Yaşlandıkça kanser riski neden artıyor?

Kanser tedavisi gören bir hasta (Reuters)
Kanser tedavisi gören bir hasta (Reuters)
TT

Yaşlandıkça kanser riski neden artıyor?

Kanser tedavisi gören bir hasta (Reuters)
Kanser tedavisi gören bir hasta (Reuters)

Kanserin çoğunlukla orta yaşlı ya da yaşlı insanları hedef aldığı gerçeği, bilim insanlarını her zaman büyüleyen en büyük gizemlerden biri.

Şarku’l Avsat’ın New York Post'tan aktardığına göre Colorado Üniversitesi Kanser Merkezi Müdür Yardımcısı Dr. James Degregori, “Hayatınızın ilk elli yılında bir araba kazasında ölme ihtimaliniz kanserden ölme ihtimalinizden iki kat daha fazladır. Ancak bu durum, kanser vakalarının yüzde 90'ının görüldüğü 50 yaşından sonra aniden değişir” ifadelerini kullandı.

Bunun neden böyle olduğuna dair çeşitli teoriler var. Yakın zamanda yayınlanan bazı araştırmalar ana faktörün ‘iltihaplanma’ olduğunu öne sürüyor.

Manhattan'daki Icahn Genomik Enstitüsü Direktörü Dr. Brian Brown konuya dair şu ifadeleri kullandı: “Yaşlanmayla ilişkili iltihaplanma, yaşlı insanlarda kanser riskinin artmasına katkıda bulunan etkili bir faktördür. İnflamasyon özünde iyi bir şeydir. Vücudun bağışıklık tepkisinin bir parçasıdır ve her enfeksiyon kaptığımızda ölmememizin nedenidir. Ancak yaşlandıkça bu durum değişir. Özellikle 40 yaşından sonra vücudumuz inflamasyonu azaltmakta zorlanır. Örneğin, yaşlı insanların ciddi Kovid-19 semptomları geliştirmesinin nedeni budur. Birçok yaşlı insanı öldüren virüs değildi. Virüsün neden olduğu iltihaplanmaydı. Bunu durduramadılar.”

Kolumbia Üniversitesi Tıp Merkezi'nde yardımcı doçent olan ve A Silent Fire: The Story of Inflammation, Diet, and Disease (Sessiz Bir Yangın: Enflamasyon, Diyet ve Hastalığın Hikayesi) kitabının yazarı Shilpa Ravella, “Bilimin bir zamanlar inflamasyon hakkında düşündüğü her şey değişiyor. İnflamasyon ve kanser arasındaki ilişki daha önce düşünüldüğünden daha karmaşık. İnflamasyon aslında kanserin ayırt edici özelliklerinden biri” şeklinde konuştu.

efdfe
Kanser hücreleri (Reuters)

The Full-Body Fat Fix: The Science-Based 7-Day Plan to Cool Inflammation, Heal Your Gut, and Build a Healthier, Leaner You! (Tüm Vücut Yağ Onarımı: İnflamasyonu Sakinleştirmek, Bağırsaklarınızı İyileştirmek, Daha Sağlıklı ve Daha Zayıf Olmak için 7 Günlük Plan!) kitabının yazarı Stephen Perrine, “İnflamasyon bağışıklık sistemini yüksek alarm durumuna geçirir, bu ise sanılanın aksine bağışıklık sisteminin kanser hücrelerini tespit edememesine ve onlara etkili bir şekilde saldıramamasına neden olur. Yaşla birlikte, beyaz kan hücrelerinin sitokin üretme kabiliyeti artar, bu da sürekli bir iltihap durumuna neden olarak bağışıklık sisteminin kanser hücrelerini tespit etmesini ve onlara saldırmasını zorlaştırır” ifadelerini kullandı.

San Diego'daki California Üniversitesi'nde tıp profesörü olan Dr. Ian Neal'a göre teori nispeten yeni ve tartışmalı.

“İnflamasyon kronik hastalığın bir belirteci midir yoksa kronik hastalığa mı neden olur?” diye soran Neal, “İnflamasyon ve çeşitli hastalık durumları arasında birçok ilişki bulduk. Ancak bunlar her zaman nedensel bir ilişkiye dönüşmüyor. Başka bir deyişle, kronik inflamasyon ve kanser arasındaki ilişki halen tartışmaya açık” dedi.

Ancak Ravella, inflamasyon ve kanser arasındaki ilişkiyi ‘çift yönlü’ olarak görüyor.

Ravella, “İnflamasyon kanseri besler ve kanserin kendisi de daha fazla inflamasyonu besler. İnflamasyon vücutta ister kanser teşhisinden önce ister sonra mevcut olsun, kanserin varlığının ve gelişiminin tüm aşamalarını ya da başka bir deyişle tümör ortamını etkiler. Doktorların genellikle test etmediği düşük seviyedeki enflamasyon bile kanseri teşvik edebilir” şeklinde konuştu.

Peki bu konuda ne yapabiliriz?

Geçmişte doktorlar iltihaplanmayı tamamen durdurarak bazı hastalıkları tedavi etmeye çalıştılar. Ancak bu biraz polis teşkilatının tamamını kovarak, polis yolsuzluğunu düzeltmeye çalışmaya benziyor.

Brown, “İnflamasyon doğal bağışıklık sürecinin bir parçasıdır. Bunu ortadan kaldırmak muhtemelen birinin bağışıklığını bastırmak anlamına gelecektir ki, bunu yapmak istemeyiz. Çünkü enfeksiyonlarla ve hatta kanserlerle savaşmak için inflamatuar süreçlere ihtiyacımız vardır. Yapmak istediğimiz şey sadece aşırı iltihaplanmayı engellemektir”dedi.

Bunun doğru beslenme yoluyla ele alınabileceğini söyleyen Perrine ise anti-inflamatuar diyetlerin, inflamasyonu artıran yüksek oranda işlenmiş gıdaları ortadan kaldırmayı ve bitki bazlı gıdaların çeşitli bir karışımını yemeyi içerdiğini belirtti.

Perrine, “Diyetinizde ne kadar çok bitki çeşidi olursa (haftada en az 30 farklı çeşit), mikrobuyomunuz o kadar sağlıklı olur ve o kadar az iltihaplanırsınız” dedi.



Meşhur komedi serisine yeni halka: Beklenen diziye ilk bakış

Reese Witherspoon, dünya çapında 142 milyon dolar hasılat yapan Bu Nasıl Sarışın'daki ikonik Elle Woods karakterini canlandırdığında henüz 25 yaşındaydı (Metro-Goldwyn-Mayer)
Reese Witherspoon, dünya çapında 142 milyon dolar hasılat yapan Bu Nasıl Sarışın'daki ikonik Elle Woods karakterini canlandırdığında henüz 25 yaşındaydı (Metro-Goldwyn-Mayer)
TT

Meşhur komedi serisine yeni halka: Beklenen diziye ilk bakış

Reese Witherspoon, dünya çapında 142 milyon dolar hasılat yapan Bu Nasıl Sarışın'daki ikonik Elle Woods karakterini canlandırdığında henüz 25 yaşındaydı (Metro-Goldwyn-Mayer)
Reese Witherspoon, dünya çapında 142 milyon dolar hasılat yapan Bu Nasıl Sarışın'daki ikonik Elle Woods karakterini canlandırdığında henüz 25 yaşındaydı (Metro-Goldwyn-Mayer)

Gişe canavarı seriye eklenecek yeni diziye geri sayım...

Reese Witherspoon, Bu Nasıl Sarışın'ın (Legally Blonde) öncül dizisinde, Lexi Minetree'nin canlandıracağı Elle Woods karakterinin ilk görüntüsünü paylaştı.

"Elle artık yapım aşamasında"

49 yaşındaki Witherspoon, Amazon Prime Video'da ekranlara gelecek Elle adlı dizinin çekimlerine başlandığını Instagram üzerinden duyurdu. Oscar ödüllü yıldız, paylaşımına şu notu ekledi:

Harvard zordu. Lise daha da zordu. Yeni dizimiz Elle artık yapım aşamasında!

Resmi özetine göre dizi, izleyicilerin Bu Nasıl Sarışın'da tanıyıp sevdiği ikonik Elle Woods karakterinin lise yıllarını ve onu şekillendiren hayat deneyimlerini anlatacak.

Minetree'nin başrolü üstleneceği şubatta açıklanmıştı. Bu, genç oyuncunun kariyerindeki ilk büyük rolü olacak.

Minetree daha önce Law & Order: SVU, The Murdaugh Murders, Crowdsource Murder ve The Paramedic Who Stalked Me gibi yapımlarda küçük rollerde yer almıştı.

Kadroda ayrıca Elle'in babasını canlandıran Tom Everett Scott ve annesini oynayan June Diane Raphael yer alıyor.

Elle'in yaratıcısı Laura Kittrell, Caroline Dries'le birlikte dizi sorumlusu görevini üstleniyor. İkili, Marc Platt'le birlikte dizinin baş yapımcıları arasında yer alıyor. 

Reese Witherspoon, Lauren Neustadter ve Lauren Kisilevsky de Witherspoon'un yapım şirketi Hello Sunshine aracılığıyla projeye dahil. Proje Mayıs 2024'te onaylanmıştı.

Witherspoon'un kariyerini ateşledi

Amerikalı yazar Amanda Brown'un aynı adlı romanından uyarlanan ve Avustralyalı sinemacı Robert Luketic'in 2001'de yönettiği Bu Nasıl Sarışın, Witherspoon'un kariyerine büyük bir ivme kazandırmıştı. 

Film, oyuncunun Seks Oyunları (Cruel Intentions) ve Seçimler (Election) gibi çıkış rollerinden kısa bir süre sonra gelmişti. 

Witherspoon, 2003'te Bu Nasıl Sarışın 2'de (Legally Blonde 2: Red, White & Blonde) Elle Woods karakterini yeniden canlandırmıştı. 

İlk film, 2007'de Broadway'de sahnelenen bir müzikale de uyarlanmıştı.

Independent Türkçe, Variety, Deadline