Ünlü yönetmenin filminden felaket başlangıç

"Başarısız bir girişim"

Filmin oyuncu kadrosunda Beanie Feldstein, Pedro Pascal, Matt Damon, Miley Cyrus ve Oscar adayı Colman Domingo da var (Focus)
Filmin oyuncu kadrosunda Beanie Feldstein, Pedro Pascal, Matt Damon, Miley Cyrus ve Oscar adayı Colman Domingo da var (Focus)
TT

Ünlü yönetmenin filminden felaket başlangıç

Filmin oyuncu kadrosunda Beanie Feldstein, Pedro Pascal, Matt Damon, Miley Cyrus ve Oscar adayı Colman Domingo da var (Focus)
Filmin oyuncu kadrosunda Beanie Feldstein, Pedro Pascal, Matt Damon, Miley Cyrus ve Oscar adayı Colman Domingo da var (Focus)

Kaçak Kızlar (Drive-Away Dolls), gösterime girdiği ilk hafta sonu hayal kırıklığı yaratan bir gişe performansı sergiledi.

Kardeşi Joel'la birlikte yönettiği Büyük Lebowski (The Big Lebowski), Nerdesin Be Birader? (O Brother, Where Art Thou?), İhtiyarlara Yer Yok (No Country for Old Men) ve İz Peşinde (True Grit) gibi filmlerle tanınan yönetmen Ethan Coen'in ilk solo uzun metrajlı filmi, gişede felaket bir başlangıç yaptı.

Fiyaskoyla sonuçlanan Madame Web'in de altında

Filmin başrollerindeki Margaret Qualley ve Geraldine Viswanathan, spontane şekilde çıktıkları yolculukta, kasabaya gizemli bir paket taşıması gereken bir arabayı alınca yanlışlıkla kendilerini suç ağının ortasında bulan iki arkadaşı canlandırıyor. 

Variety'nin haberine göre Kaçak Kızlar, vizyona girdiği ilk hafta sonunda ABD gişesinde çok kötü bir başlangıç yaptı. Film üç günde toplam 2,5 milyon dolar kazanarak en çok izlenen filmler listesinde ilk 10'a bile zar zor girebildi.

Listede ancak 8. sırada kendine yer bulan Kaçak Kızlar, gişede büyük bir fiyaskoyla sonuçlanan süper kahraman filmi Madame Web'in de altında kaldı.

2 bin 261 salonda gösterime giren filmin, ilk hafta sonunda yaklaşık 4 milyon dolar hasılat elde etmesi bekleniyordu ancak kazanç bu tahmine ulaşamadı.

66 yaşındaki Coen, senaryoyu eşi Tricia Cooke'la birlikte kaleme almıştı. 

Eleştirmenler "Kâr etmez" diyor

Eleştirmenlere göre Kaçak Kızlar'ı 20 milyon dolara satın alan dağıtımcı Focus Features'ın kâr etmesi pek de olası gözükmüyor.

Eleştiri derleme sitesi Rotten Tomatoes'da 100 üzerinden 66 gibi orta halli bir puana sahip olan filmin izleyici skoruysa çok daha düşük kaldı. Yol filmi, seyircilerden sadec 34 puan alabildi.

ReelViews'dan James Berardinelli "Berbat bir film değil" diye başladığı eleştirisine şöyle devam ediyor:  

Ama Coen Kardeşler'in alaycı estetiğini bir B-filmi manzarasına yedirmeye yönetlik başarısız bir girişim gibi görünüyor. Fikir elbette cüretkâr ama sonuç pek de başarılı değil.

Filmin Türkiye'de geçen yıl eylülde gösterime girmesi bekleniyordu ancak bu tarih ertelendi. Kaçak Kızlar'ın vizyon tarihi şimdilik belirsizliğini koruyor.

Independent Türkçe



İngiliz Yazar Harrison, Yapay Zekâyı konu alan romanıyla booker ödülü'nü kazandı

“The End of Everything” adlı romanıyla Booker Ödülü'nü kazanan İngiliz yazar M. John Harrison (EPA)
“The End of Everything” adlı romanıyla Booker Ödülü'nü kazanan İngiliz yazar M. John Harrison (EPA)
TT

İngiliz Yazar Harrison, Yapay Zekâyı konu alan romanıyla booker ödülü'nü kazandı

“The End of Everything” adlı romanıyla Booker Ödülü'nü kazanan İngiliz yazar M. John Harrison (EPA)
“The End of Everything” adlı romanıyla Booker Ödülü'nü kazanan İngiliz yazar M. John Harrison (EPA)

İngiliz yazar M. John Harrison, yapay zekâya ilişkin kaygıları hicivli ve karanlık bir anlatımla, felaket sonrası Britanya tasviri üzerinden ele aldığı “The End of Everything” adlı romanıyla Booker Ödülü'nü kazandı.

81 yaşındaki Harrison, 50 bin sterlin (67 bin dolar) para ödülüne sahip Booker Ödülü'nü kazanan en yaşlı yazar oldu. Ödül, kazanan yazarların kitap satışlarının artmasına ve edebiyat dünyasındaki prestijlerinin yükselmesine katkı sağlıyor.

Harrison, kısa listeye kalan Marlon James, Douglas Stuart, Elizabeth Strout, Luke Kennard ve Rebecca Perry'yi geride bıraktı.

Jüri Başkanı Mary Beard, basın toplantısında yaptığı açıklamada, “The End of Everything” adlı romanın “ustalıklı ve olağanüstü yazım tarzının yanı sıra muazzam iddiası sayesinde” öne çıktığını söyledi.

Harrison'ın 13'üncü romanı olan eser, İngiltere'nin fırtınalı kıyılarında zamanını sahilleri tarayarak geçiren Philip Tennant ile demans hastası halası Marnie'nin hikâyesini anlatıyor. İki karakterin yaşadığı kıyı bölgesi, “I-Ghoul” adı verilen gizemli varlıkların istilasına uğruyor.

Gizemli bir felaket, iki karakteri karanlık bir kıyamet sonrası dünyaya sürüklüyor. Bu dünyada Avrupa kıtasının ortadan kaybolduğu düşünülürken, insanları taklit edebilen “I-Ghoul” adlı varlıkların ortaya çıkması, yapay zekâyla etkileşime ilişkin soruları gündeme getiriyor.

198 sayfalık roman; Brexit'i, COVID-19 salgınını ve teknolojinin günlük yaşama giderek daha fazla nüfuz etmesini çağrıştırıyor. Yazar, daha önce romanın fikrini 2008 küresel finans krizinden aldığını ve “toplumun açıklama sunma konusundaki yetersizliğini” anlatan bir eser kaleme almak istediğini belirtmişti.

Geçen yıl yayımlanan ve İngilizce yazılmış uzun kurmaca eserler arasından, yazarın uyruğuna bakılmaksızın en iyi romanı ödüllendiren Booker Ödülü, dün Londra'da düzenlenen törenle sahibini buldu.

Geçen yıl ödülü, Londra'da yaşayan Macar göçmenin acı dolu hikâyesini anlatan “Flesh” adlı romanıyla İngiliz-Macar yazar David Szalay kazanmıştı.


Godzilla yönetmeni, memleketini yerle bir etme hayalini yeni filmde gerçekleştirdi

Yönetmen Takashi Yamazaki, Godzilla Minus Zero'nun galasında (AP)
Yönetmen Takashi Yamazaki, Godzilla Minus Zero'nun galasında (AP)
TT

Godzilla yönetmeni, memleketini yerle bir etme hayalini yeni filmde gerçekleştirdi

Yönetmen Takashi Yamazaki, Godzilla Minus Zero'nun galasında (AP)
Yönetmen Takashi Yamazaki, Godzilla Minus Zero'nun galasında (AP)

Greg Evans

Takashi Yamazaki'nin çocukluğu, Godzilla'nın üç başlı ezeli rakibi King Ghidorah'ın, memleketi Matsumoto'yu ekranda yerle bir etmesini izleme umuduyla geçmiş.

Bu dileği, cuma günü sinemalarda gösterime giren (Türkiye vizyon tarihi 13 Kasım) kendi filmi Godzilla Minus Zero'da onlarca yılın ardından gerçekleşti.

Yamazaki, ejderhanın memleketini kasıp kavurduğunu görme umuduyla 1964 yapımı Ghidorah, the Three-Headed Monster'ın vizyona girmesini sabırsızlıkla beklediğini söyledi. Ancak Matsumoto, canavarın yıka yıka ilerlediği yolda sadece kısa süre görününce genç Yamazaki hayal kırıklığına uğramış.

Yamazaki, "Ben de 55 yıl sonra King Ghidorah'ı kendi filmime koydum. O zamanlar izlemek istediğim filmi çekme fırsatı buldum ve adeta 'İşte görmek istediğin şey buydu, değil mi?' diyerek genç halime göstermek istediğim sahneleri yarattım" dedi.

Yönetmen, "Böylece hayalim 55 yılın ardından nihayet gerçekleşti ve gerçekten çok mutluyum" diye ekledi.

Yamazaki'nin 2023 yapımı filmi Godzilla Minus One, geniş çapta beğeni toplamış ve En İyi Görsel Efekt dalında Oscar kazanmıştı.

Film, Ryunosuke Kamiki'nin canlandırdığı Kōichi Shikishima adlı bir kamikaze pilotunu konu alıyor. Shikishima, 1945'te Godzilla'nın atom bombası radyasyonuyla dönüşmesinden önce canavarı durdurmayı başaramadığı için sağ kalma suçluluğuyla boğuşuyor.

Minus Zero da Shikishima'nın, Minami Hamabe'nin canlandırdığı kız arkadaşı Noriko Ōishi'nin ve Sae Nagatani'nin hayat verdiği evlatlık kızları Akiko'nun hikayesini devam ettiriyor.

Godzilla'nın yol açtığı yıkımdan kurtulmalarının üzerinden iki yıl geçtikten sonra King Ghidorah'ın Japonya'ya saldırmasıyla aile yeni bir tehditle karşı karşıya kalıyor.

Hamabe, "Oyuncular ve ekip, mevcut durumu olduğu gibi sürdüremeyeceğimizi biliyor ancak devam filminde eğlence unsurunu, keyif unsurunu ve mesajımızı daha da güçlendirmemiz gerekiyor" dedi.

Yine de Yamazaki, ekibi ilk filmin başarısını yakalamaya çalışmamaları hakkında uyarmış. 

Godzilla, Minus Zero'da geri dönüyor (TOHO)
Godzilla, Minus Zero'da geri dönüyor (TOHO)

62 yaşındaki yönetmen ekibe şöyle dediğini anlattı:

Ekibe her şeyi unutmaları gerektiğini söyledim. Godzilla Minus One'da şansımız gerçekten yaver gitti. Buna ulaşmaya çalışmayın. Mümkün olan en iyi Godzilla filmini, mümkün olan en iyi eğlence gösterisini yaratmaya odaklanın.

Kamiki, Godzilla'nın her neslin endişelerini yansıttığı için zamanın testinden geçtiğini söyledi.

Oyuncu, "Godzilla, üretildiği veya gösterime girdiği her an ya da dönemde, insanlığın ve toplumun durumunu bize yansıtan bir ayna gibi" diye konuştu.

Independent Türkçe,independent.co.uk/arts-entertainment


Konstantinopolis ve İstanbul... Tek şehir, iki imparatorluk ve bin yıllık tarih Londra'daki sergide buluşuyor

Sergiden bir görünüm (Şarku’l Avsat)
Sergiden bir görünüm (Şarku’l Avsat)
TT

Konstantinopolis ve İstanbul... Tek şehir, iki imparatorluk ve bin yıllık tarih Londra'daki sergide buluşuyor

Sergiden bir görünüm (Şarku’l Avsat)
Sergiden bir görünüm (Şarku’l Avsat)

Bir şehrin bin yıllık dönüşüm hikâyesi nasıl anlatılabilir? Tarihin önemli dönüm noktaları sınırlı bir sergi alanına nasıl sığdırılabilir? Londra'daki Victoria ve Albert Müzesi, 7 Kasım Cumartesi günü ziyaretçilere açılacak “Konstantinopolis'ten İstanbul'a: Tek Şehir, İki İmparatorluk” başlıklı sergiyle bu sorulara yanıt arıyor.

Tarih, sanat, din, siyaset ve toplumsal yaşamı tek bir mekânda buluşturmak kolay değil. Sergi, bu zorluğun üstesinden gelmeye çalışırken daha önce hiç sergilenmemiş nadir tarihî eserlerin yanı sıra yurt dışındaki kurumlardan ödünç alınan parçalarla anlatımını zenginleştiriyor.

Başlangıç

Sergi alanına girildiğinde ziyaretçileri, bugünkü İstanbul'un canlı ve etkileyici görüntüleri karşılıyor. Kendine özgü mimarisi, Boğaz'ın dalgaları ve sokakların sesleriyle hazırlanan görsel sunum, ziyaretçileri doğrudan şehrin atmosferine taşıyor ve farklı yönlerini keşfetmeye hazırlıyor.

Tarihsel ayrıntılara odaklanan sergi, kentin kuruluşundan ve yüzyıllar boyunca değişen adlarından başlıyor. İmparator I. Konstantin, 330 yılında şehre “Yeni Roma” adını vermişti. Ancak bu isim kısa sürede yerini “Konstantinopolis”e bıraktı. “İstanbul” adı ise resmî olarak Türkiye Cumhuriyeti döneminde, 1930 yılında kabul edilmeden önce yüzyıllar boyunca halk arasında diğer adlarla birlikte kullanılıyordu.

Şehrin eski surlarını ve tarihî dokusunu betimleyen çizimlerin ardından, kentin sosyal ve siyasi merkezi olan Hipodrom'a geçiliyor. Hipodrom'dan günümüze kalan eserler arasında bronz bir kaz heykeli de bulunuyor. Bu eser, Venedik'teki San Marco Bazilikası'nın cephesiyle ilişkilendirilen ünlü bronz atlar ve bugün İstanbul'daki meydanlardan birinde bulunan Yılanlı Sütun ile birlikte eski at yarışları alanından günümüze ulaşan az sayıdaki kalıntı arasında yer alıyor.

Gökyüzünden yeryüzüne

İstanbul'un tarihini, dinin kültür, sanat ve mimari üzerindeki etkisine değinmeden anlatmak mümkün değil. Sergide bazı ikonalar ve küçük bir Hz. Meryem heykelini çevreleyen kaya kristalinden yapılmış etkileyici bir eser de dahil olmak üzere çok sayıda parça ziyaretçilerin beğenisine sunuluyor.

Dini tasvirlerin figüratif anlatımdan sembolik anlatıma uzanan dönüşümü de sergide ele alınıyor. Bu değişim, Osmanlı'nın İstanbul'u fethetmesinin ardından kiliseden camiye dönüştürülen Ayasofya'nın tasvirlerinde de görülüyor.

Sergide aktarılan bilgilere göre Osmanlılar, Ayasofya'nın mimari özelliklerine ve tarihî geçmişine büyük değer verdi. Sultan Abdülmecid, 1847 yılında yapının restorasyonu için İtalyan mimarlar Gaspare ve Giuseppe Fossati kardeşleri görevlendirdi. Fossati kardeşlerin hazırladığı çizimler sayesinde Batılı ziyaretçiler Ayasofya'nın iç mekânını ilk kez görme imkânı buldu. Restorasyon çalışmaları sırasında, aralarında Hz. Meryem tasvirlerinin de bulunduğu, üzeri kapatılmış çok sayıda Bizans mozaiği ortaya çıkarıldı.

Ayasofya, sergide yalnızca simgesel bir yapı olarak değil, özellikle kentteki camiler başta olmak üzere farklı mimari eserlerin gelişimini etkileyen önemli bir örnek olarak da ele alınıyor.

xz xc
Ayasofya Camii'nin iç mekânını tasvir eden 1852 tarihli tablo (Şarku’l Avsat)

“Tek Şehir, Birden Fazla Din” başlıklı bölümde ise İstanbul'un farklı inançları bir arada barındıran tarihine ışık tutuluyor. Çok sayıda el yazması, Kur'an-ı Kerim ve farklı dinî eserlerin yer aldığı bölümde, müzenin koleksiyonunda bulunan 1650-1700 yılları arasına tarihlenen bir Kur'an-ı Kerim de sergileniyor.

 cs
Mescid-i Haram'ı tasvir eden çini pano (Şarku’l Avsat)

Bu eserin yanında Kâbe'yi ve Mescid-i Haram'ı tasvir eden çini bir pano ile çok sayıda parçadan oluşan bir Kur'an-ı Kerim'i muhafaza etmek üzere tasarlanmış, ahşap, fildişi ve sedef işlemeli büyük bir sandık bulunuyor. Sandığın, Sultan I. Mahmud'un Ayasofya Camii'ndeki kütüphanesi için özel olarak yaptırıldığı belirtiliyor.

İhtişam ve zenginlik

İstanbul tarihinin bir diğer önemli boyutunu ise sanat eserlerinde, kıyafetlerde ve mimaride kendini gösteren ihtişam ve zenginlik oluşturuyor. Bu dönemde altın, fildişi, mermer ve bronz gibi değerli malzemeler kullanan imparatorluk atölyeleri önemli eserler üretti. İpek ise nadirliği ve yüksek değeriyle kentin öne çıkan ürünlerinden biri haline geldi.

vbt
Haremeyn'e hediye edilmek üzere hazırlanan iki dokuma eser; kırmızı olan Mekke'deki Mescid-i Haram, yeşil olan ise Medine'deki Mescid-i Nebevi için yapıldı.

Sergi, saraylar, kıyafetler ve dokuma eserler üzerinden ziyaretçilere bu ihtişamlı dönemin izlerini sunuyor. Bizans yönetiminden Osmanlı dönemine uzanan anlatıda, Topkapı Sarayı Müzesi'nin ve farklı saray koleksiyonlarının hazinelerinden seçilen eserler, dönemin zanaatkârlığını, gösterişini ve zenginliğini gözler önüne seriyor.

İmparatorluk atmosferini anlatmak için resmî törenler ve geçit alaylarına da yer veriliyor. Bu törenler, devletin gücünü ve egemenliğini sergilemenin önemli araçlarıydı. Sergide, ayrıntılı biçimde resmedilmiş Osmanlı imparatorluk alayını gösteren uzun bir resimli rulo da bulunuyor.

Resmî geçitlerden daha küçük ölçekli törenlere uzanan anlatıda, “Beşik Alayı” geleneği de ele alınıyor. Bu gelenek kapsamında, hükümdar ailesinde dünyaya gelen bir bebeğe hediye edilmek üzere mücevherlerle süslenmiş bir beşik saraydan çıkarılarak şehir sokaklarında törenle taşınıyordu. Sergide, İstanbul'daki Topkapı Sarayı Müzesi koleksiyonundan ceviz ağacından yapılmış ve sedef kakmalarla süslenmiş bir beşik örneği yer alıyor.

Serginin devamındaki vitrinlerde padişahlar ve haremdeki kadınlar için hazırlanan gösterişli kıyafetler sergileniyor. Altın ipliklerle dokunmuş ipek bir kaftanın yanı sıra kadife ve gümüş ipliklerle süslenmiş bir at örtüsü de dikkat çekiyor. Söz konusu örtü, 1600 yılı dolaylarında düzenlenen bir geçit töreninde kullanılan gösterişli bir at kıyafetinin parçasıydı ve Atina'daki Benaki Müzesi'nden ödünç alındı.

Bu bölümde ayrıca kutsal topraklara gönderilmek üzere hazırlanan dokuma eserler de bulunuyor. Bunlardan biri Mekke'deki Mescid-i Haram için kırmızı, diğeri ise Medine'deki Mescid-i Nebevi için yeşil renkte hazırlanmış.

Diplomasi ve kıyafetler

Diplomatik ilişkilerde saray kıyafetleri de önemli bir rol oynuyordu. Sergide yan yana yerleştirilen iki tablo, İngiliz büyükelçisinin İstanbul'da padişaha takdim edilmesi sırasında yaşananları tasvir ediyor.

İlk tabloda, Batılı kıyafetleri içindeki büyükelçi ve beraberindekiler, sadrazamla görüşürken görülüyor. Salonun bir köşesinde ise kendilerine hediye edilecek kaftanlardan oluşan bir yığın dikkat çekiyor. İkinci tabloda ise İngiliz heyetinin Osmanlı kıyafetleri giyerek padişahın huzuruna çıktığı sahne yer alıyor.

Serginin öne çıkan eserleri arasında, Venedikli ressam Gentile Bellini tarafından 1479 yılında yapılan Fatih Sultan Mehmed portresi de bulunuyor. Londra'daki National Gallery'den ödünç alınan portre, koleksiyonun en dikkat çekici parçalarından biri.

Ayrıca 1574 yılında hayatını kaybeden Sultan II. Selim'in türbesinden getirilen, fildişi ve mücevherlerle süslenmiş bir kemer de Osmanlı giyim tarihinin önemli örnekleri arasında sergileniyor.

Şehir yaşamı

Serginin en ilgi çekici bölümlerinden biri, İstanbul'daki gündelik hayatın ayrıntılarına odaklanıyor. Kentin farklı bir yüzünü yansıtan bu bölümde, toplumsal çeşitlilik ve dinî hoşgörü ön plana çıkıyor.

Kahvehaneler, hamamlar, müzik ve Batı kültürünün toplumsal beğeni üzerindeki etkisi ele alınıyor. Özellikle Paris modasının modern İstanbul'daki giyim ve tasarım anlayışına etkisi dikkat çekiyor. Diğer yandan Bizans ve Osmanlı sanatının 19. yüzyılda Avrupa üzerindeki etkisi de müzenin koleksiyonundan seçilen dokuma, mozaik ve benzeri eserler aracılığıyla anlatılıyor.

xsdvd
Türk ressam Osman Hamdi Bey'in tablosu (Şarku’l Avsat)

Bu bölümde Türk ressam Osman Hamdi Bey'in “Gezintide Kadınlar” adlı tablosu öne çıkıyor. Eserde, Sultanahmet Camii yakınlarında gezintiye çıkan, farklı renklerde kıyafetler giyen ve küçük şemsiyeler taşıyan bir grup kadın tasvir ediliyor.

Kadınların kıyafetlerinde kullanılan gösterişli kumaşlar, dönemin zenginliğine işaret ediyor. Osman Hamdi Bey'in diğer eserlerinde olduğu gibi tablodaki karakterler de izleyiciyle göz teması kuruyor. Bazı kadınlar doğrudan izleyiciye bakarken bir kadın giysisinin bir parçasıyla yüzünü gizliyor. Tablonun bir köşesinde ise çeşitli ürünlerini sergileyen tüccarlar görülüyor.

as csxd
Batı modasının Türk motifleriyle harmanlandığı kadın kıyafetleri (Şarku’l Avsat)

Tablodaki renkli kıyafetlerden hareketle ziyaretçiler, yakındaki vitrinlerde sergilenen kadın giysilerini inceleme fırsatı buluyor. Bunlar arasında, Osman Hamdi Bey'in akrabalarından biri için yapıldığı bilinen sarı renkli ipek bir kaftan da yer alıyor.

Sergide kadınların ev içinde ve dışında kullandıkları iki farklı kıyafet örneği sunulurken Paris modasının Osmanlı dönemi tasarımları üzerindeki etkisine de dikkat çekiliyor.

Hamamlar ve kahvehaneler

Sergi, İstanbul'un sosyal yaşamında önemli bir yere sahip olan kahvehaneler ve hamamları ele alan bölümle sona eriyor.

Bu bölümde İstanbul'daki tarihî bir hamamdan getirilen renkli seramik örnekleri ile kentteki hamamlardan birini tasvir eden tablo sergileniyor. Kahvehane kültürünü yansıtan eserler arasında ise yaklaşık 1750 yılına tarihlenen, günümüze ulaşan en eski uzun saplı tanbur örneklerinden biri bulunuyor. Fildişi, kaplumbağa kabuğu ve sedefle süslenmiş enstrümanın yanı sıra ahşap ve sedef kakmalı bir tavla tahtası da ziyaretçilerin ilgisine sunuluyor.

Sanat ve kültürü merkeze alan sergi, tarih ve siyaset hikâyelerini ilgi çekici bir anlatımla bir araya getiriyor. Avrupa'nın en büyük şehirlerinden birinin ve iki imparatorluğun başkentinin tarihini özetleyen sergi, yüzyıllar boyunca Doğu ile Batı arasında bir buluşma noktası olan İstanbul'un iki farklı medeniyetin izlerini nasıl taşıdığını gözler önüne seriyor.

ascsx
Sergide gündelik yaşam ve eğlence kültürüne ait eserlerden bir görünüm (Şarku’l Avsat)

Hristiyan bir imparatorluğun ardından İslam dünyasının en önemli merkezlerinden biri haline gelen İstanbul, bu sergide tek bir şehrin farklı dönemlerde kazandığı kimlikler üzerinden anlatılıyor.