamanın kesin bir yolu olmasa da bilim insanları DNA'daki bazı değişimleri inceleyerek hücrelerin yaşlanmasını değerlendiriyor. 

ABD'deki Stanford Üniversitesi'nden araştırmacılar yeni bir çalışmada kısa süre vegan beslenmenin biyolojik yaşı nasıl etkilediğini araştırdı. 

Et, yumurta, süt ve süt ürünleri gibi hayvansal gıdaların tüketilmediği vegan beslenme gittikçe yaygınlaşırken bu yaşam tarzının sağlık üzerindeki etkilerine yönelik çalışmalar da artıyor. 

BMC Medicine adlı hakemli dergide bugün (29 Temmuz) yayımlanan çalışmada, ortalama yaşı 40 olan 21 ikiz kardeş 8 hafta boyunca takip edildi. 

Bu süre zarfında ikizlerin biri vegan, diğeri de hepçil beslendi. Çalışmanın ilk yarısında kendilerine hazırlanan yiyecekleri tüketen katılımcılar, son 4 haftada kendi yemeklerini hazırladı. 

Araştırmacılar hem kan testleri yaparak hem de DNA metilasyonunu ölçerek bu beslenme biçimlerinin etkilerini analiz etti. 

Kimyasal bir değişim olan DNA metilasyonu, metil grubu diye bilinen bilinen bir molekülün DNA'ya veya proteinlere eklenerek gen ifadesini engelleme veya tetikleme sürecini ifade ediyor.

Çalışmanın başında ikiz kardeşlerin değerleri yakınken, vegan beslenenlerin 8 hafta sonunda biyolojik yaşının ortalama 0,63 yıl, yani yaklaşık 7,5 ay gerilediği kaydedildi. Bazı katılımcılardaysa neredeyse bir yıl gerileme saptandı.

Ayrıca vegan beslenmenin kalp, hormon, karaciğer, enflamatuar ve metabolik sistemler gibi çeşitli sistemlerin yaşındaki azalmayla bağlantılı olduğu görüldü.

Bu grubun, biyolojik yaşlanma hızında da bir miktar düşüş görülürken çalışmanın başyazarı Dr. Varun Dwaraka şöyle diyor:

Bu durum, bu kişilerin yaşlandığı her yıla karşılık vücutlarının genellikle beklenenden biraz daha az yaşlandığına işaret ediyor.

Öte yandan çalışma süresince vegan beslenen katılımcıların, hepçil beslenenlerden ortalama 2 kilo daha fazla zayıfladığı görüldü. 

Araştırmacılar biyolojik yaştaki değişimi vegan beslenmenin değil, kilo kaybının sağlamış olabileceğini belirtiyor. 

Dr. Dwaraka "Bu çalışmada vegan beslenmenin hangi yönlerinin, DNA metilasyonunda gözlemlenen değişikliklere katkı sağladığını tam olarak belirlemek mümkün değil" diyerek ekliyor:

Çalışma, bu beslenme biçimlerindeki belirli besinleri veya gıda gruplarını ayırmadan bunları (vegan ve hepçil) genel olarak karşılaştırmak üzere tasarlandı.

Bulguların başka çalışmalarla tutarlı olduğunu söyleyen ekip, yine de bunlara temkinli yaklaşılmasını vurguluyor. 

Ayrıca katılımcı sayısının azlığı çalışmanın önemli bir sınırlılığı. Bilim insanları beslenme biçimi, kilo ve biyolojik yaş arasındaki ilişkinin yanı sıra vegan beslenmenin uzun vadeli etkisini inceleyen daha fazla araştırma yapılması gerektiğini söylüyor.

Independent Türkçe, BBC Science Focus, New Atlas, BMC Medicine



Avatar etkisi: 16,8 milyar dolarla tüm zamanların "gişe kraliçesi" oldu

Sinemaya 2000'lerin başında adım atan Saldaña, geçen yıl müzikal Emilia Pérez'deki performansıyla En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Oscar'ını kazanmıştı (Netflix)
Sinemaya 2000'lerin başında adım atan Saldaña, geçen yıl müzikal Emilia Pérez'deki performansıyla En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Oscar'ını kazanmıştı (Netflix)
TT

Avatar etkisi: 16,8 milyar dolarla tüm zamanların "gişe kraliçesi" oldu

Sinemaya 2000'lerin başında adım atan Saldaña, geçen yıl müzikal Emilia Pérez'deki performansıyla En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Oscar'ını kazanmıştı (Netflix)
Sinemaya 2000'lerin başında adım atan Saldaña, geçen yıl müzikal Emilia Pérez'deki performansıyla En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Oscar'ını kazanmıştı (Netflix)

Scarlett Johansson'ın gişe zirvesindeki saltanatı şimdilik sona erdi.

"Tüm zamanların en çok hasılat yapan oyuncusu" unvanını elinde bulunduran Black Widow yıldızı Johansson, Marvel'dan rol arkadaşı Zoe Saldaña'ya koltuğu kaptırdı. Zirve değişiminde, Saldaña'nın James Cameron imzalı Avatar serisindeki başrolü belirleyici oldu.

Açık ara zirvede

Pandora'da geçen bilimkurgu filmlerinin son halkası Avatar: Ateş ve Kül (Avatar: Fire and Ash), 12 Ocak itibarıyla dünya gişesinde resmen 1 milyar 230 milyon doları aştı. The Numbers verilerine göre bu başarı, Saldaña'yı toplam 16 milyar 859 milyon 193 bin 100 dolarlık hasılatıyla "en çok hasılat yapan film yıldızları" listesinde açık ara zirveye taşıdı.

Johansson ise 16 milyar 435 milyon 483 bin 784 dolarla ikinci sıraya geriledi.

Saldaña'nın Neytiri karakterini canlandırdığı Avatar üçlemesi, oyuncunun toplam hasılatında elbette dev bir paya sahip: Yaklaşık 6 milyar dolarlık bölüm seriden geliyor. 

Ancak 47 yaşındaki yıldızın Marvel Sinematik Evreni'nde Gamora rolünde birçok kez kamera karşısına çıkması, üç Star Trek filmindeki rolleri ve 2003'ün büyük gişe hiti Karayip Korsanları: Siyah İnci'nin Laneti (Pirates of the Caribbean: The Curse of the Black Pearl) de tabloyu güçlendiriyor.

Johansson, geçen yaz Jurassic World: Yeniden Doğuş (Jurassic World Rebirth) sayesinde üçüncülükten birinciliğe sıçramış; eski rol arkadaşları Samuel L. Jackson ve Robert Downey Jr'ı geride bırakmıştı.

Saldaña, Johansson, Jackson ve Downey Jr.'ın yanı sıra Chris Pratt, Tom Cruise, Chris Hemsworth, Vin Diesel, Chris Evans ve Dwayne Johnson da ilk 10'u tamamlayan isimler arasında yer alıyor.

Gişe tacını koruyabilecek mi?

Saldaña’nın "gişe tacını" koruma ihtimali de yüksek görünüyor. Cameron'ın henüz vizyona girmemiş 4. ve 5. Avatar filmleri için planları bulunuyor. Öte yandan Oscar ödüllü oyuncunun geliştirme aşamasında olan başka projeleri de var.

Saldaña şu sıralar Paramount+ dizisi Lioness'te izleyiciyle buluşuyor. 

Independent Türkçe, Entertainment Weekly, GamesRadar


Gizli bölüm söylentisi bitmiyor: Stranger Things hayranları tepkili

Ekran hayatına 2016'da başlayan 12 Emmy ödüllü Stranger Things, 1980'lerde geçiyor ve hayali bir Amerikan kasabasında yaşanan paranormal olayları konu alıyor (Netflix)
Ekran hayatına 2016'da başlayan 12 Emmy ödüllü Stranger Things, 1980'lerde geçiyor ve hayali bir Amerikan kasabasında yaşanan paranormal olayları konu alıyor (Netflix)
TT

Gizli bölüm söylentisi bitmiyor: Stranger Things hayranları tepkili

Ekran hayatına 2016'da başlayan 12 Emmy ödüllü Stranger Things, 1980'lerde geçiyor ve hayali bir Amerikan kasabasında yaşanan paranormal olayları konu alıyor (Netflix)
Ekran hayatına 2016'da başlayan 12 Emmy ödüllü Stranger Things, 1980'lerde geçiyor ve hayali bir Amerikan kasabasında yaşanan paranormal olayları konu alıyor (Netflix)

Stranger Things hayranları, "gizli" bir bölümün yayımlanacağına dair spekülasyonlar sürerken rahatsızlıklarını dile getiriyor. 

Netflix fenomeninin 5. ve final sezonu, 1 Ocak'ta sona ermiş; 2016'da izleyiciyi ekrana kilitleyen hikaye ve karakterlerin üzerine perdeyi indirmişti.

Dizinin devasa popülaritesi düşünüldüğünde, hayran teorileri ve tahminlerin bir türlü sona ermemesi şaşırtıcı değil. 

"Gizli 9. bölüm" iddiası

Bazı tartışmalar masum bir şakalaşma ya da sevilen bir yapımı çözümlemenin keyifli bir yolu olarak kalırken, bazıları hızla büyüyüp yayılıyor. Kimi izleyiciler ise bunların gerçek olduğuna inanıyor. 

"Conformity Gate" adı verilen teori de bunlardan biri: İddiaya göre gizli bir 9. bölüm var ve bunun, dizinin asıl finali olarak 7 Ocak'ta yayımlanacağı düşünülüyordu.

Bu teori, final bölümünden duyulan memnuniyetsizlikten doğdu. Bazı izleyiciler finalde o kadar hayal kırıklığına uğradı ki, gördüklerinin Vecna'nın yarattığı bir illüzyon olması gerektiğini savundu. Ancak 7 Ocak geldi geçti ve ortada 9. bölüm yoktu.

Stranger Things yıldızları teoriyi açıkça reddetse de bazı hayranlar ikna olmuş değil. Netflix dün, merakla beklenen Son Bir Macera: Stranger Things 5. Sezon Kamera Arkası (One Last Adventure: The Making of Stranger Things 5) adlı iki saatlik belgeseli yayımladı fakat bu yeni bir final ya da yeni bir bölüm değil.

"O zamanlar çok daha korkutucuydu"

Öte yandan Reddit'te bir kullanıcı, dizinin yıllar içindeki dönüşümüne dair hayal kırıklığını dile getirdi. Kullanıcı, ilk sezonda Noah Schnapp'in canlandırdığı Will Byers'ı kaçırıp onu Baş Aşağı Dünya'ya sürükleyerek olaylar zincirini başlatan ürkütücü Demogorgon'un yer aldığı bir görsel paylaştı.

Stranger Things was scarier when it was THE Demogorgan, and not A Demogorgan
byu/No-Bathroom4606 inStrangerThings

Sezonlar ilerledikçe izleyiciler, bu canavardan tek bir tane olmadığını, birden fazla Demogorgon bulunduğunu öğrendi. Bu yaratıklar zamanla "ana düşman" konumundan düşüp, Vecna ve Zihin Avcısı'nın hizmetindeki "yardımcı" tehditlere dönüştü.

Hayal kırıklığı yaşayan Reddit kullanıcısı, "Stranger Things, tek bir Demogorgon varken çok daha korkutucuydu" diye yazdı. 

Yorumlarda başka hayranlar da tartışmaya katıldı. Bir izleyici, "İlk sezon gerçekten kusursuzdu" derken, bir diğeri "İlk sezonda resmen imkansızı başardılar; o vizyon ve gizem mükemmeldi" yorumunu yaptı.

"Tek sezonluk düşünülmüştü"

Bir üçüncüsü "Çünkü dizi başta tek sezonluk düşünülmüştü" dedi. Diğer bir hayran da "Aynen! İnsanlar bunu unutuyor" diye yanıt verdi. 

Bir başkası ise ona katılarak ekledi:

Evet, önce antoloji olması planlanmıyor muydu? Bu karakterler ve hikaye 5 sezona yayılmak için tasarlanmamıştı.

Başka bir izleyici de "Stranger Things başlangıçta antoloji olarak düşünülmüştü; her sezon farklı bir hikaye ve farklı karakterler olacaktı. İlk sezon kendi içinde tamamlanmış bir hikayeydi. O kadar popüler oldu ki devam ettirebilmek için yeni bir şey bulmaları gerekti" dedi.

Tartışmada, dizinin gelişimini sevdiğini söyleyenler de vardı. "Dizinin bu kadar büyümesini seviyorum ama ilk sezonun hissi bambaşkaydı" diyenler öne çıktı. 

Conformity Gate teorisine değinen bir hayran ise finali izleyip hâlâ "daha fazlası var" sonucuna nasıl varılabildiğini anlayamadığını söyledi.

Independent Türkçe, Express, Mirror


20 kişiyi öldüren fil, ortadan kayboldu

Fotoğraf: Unsplash/Temsili
Fotoğraf: Unsplash/Temsili
TT

20 kişiyi öldüren fil, ortadan kayboldu

Fotoğraf: Unsplash/Temsili
Fotoğraf: Unsplash/Temsili

Hindistan'ın doğu eyaleti Carkhand'da serbest dolaşan vahşi fil, günlerce süren katliamın ardından ortadan kayboldu. Yetkililer hayvanı bulmak için aramalarına devam ediyor.

Tek başına dolaşan erkek fil, 1'le 9 Ocak ​​arasında Batı Singhbhum ilçesindeki Chaibasa ve Kolhan ormanlık alanlarında en az 20 kişiyi ezerek öldürdü. Bu bölge, Asya'daki en büyük Sal ağacı ormanına ev sahipliği yapıyor.

Orman yetkilileri The Independent'a son 4 gündür herhangi bir saldırı olmadığını ve filin izine rastlanamadığını söyledi.

Orman departmanı görevlisi de filin kurbanlarından biriydi. Fil, küçük çocukların ve yaşlı köylülerin de ölümüne neden oldu.

Chaibasa Bölge Orman Müdürü Aditya Narayan, "Filin hareketleri çok düzensiz. Son 4 gündür herhangi bir yaralanma veya ölüm bildirilmedi ve fil görülmedi" dedi.

"Tek başına hareket eden filin saldırıları benzeri görülmemiş bir durum. Yakın geçmişte böyle bir şey gördüğümü hatırlamıyorum" diyerek filin Chaibasa bölgesinde 13, Kolhan'da ise 7 kişiyi öldürdüğünü ekledi.

Carkhand'ın Batı Singhbhum ilçesindeki Chaibasa ve Kolhan bölgeleri, Yeni Delhi'nin yaklaşık 1400 km doğusunda ve Saranda orman kuşağının bir parçası.

Narayan, filin bölgede hareket ettiğini ve hızla yer değiştirdiğini, bunun da izlenmesini zorlaştırdığını söyledi. 

Yetkili, filin gece yarısı, tarım arazilerinin yakınındaki ormanın kenarlarında, tarlalarda ve ambarlarda depolanan pirinci koruyan sakinlerin bulunduğu yerlerde insanlara saldırdığını belirtti.

Orman departmanı, hayvanı kontrol altına almak ve daha güvenli bir yere yönlendirmek için yaklaşık 100 personel görevlendirdi. Komşu Batı Bengal eyaletinden uzmanlar da fili ormana geri yönlendirmek için faaliyete geçti.

Uzmanlar, filin haydutlaştığını ve erkek fillerin periyodik olarak yaşadığı, saldırganlığın arttığı ve üreme hormonlarında hızlı yükselişin görüldüğü kızgınlık dönemine girdiğini düşünüyor.

Köylüler, bölgenin korku içinde olduğunu, ailelerin evlerinden çıkamadığını ve özellikle çocuklarla yaşlıların güvenliği konusunda endişe duyduklarını söylüyor. Yetkililer, saldırıların çoğunun ormanın kenar bölgelerinde gerçekleştiğini belirterek, sakinleri ormanlık alanlardan uzak durmaya çağırdı.

Tek başına dolaşan filin, yılın ilk haftasında gerçekleşen saldırılardan birinde, 6 ve 8 yaşındaki çocuklar da dahil bir ailenin üç üyesini öldürdüğü bildirildi.

Narayan, yetkililerin orman çevresindeki köyleri izlediğini ancak fotoğraflı kanıtların bulunmaması ve filin düzensiz hareketleriyle gece saldırıları nedeniyle hayvanı bulmanın zorlaştığını söyledi.

Hindistan Yaban Hayatı Enstitüsü'nün yakın tarihli araştırmasına göre, Carkhand'da son 23 yılda fil saldırıları nedeniyle yaklaşık 1300 ölüm kaydedildi.

Hindistan Çevre Bakanlığı bu yıl parlamentoya yaptığı açıklamada,  2020-21 ve 2024-25 arasında ülke genelinde trenlerin çarpması sonucu yaklaşık 80 vahşi filin öldüğünü belirtmişti.

Demiryolu yetkililerinin açıklamasına göre, bu tür olayların en sonuncularından birinde, kuzeydoğudaki Assam eyaletinde aralık ayı sonlarında yolcu treninin fil sürüsüne çarpması sonucu 8 fil ölmüştü.

Independent Türkçe