Ülkeler Olimpiyat madalyası kazanan sporcularına ne kadar para ödülü veriyor?

Madalyaların orta kısmına yerleştirilen demir parçaları, Eyfel Kulesi'nin tadilatından kalan malzemelerden yapıldı (Reuters)
Madalyaların orta kısmına yerleştirilen demir parçaları, Eyfel Kulesi'nin tadilatından kalan malzemelerden yapıldı (Reuters)
TT

Ülkeler Olimpiyat madalyası kazanan sporcularına ne kadar para ödülü veriyor?

Madalyaların orta kısmına yerleştirilen demir parçaları, Eyfel Kulesi'nin tadilatından kalan malzemelerden yapıldı (Reuters)
Madalyaların orta kısmına yerleştirilen demir parçaları, Eyfel Kulesi'nin tadilatından kalan malzemelerden yapıldı (Reuters)

Fransa'da düzenlenen 2024 Paris Olimpiyatları'nda müsabakalar devam ederken, birçok farklı branştaki oyunlarda sporcular altın, gümüş ve bronz olmak üzere üç farklı derecede madalyayla ödüllendiriliyor.

Uluslararası Olimpiyat Komitesi, oyunculara herhangi bir para ödülü vermezken, ülkeler madalya kazanan sporcularına değişen miktarlarda para ödülü takdim ediyor.

Ülkelerin madalya dağılımlarına göre sporcularına verdikleri para ödülleri TL cinsinden yaklaşık olarak şu şekilde:

Türkiye'de altın madalya alana 17 milyon 475 bin lira

Türkiye'de 2013'te yayımlanan Resmi Gazete'deki yönetmeliğe göre altın madalya sahibi sporculara 1000 Cumhuriyet altını, gümüş madalya alanlara 600 Cumhuriyet altını, bronz alanlara da 300 Cumhuriyet altını veriliyor. 

Cumhuriyet altınının güncel fiyatı 17 bin 241 lira. Yani altın madalya kazanan sporculara 17 milyon 241 TL, gümüş alanlara 10 milyon 344 TL, bronz kazananlara da 5 milyon 172 bin TL değerinde altın takdim edilecek. 

En yüksek ödül Hong Kong'dan

Altın madalya kazanan oyuncularına en yüksek para ödülünü Çin Halk Cumhuriyeti Hong Kong Özel İdari Bölgesi veriyor. 

Hong Kong, altın madalyaya 25 milyon 422 bin TL, gümüş madalyaya 12 milyon 711 bin TL, bronzaysa 6 milyon 355 bin TL ödül takdim ediyor. 

Hong Kong'u Singapur takip ediyor. Güneydoğu Asya ülkesi altın madalya kazanan sporculara 24 milyon 661 bin TL, gümüş madalya alanlara 12 milyon 347 bin TL, bronz alanlara 6 milyon 157 bin TL veriyor.

Türkiye, Hong Kong ve Singapur'un ardından üçüncü sırada geliyor.

Endonezya ise altın madalya kazananlara 9 milyon 930 bin TL, gümüş alanlara 4 milyon 965 bin TL, bronz alanlaraysa 1 milyon 986 bin TL veriyor.

Beşinci sıradaki İsrail, sporcularından altın madalya kazananlara 8 milyon 970 bin TL, gümüş kazananlara 7 milyon 150 bin TL, bronz kazananlaraysa 4 milyon 468 bin TL ödül takdim ediyor.

Kazakistan'da madalya sahiplerine ev veriliyor

Kazakistan, Olimpiyatlar'da madalya kazanan sporcularına para ödülünün yanı sıra ev veriyor.

Altın madalya kazananlara 8 milyon 275 bin TL para ödülü ve üç odalı bir ev takdim ediliyor.

Gümüş madalya alanlara 4 milyon 965 bin TL para ödülüne ek olarak iki odalı bir ev veriliyor.

Bronz madalya sahipleri de 2 milyon 482 bin TL para ödülü ve tek odalı bir ev alıyor.

Avrupa'da ödül miktarları düşük

Avrupa ülkelerindeyse madalyalara verilen para ödülleri görece daha düşük.

İspanya'da altın madalya ödülü 3 milyon 376 bin TL'yken, gümüş madalya için 1 milyon 721 bin TL, bronz içinse 1 milyon 92 bin TL veriliyor.

Bu yılki müsabakalara ev sahipliği yapan Fransa, altın madalya kazanan sporcularına 2 milyon 879 bin TL ödül takdim edecek. Gümüş madalya alanlara 1 milyon 423 bin TL, bronz alanlaraysa 728 bin TL ödenecek.

Almanya'daysa altın madalya için ödenen para ödülü miktarı 728 bin TL. Gümüş madalya kazananlar 529 bin TL, bronz kazananlar da 364 bin TL para alacak.

Avustralya en az para ödülünü veriyor

Olimpiyatlarda başarı yakalayan sporculara en az para ödülünü Avustralya veriyor. Altın madalya kazananlar 430 bin TL, gümüş kazananlar 331 bin TL, bronz madalya sahipleriyse 231 bin TL para alıyor.

ABD altın madalya sahibi oyunculara 1 milyon 241 bin TL ödüyor. Gümüş alanlar 744 in 804 TL, bronz madalya sahipleriyse 496 bin TL para ödülü kazanıyor. 

Çin ise madalya alan sporcularına ne kadar para ödülü verdiğine dair bilgi paylaşmıyor. 

Birleşik Krallık, Yeni Zelanda, Norveç ve İsveç madalya kazanan sporculara para ödülü vermiyor.

Independent Türkçe, CNBC, CBS News



Bilim insanları diş kaybıyla hafıza gerilemesi arasındaki ilişkiye ışık tuttu

Diş ve beyin arasındaki sinyallerin bozulması hafızayı etkiliyor olabilir (Unsplash)
Diş ve beyin arasındaki sinyallerin bozulması hafızayı etkiliyor olabilir (Unsplash)
TT

Bilim insanları diş kaybıyla hafıza gerilemesi arasındaki ilişkiye ışık tuttu

Diş ve beyin arasındaki sinyallerin bozulması hafızayı etkiliyor olabilir (Unsplash)
Diş ve beyin arasındaki sinyallerin bozulması hafızayı etkiliyor olabilir (Unsplash)

Bilim insanları, diş kaybının beslenmeden bağımsız olarak hafızayı olumsuz etkileyebileceğini buldu.

Ağız sağlığı ve bilişsel beceriler arasındaki ilişki uzun zamandır incelenen bir konu. Ancak araştırmacılar bu bağlantının arkasındaki mekanizmayı tam olarak bilmiyordu.

Hiroşima Üniversitesi'nden Rie Hatakeyama "Diş kaybı yaşlanan popülasyonlarda yaygın görülse de bunun doğrudan nörolojik etkisi belirsizliğini koruyordu" diyor.

Hatakeyama ve ekibi bu nedenle, tek başına diş kaybının etkilerini anlamak üzere bir çalışma yürüttü.

Bulguları hakemli dergi Archives of Oral Biology'de yayımlanan çalışmada yaşlı farelerden oluşan grubun yarısının üst azı dişleri çekildi.

Ardından her gruptaki farelerin yarısı normal, diğer yarısı düşük proteinli diyetle beslendi.

6 ayın ardından fareler davranış testlerine tabi tutuldu ve beyin dokuları analiz edildi. 

Davranış testindeki sonuçlara göre dişleri çekilen fareler hafıza görevlerinde daha kötü performans gösterdi. 

Dahası, dişlerini kaybeden farelerin hafıza gerilemesi, aynı şekilde beslendikleri kontrol gruplarına kıyasla çok daha kötüydü.

 Beyin dokusu analizleri de davranış deneyinin bulgularını destekledi.

Diş kaybı, hipokampusun hafıza oluşumu ve depolanması için hayati önem taşıyan bölgelerinde iltihaplanmaya ve hücre ölümüne neden oldu.

Buna karşılık düşük proteinli diyetin etkileri, örüntü tamamlamada rol oynayan bölgeyle sınırlı kaldı.

Bilim insanları sonuçlara dayanarak bilişsel gerilemenin protein alımından değil, diş kaybından kaynaklandığını belirtiyor.

Olası açıklamalardan biri, dişlerin trigeminal sinir yoluyla beyne bağlanmasına dikkat çekiyor. Çiğneme eylemi bu sinir aracılığıyla, dikkat, öğrenme ve hafızayı yöneten beyin bölgelerine bilgi gönderiyor. 

Diş kaybı da farelerde bu sinyalleri bozarak beyin aktivitesini etkiliyor olabilir.

Bulgular henüz insanlarda doğrulanmadığı için diş kaybının demansla ilişkisi hakkında kesin bir şey söylemek mümkün değil.

Ancak araştırmacılar yine de kişinin dişlerine iyi bakmasının, yaşlandığında daha iyi bir bilişsel sağlığa sahip olmasına yardım edebileceğini söylüyor.

Hatakeyama şu ifadeleri kullanıyor: 

Nihai hedefimiz, protetik diş tedavisi yoluyla çiğneme yeteneğinin korunmasının veya geri kazanılmasının, yaşlılarda bilişsel gerilemeyi önlemeye veya geciktirmeye yardımcı olabileceğini insanlarda kanıtlamak.

Independent Türkçe, Study Finds, MedicalXpress, Archives of Oral Biology


Binlerce yıllık bulgular, insanların kurtlarla ilişkisine ışık tuttu

Fotoğraf: Unsplash
Fotoğraf: Unsplash
TT

Binlerce yıllık bulgular, insanların kurtlarla ilişkisine ışık tuttu

Fotoğraf: Unsplash
Fotoğraf: Unsplash

Yeni bir araştırmaya göre bir Baltık adasında bulunan tarih öncesi kurt kalıntıları, köpeklerin tamamen ortaya çıkmasından binlerce yıl önce insanların kurtlara bakım sağladığına işaret ediyor.

Arkeologlar 3 bin ila 5 bin yıl öncesine ait kalıntıları, İsveç'in Stora Karlsö adasındaki Stora Förvar mağarasında buldu. Stockholm Üniversitesi'nden araştırmacılar mağaranın, Taş ve Bronz Devri'nde fok avcıları ve balıkçılar tarafından yoğun bir şekilde kullanıldığına dair izler taşıdığını söylüyor.

Sadece 2,5 kilometrekare büyüklüğündeki adada yerli kara memelilerin yaşadığına dair hiçbir kanıt yok. Araştırmacılar bu izolasyon nedeniyle kurtların büyük olasılıkla gemilerle, insanlar tarafından adaya götürüldüğünü düşünüyor.

Diğer evcil hayvanlardan önce ortaya çıkan köpekler ilk kez Kaba Taş Devri'nde kurtlardan türedi. Ancak evcilleştirmenin nerede ve kaç sefer gerçekleştiği belirsizliğini korumaya devam ediyor.

Önde gelen teorilerden biri, kurtların yavaş yavaş insanların yakınında yaşamaya adapte olduğunu öne sürerken, bir diğeriyse insanların kurt yavrularını çok erken yaşlardan itibaren elleriyle beslediğini savunuyor. Evcilleştirmenin en erken aşamalarına ait köpek kalıntıları henüz tespit edilemedi.

İsveç adasında kurtlarla insanların birlikte yaşadığını gösteren yeni kanıtlar, bu hayvanların tarih öncesi dönemde evcilleştirilmiş olabileceğine işaret ediyor.

Mağarada bulunan iki kemiğin DNA analizi, hayvanların köpek değil kurt olduğunu doğrularken, bazı özellikleri de bu kurtların insanlarla yakın temas kurduğunu gösteriyor.

Kurtlardan biri, muhtemelen avlanmasını zorlaştıracak bir uzuv yaralanmasıyla hayatta kalmış gibi görünüyor ve bu durum kendisiyle ilgilenildiği sinyalini veriyor.

Hakemli dergi PNAS'te yayımlanan çalışmanın yazarlarından, Aberdeen Üniversitesi'nden Linus Girdland-Flink, "Bu kurtların ücra bir adada keşfedilmesi hiç beklenmeyen bir durum" diyor.

Bu kurtlar yalnızca diğer Avrasya kurtlarından ayırt edilemeyen bir soya sahip olmakla kalmıyor, aynı zamanda yalnızca tekneyle ulaşılabilen bir yerde insanlarla birlikte yaşıyor, onların yiyeceklerini yiyor gibi görünüyorlar.

Görsel kaldırıldı.
İsveç'in Stora Karlsö adasındaki Stora Förvar mağarasının manzarası (Stockholm Üniversitesi)

Fosillere dayanarak kurtların evcilleştirilip evcilleştirilmediği, esaret altında tutulup tutulmadığı veya başka bir şekilde idare edilip edilmediği belirlenemese de bulgular, insanlarla kurtlar arasındaki ilişkinin bir zamanlar sanılandan çok daha çeşitli olduğunu gösteriyor.

Bilim insanları mağaradaki insanlarla kurtlar arasındaki etkileşimlerin yakın bir işbirliği içerdiğini ve erken dönem evcilleştirme deneylerinin doğrudan modern köpekleri ortaya çıkarmadığını ima ettiğini söylüyor.

Doğu Anglia Üniversitesi'nden çalışmanın bir diğer yazarı Anders Bergström şöyle diyor:

Bu kurtların doğal nedenlerle düşük genetik çeşitliliğe sahip olduğu ihtimalini eleyemeyiz ancak bu durum, insanların kurtlarla daha önce düşünmediğimiz şekillerde etkileşime girdiğini ve onları idare ettiğini gösteriyor.

Francis Crick Enstitüsü'nden makalenin ortak yazarı Pontus Skoglund da "Bu, belirli ortamlarda insanların yerleşim yerlerinde kurtları tutabildiği ve bunun yararını gördüğü olasılığını ortaya koyan düşündürücü bir vaka" ifadelerini kullanıyor.

Independent Türkçe


Ünlü oyuncu sevilen komedide yıllar sonra kamera karşısında

45 yaşındaki Jason Segel (sağda), Shrinking'de Indiana Jones efsanesi Harrison Ford'la (solda) birlikte rol almaktan duyduğu mutluluğu her fırsatta dile getiriyor (Apple TV)
45 yaşındaki Jason Segel (sağda), Shrinking'de Indiana Jones efsanesi Harrison Ford'la (solda) birlikte rol almaktan duyduğu mutluluğu her fırsatta dile getiriyor (Apple TV)
TT

Ünlü oyuncu sevilen komedide yıllar sonra kamera karşısında

45 yaşındaki Jason Segel (sağda), Shrinking'de Indiana Jones efsanesi Harrison Ford'la (solda) birlikte rol almaktan duyduğu mutluluğu her fırsatta dile getiriyor (Apple TV)
45 yaşındaki Jason Segel (sağda), Shrinking'de Indiana Jones efsanesi Harrison Ford'la (solda) birlikte rol almaktan duyduğu mutluluğu her fırsatta dile getiriyor (Apple TV)

Michael J. Fox, Shrinking'le yıllar sonra yeniden kamera karşısına geçti.

Apple TV, Jason Segel ve Harrison Ford'un başrollerini paylaştığı Shrinking'in üçüncü sezon fragmanını yayımladı. Tanıtımda Fox, bir bekleme salonunda Ford'un hayat verdiği Dr. Paul Rhoades'la karşılaşıyor.

Fox, Paul'a "Ne için geldin?" diye soruyor. Paul da "Parkinson. Ya sen?" diye yanıt verince Fox şaka yapıyor: 

Sadece saç kestirmeye.

Ardından ikili kahkahalara boğuluyor.

Paul, ilk sezondan beri Parkinson hastası. Ancak hastalığıyla yüzleşmesi gerektiğini anlayana kadar bunu saklamaya çalışmıştı.

Dizi, Fox'un 2020'de emekli olmasından bu yana canlı çekim bir yapımda kamera önündeki ilk görünümü. 

Fox, 2024'te Entertainment Tonight'a yaptığı açıklamada, "Bana bir rol teklif edilirse ve bunu yapıp iyi vakit geçirirsem, harika. Kendi gerçekliğimi, zorluklarımı içine katabileceğim bir şey çıkarsa ve bunu nasıl yapacağımı çözebilirsem oyunculuğu yaparım" demişti.

Fox, Disney'in geçen ay gösterime giren rekortmen animasyon filmi Zootropolis 2'de (Zootopia 2) ise seslendirme yapmıştı.

Geleceğe Dönüş (Back to the Future) yıldızının, Apple TV'nin komedi ve dram türlerini harmanlayan dizisine konuk olacağı mayısta duyurulmuştu.

Shrinking, Segel'ın canlandırdığı yas içindeki terapist Jimmy'yi takip ediyor. Jimmy, danışanlarına aklından geçenleri olduğu gibi söyleyerek ve mesleki etik kuralları görmezden gelerek sınırları aşmaya başlıyor. Bunun sonucunda hem başkalarının hem de kendi hayatında değişimlere yol açıyor.

Shrinking'in üçüncü sezonu, ilk bölümüyle 28 Ocak'ta Apple TV'de başlayacak. Dizi, 8 Nisan 2026'ya kadar haftalık bölümlerle sürecek.

Independent Türkçe, Entertainment Weekly, Hollywood Reporter, Entertainment Tonight