Hamilelikte kötü beslenme otizm riskini artırıyor mu?

Kız çocuklarında bağlantı daha güçlü

Araştırmacılar gebelikte tüketilen besinlerin, çocuğun iletişim sorunları yaşama ihtimalini etkileyebileceğini söylüyor (Pexels)
Araştırmacılar gebelikte tüketilen besinlerin, çocuğun iletişim sorunları yaşama ihtimalini etkileyebileceğini söylüyor (Pexels)
TT

Hamilelikte kötü beslenme otizm riskini artırıyor mu?

Araştırmacılar gebelikte tüketilen besinlerin, çocuğun iletişim sorunları yaşama ihtimalini etkileyebileceğini söylüyor (Pexels)
Araştırmacılar gebelikte tüketilen besinlerin, çocuğun iletişim sorunları yaşama ihtimalini etkileyebileceğini söylüyor (Pexels)

Bilim insanları hamilelikte izlenen beslenme biçiminin, bebeğin otizmli olma ihtimalini etkilediğini tespit etti. 

Sosyal etkileşim ve iletişim kurmada sorunlara yol açan otizm spektrum bozukluğunun hem çevresel hem de genetik faktörlerden kaynaklandığı düşünülüyor.  

Daha önceki araştırmalarda gebelikte alınan multivitamin ve folik asit takviyelerinin, otizm riskinin düşmesiyle ilişkisi bulunmuştu. Ancak bu çalışmalar genellikle anne adayının takip ettiği beslenme biçimini bütünüyle ele almıyor. 

JAMA Network Open adlı hakemli dergide 18 Temmuz'da yayımlanan bir çalışmada bilim insanları bu eksikliği gidermeye çalıştı. 

Çalışma kapsamında Birleşik Krallık ve Norveç'ten iki kapsamlı veritabanında yer alan en az 95 bin anne-çocuk çiftinin bilgileri incelendi. Birleşik Krallık'taki veriler 1990-1992, Norveç'tekiler 2002-2008 döneminde toplanırken, çocuklar en az 8 yaşına kadar takip edildi. 

Araştırmacılar hamilelikte sağlıklı beslenen annelerin çocuğuna otizm tanısı konma ihtimalinin, kötü beslenenlerden yüzde 22 daha düşük olduğunu saptadı.

Sağlıklı beslenme; düzenli sebze, meyve, kuruyemiş, balık ve tam tahıl yerken, doymuş yağ oranı yüksek gıdalar, işlenmiş et, meşrubat ve rafine karbonhidratları tüketmeme olarak tanımlandı. 

Ayrıca hamileyken düzenli şekilde sağlıklı beslenen annelerin çocuklarının, otizmden bağımsız olarak sosyal sorunlar geliştirme olasılığının yüzde 24 daha düşük olduğu bulundu.

İki durumda da beslenme-otizm ilişkisinin kız çocuklarında daha kuvvetli olduğu kaydedildi. 

Öte yandan araştırmacılar bulguların bir neden sonuç ilişkisi kurmadığını ifade ediyor. Sadece gözleme dayanan çalışma, sağlıklı beslenmenin neden otizm riskini düşürdüğü sorusunu yanıtlamıyor.

Araştırmacılar hamilelikte izlenen beslenme biçiminin DNA veya bağışıklık sistemi üzerinde etki yaratabileceğini ve bu bağlantının bu şekilde açıklanabileceğini öne sürüyor. 

Otizm vakalarının yaklaşık yüzde 40 ila 80'inin genetik bir arkaplanı olduğu tahmin ediliyor. Bu nedenle sağlıklı beslenen bir anneden doğan çocuklarda da otizm görülme ihtimali var. 

Araştırma ekibi, bulgularının doğrulanması için daha fazla çalışmaya ihtiyaç duyulduğunu söylüyor.

Independent Türkçe, Newsweek, MedicalXpress, JAMA Network Open, Frontiers in Cellular Neuroscience



ABD'nin eski Kovid-19 yetkilisinden kızamık uyarısı: Yüzyılın en kötü salgını kapıda

Kızamık aşısı, her iki dozu da yaptıranlar için yüzde 97 oranında etki sağlıyor. Son vakaların büyük kısmı, aşı olmamış kişilerde görülüyor (AP)
Kızamık aşısı, her iki dozu da yaptıranlar için yüzde 97 oranında etki sağlıyor. Son vakaların büyük kısmı, aşı olmamış kişilerde görülüyor (AP)
TT

ABD'nin eski Kovid-19 yetkilisinden kızamık uyarısı: Yüzyılın en kötü salgını kapıda

Kızamık aşısı, her iki dozu da yaptıranlar için yüzde 97 oranında etki sağlıyor. Son vakaların büyük kısmı, aşı olmamış kişilerde görülüyor (AP)
Kızamık aşısı, her iki dozu da yaptıranlar için yüzde 97 oranında etki sağlıyor. Son vakaların büyük kısmı, aşı olmamış kişilerde görülüyor (AP)

Amerika'da kızamığın endişe verici şekilde yeniden ortaya çıkmasının kalbindeki ölümcül Teksas salgını büyümeye devam ederken, Biden döneminden eski bir yetkili bu sıçrama hakkında tehlike çanlarını çalıyor.

Eski Beyaz Saray Koronavirüs Müdahale Koordinatörü ve Brown Üniversitesi Halk Sağlığı Fakültesi Dekanı Dr. Ashish Jha, pazartesi günü ABC News'e yaptığı açıklamada "Bu yüzyılın, son 25 yılın en kötü kızamık salgınını yaşama yolunda ilerliyoruz" dedi.

Kızamık enfeksiyonlarının bağışıklamayla önlenebileceğini belirtti. ABD Hastalık Kontrol ve Korunma Merkezleri'nin (CDC) verilerine göre, iki doz kızamık-kabakulak-kızamıkçık aşısı kızamığa karşı yüzde 97 etkili.

Dr. Jha "Ülkemizde bu noktada olmamalıyız" diye belirtti.

Yine de Bakan [Robert] Kennedy ve diğerlerinin yaydığı yanlış bilgiler yüzünden buradayız.

Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bakanı Robert F. Kennedy Jr. kızamık aşısını, toplumları geniş çapta korumanın bir yolu olduğunu söyleyerek teşvik etse de kızamığa karşı bireysel aşılamaya ılımlı bir destek veriyor.

Hastalığın yayılmasının devam etmesine ve aşılanmamış topluluklarda daha kötü salgınlar yaşanma potansiyeline yönelik endişeler, Batı Teksas'ta yüzlerce vakanın görülmesiyle ortaya çıktı. Cuma günü Lone Star Eyaleti genelinde 400 vaka bildirilirken 40'tan fazla kişi hastaneye kaldırılmıştı.

Teksas Eyaleti Sağlık Hizmetleri Departmanı'na göre, etkilenenlerin çoğunluğu aşı olmamıştı.

Bu yıl 20'den fazla eyalet ve topluluk vaka bildirdi. Henüz CDC'nin etkilenen bölgeler listesinde yer almayan Kolorado'daki sağlık yetkilileri, aşı yaptırmamış bir Pueblo sakininin vakasını doğruladı. Hasta kısa süre önce, Meksika'da süregelen bir kızamık salgınının yaşandığı bir bölgeye seyahat etmişti.

Federal verilere göre bu yıl 5 salgın bildirildi ve teyit edilen vakaların çoğunluğu salgınla ilişkili.

Ülke genelinde yaklaşık 500 vaka kaydedilirken, geçen yıl ülke genelinde toplamda sadece 285 vaka bildirilmişti.

CDC, "ABD'nin güçlü bağışıklama ve izleme programlarıyla salgın müdahale kapasitesi" sayesinde Amerikan halkı için riskin düşük seyrettiğini ifade ediyor.

CDC'nin kızamığa müdahalesi, Sağlık ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı bünyesindeki kurum ve diğerlerinin, Hükümet Verimliliği Bakanlığı'nın işten çıkarmalarına maruz kaldığı bir dönemde gerçekleşiyor.

Ancak kurum, sıcak havalar ve yaz mevsimi seyahatleri öncesinde bir sağlık uyarısı yayımladı.

CDC, "Birleşik Devletler'de bahar ve yaz seyahat sezonu yaklaşırken CDC, hekimlerin ve halk sağlığı yetkililerinin kızamığın yayılmasını önlemede oynadığı önemli rolü vurguluyor" ifadelerini kullanıyor.

Kızamık vakası tanımına uyan ateşli döküntülü hastalık vakalarına karşı tetikte olmalı ve uluslararası seyahat edenler için aşılama kılavuzu da dahil etkili kızamık önleme stratejilerini paylaşmalılar.

Independent Türkçe